-
21 firmo
firmo, āvi, ātum, 1, v. a. [firmus], to make firm or fast, to strengthen, fortify, support (freq. and class.).I.Lit.:II.lacertos,
Lucr. 6, 397:corpora juvenum firmari labore voluerunt,
Cic. Tusc. 2, 15, 36:corpora cibo,
Liv. 27, 13 fin.:vexatos milites quiete,
Curt. 9, 10:praegnantes largo pascuo,
Col. 6, 27, 10:bitumen aeramentis illinitur firmatque ea contra ignes,
Plin. 35, 15, 51, § 182:remedium ad dentium mobilĭs firmandos,
id. 21, 31, 105, § 180:aestuaria aggeribus et pontibus,
Tac. A. 4, 73:vestigia,
Verg. A. 3, 659:gradum,
Quint. 9, 4, 129:alvum solutam,
to bind, Cels. 1, 3; Plin. 14, 18, 22, § 117.—Trop.A.In gen., to fortify, strengthen, secure; to make lasting, durable, permanent:B.(Romulus) urbem auspicato condere, et firmare dicitur primum cogitavisse rem publicam,
Cic. Rep. 2, 3; cf.:urbem colonis firmare,
id. ib. 2, 18; so,novam civitatem,
id. ib. 2, 7:provinciam pace praesidiisque,
id. Fam. 1, 7, 4:locum magnis munitionibus,
Caes. B. G. 6, 29, 3:turres praesidiis,
Sall. J. 23, 1:aditum urbis,
Verg. A. 11, 466:aciem subsidiis,
Liv. 9, 17, 15:latronum opes firmare atque augere,
Cic. Off. 2, 11, 40;in aliquos imperium,
id. Sull. 11, 32:vocem,
id. de Or. 3, 61, 227:firmari consuetudine,
Quint. 11, 3, 24:quorum (hominum) cum adolescentiae cupiditates defervissent, eximiae virtutes firmata jam aetate exstiterunt,
Cic. Cael. 18, 43; cf.:animus adolescentis nondum consilio ac ratione firmatus,
id. Clu. 6, 13:firmata stirpe virtutis,
id. Cael. 32, 79:pacem amicitiamque,
Liv. 9, 3, 10:memoria praecipue firmatur atque alitur exercitatione,
Quint. 1, 1, 36; so,memoriam,
id. 2, 4, 15:opinio omnium gentium firmata consensu,
Cic. Div. 1, 1, 1:non tamen pro firmato stetit magistratus ejus jus,
Liv. 4, 7, 3.—In partic.1.To strengthen in resolution, to encourage, animate:2. 3.cujus adventus Pompeianos compressit nostrosque firmavit, ut, etc.,
Caes. B. C. 3, 65, 2:donec firmaret consilio patres auctor,
Hor. C. 3, 5, 46: suos, Just. 2, 11:plebem hinc provocatione, hinc tribunicio auxilio,
Liv. 3, 55:cunctos alloquio et cura sibique et proelio,
Tac. A. 1, 71:animum exemplis,
id. ib. 16, 35:animum praesenti pignore,
Verg. A. 3, 611:firmatus animi,
Sall. Hist. Fragm. 3, 24, p. 236 ed. Gerl. (ap. Arus. Mess. p. 232 ed. Lindem.).—to confirm, show, prove; to affirm, assert, declare, promise the correctness or truth of a circumstance, statement, etc. (less freq. than confirmo, affirmo):(β).cum intelligat, quam multa firmentur jure jurando,
Cic. Leg. 2, 7, 16:si vis et natura fati ex divinationis ratione firmabitur,
id. Fat. 5, 11:firmatam dare fidem,
Plaut. Mil. 2, 5, 45; so,fidem,
Ter. And. 3, 1, 4; id. Hec. 4, 2, 5:vix quidquam firmare ausim,
Tac. A. 1, 81; 6, 6; id. H. 2, 9:hoc genus in rebus firmandum est multa prius quam Ipsius rei rationem reddere possis,
to prove, Lucr. 6, 917:da augurium, atque haec omina firma,
Verg. A. 2, 691; so,numina,
id. ib. 8, 78.—With object-clauses:seque et ibi futurum, ubi praescripserit et ea facturum, quae imperarit obsidibus datis firmat,
Hirt. B. G. 8, 48, 9; cf.:paratis omnium animis reversuros firmaverunt,
Tac. H. 2, 9:firmare necesse est, nil esse in promptu, etc.,
Lucr. 6, 940.—In pass. with a subject-clause:sata bene provenire firmantur,
Pall. 11, 12. -
22 gero
1.gĕro, gessi, gestum ( Part. gen. plur. sync. gerentum, Plaut. Truc. 2, 1, 13; imper. ger, like dic, duc, fac, fer, Cat. 27, 2), 3, v. a. [root gas-, to come, go; Zend, jah, jahaiti, come; gero (for geso), in caus. sense, to cause to come; cf. Gr. bastazô, from bastos = gestus], to bear about with one, to bear, carry, to wear, have (in the lit. signif. mostly poet., not in Cic., Cæs., Sall., or Quint.; but instead of it ferre, portare, vehere, sustinere, etc.; but in the trop. signif. freq. and class.).I.Lit.A.In gen.:b.(vestem ferinam) qui gessit primus,
Lucr. 5, 1420; so,vestem,
Ov. M. 11, 276 (with induere vestes), Nep. Dat. 3; cf.:coronam Olympiacam capite,
Suet. Ner. 25:ornamenta,
id. Caes. 84:angues immixtos crinibus,
Ov. M. 4, 792:clipeum (laeva),
id. ib. 4, 782; cf.:galeam venatoriam in capite, clavam dextra manu, copulam sinistra,
Nep. Dat. 3:ramum, jaculum,
Ov. M. 12, 442:spicea serta,
id. ib. 2, 28:vincla,
id. ib. 4, 681:venabula corpore fixa,
id. ib. 9, 206; cf.:tela (in pectore fixus),
id. ib. 6, 228:Vulcanum (i. e. ignem) in cornu conclusum,
Plaut. Am. 1, 1, 185:spolia ducis hostium caesi suspensa fabricato ad id apte ferculo gerens,
Liv. 1, 10, 5; cf.:Horatius trigemina spolia prae se gerens,
id. 1, 26, 2:onera,
Varr. L. L. 6, § 77 Müll.: uterum or partum gerere, to be pregnant, be with young; so, gerere partum, Plin. 8, 47, 72, § 187:uterum,
id. 8, 40, 62, § 151:centum fronte oculos centum cervice gerebat Argus,
Ov. Am. 3, 4, 19:lumen unum media fronte,
id. M. 13, 773:cornua fronte,
id. ib. 15, 596:virginis os habitumque gerens et virginis arma,
Verg. A. 1, 315:virginis ora,
Ov. M. 5, 553; cf.:quae modo bracchia gessit, Crura gerit,
id. ib. 5, 455 sq.:Coae cornua matres Gesserunt tum,
i. e. were turned into cows, id. ib. 7, 364:principio (morbi) caput incensum fervore gerebant,
Lucr. 6, 1145:qui umbrata gerunt civili tempora quercu,
Verg. A. 6, 772:tempora tecta pelle lupi,
Ov. M. 12, 380:(Hector) squalentem barbam et concretos sanguine crines Vulneraque illa gerens, quae, etc.,
Verg. A. 2, 278:capella gerat distentius uber,
Hor. S. 1, 1, 110.—Of inanimate things:B.semina rerum permixta gerit tellus discretaque tradit,
Lucr. 6, 790; cf.:(terram) multosque lacus multasque lacunas In gremio gerere et rupes deruptaque saxa,
id. ib. 6, 539; Enn. ap. Non. 66, 26 (Sat. 23, p. 157 Vahl.); and:quos Oceano propior gerit India lucos,
Verg. G. 2, 122:speciem ac formam similem gerit ejus imago,
Lucr. 4, 52.—In partic. (very rare).1.With respect to the term. ad quem, to bear, carry, bring to a place:2.(feminae puerique) saxa in muros munientibus gerunt,
Liv. 28, 19, 13:neque eam voraginem conjectu terrae, cum pro se quisque gereret, expleri potuisse,
id. 7, 6, 2; cf. id. 37, 5, 1. — Absol.:si non habebis unde irriges, gerito inditoque leniter,
Cato, R. R. 151, 4; Liv. 7, 6, 2 Drak.—Prov.:non pluris refert, quam si imbrem in cribrum geras,
Plaut. Ps. 1, 1, 100.—With the accessory idea of production, to bear, bring forth, produce:II.quae (terra) quod gerit fruges, Ceres (appellata est),
Varr. L. L. 5, § 64 Müll.; cf. Tib. 2, 4, 56:violam nullo terra serente gerit,
Ov. Tr. 3, 12, 6:arbores (Oete),
id. M. 9, 230:malos (platani),
Verg. G. 2, 70: frondes (silva), Ov. M. 11, 615:terra viros urbesque gerit silvasque ferasque Fluminaque et Nymphas et cetera numina ruris,
Ov. M. 2, 16.Trop.A.In gen., to bear, have, entertain, cherish: vos etenim juvenes animum geritis muliebrem, illa virago viri, Poët. ap. Cic. Off. 1, 18, 61; cf.:B.fortem animum gerere,
Sall. J. 107, 1:parem animum,
id. ib. 54, 1 Kritz.:animum invictum advorsum divitias,
id. ib. 43, 5:animum super fortunam,
id. ib. 64, 2:mixtum gaudio ac metu animum,
Liv. 32, 11, 5; cf. also Verg. A. 9, 311; and v. infra B. 3.: aeque inimicitiam atque amicitiam in frontem promptam gero, Enn. ap. Gell. 19, 8, 6 (Trag. v. 8 Vahl.):personam,
to support a character, play a part, Cic. Off. 1, 32, 115; cf.:est igitur proprium munus magistratus, intelligere, se gerere personam civitatis debereque ejus dignitatem et decus sustinere,
id. ib. 1, 34, 132; Aug. Doctr. Christ. 4, 29 init.;id. Civ. Dei, 1, 21 al.: mores, quos ante gerebant, Nunc quoque habent,
Ov. M. 7, 655:et nos aliquod nomenque decusque Gessimus,
Verg. A. 2, 89:seu tu querelas sive geris jocos Seu rixam et insanos amores Seu facilem, pia testa (i. e. amphora), somnum,
Hor. C. 3, 21, 2:in dextris vestris jam libertatem, opem... geritis,
Curt. 4, 14 fin.:plumbeas iras,
Plaut. Poen. 3, 6, 18:iras,
Ter. Hec. 3, 1, 30: M. Catonem illum Sapientem cum multis graves inimicitias gessisse accepimus propter Hispanorum injurias, Cic. Div. ap. Caecil. 20, 66:veteres inimicitias cum Caesare,
Caes. B. C. 1, 3, 4:muliebres inimicitias cum aliqua,
Cic. Cael. 14, 32:inimicitias hominum more,
id. Deiot. 11, 30: simultatem cum aliquo pro re publica, Anton. ap. Cic. Att. 14, 13, A, 3; cf. Suet. Vesp. 6; and Verg. A. 12, 48:de amicitia gerenda praeclarissime scripti libri,
Cic. Fam. 3, 8, 5:amicitiam,
Nep. Dat. 10 fin.:praecipuum in Romanos gerebant odium,
Liv. 28, 22, 2:cum fortuna mutabilem gerentes fidem,
id. 8, 24, 6:utrique imperii cupiditatem insatiabilem gerebant,
Just. 17, 1 fin. —Absol.:ad ea rex, aliter atque animo gerebat, placide respondit,
Sall. J. 72, 1.—In partic.1.Gerere se aliquo modo, to bear, deport, behave, or conduct one's self, to act in any manner:b.in maximis rebus quonam modo gererem me adversus Caesarem, usus tuo consilio sum,
Cic. Fam. 11, 27, 5; cf. id. Off. 1, 28, 98:ut, quanto superiores sumus, tanto nos geramus summissius,
id. ib. 1, 26, 90; so,se liberius (servi),
id. Rep. 1, 43:se inconsultius,
Liv. 41, 10, 5:se valde honeste,
Cic. Att. 6, 1, 13:se perdite,
id. ib. 9, 2, A, 2:se turpissime (illa pars animi),
id. Tusc. 2, 21, 48:se turpiter in legatione,
Plin. Ep. 2, 12, 4:sic in provincia nos gerimus, quod ad abstinentiam attinet, ut, etc.,
Cic. Att. 5, 17, 2:sic me in hoc magistratu geram, ut, etc.,
id. Agr. 1, 8, 26; cf.:nunc ita nos gerimus, ut, etc.,
id. ib. 2, 22, 3:uti sese victus gereret, exploratum misit,
Sall. J. 54, 2:se medium gerere,
to remain neutral, Liv. 2, 27, 3.—In a like sense also post-class.: gerere aliquem, to behave or conduct one's self as any one (like agere aliquem):c.nec heredem regni sed regem gerebat,
Just. 32, 3, 1; Plin. Pan. 44, 2:tu civem patremque geras,
Claud. IV. Cons. Hon. 293:aedilem,
App. M. 1, p. 113:captivum,
Sen. Troad. 714.—Gerere se et aliquem, to treat one's self and another in any manner:d.interim Romae gaudium ingens ortum cognitis Metelli rebus, ut seque et exercitum more majorum gereret,
Sall. J. 55, 1:meque vosque in omnibus rebus juxta geram,
id. ib. 85, 47.—Pro aliquo se gerere, to assume to be:2.querentes, quosdam non sui generis pro colonis se gerere,
Liv. 32, 2, 6:eum, qui sit census, ita se jam tum gessisse pro cive,
Cic. Arch. 5, 11 dub.—Gerere prae se aliquid (for the usual prae se ferre), to show, exhibit, manifest:3.affectionis ratio perspicuam solet prae se gerere conjecturam, ut amor, iracundia, molestia, etc.,
Cic. Inv. 2, 9, 30; cf.:prae se quandam gerere utilitatem,
id. ib. 2, 52, 157: animum altum et erectum prae se gerebat, Auct. B. Afr. 10 fin.; Aug. de Lib. Arbit. 3, 21, 61 al.;so gerere alone: ita tum mos erat, in adversis voltum secundae fortunae gerere, moderari animo in secundis,
to assume, Liv. 42, 63, 11.—With the accessory idea of activity or exertion, to sustain the charge of any undertaking or business, to administer, manage, regulate, rule, govern, conduct, carry on, wage, transact, accomplish, perform (cf.: facio, ago).—In pass. also in gen., to happen, take place, be done (hence, res gesta, a deed, and res gestae, events, occurrences, acts, exploits; v. the foll.): tertium gradum agendi esse dicunt, ubi quid faciant;4.in eo propter similitudinem agendi et faciundi et gerundi quidam error his, qui putant esse unum. Potest enim aliquid facere et non agere, ut poëta facit fabulam et non agit: contra actor agit et non facit.... Contra imperator quod dicitur res gerere, in eo neque facit neque agit, sed gerit, id est sustinet, translatum ab his qui onera gerunt, quod hi sustinent,
Varr. L. L. 6, § 77 Müll.:omnia nostra, quoad eris Romae, ita gerito, regito, gubernato, ut nihil a me exspectes,
Cic. Att. 16, 2, 2:gerere et administrare rem publicam,
id. Fin. 3, 20, 68; cf. id. Rep. 2, 1 and 12:rem publicam,
id. ib. 1, 7; 1, 8; id. Fam. 2, 7, 3 et saep.:magistratum,
id. Sest. 37, 79; cf.potestatem,
id. Verr. 2, 2, 55, § 138:consulatum,
id. Agr. 1, 8, 25; id. Sest. 16, 37:duumviratum,
id. ib. 8, 19:tutelam alicujus,
Dig. 23, 2, 68; 27, 1, 22 al.: multi suam rem bene gessere et publicam patria procul, Enn. ap. Cic. Fam. 7, 6, 1 (Trag. v. 295 Vahl.); so,rem, of private affairs,
Plaut. Pers. 4, 3, 34; Cic. de Sen. 7, 22 al.:aliquid per aes et libram gerere,
to transact by coin and balance, Gai. Inst. 3, 173; cf. Weissenb. ad Liv. 6, 14.—Of war: etsi res bene gesta est, Enn. ap. Cic. de Or. 3, 42, 168 (Ann. v. 512 Vahl.): vi geritur res, id. ap. Gell. 20, 10 (Ann. v. 272 ib.); cf.:gladiis geri res coepta est,
Liv. 28, 2, 6:ubi res ferro geratur,
id. 10, 39, 12: qui rem cum Achivis gesserunt statim, Enn. ap. Non. 393, 14 (Trag. v. 39 Vahl.); cf. Plaut. Am. 1, 1, 84:Alexander... passurus gestis aequanda pericula rebus,
exploits, Juv. 14, 314:miranda quidem, sed nuper gesta referemus,
id. 15, 28.—Of public affairs, affairs of government:magnae res temporibus illis a fortissimis viris summo imperio praeditis, dictatoribus atque consulibus, belli domique gerebantur,
Cic. Rep. 2, 32 fin.; 2, 24:a rebus gerendis senectus abstrahit,
id. de Sen. 6, 15; cf. § 17: quid quod homines infima fortuna, nulla spe rerum gerendarum ( public business), opifices denique, delectantur historia? maximeque eos videre possumus res gestas ( public events or occurrences) audire et legere velle, qui a spe gerendi absunt, confecti senectute, id. Fin. 5, 19, 52:sin per se populus interfecit aut ejecit tyrannum, est moderatior, quoad sentit et sapit et sua re gesta laetatur,
their deed, id. Rep. 1, 42:ut pleraque senatus auctoritate gererentur,
id. ib. 2, 32; cf. id. ib. 1, 27:haec dum Romae geruntur,
id. Quint. 6, 28:ut iis, qui audiunt, tum geri illa fierique videantur,
id. de Or. 2, 59, 241:susceptum negotium,
id. Fam. 13, 5, 1; cf.:si ipse negotium meum gererem, nihil gererem, nisi consilio tuo,
id. Att. 13, 3, 1:negotium bene, male, etc.,
id. Rosc. Com. 11, 32; id. Cat. 2, 10, 21; Caes. B. G. 3, 18, 5 et saep.; cf.:quid negotii geritur?
Cic. Quint. 13, 42: annos multos bellum gerentes summum summā industriā, Enn. ap. Non. 402, 3 (Trag. v. 104 Vahl.); cf.:bello illo maximo, quod Athenienses et Lacedaemonii summa inter se contentione gesserunt,
Cic. Rep. 1, 16; so,bella,
id. ib. 5, 2: pacem an bellum gerens, v. Andrews and Stoddard's Gram. § 323, 1 (2); Sall. J. 46 fin.:bella multa felicissime,
Cic. Rep. 2, 9:bellum cum aliquo,
id. Sest. 2, 4; id. Div. 1, 46, 103; Caes. B. G. 1, 1, 4 et saep.:bello gesto,
Liv. 5, 43, 1: mea mater de ea re gessit morem morigerae mihi, performed my will, i. e. complied with my wishes, gratified, humored me, Plaut. Cist. 1, 1, 87; cf.:geram tibi morem et ea quae vis, ut potero, explicabo,
Cic. Tusc. 1, 9, 17: morem alicui (in aliqua re), Enn. ap. Non. 342, 24 (Trag. v. 241 Vahl.):sine me in hac re gerere mihi morem,
Ter. Heaut. 5, 1, 74; Plaut. Capt. 2, 3, 44; id. Men. 5, 2, 37; id. Mil. 2, 1, 58; Cic. Rep. 3, 5; id. N. D. 2, 1, 3; Ov. Am. 2, 2, 13 et saep.; also without dat., Plaut. Most. 3, 2, 36; Ter. Ad. 3, 3, 77.— Pass.:ut utrique a me mos gestus esse videatur,
Cic. Att. 2, 16, 3; Plaut. Most. 1, 3, 69; Ter. Eun. 1, 2, 108; id. Ad. 2, 2, 6; Nep. Them. 7, 3 al.—With a play upon this meaning and that in II. A.: magna, inquit, [p. 813] bella gessi:magnis imperiis et provinciis praefui. Gere igitur animum laude dignum,
Cic. Par. 5, 2, 37.— Absol.:cum superiores alii fuissent in disputationibus perpoliti, quorum res gestae nullae invenirentur, alii in gerendo probabiles, in disserendo rudes,
Cic. Rep. 1, 8; cf.the passage,
id. Fin. 5, 19, 52 supra:Armeniam deinde ingressus prima parte introitus prospere gessit,
Vell. 2, 102, 2 (where others unnecessarily insert rem), Liv. 25, 22, 1; cf.also: sive caesi ab Romanis forent Bastarnae... sive prospere gessissent,
id. 40, 58 fin.:cum Persis et Philippus qui cogitavit, et Alexander, qui gessit, hanc bellandi causam inferebat, etc.,
Cic. Rep. 3, 9.—Of time, to pass, spend (mostly post-Aug.; not in Cic.): ut (Tullia) cum aliquo adolescente primario conjuncta aetatem gereret, Sulp. ap. Cic. Fam. 4, 5, 3; cf.:2.pubertatis ac primae adolescentiae tempus,
Suet. Dom. 1:vitam,
Petr. 63; Val. Fl. 6, 695:annum gerens aetatis sexagesimum et nonum,
Suet. Vesp. 24.—Hence, gĕrens, entis, P. a. (acc. to II. B. 3.), managing, conducting, etc.; with gen.:rei male gerentes,
Plaut. Truc. 1, 2, 43:sui negotii bene gerens,
Cic. Quint. 19, 62.gĕro, ōnis, m. [1. gero], a carrier; connected per hyphen with foras:ite, ite hac, simul eri damnigeruli, foras gerones, Bonorum hamaxagogae,
that carry off, ravishers, Plaut. Truc. 2, 7, 1. -
23 glorianter
glōrĭor, ātus, 1, v. dep. a. and n. [id.], to glory, boast, vaunt, to brag of any thing, pride one's self on any thing (class.); constr. with acc., or an object - or relativeclause, with abl., de, in aliqua re, or absol.(α).With acc. of pron. ( cognate acc.):(β).vellem equidem idem posse gloriari quod Cyrus,
Cic. de Sen. 10, 32:ut de me ipso aliquid more senum glorier,
id. ib. 23, 82:in eum haec gloriantem impetum facit,
Liv. 1, 12, 9.—With direct object (post-class. and rare; cf. Weissenb. ad Liv. 27, 17, 10;Krebs, Antibarb. p. 502): rem ineptam,
Vop. Procul. 12, 8: victorem Pacorum. Just. 42, 4, 11.— Hence also in the gerundive:beata vita glorianda et praedicanda et prae se ferenda est,
Cic. Tusc. 5, 17, 50; cf.: est in aliqua vita praedicabile aliquid et gloriandum ac prae se ferendum, ib. § 49.—With an object - or relative-clause:(γ).gloriare evenisse ex sententia?
Ter. Heaut. 4, 5, 18:is mihi etiam gloriabitur, se omnes magistratus sine repulsa assecutum?
Cic. Pis. 1, 2:omnes provincias se peragrasse,
id. de Or. 2, 64, 258:in eo multum gloriari, se, etc.,
id. Rep. 1, 6:seque alterum fore Sullam, inter suos gloriatur,
Caes. B. C. 1, 4, 3: se tenebras offudisse judicibus gloriatus est, Quint. 2, 17, 21; Hor. Epod. 11, 23.—With a rel.clause:gloriatus est expergefactae somno Caesoniae, quantum egisset, dum ca meridiaret,
Suet. Calig. 38.—With abl.:(δ).nominibus veterum gloriantur,
Cic. Or. 50, 169:quibus rebus gloriemini in vobis,
id. Lig. 7, 20:quod sua victoria tam insolenter gloriarentur,
Caes. B. G. 1, 14, 4:hic etiam gloriatus sit occiso malo cive,
Quint. 3, 6, 93; 11, 2, 22:ut nulla re magis gloriarentur quam decepto per indutias rege,
Liv. 42, 47, 1.—With abl. and clause:(ε).secundis rebus nostris, duos consules ab nobis sub jugum missos,
Liv. 23, 42, 7.— With two ablat.:socero illo,
in him as father-in-law, Ov. M. 6, 176.—With de:(ζ).de tuis divitiis intolerantissime gloriaris,
Cic. Vat. 12, 29:de misera vita gloriari,
id. Fin. 3, 8, 28:de M. Catone, de Ti. Corunciano, etc.,
id. Planc. 8, 20.—With in:(η).non pudet philosophum in eo gloriari, quod, etc.,
Cic. Tusc. 1, 21, 48: nobis quoque licet in hoc quodammodo gloriari (shortly before with an object-clause), id. Off. 2, 17, 59:in virtute recte gloriamur,
id. N. D. 3, 36, 87.—With adversus:(θ).sed ne adversus te quidem ego gloriabor,
Liv. 22, 39, 16.—Absol.:licet mihi, Marce fili, apud te gloriari, ad quem et hereditas hujus gloriae pertinet,
Cic. Off. 1, 22, 78:tu ipse mihi gloriari videbare,
id. Fin. 2, 16, 51:ut jure quisquam glorietur,
id. ib. 4, 18, 50:dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, etc.,
Caes. B. C. 3, 45, 6:defendendi haec causa, non gloriandi loquor,
Cic. Cael. 19, 45:ait ipse de se, nec mentitur in gloriando,
id. Brut. 18, 71:(Domitia) haud negatura immo etiam gloriatura,
Suet. Tit. 10 fin.—P. a.: glōriātus, a, um, boastful; comp.:gloriatior,
Jul. Val. Rer. Gest. Alex. 2, 16.— Adv.: glōrian-ter, exultingly (late Lat.): duci ad carcerem, Ps.-Aug. ad Fratr. Erem. 4. -
24 gloriatus
glōrĭor, ātus, 1, v. dep. a. and n. [id.], to glory, boast, vaunt, to brag of any thing, pride one's self on any thing (class.); constr. with acc., or an object - or relativeclause, with abl., de, in aliqua re, or absol.(α).With acc. of pron. ( cognate acc.):(β).vellem equidem idem posse gloriari quod Cyrus,
Cic. de Sen. 10, 32:ut de me ipso aliquid more senum glorier,
id. ib. 23, 82:in eum haec gloriantem impetum facit,
Liv. 1, 12, 9.—With direct object (post-class. and rare; cf. Weissenb. ad Liv. 27, 17, 10;Krebs, Antibarb. p. 502): rem ineptam,
Vop. Procul. 12, 8: victorem Pacorum. Just. 42, 4, 11.— Hence also in the gerundive:beata vita glorianda et praedicanda et prae se ferenda est,
Cic. Tusc. 5, 17, 50; cf.: est in aliqua vita praedicabile aliquid et gloriandum ac prae se ferendum, ib. § 49.—With an object - or relative-clause:(γ).gloriare evenisse ex sententia?
Ter. Heaut. 4, 5, 18:is mihi etiam gloriabitur, se omnes magistratus sine repulsa assecutum?
Cic. Pis. 1, 2:omnes provincias se peragrasse,
id. de Or. 2, 64, 258:in eo multum gloriari, se, etc.,
id. Rep. 1, 6:seque alterum fore Sullam, inter suos gloriatur,
Caes. B. C. 1, 4, 3: se tenebras offudisse judicibus gloriatus est, Quint. 2, 17, 21; Hor. Epod. 11, 23.—With a rel.clause:gloriatus est expergefactae somno Caesoniae, quantum egisset, dum ca meridiaret,
Suet. Calig. 38.—With abl.:(δ).nominibus veterum gloriantur,
Cic. Or. 50, 169:quibus rebus gloriemini in vobis,
id. Lig. 7, 20:quod sua victoria tam insolenter gloriarentur,
Caes. B. G. 1, 14, 4:hic etiam gloriatus sit occiso malo cive,
Quint. 3, 6, 93; 11, 2, 22:ut nulla re magis gloriarentur quam decepto per indutias rege,
Liv. 42, 47, 1.—With abl. and clause:(ε).secundis rebus nostris, duos consules ab nobis sub jugum missos,
Liv. 23, 42, 7.— With two ablat.:socero illo,
in him as father-in-law, Ov. M. 6, 176.—With de:(ζ).de tuis divitiis intolerantissime gloriaris,
Cic. Vat. 12, 29:de misera vita gloriari,
id. Fin. 3, 8, 28:de M. Catone, de Ti. Corunciano, etc.,
id. Planc. 8, 20.—With in:(η).non pudet philosophum in eo gloriari, quod, etc.,
Cic. Tusc. 1, 21, 48: nobis quoque licet in hoc quodammodo gloriari (shortly before with an object-clause), id. Off. 2, 17, 59:in virtute recte gloriamur,
id. N. D. 3, 36, 87.—With adversus:(θ).sed ne adversus te quidem ego gloriabor,
Liv. 22, 39, 16.—Absol.:licet mihi, Marce fili, apud te gloriari, ad quem et hereditas hujus gloriae pertinet,
Cic. Off. 1, 22, 78:tu ipse mihi gloriari videbare,
id. Fin. 2, 16, 51:ut jure quisquam glorietur,
id. ib. 4, 18, 50:dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, etc.,
Caes. B. C. 3, 45, 6:defendendi haec causa, non gloriandi loquor,
Cic. Cael. 19, 45:ait ipse de se, nec mentitur in gloriando,
id. Brut. 18, 71:(Domitia) haud negatura immo etiam gloriatura,
Suet. Tit. 10 fin.—P. a.: glōriātus, a, um, boastful; comp.:gloriatior,
Jul. Val. Rer. Gest. Alex. 2, 16.— Adv.: glōrian-ter, exultingly (late Lat.): duci ad carcerem, Ps.-Aug. ad Fratr. Erem. 4. -
25 glorior
glōrĭor, ātus, 1, v. dep. a. and n. [id.], to glory, boast, vaunt, to brag of any thing, pride one's self on any thing (class.); constr. with acc., or an object - or relativeclause, with abl., de, in aliqua re, or absol.(α).With acc. of pron. ( cognate acc.):(β).vellem equidem idem posse gloriari quod Cyrus,
Cic. de Sen. 10, 32:ut de me ipso aliquid more senum glorier,
id. ib. 23, 82:in eum haec gloriantem impetum facit,
Liv. 1, 12, 9.—With direct object (post-class. and rare; cf. Weissenb. ad Liv. 27, 17, 10;Krebs, Antibarb. p. 502): rem ineptam,
Vop. Procul. 12, 8: victorem Pacorum. Just. 42, 4, 11.— Hence also in the gerundive:beata vita glorianda et praedicanda et prae se ferenda est,
Cic. Tusc. 5, 17, 50; cf.: est in aliqua vita praedicabile aliquid et gloriandum ac prae se ferendum, ib. § 49.—With an object - or relative-clause:(γ).gloriare evenisse ex sententia?
Ter. Heaut. 4, 5, 18:is mihi etiam gloriabitur, se omnes magistratus sine repulsa assecutum?
Cic. Pis. 1, 2:omnes provincias se peragrasse,
id. de Or. 2, 64, 258:in eo multum gloriari, se, etc.,
id. Rep. 1, 6:seque alterum fore Sullam, inter suos gloriatur,
Caes. B. C. 1, 4, 3: se tenebras offudisse judicibus gloriatus est, Quint. 2, 17, 21; Hor. Epod. 11, 23.—With a rel.clause:gloriatus est expergefactae somno Caesoniae, quantum egisset, dum ca meridiaret,
Suet. Calig. 38.—With abl.:(δ).nominibus veterum gloriantur,
Cic. Or. 50, 169:quibus rebus gloriemini in vobis,
id. Lig. 7, 20:quod sua victoria tam insolenter gloriarentur,
Caes. B. G. 1, 14, 4:hic etiam gloriatus sit occiso malo cive,
Quint. 3, 6, 93; 11, 2, 22:ut nulla re magis gloriarentur quam decepto per indutias rege,
Liv. 42, 47, 1.—With abl. and clause:(ε).secundis rebus nostris, duos consules ab nobis sub jugum missos,
Liv. 23, 42, 7.— With two ablat.:socero illo,
in him as father-in-law, Ov. M. 6, 176.—With de:(ζ).de tuis divitiis intolerantissime gloriaris,
Cic. Vat. 12, 29:de misera vita gloriari,
id. Fin. 3, 8, 28:de M. Catone, de Ti. Corunciano, etc.,
id. Planc. 8, 20.—With in:(η).non pudet philosophum in eo gloriari, quod, etc.,
Cic. Tusc. 1, 21, 48: nobis quoque licet in hoc quodammodo gloriari (shortly before with an object-clause), id. Off. 2, 17, 59:in virtute recte gloriamur,
id. N. D. 3, 36, 87.—With adversus:(θ).sed ne adversus te quidem ego gloriabor,
Liv. 22, 39, 16.—Absol.:licet mihi, Marce fili, apud te gloriari, ad quem et hereditas hujus gloriae pertinet,
Cic. Off. 1, 22, 78:tu ipse mihi gloriari videbare,
id. Fin. 2, 16, 51:ut jure quisquam glorietur,
id. ib. 4, 18, 50:dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, etc.,
Caes. B. C. 3, 45, 6:defendendi haec causa, non gloriandi loquor,
Cic. Cael. 19, 45:ait ipse de se, nec mentitur in gloriando,
id. Brut. 18, 71:(Domitia) haud negatura immo etiam gloriatura,
Suet. Tit. 10 fin.—P. a.: glōriātus, a, um, boastful; comp.:gloriatior,
Jul. Val. Rer. Gest. Alex. 2, 16.— Adv.: glōrian-ter, exultingly (late Lat.): duci ad carcerem, Ps.-Aug. ad Fratr. Erem. 4. -
26 implacabilis
implācābĭlis ( inpl-), e, adj. [2. inplacabilis], unappeasable, implacable (rare but class.); constr. with alicui, in aliquem, and absol.:seque mihi implacabilem inexpiabilemque praeberet,
Cic. Pis. 33, 81:implacabilis esse alicui,
Liv. 8, 35, 12:in aliquem implacabilis esse,
Cic. Fam. 3, 10, 8; Liv. 26, 29, 4:grave et implacabile numen,
Ov. M. 4, 452:Turnus,
Verg. A. 12, 3:adjuro Stygii caput implacabile fontis,
id. ib. 12, 816:caelum,
Sil. 17, 253:iracundiae,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 13, § 39:veteri odio,
Liv. 25, 16, 12; Ael. Spart. Vit. Sev. 18. — Adv.: implācābĭlĭter, implacably, only comp.:cui implacabilius irascebatur,
Tac. A. 1, 13; so id. H. 3, 53 fin. -
27 implacabiliter
implācābĭlis ( inpl-), e, adj. [2. inplacabilis], unappeasable, implacable (rare but class.); constr. with alicui, in aliquem, and absol.:seque mihi implacabilem inexpiabilemque praeberet,
Cic. Pis. 33, 81:implacabilis esse alicui,
Liv. 8, 35, 12:in aliquem implacabilis esse,
Cic. Fam. 3, 10, 8; Liv. 26, 29, 4:grave et implacabile numen,
Ov. M. 4, 452:Turnus,
Verg. A. 12, 3:adjuro Stygii caput implacabile fontis,
id. ib. 12, 816:caelum,
Sil. 17, 253:iracundiae,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 13, § 39:veteri odio,
Liv. 25, 16, 12; Ael. Spart. Vit. Sev. 18. — Adv.: implācābĭlĭter, implacably, only comp.:cui implacabilius irascebatur,
Tac. A. 1, 13; so id. H. 3, 53 fin. -
28 in
1.in (old forms endŏ and indŭ, freq. in ante-class. poets; cf. Enn. ap. Gell. 12, 4; id. ap. Macr. S. 6, 2; Lucil. ap. Lact. 5, 9, 20; Lucr. 2, 1096; 5, 102; 6, 890 et saep.), prep. with abl. and acc. [kindr. with Sanscr. an; Greek en, en-tha, en-then, eis, i. e. en-s, ana; Goth. ana; Germ. in], denotes either rest or motion within or into a place or thing; opp. to ex; in, within, on, upon, among, at; into, to, towards.I.With abl.A.In space.1.Lit., in (with abl. of the place or thing in which):2.aliorum fructus in terra est, aliorum et extra,
Plin. 19, 4, 22, § 61:alii in corde, alii in cerebro dixerunt animi esse sedem et locum,
Cic. Tusc. 1, 9, 19:eo in rostris sedente suasit Serviliam legem Crassus,
id. Brut. 43, 161:qui sunt cives in eadem re publica,
id. Rep. 1, 32 fin.:facillimam in ea re publica esse concordiam, in qua idem conducat omnibus,
id. ib.:T. Labienus ex loco superiore, quae res in nostris castris gererentur, conspicatus,
Caes. B. G. 2, 26, 4:quod si in scaena, id est in contione verum valet, etc.,
Cic. Lael. 26, 97:in foro palam Syracusis,
id. Verr. 2, 2, 33, § 81:plures in eo loco sine vulnere quam in proelio aut fuga intereunt,
Caes. B. C. 2, 35:tulit de caede, quae in Appia via facta esset,
Cic. Mil. 6, 15:in via fornicata,
Liv. 22, 36:vigebat in illa domo mos patrius et disciplina,
Cic. de Sen. 11, 37:in domo furtum factum ab eo qui domi fuit,
Quint. 5, 10, 16:nupta in domo,
Liv. 6, 34, 9:copias in castris continent,
in, within, Caes. B. C. 1, 66:cum in angusto quodam pulpito stans diceret,
Quint. 11, 3, 130:se ac suos in vehiculo conspici,
Liv. 5, 40, 10:malo in illa tua sedecula sedere, quam in istorum sella curuli,
Cic. Att. 4, 10:sedere in solio,
id. Fin. 2, 21, 66:Albae constiterant, in urbe opportuna,
id. Phil. 4, 2, 6. —Sometimes, also, with names of places: omnes se ultro sectari in Epheso memorat mulieres,
Plaut. Mil. 3, 1, 182:heri aliquot adolescentuli coiimus in Piraeo,
Ter. Eun. 3, 4, 1:navis et in Cajeta est parata nobis et Brundisii,
Cic. Att. 8, 3, 6:complures (naves) in Hispali faciendas curavit,
Caes. B. C. 2, 18:caesos in Marathone ac Salamine,
Quint. 12, 10, 24:in Berenice urbe Troglodytarum,
Plin. 2, 73, 75, § 183.—In indicating a multitude or number, of, in, or among which a person or thing is, in, among (= gen. part.):3.in his poeta hic nomen profitetur suum,
Ter. Eun. prol. 3:Thales, qui sapientissimus in septem fuit,
Cic. Leg. 2, 11, 26:peto ut eum complectare, diligas, in tuis habeas,
id. Fam. 13, 78, 2; cf.:in perditis et desperatis,
id. ib. 13, 56, 1:omnia quae secundum naturam fiunt, sunt habenda in bonis,
id. de Sen. 19, 71:dolor in maximis malis ducitur,
id. Leg. 1, 11, 31:justissimus unus in Teucris,
Verg. A. 2, 426:cecidere in pugna ad duo milia... in his quatuor Romani centuriones,
Liv. 27, 12, 16:in diis et feminae sunt,
Lact. 1, 16, 17.—Of analogous relations of place or position:B.sedere in equo,
on horseback, id. Verr. 2, 5, 10:quid legati in equis,
id. Pis. 25, 60:sedere in leone,
Plin. 35, 10, 36, § 109:in eo flumine pons erat,
on, over, Caes. B. G. 2, 5:in herboso Apidano,
on the banks of, Prop. 1, 3, 6:in digitis,
on tiptoe, Val. Fl. 4, 267:castra in limite locat,
on the rampart, Tac. A. 1, 50:ipse coronam habebat unam in capite, alteram in collo,
on, Cic. Verr. 2, 5, 11, § 27:oleae in arbore,
Cels. 2, 24:Caesaris in barbaris erat nomen obscurius,
among, Caes. B. C. 1, 61:in ceteris nationibus, Cels. praef. 1: qui in Brutiis praeerat,
Liv. 25, 16, 7:in juvenibus,
Quint. 11, 1, 32:nutus in mutis pro sermone est,
id. 11, 3, 66.—Of dress, like cum, q. v.:in veste candida,
Liv. 45, 20, 5; 34, 7, 3:in calceis,
id. 24, 38, 2:in insignibus,
id. 5, 41, 2:in tunicis albis,
Plin. Ep. 7, 27, 13:in Persico et vulgari habitu,
Curt. 3, 3, 4:in lugubri veste,
id. 10, 5, 17:in Tyriis,
Ov. A. A. 2, 297:in Cois,
id. ib. v. 298; cf.:homines in catenis Romam mittere,
Liv. 29, 21, 12; 32, 1, 8: quis multa te in rosa urget, etc., Hor C. 1, 5, 1; so, in viola aut in rosa, Cic. Tusc. [p. 912] 5, 26, 73.—So of arms:duas legiones in armis,
Caes. B. G. 7, 11, 6; cf. Verg. A. 3, 395:in armis hostis,
under arms, Ov. M. 12,65:quae in ore atque in oculis provinciae gesta sunt (= coram),
Cic. Verr. 2, 2, 33, § 81; so,in oculis provinciae,
id. Q. Fr. 1, 1, 2:in oculis omnium,
id. ib. 1, 3, 7:divitiae, decus, gloria in oculis sita sunt,
Sall. C. 20, 14; Curt. 4, 13, 1; Liv. 22, 12, 6:Julianus in ore ejus (Vitellii) jugulatur,
Tac. H. 3, 77; Sen. Ben. 7, 19, 7.—Of a passage in any writing (but when the author is named, by meton., for his works, apud is used, Krebs, Antibarb. p. 561):in populorum institutis aut legibus,
Cic. Leg. 1, 15, 42:in illis libris qui sunt de natura deorum,
id. Fat. 1, 1:in Timaeo dicit,
id. N. D. 1, 12, 30:epistula, in qua omnia perscripta erant,
Nep. Pelop. 3, 2:perscribit in litteris, hostes ab se discessisse,
Caes. B. G. 5, 49; but in is also used with an author's name when, not a place in his book, but a feature of his style, etc., is referred to:in Thucydide orbem modo orationis desidero,
Cic. Or. 71, 234:in Herodoto omnia leniter fluunt,
Quint. 9, 4, 18.—Of books:libri oratorii diu in manibus fuerunt,
Cic. Att. 4, 13, 2; id. Lael. 25, 96; but more freq. trop.: in manibus habere, tenere, etc., to be engaged, occupied with, to have under control or within reach:philosophi quamcunque rem habent in manibus,
id. Tusc. 5, 7, 18:quam spem nunc habeat in manibus, exponam,
id. Verr. 1, 6, 16:rem habere in manibus,
id. Att. 6, 3, 1; cf.:neque mihi in manu fuit Jugurtha qualis foret,
in my power, Sall. J. 14, 4:postquam nihil esse in manu sua respondebatur,
Liv. 32, 24, 2:quod ipsorum in manu sit,... bellum an pacem malint,
Tac. A. 2, 46; but, cum tantum belli in manibus esset, was in hand, busied (cf.:inter manus),
Liv. 4, 57, 1; so,quorum epistulas in manu teneo,
Cic. Phil. 12, 4, 9; cf. id. Att. 2, 2, 2:in manu poculum tenens,
id. Tusc. 1, 29, 71:coronati et lauream in manu tenentes,
Liv. 40, 37, 3; Suet. Claud. 15 fin. —Of that which is thought of as existing in the mind, memory, character, etc.:in animo esse,
Cic. Fam. 14, 11:in animo habere,
id. Rosc. Am. 18, 52:lex est ratio insita in natura,
id. Leg. 1, 6, 18:in memoria sedere,
id. de Or. 2, 28, 122; cf.:tacito mutos volvunt in pectore questus,
Luc. 1, 247:quanta auctoritas fuit in C. Metello!
Cic. de Sen. 17, 61. —So freq. of a person's qualities of mind or character:erat in eo summa eloquentia, summa fides,
Cic. Mur. 28, 58; cf.:in omni animante est summum aliquid atque optimum, ut in equis,
id. Fin. 4, 41, 37:si quid artis in medicis est,
Curt. 3, 5, 13; cf.:nibil esse in morte timendum,
Lucr. 3, 866.— Esp., in eo loco, in that state or condition:in eo enim loco res sunt nostrae, ut, etc.,
Liv. 7, 35, 7: si vos in eo loco essetis, quid aliud fecissetis? Cat. ap. Quint. 9, 2, 21; so,quo in loco, etc.: cum ex equitum et calonum fuga, quo in loco res essent, cognovissent,
Caes. B. G. 2, 26:videtis, quo in loco res haec siet, Ter Phorm. 2, 4, 6: quod ipse, si in eodem loco esset, facturus fuerit,
Liv. 37, 14, 5.—Hence, without loco, in eo esse ut, etc., to be in such a condition, etc.:non in eo esse Carthaginiensium res, ut Galliam armis obtineant,
Liv. 30, 19, 3:cum res non in eo esset, ut Cyprum tentaret,
id. 33, 41, 9; 8, 27, 3; 2, 17, 5; Nep. Mil. 7, 3; id. Paus. 5, 1 (cf. I. C. 1. infra).—In time, indicating its duration, in, during, in the course of:b.feci ego istaec itidem in adulescentia,
in my youth, when I was young, Plaut. Bacch. 3, 3, 6:in tempore hoc,
Ter. And. 4, 5, 24:in hoc tempore,
Tac. A. 13, 47:in tali tempore,
Sall. C. 48, 5; Liv. 22, 35; 24, 28 al.:in diebus paucis,
Ter. And. 1, 1, 77:in brevi spatio,
id. Heaut. 5, 2, 2; Suet. Vesp. 4:in qua aetate,
Cic. Brut. 43 fin.:in ea aetate,
Liv. 1, 57:in omni aetate,
Cic. de Sen. 3, 9:in aetate, qua jam Alexander orbem terrarum subegisset,
Suet. Caes. 7:qua (sc. Iphigenia) nihil erat in eo quidem anno natum pulchrius,
in the course of, during the year, Cic. Off. 3, 25, 95 (al. eo quidem anno):nihil in vita se simile fecisse,
id. Verr. 2, 3, 91: nihil in vita vidit calamitatis A. Cluentius. id. Clu. 6, 18:in tota vita inconstans,
id. Tusc. 4, 13, 29.—In tempore, at the right or proper time, in time (Cic. uses only tempore; v. tempus): eccum ipsum video in tempore huc se recipere, Ter. Phorm. 2, 4, 24:c.ni pedites equitesque in tempore subvenissent,
Liv. 33, 5:spreta in tempore gloria interdum cumulatior redit,
id. 2, 47:rebellaturi,
Tac. A. 12, 50:atque adeo in ipso tempore eccum ipsum obviam,
Ter. And. 3, 2, 52: in tempore, opportune. Nos sine praepositione dicimus tempore et tempori, Don. ad Ter. And. 4, 4, 19.—In praesentia and in praesenti, at present, now, at this moment, under these circumstances:d.sic enim mihi in praesentia occurrit,
Cic. Tusc. 1, 8, 14:vestrae quidem cenae non solum in praesentia, sed etiam postero die jucundae sunt,
id. ib. 5, 35, 100:id quod unum maxime in praesentia desiderabatur,
Liv. 21, 37:haec ad te in praesenti scripsi, ut, etc.,
for the present, Cic. Fam. 2, 10, 4.—With gerunds and fut. pass. participles, to indicate duration of time, in:C.fit, ut distrahatur in deliberando animus,
Cic. Off. 1, 3, 9; id. Fam. 2, 6, 2:vitiosum esse in dividendo partem in genere numerare,
id. Fin. 2, 9, 26:quod in litteris dandis praeter consuetudinem proxima nocte vigilarat,
id. Cat. 3, 3, 6:ne in quaerendis suis pugnandi tempus dimitteret,
Caes. B. G. 2, 21:in agris vastandis incendiisque faciendis hostibus,
in laying waste, id. ib. 5, 19:in excidenda Numantia,
Cic. Off. 1, 22, 76:cum in immolanda Iphigenia tristis Calchas esset,
id. Or. 21, 74.—In other relations, where a person or thing is thought of as in a certain condition, situation, or relation, in:2.qui magno in aere alieno majores etiam possessiones habent,
Cic. Cat. 2, 8, 18:se in insperatis repentinisque pecuniis jactare,
id. Cat. 2, 9, 20:Larinum in summo timore omnium cum armatis advolavit,
id. Clu. 8, 25.—So freq., of qualities or states of mind: summa in sollicitudine ac timore Parthici belli,
Caes. B. C. 3, 31:torpescentne dextrae in amentia illa?
Liv. 23, 9, 7:hunc diem perpetuum in laetitia degere,
Ter. Ad. 4, 1, 5; Cic. Cat. 4, 1, 2:in metu,
Tac. A. 14, 43:in voluptate,
Cic. Fin. 1, 19, 62:alicui in amore esse,
beloved, id. Verr. 2, 4, 1, § 3:alicui in amoribus esse,
id. Att. 6, 1, 12:res in invidia erat,
Sall. J. 25, 5; Liv. 29, 37, 17: sum in expectatione omnium rerum, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 4, 10:num... Diogenem Stoicum coegit in suis studiis obmutescere senectus?
in his studies, Cic. de Sen. 7, 21:mirificam cepi voluptatem ex tua diligentia: quod in summis tuis occupationibus mihi tamen rei publicae statum per te notum esse voluisti,
even in, notwithstanding your great occupations, id. Fam. 3, 11, 4.—So freq., of business, employment, occupations, etc.: in aliqua re versari,
Cic. Verr. 2, 4, 47, § 105:similia iis, quae in consilio dixerat,
Curt. 5, 5, 23:in certamine armorum atque in omni palaestra quid satis recte cavetur,
Quint. 9, 4, 8:agi in judiciis,
id. 11, 1, 78:tum vos mihi essetis in consilio,
Cic. Rep. 3, 18, 28:in actione... dicere,
Quint. 8, 2, 2.—Of an office, magistracy:in quo tum magistratu forte Brutus erat,
Liv. 1, 59, 7; 4, 17, 1:in eo magistratu pari diligentia se praebuit,
Nep. Han. 7, 5 (cf. B. 1. supra):in ea ipsa causa fuit eloquentissimus,
Cic. Brut, 43, 160:qui non defendit nec obsistit, si potest, injuriae, tam est in vitio, quam, etc.,
is in the wrong, acts wrongly, id. Off. 1, 7, 23:etsi hoc quidem est in vitio, dissolutionem naturae tam valde perhorrescere,
is wrong, id. Fin. 5, 11, 31:non sunt in eo genere tantae commoditates corporis,
id. ib. 4, 12, 29; cf.:an omnino nulla sit in eo genere distinctio,
id. Or. 61, 205:Drusus erat de praevaricatione absolutus in summa quatuor sententiis,
on the whole, Cic. Q. Fr. 2, 16; cf.:et in omni summa, ut mones, valde me ad otium pacemque converto,
id. ib. 3, 5, 5;but, in summa, sic maxime judex credit, etc.,
in a word, in fine, Quint. 9, 2, 72; Auct. B. Alex. 71; Just. 37, 1, 8:horum (juvenum) inductio in parte simulacrum decurrentis exercitus erat: ex parte elegantioris exercitii quam militaris artis,
in part, Liv. 44, 9, 5; cf.:quod mihi in parte verum videtur,
Quint. 2, 8, 6:patronorum in parte expeditior, in parte difficilior interrogatio est,
id. 5, 7, 22:hoc facere in eo homine consueverunt,
in the case of, Caes. B. G. 7, 21:in furibus aerarii,
Sall. C. 52, 12:Achilles talis in hoste fuit,
Verg. A. 2, 540:in hoc homine saepe a me quaeris, etc.,
in the case of, Cic. Verr. 2, 3, 3, § 6: in nominibus impiis, Sall. C. 51, 15:suspectus et in morte matris fuit,
Suet. Vit. 14:qui praesentes metuunt, in absentia hostes erunt, = absentes,
Curt. 6, 3, 8 (cf. I. B. c. supra).—Of the meaning of words, etc.:non solum in eodem sensu, sed etiam in diverso, eadem verba contra,
Quint. 9, 3, 36:aliter voces aut eaedem in diversa significatione ponuntur,
id. 9, 3, 69:Sallustius in significatione ista non superesse sed superare dicit,
Gell. 1, 22, 15:stips non dicitur in significatione trunci,
Charis. 1, 18, 39:semper in significatione ea hortus,
Plin. 19, 4, 19, § 50. —In with abl. of adjj. is used with the verbs esse and habere to express quality:II.cum exitus haud in facili essent, i. e. haud faciles,
Liv. 3, 8, 9:adeo moderatio tuendae libertatis in difficili est,
id. 3, 8, 11; 3, 65, 11; but mostly with adjj. of the first and second declension:in obscuro esse, Liv. praef. § 3: in dubio esse,
id. 2, 3, 1; 3, 19, 8; Ov. H. 19, 174:dum in dubiost animus,
Ter. And. 1, 5, 31; 2, 2, 10:in integro esse,
Cic. Fam. 15, 16, 3; id. Att. 11, 15, 4:in incerto esse,
Liv. 5, 28, 5:in obvio esse,
id. 37, 23, 1:in tuto esse,
id. 38, 4, 10; cf.:videre te in tuto,
Cat. 30, 6:in aequo esse,
Liv. 39, 37, 14; Tac. A. 2, 44:in expedito esse,
Curt. 4, 2, 22:in proximo esse,
Quint. 1, 3, 4:in aperto esse,
Sall. C. 5, 3:in promisco esse,
Liv. 7, 17, 7:in augusto esse,
Cels. 5, 27, 2:in incerto haberi,
Sall. J. 46, 8; Tac. A. 15, 17:in levi habitum,
id. H. 2, 21; cf.:in incerto relinquere,
Liv. 5, 28, 5; Tac. H. 2, 83.With acc.A.In space, with verbs of motion, into or to a place or thing (rarely with names of towns and small islands;2.v. Zumpt, Gram. § 398): influxit non tenuis quidam e Graecia rivulus in hanc urbem,
Cic. Rep. 2, 19:in Ephesum advenit,
Plaut. Mil. 2, 1, 35:in Epirum venire,
Cic. Att. 13, 25, 3:ibo in Piraeeum, visamque, ecquae advenerit in portum ex Epheso navis mercatoria,
Plaut. Bacch. 2, 3, 2: venio ad Piraeea, in quo magis reprehendendus sum, quod... Piraeea scripserim, non Piraeeum, quam in quod addiderim;non enim hoc ut oppido praeposui, sed ut loco,
Cic. Att. 7, 3, 10:se contulisse Tarquinios, in urbem Etruriae florentissimam,
id. Rep. 2, 19:remigrare in domum veterem e nova,
id. Ac. 1, 4, 13:cum in sua rura venerunt,
id. Tusc. 5, 35, 102:a te ipso missi in ultimas gentes,
id. Fam. 15, 9:in Ubios legatos mittere,
Caes. B. G. 4, 11:dein Thalam pervenit, in oppidum magnum et opulentum,
Sall. J. 75, 1:Regillum antiquam in patriam se contulerat,
Liv. 3, 58, 1:abire in exercitum,
Plaut. Am. prol. 102.— With nuntio:cum id Zmyrnam in contionem nuntiatum est,
Tac. A. 4, 56:nuntiatur in castra,
Lact. Most. Pers. 46; cf.:allatis in castra nuntiis,
Tac. H. 4, 32: in manus sumere, tradere, etc., into one's hands:iste unumquodque vas in manus sumere,
Cic. Verr. 2, 4, 27, § 63:Falerios se in manus Romanis tradidisse,
Liv. 5, 27, 3.—Rarely with the verbs ponere, collocare, etc. (pregn., i. e. to bring into... and place there):in crimen populo ponere,
Plaut. Trin. 3, 3, 10:ut liberos, uxores suaque omnia in silvas deponerent,
Caes. B. G. 4, 19:duplam pecuniam in thesauros reponi,
Liv. 29, 19, 7:prius me collocavi in arborem,
Plaut. Aul. 4, 8, 6:sororem et propinquas suas nuptum in alias civitates collocasse,
Caes. B. G. 1, 18.— Motion in any direction, up to, to, into, down to:in caelum ascendere,
Cic. Lael. 23 fin.:filium ipse paene in umeros suos extulisset,
id. de Or. 1, 53, 228:tamquam in aram confugitis ad deum,
up to the altar, id. Tusc. 3, 10, 25:Saturno tenebrosa in Tartara misso,
Ov. M. 1, 113:in flumen deicere,
Cic. Rosc. Am. 25, 70; Nep. Chab. 4, 3.—Denoting mere direction towards a place or thing, and hence sometimes joined with versus, towards:3.quid nunc supina sursum in caelum conspicis,
Plaut. Cist. 2, 3, 78:si in latus aut dextrum aut sinistrum, ut ipsi in usu est, cubat,
Cels. 2, 3:Belgae spectant in septentriones et orientem solem,
Caes. B. G. 1, 1:in orientem Germaniae, in occidentem Hispaniae obtenditur, Gallis in meridiem etiam inspicitur,
Tac. Agr. 10:in laevum prona nixus sedet Inachus urna,
Stat. Th. 2, 218.—With versus:castra ex Biturigibus movet in Arvernos versus,
towards, Caes. B. G. 7, 8 fin.:in Galliam versus movere,
Sall. C. 56, 4: in [p. 913] ltaliam versus, Front. Strat. 1, 4, 11:si in urbem versus venturi erant,
Plin. Ep. 10, 82. —So of that which is thought of as entering into the mind, memory, etc. (cf. I. A. 2. fin.):B.in memoriam reducere,
Cic. Inv 1, 52, 98:in animum inducere,
Liv. 27, 9:in mentem venire,
Cic. Fam. 7, 3:frequens imitatio transit in mores,
Quint. 1, 11, 3. —Or into a writing or speech: in illam Metellinam orationem addidi quaedam,
Cic. Att. 1, 13, 5.—In time, into, till, for:C.dormiet in lucem,
into the daylight, till broad day, Hor. Ep. 1, 18, 34:statim e somno, quem plerumque in diem extrahunt, lavantur,
Tac. G. 22: sermonem in multam noctem produximus, deep into the night, Cic. Rep. Fragm. ap. Arus. Mess. p. 239 Lindem.:in multam noctem luxit,
Suet. Tib. 74:si febris in noctem augetur,
Cels. 7, 27:dixit in noctem atque etiam nocte illatis lucernis,
Plin. Ep. 4, 9, 14:indutias in triginta annos impetraverunt,
for thirty years, Liv. 9, 37, 12; 7, 20, 8:nisi id verbum in omne tempus perdidissem,
forever, Cic. Fam. 5, 15, 1:ad cenam hominem in hortos invitavit in posterum diem,
for the following day, id. Off. 3, 14, 58:audistis auctionem constitutam in mensem Januarium,
id. Agr. 1, 2, 4:subito reliquit annum suum seque in annum proximum transtulit,
id. Mil. 9, 24:solis defectiones itemque lunae praedicuntur in multos annos,
for many years, id. Div. 2, 6, 17:postero die Romani ab sole orto in multum diei stetere in acie,
Liv. 27, 2:qui ab matutino tempore duraverunt in occasum,
Plin. 2, 31, 31, § 99:seritur (semen lini) a Kalendis Octobribus in ortum aquilae,
Col. 2, 10, 17.—With usque:neque illi didicerunt haec usque in senectutem,
Quint. 12, 11, 20:in illum usque diem servati,
id. 8, 3, 68:in serum usque patente cubiculo,
Suet. Oth. 11:regnum trahat usque in tempora fati,
Sil. 11, 392: in posterum (posteritatem) or in futurum, in future, for the future: in praesens, for the present: in perpetuum or in aeternum, forever:sancit in posterum, ne quis, etc.,
Cic. Cat. 4, 5, 10:res dilata est in posterum,
id. Fam. 10, 12, 3:video quanta tempestas invidiae nobis, si minus in praesens, at in posteritatem impendeat,
id. Cat. 1, 9, 22:id aegre et in praesentia hi passi et in futurum etiam metum ceperunt,
Liv. 34, 27, 10; cf.:ingenti omnium et in praesens laetitia et in futurum spe,
id. 30, 17, 1:effugis in futurum,
Tac. H. 1, 71:quod eum tibi quaestoris in loco constitueras, idcirco tibi amicum in perpetuum fore putasti?
Cic. Verr. 2, 1, 30; cf.:oppidum omni periculo in perpetuum liberavit,
id. Fam. 13, 4, 2:quae (leges) non in tempus aliquod, sed perpetuae utilitatis causa in aeternum latae sunt,
Liv. 34, 6, 4: in tempus, for a while, for a short time, for the occasion (postAug.):sensit miles in tempus conficta,
Tac. A. 1, 37:ne urbs sine imperio esset, in tempus deligebatur, qui jus redderet,
id. ib. 6, 11:scaena in tempus structa,
id. ib. 14, 20. —So in diem, for the day, to meet the day's want:nihil ex raptis in diem commeatibus superabat,
Liv. 22, 40, 8:rapto in diem frumento,
id. 4, 10, 1;but, cum illa fundum emisset in diem,
i. e. a fixed day of payment, Nep. Att. 9, 5: in singulos dies, or simply in dies, with comparatives and verbs denoting increase, from day to day, daily:vitium in dies crescit,
Vell. 2, 5, 2:in dies singulos breviores litteras ad te mitto,
Cic. Att. 5, 7:qui senescat in dies,
Liv. 22, 39, 15: in diem, daily:nos in diem vivimus,
Cic. Tusc. 5, 11, 33:in diem et horam,
Hor. S. 2, 6, 47;and in horas,
hourly, id. C. 2, 13, 14; id. S. 2, 7, 10.—In other relations, in which an aiming at, an inclining or striving towards a thing, is conceivable, on, about, respecting; towards, against; for, as; in, to; into:2.id, quod apud Platonem est in philosophos dictum,
about the philosophers, Cic. Off. 1, 9, 28:Callimachi epigramma in Ambraciotam Cleombrotum est,
id. Tusc. 1, 34, 84; cf.:cum cenaret Simonides apud Scopam cecinissetque id car men, quod in eum scripsisset, etc.,
id. de Or. 2, 86, 352:quo amore tandem inflammati esse debemus in ejus modi patriam,
towards, id. ib. 1, 44, 196:in liberos nostros indulgentia,
id. ib. 2, 40, 168:de suis meritis in rem publicam aggressus est dicere,
id. Or. 38, 133: ita ad impietatem in deos, in homines adjunxit injuriam, against, id. N. D. 3, 34 fin.:in dominum quaeri,
to be examined as a witness against, id. Mil. 22, 60:in eos impetum facere,
id. Att. 2, 22, 1:invehi in Thebanos,
Nep. Epam. 6, 1; id. Tim. 5, 3:quaecumque est hominis definitio, una in omnes valet,
id. Leg. 1, 10, 29:num etiam in deos immortales inauspicatam legem valuisse?
Liv. 7, 6, 11:vereor coram in os te laudare amplius,
to your face, Ter. Ad. 2, 4, 5:si in me exerciturus (pugnos), quaeso, in parietem ut primum domes,
Plaut. Am. 1, 1, 168:in puppim rediere rates,
Luc. 3, 545 Burm. (cf.:sic equi dicuntur in frena redire, pulsi in terga recedere, Sulp. ad loc.): Cumis eam vidi: venerat enim in funus: cui funeri ego quoque operam dedi,
to the funeral, to take charge of the funeral, Cic. Att. 15, 1, B:se quisque eum optabat, quem fortuna in id certamen legeret,
Liv. 21, 42, 2:quodsi in nullius mercedem negotia eant, pauciora fore,
Tac. A. 11, 6:haec civitas mulieri redimiculum praebeat, haec in collum, haec in crines,
Cic. Verr. 2, 3, 33:Rhegium quondam in praesidium missa legio,
Liv. 28, 28; so,datae in praesidium cohortes,
Tac. H. 4, 35: hoc idem significat Graecus ille in eam sententiam versus, to this effect or purport, Cic. Div. 2, 10, 25; cf. id. Fam. 9, 15, 4:haec et in eam sententiam cum multa dixisset,
id. Att. 2, 22:qui omnia sic exaequaverunt, ut in utramque partem ita paria redderent, uti nulla selectione uterentur,
id. Fin. 3, 4, 12:in utramque partem disputat,
on both sides, for and against, id. Off. 3, 23, 89: te rogo, me tibi in omnes partes defendendum putes, Vatin. ap. Cic. Fam. 5, 10 fin.:facillime et in optimam partem cognoscuntur adulescentes, qui se ad claros et sapientes viros contulerunt,
id. Off. 2, 13, 46:cives Romani servilem in modum cruciati et necati,
in the manner of slaves, Cic. Verr. 1, 5, 13; cf.:miserandum in modum milites populi Romani capti, necati sunt,
id. Prov. Cons. 3, 5:senior quidam Veiens vaticinantis in modum cecinit,
Liv. 5, 15, 4;also: domus et villae in urbium modum aedificatae,
Sall. C. 12, 3:perinde ac si in hanc formulam omnia judicia legitima sint,
Cic. Rosc. Com. 5, 15:judicium quin acciperet in ea ipsa verba quae Naevius edebat, non recusasse,
id. Quint. 20, 63; cf.:senatusconsultum in haec verba factum,
Liv. 30, 43, 9:pax data Philippo in has leges est,
id. 33, 30:Gallia omnis divisa est in partes tres,
Caes. B. G. 1, 1; cf.:quae quidem in confirmationem et reprehensionem dividuntur,
Cic. Part. Or. 9, 33: describebat censores binos in singulas civitates, i. e. for or over each state, id. Verr. 2, 2, 53; cf. id. ib. 2, 4, 26:itaque Titurium Tolosae quaternos denarios in singulas vini amphoras portorii nomine exegisse,
id. Font. 5, 9:extulit eum plebs sextantibus collatis in capita,
a head, for each person, Liv. 2, 33 fin.:Macedonibus treceni nummi in capita statutum est pretium,
id. 32, 17, 2; cf.:Thracia in Rhoemetalcen filium... inque liberos Cotyis dividitur (i. e. inter),
Tac. A. 2, 67.—Of the object or end in view, regarded also as the motive of action or effect:3.non te in me illiberalem, sed me in se neglegentem putabit,
Cic. Fam. 13, 1, 16:neglegentior in patrem,
Just. 32, 3, 1:in quem omnes intenderat curas,
Curt. 3, 1, 21:quos ardere in proelia vidi,
Verg. A. 2, 347:in bellum ardentes,
Manil. 4, 220:nutante in fugam exercitu,
Flor. 3, 10, 4:in hanc tam opimam mercedem agite ( = ut eam vobis paretis, Weissenb. ad loc.),
Liv. 21, 43, 7:certa praemia, in quorum spem pugnarent,
id. 21, 45, 4:in id sors dejecta,
id. 21, 42, 2:in id fide accepta,
id. 28, 17, 9:in spem pacis solutis animis,
id. 6, 11, 5 et saep.:ingrata misero vita ducenda est in hoc, ut, etc.,
Hor. Epod. 17, 63:nec in hoc adhibetur, ut, etc.,
Sen. Ep. 16, 3:alius non in hoc, ut offenderet, facit, id. de Ira, 2, 26, 3: in quod tum missi?
Just. 38, 3, 4.—So, like ad, with words expressing affections or inclination of the mind:in obsequium plus aequo pronus,
Hor. Ep. 1, 18, 10:paratus in res novas,
Tac. H. 4, 32:in utrumque paratus,
Verg. A. 2, 61.—Of the result of an act or effort:4.denique in familiae luctum atque in privignorum funus nupsit,
Cic. Clu. 66, 188:paratusque miles, ut ordo agminis in aciem adsisteret,
Tac. A. 2, 16: excisum Euboicae latus ingens rupis in antrum, Verg. A. 6, 42:portus ab Euroo fluctu curvatus in arcum,
id. ib. 3, 533:populum in obsequia principum formavit,
Just. 3, 2, 9:omnium partium decus in mercedem conruptum erat,
Sall. H. 1, 13 Dietsch:commutari ex veris in falsa,
Cic. Fat. 9, 17; 9, 18:in sollicitudinem versa fiducia est,
Curt. 3, 8, 20.—Esp. in the phrase: in gratiam or in honorem, alicujus, in kindness, to show favor, out of good feeling, to show honor, etc., to any one (first in Liv.; cf. Weissenb. ad Liv. 28, 21, 4;5.Krebs, Antibarb. p. 562): in gratiam levium sociorum injuriam facere,
Liv. 39, 26, 12:pugnaturi in gratiam ducis,
id. 28, 21, 4:quorum in gratiam Saguntum deleverat Hannibal,
id. 28, 39, 13; cf. id. 35, 2, 6; 26, 6, 16:oratio habita in sexus honorem,
Quint. 1, 1, 6:convivium in honorem victoriae,
id. 11, 2, 12:in honorem Quadratillae,
Plin. Ep. 7, 24, 7:in honorem tuum,
Sen. Ep. 20, 7; 79, 2; 92, 1; Vell. 2, 41 al.—In the phrase, in rem esse, to be useful, to avail (cf.: e re esse;6.opp.: contra rem esse): ut aequom est, quod in rem esse utrique arbitremur,
Plaut. Aul. 2, 1, 10:si in rem est Bacchidis,
Ter. Hec. 1, 2, 27; 2, 2, 7:hortatur, imperat, quae in rem sunt,
Liv. 26, 44, 7:cetera, quae cognosse in rem erat,
id. 22, 3, 2; 44, 19, 3:in rem fore credens universos adpellare,
Sall. C. 20, 1; cf.:in duas res magnas id usui fore,
Liv. 37, 15, 7:in hos usus,
Verg. A. 4, 647.—To form adverbial expressions:7.non nominatim, qui Capuae, sed in universum qui usquam coissent, etc.,
in general, Liv. 9, 26, 8; cf.:terra etsi aliquanto specie differt, in universum tamen aut silvis horrida aut paludibus foeda,
Tac. G. 5:in universum aestimanti, etc.,
id. ib. 6:aestate in totum, si fieri potest, abstinendum est (Venere),
wholly, entirely, Cels. 1, 3 fin.; cf. Col. 2, 1, 2:in plenum dici potest, etc.,
fully, Plin. 16, 40, 79, § 217:Marii virtutem in majus celebrare,
beyond due bounds, Sall. J. 73, 5:aliter se corpus habere atque consuevit, neque in pejus tantum, sed etiam in melius,
for the worse, for the better, Cels. 2, 2:in deterius,
Tac. A. 14, 43:in mollius,
id. ib. 14, 39:quid enim est iracundia in supervacuum tumultuante frigidius? Sen. de Ira, 2, 11: civitas saepta muris neque in barbarum corrupta (v. barbarus),
Tac. A. 6, 42; cf.:aucto in barbarum cognomento,
id. H. 5, 2:priusquam id sors cerneret, in incertum, ne quid gratia momenti faceret, in utramque provinciam decerni,
while the matter was uncertain, Liv. 43, 12, 2:nec puer Iliaca quisquam de gente Latinos In tantum spe tollet avos,
so much, Verg. A. 6, 876:in tantum suam felicitatem virtutemque enituisse,
Liv. 22, 27, 4; cf.:quaedam (aquae) fervent in tantum, ut non possint esse usui,
Sen. Q. N. 3, 24:viri in tantum boni, in quantum humana simplicitas intellegi potest,
Vell. 2, 43, 4:quippe pedum digitos, in quantum quaeque secuta est, Traxit,
Ov. M. 11, 71:meliore in omnia ingenio animoque quam fortuna usus,
in all respects, Vell. 2, 13:ut simul in omnia paremur,
Quint. 11, 3, 25:in antecessum dare,
beforehand, Sen. Ep. 118.—Sometimes with esse, habere, etc., in is followed by the acc. (constr. pregn.), to indicate a direction, aim, purpose, etc. (but v. Madvig. Gram. § 230, obs. 2, note, who regards these accusatives as originating in errors of pronunciation); so, esse in potestatem alicujus, to come into and remain in one ' s power: esse in mentem alicui, to come into and be in one ' s mind: esse in conspectum, to appear to and be in sight: esse in usum, to come into use, be used, etc.:III.quod, qui illam partem urbis tenerent, in eorum potestatem portum futurum intellegebant,
Cic. Verr. 2, 5, 38:ut portus in potestatem Locrensium esset,
Liv. 24, 1, 13; 2, 14, 4:eam optimam rem publicam esse duco, quae sit in potestatem optimorum,
Cic. Leg. 3, 17:neque enim sunt motus in nostram potestatem,
Quint. 6, 2, 29:numero mihi in mentem fuit,
Plaut. Am. 1, 1, 25; cf.:ecquid in mentem est tibi?
id. Bacch. 1, 2, 53:nec prius surrexisse ac militibus in conspectum fuisse, quam, etc.,
Suet. Aug. 16:quod satis in usum fuit, sublato, ceterum omne incensum est,
Liv. 22, 20, 6: ab hospitibus clientibusque suis, ab exteris nationibus, quae in amicitiam populi Romani dicionemque essent, injurias propulsare, Cic. Div. ap. Caecil. 20, 66: adesse in senatum [p. 914] jussit a. d. XIII. Kal. Octobr., id. Phil. 5, 7, 19.—Less freq. with habere: facito in memoriam habeas tuam majorem filiam mihi te despondisse, call or bring to mind, Plaut. Poen. 5, 4, 108:M. Minucium magistrum equitum, ne quid rei bellicae gereret, prope in custodiam habitum,
put in prison, kept in prison, Liv. 22, 25, 6:reliquos in custodiam habitos,
Tac. H. 1, 87.—So rarely with other verbs:pollicetur se provinciam Galliam retenturum in senatus populique Romani potestatem,
Cic. Phil. 3, 4, 8. —In composition, n regularly becomes assimilated to a foll. l, m, or r, and is changed before the labials into m: illabor, immitto, irrumpo, imbibo, impello.—As to its meaning, according as it is connected with a verb of rest or motion, it conveys the idea of existence in a place or thing, or of motion, direction, or inclination into or to a place or thing: inesse; inhibere, inferre, impellere, etc. See Hand, Turs. III. pp. 243- 356.2.in (before b and p, im; before l, m, and r, the n assimilates itself to these consonants), an inseparable particle [kindred with Sanscr. a-, an-; Gr. a-, an; Goth. and Germ. un-], which negatives the meaning of the noun or participle with which it is connected; Engl. un-, in-, not: impar, unequal: intolerabilis, unbearable, intolerable: immitis, not mild, rude, etc. -
29 infamo
in-fāmo, āvi, ātum, 1, v. a. [infamis], to bring into ill repute, to brand with infamy, to disgrace, dishonor, defame (rare but class.).I.Lit.:II.ut tua moderatio et gravitas aliorum infamet injuriam,
Cic. Fam. 9, 12: Juppiter infamat seque suamque domum, Prop. 3, 11, 28 (4, 10, 28 M.):hunc infamatum,
branded, Nep. Alc. 11:infamata dea,
ill-famed, ill-renowned, Ov. M. 14, 446:Acheloön,
Stat. Th. 7, 416:suspecti testes, quos vitae humilitas infamaverit,
Paul. Sent. 5, 15, 1.— -
30 inplacabilis
implācābĭlis ( inpl-), e, adj. [2. inplacabilis], unappeasable, implacable (rare but class.); constr. with alicui, in aliquem, and absol.:seque mihi implacabilem inexpiabilemque praeberet,
Cic. Pis. 33, 81:implacabilis esse alicui,
Liv. 8, 35, 12:in aliquem implacabilis esse,
Cic. Fam. 3, 10, 8; Liv. 26, 29, 4:grave et implacabile numen,
Ov. M. 4, 452:Turnus,
Verg. A. 12, 3:adjuro Stygii caput implacabile fontis,
id. ib. 12, 816:caelum,
Sil. 17, 253:iracundiae,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 13, § 39:veteri odio,
Liv. 25, 16, 12; Ael. Spart. Vit. Sev. 18. — Adv.: implācābĭlĭter, implacably, only comp.:cui implacabilius irascebatur,
Tac. A. 1, 13; so id. H. 3, 53 fin. -
31 interverto
inter-verto ( - vorto), ti, sum, 3, v. a., to turn aside, turn or draw in another direction, divert.I.Lit.:II.in extremis partibus triglyphi semicanaliculi intervertantur,
Vitr. 4, 3, 5:ductum aquae,
Dig. 43, 20, 8.—Trop., to alter, change for the worse, pervert:B.recta ingenia,
Sen. Cons. ad Marc. 22, 1:rationes,
to falsify accounts, Front. Strat. 3, 16, 3.—To purloin, pilfer, embezzle:2.argentum,
Plaut. As. 2, 2, 92:ille induxit, ut peteret: et receptum intervertit, ad seque transtulit,
Cic. Phil. 2, 32, 79:interverso regali hoc dono,
id. Verr. 2, 4, 30, § 68:vectigalia,
Suet. Vit. 7.—Esp., to cheat out of, defraud of a thing: aliquem aliqua re, to cheat, defraud (anteand post-class.):C.ut me muliere intervorteret,
Plaut. Ps. 3, 2, 110: possessione dominum, Gell. 11, 18, 13.— With acc. alone:quem intervortam?
Plaut. As. 2, 1, 10; Dig. 41, 2, 20. — -
32 nexo
nexo, xŭi and xi, 3 (also of the first conj., acc. to Prisc. 9, 6, 33, p. 860 sq.; 10, 8, 48, p. 904; Diom. 1, p. 366;and in the reading: nexantem nodis seque in sua membra plicantem,
Verg. A. 5, 279 Conington; but here the better reading is nixantem, Rib. and Forbig. ad loc.; cf. also Neue, Formenl. 2, p. 421 sq.), v. freq. a. [id.], to tie or bind together, to interlace, entwine (ante-class.): nexebant multa inter se, Liv. Andr. ap. Diom. p. 366 P., and ap. Prisc. p. 861 P.: omnibus manicas neximus, Att. ib. (Trag. Rel. v. 130 Rib.). -
33 nodus
nōdus, i, m. [for gnodus; Sanscr. root gadh-, gandh-, grasp; cf. Gr. Chandanô, hold; gnathos, jaw; Lat. pre-hend-o; Germ. Knoten; Engl. knot], a knot (cf. nexus).I.Lit.:B.nodus vinculumque,
Cic. Univ. 4: necte tribus nodis ternos, Amarylli, colores, Verg. E. 8, 77:Cacum Corripit in nodum complexus,
clasping him as in a knot, id. A. 8, 260:nodos manu diducere,
Ov. M. 2, 560:nodus Herculis or Herculaneus,
a knot difficult to untie, of which Hercules was held to be the inventor, Plin. 28, 6, 17, § 63:unus tibi nodus, sed Herculaneus, restat,
Sen. Ep. 87, 38:tamquam nodus Gordius difficillimus,
Amm. 14, 11, 1: cingulum (novae nuptae) Herculaneo nodo vinctum vir solvit ominis gratia, Paul. ex Fest. s. v. cingulo, p. 63 Müll.—Transf.1.A girdle ( poet.):2.nodoque sinus collecta fluentes,
Verg. A. 1, 320; Mart. 6, 13, 5.—Hence, astronom.: nodus anni,
the circle of the equator, Lucr. 5, 688.—A mode of dressing the hair, a knot, club:3. 4.Rheni nodos,
the hair of the Germans gathered into a club, Mart. 5, 37, 8; cf.:insigne gentis obliquare crinem nodoque substringere,
Tac. G. 38.—A knot, knob, node on a joint of an animal's body:5.crura sine nodis,
Caes. B. G. 6, 27:cervix articulorum nodis jungitur,
Plin. 11, 37, 67, § 177; 11, 37, 88, § 217:dirae nodus hyaenae,
a backbone, dorsal vertebra, Luc. 6, 672.—Hence, nodi articulorum,
a swelling, tumor on the joints, Plin. 24, 5, 13, § 21; 30, 12, 36, § 110.—A knot, knob, fold, etc.(α).In wood or the branches of plants:(β).baculum sine nodo aduncum tenens,
Liv. 1, 18, 7; Sen. Ben. 7, 9:stipes gravidus nodis,
Verg. A. 7, 507:telum solidum nodis,
id. ib. 11, 553:gracilitas harundinis, distincta nodis,
Plin. 16, 36, 64, § 158; Col. Arb. 3.—Hence, the knotty club of Hercules, Sen. Herc. Oet. 1661.—Of a writhing serpent:(γ).nixantem nodis seque in sua membra plicantem,
Verg. A. 5, 279.—Prov.: nodum in scirpo quaerere, to look for knots in a bulrush (which contains none), i. e. to find difficulties where there are none, Enn. ap. Paul. ex Fest. p. 330 Müll. (Sat. v. 46 Vahl.):6.in scirpo nodum quaeris,
Plaut. Men. 2, 1, 22; Ter. And. 5, 4, 38.—A knot, hard part of a thing;7.so of metals,
Plin. 34, 13, 37, § 136;of precious stones,
id. 37, 10, 55, § 150.—A star in the constellation Pisces, Cic. Arat. 14; Caes. Germ. Arat. 243.—8.In astron.:II.nodi,
the four points in the heavens where the seasons begin, the nodes, Manil. 3, 618; cf. id. 2, 430.—Trop.A.In gen., a band, bond:B.his igitur singulis versibus quasi nodi apparent continuationis,
Cic. Or. 66, 222:velut laxioribus nodis resolvemus,
Quint. 9, 4, 127:amabilissimum nodum amicitiae tollere,
Cic. Lael. 14, 51.—In partic.1.A bond, obligation ( poet.):2.exsolvere animum nodis religionum,
Lucr. 4, 7:imponere nodos, i. e. jusjurandum,
Ov. H. 20, 39 Ruhnk.—A knotty point, difficulty, impediment.— Absol.:dum hic nodus expediatur non putet senatus nos oportere decedere,
Cic. Att. 5, 21, 3: incideramus in difficilem nodum, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 11, 1.—With gen.:Abantem interimit, pugnae nodumque moramque,
Verg. A. 10, 428:cum scopulus et nodus et mora publicae securitatis superesset Antonius,
Flor. 4, 9, 1:qui juris nodos et legum aenigmata solvat (an allusion to the Gordian knot),
Juv. 8, 50 (hence, Cicuta nodosus; v. nodosus).— Esp.: nodus linguae, the bond or tie of the tongue:nodum linguae rumpere,
Gell. 5, 9, 2:nodos linguae solvere,
Just. 13, 7, 6. -
34 noto
nŏto, āvi, ātum, 1, v. a. [nota], to mark, to designate with a mark (syn.: signo, designo).I.Lit.:B.tabellam cerā,
Cic. Verr. 2, 2, 32, § 79:ungue genas,
Ov. Am. 1, 7, 50:pueri rubor ora notavit,
id. M. 4, 329:rugis uterum,
id. A. A. 3, 785:ova atramento,
Col. 8, 11, 12:corpus nulla litura notet,
not a wrinkle, Mart. 7, 18, 2.—Transf.1.To write:b.scribit, damnatque tabellas, Et notat et delet,
Ov. M. 9, 522.—In partic., to write in short-hand or cipher, to set down in a summary form:2.notando consequi,
Quint. 1 prooem. § 7; 11, 2, 19;4, 5, 22: notata, non perscripta erat summa,
Suet. Galb. 5.—To make remarks or notes on a writing, to remark:II.idque et Labeo probat, sed Proculus apud eum notat, non semper debere dari,
Dig. 3, 5, 9:Marcellus apud Julianum notat: Non dubitamus, etc.,
ib. 35, 1, 19; 50, 4, 18, § 26. —Trop.A.To signify, indicate, denote:2.quae notant et designant turpitudinem aliquam non turpiter,
Cic. de Or. 2, 58, 236:notare res nominibus novis,
id. Fin. 3, 2, 4:illa, quae temporis naturam notant,
id. Part. 11, 37.—In partic.: aliquem, to allude to, hint at one:B.senatum gestu,
Suet. Ner. 39; cf.:conjunx visa est duro vultu Dicta tulisse Jovis, seque indoluisse notatam,
Ov. M. 9, 261.—To mark, note, observe:C.numerum in cadentibus guttis notare possumus,
Cic. de Or. 3, 48, 186:animadvertere et notare sidera,
id. Div. 2, 43, 91:cantus avium,
id. ib. 1, 42, 94:id caput notavi, et descriptum tibi misi,
id. Fam. 7, 22: veris initium iste a Favoniā notare, id. Verr. 2, 5, 10, § 27; Plin. 2, 8, 6, § 29; Petr. 6 init. —Publicist's t. t., esp. of the censors, to mark or brand with infamy (nota) on account of a crime or fault, to censure, reprimand:quos censores furti et captarum pecuniarum nomine notaverunt,
Cic. Clu. 42, 120:eques Romanus impolitiae notabatur,
Gell. 4, 12, 2:ita senatus rem, non hominem notavit,
Cic. Mil. 11, 31; id. Clu. 47, 130:aliquem ignominiā,
id. Phil. 7, 9, 23: luxuria Cornelii non crimine aliquo libidinis, sed communi maledicto notabatur id. Balb. 25, 56:ne is dedecore, maculā, turpissimā ignominiā notetur,
id. Quint. 31, 99:cujus improbitatem veteres Atticorum comoediae notaverunt,
id. Brut. 62, 224:stultus et improbus hic amor est dignusque notari,
Hor. S. 1, 3, 24:notante judice, quo nosti, populo,
id. ib. 1, 6, 14:aliquem joco,
Suet. Ner. 5:scripta famosa quibus primores viri notabantur,
id. Dom. 8. Hence, * nŏtātus, a, um, P. a., marked, perceptible:notatior similitudo,
Auct. Her. 3, 22, 37 Orell. (al. notior). -
35 obfero
offĕro ( obf-), obtŭli, oblātum, v. a. [ob-fero], to bring before; to present, offer; to show, exhibit (class.; cf. obicio, ostendo).I.In gen.:II.incommode illis fors obtulerat adventum meum,
Ter. Hec. 3, 3, 10; cf.:opportune te obtulisti mihi obviam,
id. Ad. 3, 2, 24; id. Hec. 5, 3, 10; Cic. Att. 3, 10, 2:strictamque aciem venientibus offert,
presents, opposes, Verg. A. 6, 291:speciem offerre,
to present a false appearance, Cic. Div. 1, 37, 81.—In pass.: offerri, mid., to show one's self, appear; to meet, encounter:multis in difficillimis rebus praesens auxilium ejus (numinis) oblatum est,
Cic. Verr. 2, 4, 49, § 108:oblata religio est,
a religious scruple struck him, id. Fam. 10, 12, 3:metu oblato,
id. ib. 15, 1, 5:lex quaedam videbatur oblata,
id. Phil. 1, 2, 4.—In partic.A.To offer, expose; to bring forward, adduce:B.ne offeramus nos periculis sine causā,
Cic. Off. 1, 24, 83; so,se morti,
Caes. B. G. 7, 77:se ad mortem,
Cic. Tusc. 1, 15, 32:obtulimus nos ad prima pericula,
Ov. M. 13, 42:vitam in discrimen,
Cic. Sest. 28, 61:moram offerre alicui,
Plaut. Poen. 4, 2, 30:nam tu nunc vides pro tuo caro capite carum offerre me meum caput vilitati,
id. Capt. 2, 2, 34:sponte suā leto caput obvius optulit ipse,
Lucr. 3, 1041; cf. Cic. Sull. 30, 84; id. Sest. 1, 1; Liv. 3, 1; 31, 50:criminibus oblatis,
brought forward, adduced, Cic. Lael. 18, 65.—To offer, proffer; to bring, cause, occasion, confer, bestow; to inflict, etc. (cf. promitto, recipio, infero):2.foedus,
Verg. A. 12, 109:in omnia ultro suam offerens operam,
Liv. 40, 23:di tibi semper omnia optata offerant,
Ter. Ad. 5, 9, 21:alicui optatissimum beneficium,
Caes. B. G. 6, 42:hoc tantum boni, quod vobis ab dis immortalibus oblatum et datum est,
Cic. Imp. Pomp. 16, 49:datum atque oblatum,
id. Verr. 1, 1, 1; 2, 4, 49, § 103: ut nunc hac re mihi opem et auxilium offeras, bring me aid and assistance, help me, Lucil. ap. Non. 360, 25:laetitiam,
to procure, Ter. Hec. 5, 3, 18:alicui injuriam,
id. ib. 5, 1, 14:vitium virgini,
id. ib. 3, 3, 23:stuprum alicui,
Cic. Phil. 2, 38, 99:mortem alicui,
id. Sest. 21, 48: sibi molestiam atque aerumnam offerre, to bring, procure, occasion, Lucil. ap. Non. 360, 23: occasio ad occupandam Asiam oblata, Cic. Imp. Pomp. 2, 4:seque offert suscepturum,
offers, Tac. A. 11, 33:rusticus offerebat se intercessurum senatus consulto,
id. ib. 16, 26:oblatā facultate in castra sese receperunt,
Caes. B. G. 1, 72.—In eccl. Lat.(α). (β).To offer up, sacrifice, Sulp. Sev. Dial. 2, 2:Domino,
Vulg. Gen. 4, 3:pro filio,
id. ib. 22, 13:ex scelere,
id. Prov. 21, 27:semet ipsum Deo,
id. Heb. 9, 14 et saep. -
36 offero
offĕro ( obf-), obtŭli, oblātum, v. a. [ob-fero], to bring before; to present, offer; to show, exhibit (class.; cf. obicio, ostendo).I.In gen.:II.incommode illis fors obtulerat adventum meum,
Ter. Hec. 3, 3, 10; cf.:opportune te obtulisti mihi obviam,
id. Ad. 3, 2, 24; id. Hec. 5, 3, 10; Cic. Att. 3, 10, 2:strictamque aciem venientibus offert,
presents, opposes, Verg. A. 6, 291:speciem offerre,
to present a false appearance, Cic. Div. 1, 37, 81.—In pass.: offerri, mid., to show one's self, appear; to meet, encounter:multis in difficillimis rebus praesens auxilium ejus (numinis) oblatum est,
Cic. Verr. 2, 4, 49, § 108:oblata religio est,
a religious scruple struck him, id. Fam. 10, 12, 3:metu oblato,
id. ib. 15, 1, 5:lex quaedam videbatur oblata,
id. Phil. 1, 2, 4.—In partic.A.To offer, expose; to bring forward, adduce:B.ne offeramus nos periculis sine causā,
Cic. Off. 1, 24, 83; so,se morti,
Caes. B. G. 7, 77:se ad mortem,
Cic. Tusc. 1, 15, 32:obtulimus nos ad prima pericula,
Ov. M. 13, 42:vitam in discrimen,
Cic. Sest. 28, 61:moram offerre alicui,
Plaut. Poen. 4, 2, 30:nam tu nunc vides pro tuo caro capite carum offerre me meum caput vilitati,
id. Capt. 2, 2, 34:sponte suā leto caput obvius optulit ipse,
Lucr. 3, 1041; cf. Cic. Sull. 30, 84; id. Sest. 1, 1; Liv. 3, 1; 31, 50:criminibus oblatis,
brought forward, adduced, Cic. Lael. 18, 65.—To offer, proffer; to bring, cause, occasion, confer, bestow; to inflict, etc. (cf. promitto, recipio, infero):2.foedus,
Verg. A. 12, 109:in omnia ultro suam offerens operam,
Liv. 40, 23:di tibi semper omnia optata offerant,
Ter. Ad. 5, 9, 21:alicui optatissimum beneficium,
Caes. B. G. 6, 42:hoc tantum boni, quod vobis ab dis immortalibus oblatum et datum est,
Cic. Imp. Pomp. 16, 49:datum atque oblatum,
id. Verr. 1, 1, 1; 2, 4, 49, § 103: ut nunc hac re mihi opem et auxilium offeras, bring me aid and assistance, help me, Lucil. ap. Non. 360, 25:laetitiam,
to procure, Ter. Hec. 5, 3, 18:alicui injuriam,
id. ib. 5, 1, 14:vitium virgini,
id. ib. 3, 3, 23:stuprum alicui,
Cic. Phil. 2, 38, 99:mortem alicui,
id. Sest. 21, 48: sibi molestiam atque aerumnam offerre, to bring, procure, occasion, Lucil. ap. Non. 360, 23: occasio ad occupandam Asiam oblata, Cic. Imp. Pomp. 2, 4:seque offert suscepturum,
offers, Tac. A. 11, 33:rusticus offerebat se intercessurum senatus consulto,
id. ib. 16, 26:oblatā facultate in castra sese receperunt,
Caes. B. G. 1, 72.—In eccl. Lat.(α). (β).To offer up, sacrifice, Sulp. Sev. Dial. 2, 2:Domino,
Vulg. Gen. 4, 3:pro filio,
id. ib. 22, 13:ex scelere,
id. Prov. 21, 27:semet ipsum Deo,
id. Heb. 9, 14 et saep. -
37 perfero
I.Lit. ( poet. and in post-Aug. prose):B.lapis nec pertulit ictum,
did not bring the blow home, did not reach the mark, Verg. A. 12, 907:hasta perlata sub papillam,
id. ib. 11, 803:per arma pertulit ictum,
Sil. 5, 326:partum,
to go the full time, Plin. 7, 13, 11, § 58.— Pass., Plin. 7, 11, 9, § 49; cf.:ventrem perferre,
Col. 6, 24, 2; 6, 27, 7:Aeneas tulit patrem per ignes, et pertulit,
Sen. Ben. 3, 37, 1.—Transf.1.To carry, bring, convey (class.;b.syn.: refero, defero): perferre mandata alicujus ad aliquem,
Cic. Q. Fr. 3, 1, 5, § 18:cum has quam primum ad te perferri litteras vellemus,
id. Fam. 2, 6, 1:alicui nuntium alicujus rei,
id. Q. Fr. 1, 1, 1; 2, 11, 1; Verg. A. 11, 825:epistulam,
Nep. Paus. 4, 1.— Pass.: perferri, to be brought, conveyed to a person or place, to reach, arrive, come: cum ad eum fama tanti exercitūs perlata esset, Liv. 28, 13:perfertur circa collem clamor,
resounds round the hill, id. 7, 36, 12; Curt. 5, 12, 13; Liv. 5, 28, 12:ad urbem terror,
id. 3, 3.—In partic., to convey news, to announce, state, etc. (class.):2. II.et litteris multorum et sermone omnium perfertur ad me, incredibilem tuam virtutem et fortitudinem esse,
I am informed, Cic. Fam. 14, 1, 1; Nep. Lys. 4, 1:nuntius perfert incensas naves,
Verg. A. 5, 665; Cic. Att. 4, 1; Liv. 3, 23.—Trop.A.To bear, support, or endure to the end:B.decem annorum poenam,
Nep. Arist. 1 fin.:onus,
Hor. Ep. 1, 17, 41:intrepidos ad fata novissima vultus,
kept, maintained, Ov. M. 13, 478:leve est miserias ferre, perferre est grave,
Sen. Thyest. 307.—To bring to an end, to carry through, carry out; to complete, accomplish:C.laborem,
Stat. Th. 12, 406:id quod suscepi, quoad potero, perferam,
Cic. Rosc. Am. 4, 10:jussa omnia,
Prop. 1, 18, 26:suum imperium,
i. e. to do what one bids others do, Sil. 1, 250:est utique jus vetandi, cum lex feratur, quamdiu non perfertur, Cic. Cornel. Fragm. ap. Ascon.: legem pertulit, ut, etc.,
carried it through, got it passed, Liv. 33, 46; cf. id. 2, 56:actionem,
Dig. 48, 16, 11:causam,
ib. 5, 2, 6:rogationem,
Cic. Q. Fr. 2, 2; Liv. 36, 1.—To carry out, conduct, manage (post-Aug.):D.patronum perferendae pro se legationis eligere,
Suet. Claud. 6.—In gen., to bear, suffer, put up with, brook, submit to, endure (class.; cf.:E.patior, sino, tolero): perfer, si me amas,
Cic. Att. 5, 21, 7:perfero et perpetior omnes,
id. de Or. 2, 19, 77:pati, perferre, non succumbere,
id. Tusc. 2, 7, 17:frigore, et fame, et siti, ac vigiliis perferendis,
id. Cat. 2, 5, 9:luxuriem, crudelitatem, avaritiam, superbiam,
id. Verr. 2, 2, 3, § 8:pauperiem,
Verg. A. 6, 437:perfer et obdura,
Ov. Am. 3, 11, 7; Cat. 8, 11:omnes indignitates contumeliasque,
Caes. B. G. 2, 14:laborem,
Verg. G. 2, 343:monstra,
id. A. 3, 584.—(Like pati.) To permit, suffer; with an object-clause:F.excindi urbes suas seque cremari pertulerunt,
Tac. H. 4, 58:Achilles Cessare in Teucros pertulit arma sua,
Prop. 2, 8, 30 (8, b, 14).—Transf., to bear the penalty of (eccl. Lat.):qui peccata nostra ipse pertulit in corpore,
Vulg. 1 Pet. 2, 24.—Hence, perfĕrens, entis, P. a., bearing, brooking, patient; with gen., analog. to patiens:injuriarum,
Cic. de Or. 2, 43, 184. -
38 perpendiculum
I.Lit.: non egeremus perpendiculis, non normis, non regulis, Cic. Fragm. ap. Non. 163, 3:II.ad perpendiculum columnas exigere,
to examine by a plumb-line, id. Verr. 2, 1, 51, § 133:ad perpendiculum,
perpendicular, perpendicularly, id. Fat. 10, 22:tigna non directa ad perpendiculum, sed prona et fastigiata,
Caes. B. G. 4, 17:perpendiculo respondere (opp. habere proclinationes),
Vitr. 6, 11; Plin. 35, 14, 49, § 172; Vulg. Zach. 1, 16.—Trop.:ad perpendiculum seque suosque habuit,
Aus. Parent. 5:honestatem lenium morum velut ad perpendiculum librans,
Amm. 29, 2, 16; cf. id. 21, 16, 3:velut ad perpendiculum aemulae urbes,
on a strict equality, id. 14, 8, 11. -
39 pertineo
per-tĭnĕo, ŭi, 2, v. n. [teneo], to stretch out, reach, extend to a place; to arrive at a place (class., esp. in the trop. signif.); constr. with ad and acc., or with advv.; very rarely with in or per and acc.; v. infra.I.Lit.:II.aspera arteria ad pulmones usque pertinet,
Cic. N. D. 2, 54, 136:venae in omnes partes corporis pertinentes,
id. ib. 2, 55, 137:deus pertinens per naturam cujusque rei, etc.,
id. ib. 2, 28, 71:Belgae pertinent ad inferiorem partem fluminis Rheni,
Caes. B. G. 1, 1:rivi, qui ad mare pertinebant,
id. B. C. 3, 49:hanc (silvam) longe introrsus pertinere,
id. B. G. 6, 9:in vastae magnitudinis urbe partium sensu non satis pertinente in omnia,
extending in all directions, Liv. 25, 24, 6 Weissenb. ad loc.; cf.:quod ait praetor: pertinet, hoc significat: quod ex aedibus ejus in tuas pertinet, hoc est dirigitur, extenditur, pervenit,
Dig. 43, 22, 1.—Trop.A.To reach, extend (like diêkein, kathêkein):B.eadem bonitas etiam ad multitudinem pertinet,
Cic. Lael. 14, 50:caritas patriae per omnes ordines pertinebat,
i. e. pervaded, Liv. 23, 49, 3:ad posteritatis memoriam pertinere,
Cic. Sen. 23, 82:fulmina, quorum significatio ad totam vitam pertinet,
Sen. Q. N. 2, 47 init.:hic pertinet a natali ad diem extremum,
id. Ep. 12, 6.—To belong, relate, concern, pertain or have reference to, affect any thing:2.somnium ad aliquam rem pertinet,
Plaut. Merc. 2, 1, 28:illa res ad meum officium pertinet,
Cic. Rosc. Am. 13, 36:nihil ad patriciam Sulpiciorum familiam Quirinius pertinuit,
Tac. A. 3, 48:haec breviter attingemus, scrutati maxime pertinentia,
Plin. 18, 35, 78, § 341.—To have a tendency, to tend or lead to an object or result, Varr. R. R. 2, 1:C.illud quo pertineat, videte,
Cic. Agr. 2, 8, 20; id. Att. 8, 9, 1:quod autem plures a nobis nominati sunt, eo pertinuit, quod, etc.,
id. Brut. 87, 299:summa illuc pertinet, ut sciatis, etc.,
id. Verr. 2, 5, 10, § 25:interpretando, quorsum quidque pertineat,
id. N. D. 3, 23, 60 fin.:quid ista ad vidulum pertinent, servae sint istae an liberae?
Plaut. Rud. 4, 4, 62.—Esp. in phrase: quod ad aliquem (aliquid) pertinet, as far as concerns, in regard to (mostly post-Aug.): quod ad inducias pertineret, sic belli rationem esse divisam, ut, etc., * Caes. B. C. 3, 17, 3:quod ad nationes exteras pertinet, Cicero varie,
Quint. 11, 1, 89:quod ad Dymnum pertinet, nihil scio,
Curt. 6, 11, 30: quod pertinet ad elephantos, id. [p. 1359] 9, 2, 19; cf.:quantum ad decernentes pertinet,
Plin. Ep. 8, 6, 14:quod ad me pertinet, intellego me perdidisse, etc.,
Sen. Cons. ad Helv. 10, 2; id. Ep. 119, 12; id. Suas. 6, 12; 7, 1:cum virtutibus tum etiam fortuna, siquid hoc ad rem pertinet,
Cic. Fam. 13, 13:quatenus quidque se attingat ad seque pertineat perspicere,
Cic. Fin. 5, 9, 24:illud dissimulas ad te quod pertinet,
Mart. 7, 10, 9. —To apply to, be applicable to, to suit, be suitable to a person or thing:D.magis pol haec malitia pertinet ad viros, quam ad mulieres,
Plaut. Truc. 4, 3, 36:ad quem suspicio maleficii pertineat,
on whom suspicion should fall, Cic. Rosc. Am. 7, 18:ad officium meum,
id. ib. 13, 36:liberalitas ad rem familiarem meam,
id. Fam. 12, 28:ad imperatorem prodigium pertinere,
Liv. 25, 16.—To belong, be the right of (usu. of a right, as opp. to possession):E.sed regnum ad se et ad matrem suam pertinere arbitrabantur,
Cic. Verr. 2, 4, 27, § 61:ad quem jure regnum pertinet,
Liv. 40, 11, 7:bona ad me pertinent, solus enim sum filius defuncti,
Quint. 5, 14, 15:Europa jam, dubio procul, jure ad Romanos pertinebat,
Flor. 2, 8, 7:(Armenia) quae antea ad majores suos pertinuisse monstrabat,
Amm. 26, 4, 6.—To belong, to be the property of (late Lat.):omnia quae ad se pertinebant,
Vulg. Gen. 32, 23; id. Exod. 9, 4; id. 1 Reg. 25, 21.—Hence, adv.: pertĭnenter, aptly, suitably, appositely, pertinently (post-class.):pertinenter ad causam,
Tert. adv. Marc. 4, 38.— Comp.:pertinentius,
Tert. adv. Marc. 4, 9.— Sup.:pertinentissime,
Tert. adv. Marc. 4, 31. -
40 plico
plĭco (plĭcāvi, plĭcui, acc. to Prisc. p. 680 P.), plĭcātum and plĭcĭtum, āre, v. a. [root plic-; Gr. plekô; v. plecto], to fold, to lay or wind together, to fold up, double up ( poet. and in post-class. prose; cf.:complico, plecto, necto, flecto),
Lucr. 4, 828:quaedam plicata,
id. 6, 1086:chartam,
Mart. 4, 83, 7: seque in sua membra plicantem (anguem), winding or coiling himself up, Verg. A. 5, 279; Gell. 17, 9, 9: decas plena his quattuor numeris gradatim plicatis integratur, folded [p. 1388] together, i. e. added, Mart. Cap. 7, § 734:ostiola plicabantur,
Vulg. Ezech. 41, 24:et cum plicuisset librum,
id. Luc. 4, 20.
См. также в других словарях:
séqué — ● séqué, séquée adjectif (latin secare, couper) Se dit des feuilles aux découpures profondes atteignant la nervure médiane. séqué, ée [seke] adj. ÉTYM. XXe (in Larousse, 1933); dér. sav. du lat. secare « … Encyclopédie Universelle
Seque Lyman — Bandera … Wikipedia Español
Sequè — nm lieu ensoleillé Hautes Pyrénées … Glossaire des noms topographiques en France
sèque — dissèque extrinsèque intrinsèque … Dictionnaire des rimes
séqué — disséqué palmiséqué … Dictionnaire des rimes
Jean-Henri Séqué — (Baigts 1893 1959) est un poète français de langue française et gasconne. Présentation Parti en 1914 comme simple soldat, il revient en 1918 avec un galon d or, trois blessures, la croix de guerre, deux citations et la médaille militaire. Il… … Wikipédia en Français
Más vale que se te seque la boca, que no la bolsa. — Dícese admonitoriamente en alusión al crecido desembolso, a menudo ruinoso, que apareja el vicio alcohólico. Tal vez por eso dijo Ernest Dowson: «No son largos los días de vino y rosas.» … Diccionario de dichos y refranes
séquée — ● séqué, séquée adjectif (latin secare, couper) Se dit des feuilles aux découpures profondes atteignant la nervure médiane … Encyclopédie Universelle
Sequenzpräparate — Sequẹnzpräparate, Hormonkombinationspräparate, die vorwiegend zur Empfängnisverhütung angewendet werden … Universal-Lexikon
Municipio Buchivacoa — «Buchivacoa» redirige aquí. Para la batalla de la Guerra Federal, véase Batalla de Buchivacoa. Buchivacoa Municipio de Venezuela … Wikipedia Español
tender — (Del lat. tendere.) ► verbo transitivo 1 Extender una cosa que estaba doblada, arrugada o amontonada: ■ tendió la tela sobre la mesa para poder ver el estampado. SINÓNIMO desdoblar desplegar 2 Colgar o extender la ropa mojada para que se seque: ■ … Enciclopedia Universal