-
61 murra
1. I.Prop., the myrrh-tree, an Arabian tree, of which myrrh was the sap:II.murram in iisdem silvis permixtā arbore nasci tradidere aliqui,
Plin. 12, 15, 33, § 66; Ov. M. 10, 310; 15, 399.—Meton.A.Myrrh, the gum which exudes from the myrrh-tree. The ancients used it to flavor their wine;B.they also anointed their hair with a perfumed unguent made from it: lautissima apud priscos vina erant, murrae odore condita,
Plin. 14, 13, 15, § 92:crines murrā madentes,
Verg. A. 12, 100:crines murrā madidi,
Ov. M. 5, 53; 3, 555; 4, 393; cf. id. Med. Fac. 88.—Personified, the daughter of Cinyras, who was changed into a myrrh-tree, Ov. M. 10, 298 sq.; Hyg. Fab. 58.2.murra, ae, and murris, ĭdis, f., = murra and mnrris, a plant, called also smyrrhiza, sweet - cicely, Plin. 24, 16, 97, § 154.3. I.A stone of which costly vessels (v. murrinus and murreus) were made:II.maculosae pocula murrae,
Mart. 10, 80, 1; hence, poet. transf., vessels of murra, murrine vases, id. 4, 86.—The myrrh-tree and myrrh, v. myrrha. —III.Murra, the name of a horse, perh. of a spotted one, Inscr. Grut. 341. -
62 murrha
1. I.Prop., the myrrh-tree, an Arabian tree, of which myrrh was the sap:II.murram in iisdem silvis permixtā arbore nasci tradidere aliqui,
Plin. 12, 15, 33, § 66; Ov. M. 10, 310; 15, 399.—Meton.A.Myrrh, the gum which exudes from the myrrh-tree. The ancients used it to flavor their wine;B.they also anointed their hair with a perfumed unguent made from it: lautissima apud priscos vina erant, murrae odore condita,
Plin. 14, 13, 15, § 92:crines murrā madentes,
Verg. A. 12, 100:crines murrā madidi,
Ov. M. 5, 53; 3, 555; 4, 393; cf. id. Med. Fac. 88.—Personified, the daughter of Cinyras, who was changed into a myrrh-tree, Ov. M. 10, 298 sq.; Hyg. Fab. 58.2.murra, ae, and murris, ĭdis, f., = murra and mnrris, a plant, called also smyrrhiza, sweet - cicely, Plin. 24, 16, 97, § 154.3. I.A stone of which costly vessels (v. murrinus and murreus) were made:II.maculosae pocula murrae,
Mart. 10, 80, 1; hence, poet. transf., vessels of murra, murrine vases, id. 4, 86.—The myrrh-tree and myrrh, v. myrrha. —III.Murra, the name of a horse, perh. of a spotted one, Inscr. Grut. 341. -
63 murris
1. I.Prop., the myrrh-tree, an Arabian tree, of which myrrh was the sap:II.murram in iisdem silvis permixtā arbore nasci tradidere aliqui,
Plin. 12, 15, 33, § 66; Ov. M. 10, 310; 15, 399.—Meton.A.Myrrh, the gum which exudes from the myrrh-tree. The ancients used it to flavor their wine;B.they also anointed their hair with a perfumed unguent made from it: lautissima apud priscos vina erant, murrae odore condita,
Plin. 14, 13, 15, § 92:crines murrā madentes,
Verg. A. 12, 100:crines murrā madidi,
Ov. M. 5, 53; 3, 555; 4, 393; cf. id. Med. Fac. 88.—Personified, the daughter of Cinyras, who was changed into a myrrh-tree, Ov. M. 10, 298 sq.; Hyg. Fab. 58.2.murra, ae, and murris, ĭdis, f., = murra and mnrris, a plant, called also smyrrhiza, sweet - cicely, Plin. 24, 16, 97, § 154.3. I.A stone of which costly vessels (v. murrinus and murreus) were made:II.maculosae pocula murrae,
Mart. 10, 80, 1; hence, poet. transf., vessels of murra, murrine vases, id. 4, 86.—The myrrh-tree and myrrh, v. myrrha. —III.Murra, the name of a horse, perh. of a spotted one, Inscr. Grut. 341. -
64 obscaenus
obscēnus ( obscaen-, and less properly obscoen-), a, um, adj. [perh. ob and caenum, filth], of adverse, unfavorable, evil omen; ill-boding, inauspicious, ominous, portentous (cf.: sinister, funestus): apud antiquos omnes fere obscena dicta sunt, quae mali ominis habebantur, Paul. ex Fest. p. 201 Müll.: obsceni interpres funestique ominis auctor, Matius ap. Varr. L. L. 7, § 96 Müll.; Att. ap. Non. 357, 16:II.deūm rixa vertat verba obscena,
Lucil. ib. 357, 17; Enn. ap. Serv. Verg. A. 8, 361 (Ann. v. 182 Vahl.): montem istum (Aventinum) excluserunt, quasi avibus obscenis ominosum (viz., by reason of the birds, which gave unfavorable omens to Remus), Mess. ap. Gell. 13, 14, 6; so, volucres, birds of illomen, i. e. owls, Verg. A. 12, 876:canes,
id. G. 1, 470:obscenum ostentum,
Suet. Galb. 4:omen,
Cic. Dom. 55, 140: puppis, the fatal ship, that bore Helen when she eloped with Paris to Troy, Ov. H. 5, 119; cf.:Troja,
Cat. 68, 99:anus,
old witches, hags, Hor. Epod. 5, 98.— Sup.: Alliesis dies dicebatur apud Romanos obscenissimi ominis, Paul. ex Fest. s. v. Alliesis, p. 7 Müll.—Transf., repulsive, offensive, abominable, hateful, disgusting, filthy.A.In gen. ( poet. and in post-Aug. prose;B.syn.: immundus, turpis): (Allecto) frontem obscenam rugis arat,
Verg. A. 7, 417:volucres pelagi,
i. e. the harpies, id. ib. 3, 241;262: upupa, obscena alias pastu avis,
Plin. 10, 29, 44, § 86; cf. fames, Verg. A. 3, 367:haustus,
of filthy water, Luc. 4, 312:cruor,
Verg. A. 4, 455.— As subst.: obscēna, ōrum, n., the excrements, Sen. Ep. 8, 1, 20; also, the urine:qui clam latuit reddente obscena puellā,
Ov. R. Am. 437; cf. Mel. 1, 9.—In partic., offensive to modesty, i. e. immodest, impure, indecent, lewd, obscene (class.;2.syn.: spurcus, impurus): delicatae et obscenae voluptates,
Cic. N. D. 1, 40, 111:adulterium,
Ov. Tr. 2, 212:obscenas tabellas pingere,
Prop. 2, 5, 19 (6, 27):carmina,
id. 1, 16, 10:gestus motusque,
Tac. A. 15, 37:obscenum in modum formata commotaque manus,
i. e. so as to suggest impure thoughts, Suet. Calig. 56:jocandi genus flagitiosum, obscenum,
Cic. Off. 1, 29, 104:si obscena nudis nominibus enuntientur,
Quint. 8, 3, 38:quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est,
Cic. Off. 1, 35, 127; cf. id. ib. § 128; Quint. 11, 3, 125. — Comp.:illud Antipatri paulo obscenius,
Cic. Tusc. 5, 38, 112:abjectior et obscenior vita,
Val. Max. 3, 5 fin.—Sup.:obscenissimi versus,
Cic. Q. Fr. 2, 3, 2; Vell. 2, 83, 2.—Subst.(α). (β).obscēna, ōrum, less freq. in the sing., obscēnum, i. n., the private parts, ta aidoia.— Plur.:Nymphe fugiens obscena Priapi,
Ov. M. 9, 347; cf.:pars nudi agunt, pars tantum obscena velati,
Mel. 3, 7:obscena,
Suet. Calig. 58; id. Dom. 10:obscena corporis,
Just. 1, 6.— Sing.:virile,
Ov. F. 6, 631; Lact. 1, 21, 28; id. Epit. 23, 8; Jul. Obsequ. 84.—Hence, also, adv.: obscēnē (acc. to II. B), impurely, indecently, lewdly, obscenely (class.):latrocinari, fraudare, adulterare, re turpe est, sed dicitur non obscene,
Cic. Off. 1, 35, 128.— Comp.:cujus (Mercurii) obscenius excitata natura traditur,
Cic. N. D. 3, 22, 56:obscenius concurrerent litterae,
id. de Or. 45, 154.— Sup.:impudicissime et obscenissime vixit,
Eutr. 8, 22. -
65 obscena
obscēnus ( obscaen-, and less properly obscoen-), a, um, adj. [perh. ob and caenum, filth], of adverse, unfavorable, evil omen; ill-boding, inauspicious, ominous, portentous (cf.: sinister, funestus): apud antiquos omnes fere obscena dicta sunt, quae mali ominis habebantur, Paul. ex Fest. p. 201 Müll.: obsceni interpres funestique ominis auctor, Matius ap. Varr. L. L. 7, § 96 Müll.; Att. ap. Non. 357, 16:II.deūm rixa vertat verba obscena,
Lucil. ib. 357, 17; Enn. ap. Serv. Verg. A. 8, 361 (Ann. v. 182 Vahl.): montem istum (Aventinum) excluserunt, quasi avibus obscenis ominosum (viz., by reason of the birds, which gave unfavorable omens to Remus), Mess. ap. Gell. 13, 14, 6; so, volucres, birds of illomen, i. e. owls, Verg. A. 12, 876:canes,
id. G. 1, 470:obscenum ostentum,
Suet. Galb. 4:omen,
Cic. Dom. 55, 140: puppis, the fatal ship, that bore Helen when she eloped with Paris to Troy, Ov. H. 5, 119; cf.:Troja,
Cat. 68, 99:anus,
old witches, hags, Hor. Epod. 5, 98.— Sup.: Alliesis dies dicebatur apud Romanos obscenissimi ominis, Paul. ex Fest. s. v. Alliesis, p. 7 Müll.—Transf., repulsive, offensive, abominable, hateful, disgusting, filthy.A.In gen. ( poet. and in post-Aug. prose;B.syn.: immundus, turpis): (Allecto) frontem obscenam rugis arat,
Verg. A. 7, 417:volucres pelagi,
i. e. the harpies, id. ib. 3, 241;262: upupa, obscena alias pastu avis,
Plin. 10, 29, 44, § 86; cf. fames, Verg. A. 3, 367:haustus,
of filthy water, Luc. 4, 312:cruor,
Verg. A. 4, 455.— As subst.: obscēna, ōrum, n., the excrements, Sen. Ep. 8, 1, 20; also, the urine:qui clam latuit reddente obscena puellā,
Ov. R. Am. 437; cf. Mel. 1, 9.—In partic., offensive to modesty, i. e. immodest, impure, indecent, lewd, obscene (class.;2.syn.: spurcus, impurus): delicatae et obscenae voluptates,
Cic. N. D. 1, 40, 111:adulterium,
Ov. Tr. 2, 212:obscenas tabellas pingere,
Prop. 2, 5, 19 (6, 27):carmina,
id. 1, 16, 10:gestus motusque,
Tac. A. 15, 37:obscenum in modum formata commotaque manus,
i. e. so as to suggest impure thoughts, Suet. Calig. 56:jocandi genus flagitiosum, obscenum,
Cic. Off. 1, 29, 104:si obscena nudis nominibus enuntientur,
Quint. 8, 3, 38:quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est,
Cic. Off. 1, 35, 127; cf. id. ib. § 128; Quint. 11, 3, 125. — Comp.:illud Antipatri paulo obscenius,
Cic. Tusc. 5, 38, 112:abjectior et obscenior vita,
Val. Max. 3, 5 fin.—Sup.:obscenissimi versus,
Cic. Q. Fr. 2, 3, 2; Vell. 2, 83, 2.—Subst.(α). (β).obscēna, ōrum, less freq. in the sing., obscēnum, i. n., the private parts, ta aidoia.— Plur.:Nymphe fugiens obscena Priapi,
Ov. M. 9, 347; cf.:pars nudi agunt, pars tantum obscena velati,
Mel. 3, 7:obscena,
Suet. Calig. 58; id. Dom. 10:obscena corporis,
Just. 1, 6.— Sing.:virile,
Ov. F. 6, 631; Lact. 1, 21, 28; id. Epit. 23, 8; Jul. Obsequ. 84.—Hence, also, adv.: obscēnē (acc. to II. B), impurely, indecently, lewdly, obscenely (class.):latrocinari, fraudare, adulterare, re turpe est, sed dicitur non obscene,
Cic. Off. 1, 35, 128.— Comp.:cujus (Mercurii) obscenius excitata natura traditur,
Cic. N. D. 3, 22, 56:obscenius concurrerent litterae,
id. de Or. 45, 154.— Sup.:impudicissime et obscenissime vixit,
Eutr. 8, 22. -
66 obscenum
obscēnus ( obscaen-, and less properly obscoen-), a, um, adj. [perh. ob and caenum, filth], of adverse, unfavorable, evil omen; ill-boding, inauspicious, ominous, portentous (cf.: sinister, funestus): apud antiquos omnes fere obscena dicta sunt, quae mali ominis habebantur, Paul. ex Fest. p. 201 Müll.: obsceni interpres funestique ominis auctor, Matius ap. Varr. L. L. 7, § 96 Müll.; Att. ap. Non. 357, 16:II.deūm rixa vertat verba obscena,
Lucil. ib. 357, 17; Enn. ap. Serv. Verg. A. 8, 361 (Ann. v. 182 Vahl.): montem istum (Aventinum) excluserunt, quasi avibus obscenis ominosum (viz., by reason of the birds, which gave unfavorable omens to Remus), Mess. ap. Gell. 13, 14, 6; so, volucres, birds of illomen, i. e. owls, Verg. A. 12, 876:canes,
id. G. 1, 470:obscenum ostentum,
Suet. Galb. 4:omen,
Cic. Dom. 55, 140: puppis, the fatal ship, that bore Helen when she eloped with Paris to Troy, Ov. H. 5, 119; cf.:Troja,
Cat. 68, 99:anus,
old witches, hags, Hor. Epod. 5, 98.— Sup.: Alliesis dies dicebatur apud Romanos obscenissimi ominis, Paul. ex Fest. s. v. Alliesis, p. 7 Müll.—Transf., repulsive, offensive, abominable, hateful, disgusting, filthy.A.In gen. ( poet. and in post-Aug. prose;B.syn.: immundus, turpis): (Allecto) frontem obscenam rugis arat,
Verg. A. 7, 417:volucres pelagi,
i. e. the harpies, id. ib. 3, 241;262: upupa, obscena alias pastu avis,
Plin. 10, 29, 44, § 86; cf. fames, Verg. A. 3, 367:haustus,
of filthy water, Luc. 4, 312:cruor,
Verg. A. 4, 455.— As subst.: obscēna, ōrum, n., the excrements, Sen. Ep. 8, 1, 20; also, the urine:qui clam latuit reddente obscena puellā,
Ov. R. Am. 437; cf. Mel. 1, 9.—In partic., offensive to modesty, i. e. immodest, impure, indecent, lewd, obscene (class.;2.syn.: spurcus, impurus): delicatae et obscenae voluptates,
Cic. N. D. 1, 40, 111:adulterium,
Ov. Tr. 2, 212:obscenas tabellas pingere,
Prop. 2, 5, 19 (6, 27):carmina,
id. 1, 16, 10:gestus motusque,
Tac. A. 15, 37:obscenum in modum formata commotaque manus,
i. e. so as to suggest impure thoughts, Suet. Calig. 56:jocandi genus flagitiosum, obscenum,
Cic. Off. 1, 29, 104:si obscena nudis nominibus enuntientur,
Quint. 8, 3, 38:quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est,
Cic. Off. 1, 35, 127; cf. id. ib. § 128; Quint. 11, 3, 125. — Comp.:illud Antipatri paulo obscenius,
Cic. Tusc. 5, 38, 112:abjectior et obscenior vita,
Val. Max. 3, 5 fin.—Sup.:obscenissimi versus,
Cic. Q. Fr. 2, 3, 2; Vell. 2, 83, 2.—Subst.(α). (β).obscēna, ōrum, less freq. in the sing., obscēnum, i. n., the private parts, ta aidoia.— Plur.:Nymphe fugiens obscena Priapi,
Ov. M. 9, 347; cf.:pars nudi agunt, pars tantum obscena velati,
Mel. 3, 7:obscena,
Suet. Calig. 58; id. Dom. 10:obscena corporis,
Just. 1, 6.— Sing.:virile,
Ov. F. 6, 631; Lact. 1, 21, 28; id. Epit. 23, 8; Jul. Obsequ. 84.—Hence, also, adv.: obscēnē (acc. to II. B), impurely, indecently, lewdly, obscenely (class.):latrocinari, fraudare, adulterare, re turpe est, sed dicitur non obscene,
Cic. Off. 1, 35, 128.— Comp.:cujus (Mercurii) obscenius excitata natura traditur,
Cic. N. D. 3, 22, 56:obscenius concurrerent litterae,
id. de Or. 45, 154.— Sup.:impudicissime et obscenissime vixit,
Eutr. 8, 22. -
67 obscenus
obscēnus ( obscaen-, and less properly obscoen-), a, um, adj. [perh. ob and caenum, filth], of adverse, unfavorable, evil omen; ill-boding, inauspicious, ominous, portentous (cf.: sinister, funestus): apud antiquos omnes fere obscena dicta sunt, quae mali ominis habebantur, Paul. ex Fest. p. 201 Müll.: obsceni interpres funestique ominis auctor, Matius ap. Varr. L. L. 7, § 96 Müll.; Att. ap. Non. 357, 16:II.deūm rixa vertat verba obscena,
Lucil. ib. 357, 17; Enn. ap. Serv. Verg. A. 8, 361 (Ann. v. 182 Vahl.): montem istum (Aventinum) excluserunt, quasi avibus obscenis ominosum (viz., by reason of the birds, which gave unfavorable omens to Remus), Mess. ap. Gell. 13, 14, 6; so, volucres, birds of illomen, i. e. owls, Verg. A. 12, 876:canes,
id. G. 1, 470:obscenum ostentum,
Suet. Galb. 4:omen,
Cic. Dom. 55, 140: puppis, the fatal ship, that bore Helen when she eloped with Paris to Troy, Ov. H. 5, 119; cf.:Troja,
Cat. 68, 99:anus,
old witches, hags, Hor. Epod. 5, 98.— Sup.: Alliesis dies dicebatur apud Romanos obscenissimi ominis, Paul. ex Fest. s. v. Alliesis, p. 7 Müll.—Transf., repulsive, offensive, abominable, hateful, disgusting, filthy.A.In gen. ( poet. and in post-Aug. prose;B.syn.: immundus, turpis): (Allecto) frontem obscenam rugis arat,
Verg. A. 7, 417:volucres pelagi,
i. e. the harpies, id. ib. 3, 241;262: upupa, obscena alias pastu avis,
Plin. 10, 29, 44, § 86; cf. fames, Verg. A. 3, 367:haustus,
of filthy water, Luc. 4, 312:cruor,
Verg. A. 4, 455.— As subst.: obscēna, ōrum, n., the excrements, Sen. Ep. 8, 1, 20; also, the urine:qui clam latuit reddente obscena puellā,
Ov. R. Am. 437; cf. Mel. 1, 9.—In partic., offensive to modesty, i. e. immodest, impure, indecent, lewd, obscene (class.;2.syn.: spurcus, impurus): delicatae et obscenae voluptates,
Cic. N. D. 1, 40, 111:adulterium,
Ov. Tr. 2, 212:obscenas tabellas pingere,
Prop. 2, 5, 19 (6, 27):carmina,
id. 1, 16, 10:gestus motusque,
Tac. A. 15, 37:obscenum in modum formata commotaque manus,
i. e. so as to suggest impure thoughts, Suet. Calig. 56:jocandi genus flagitiosum, obscenum,
Cic. Off. 1, 29, 104:si obscena nudis nominibus enuntientur,
Quint. 8, 3, 38:quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est,
Cic. Off. 1, 35, 127; cf. id. ib. § 128; Quint. 11, 3, 125. — Comp.:illud Antipatri paulo obscenius,
Cic. Tusc. 5, 38, 112:abjectior et obscenior vita,
Val. Max. 3, 5 fin.—Sup.:obscenissimi versus,
Cic. Q. Fr. 2, 3, 2; Vell. 2, 83, 2.—Subst.(α). (β).obscēna, ōrum, less freq. in the sing., obscēnum, i. n., the private parts, ta aidoia.— Plur.:Nymphe fugiens obscena Priapi,
Ov. M. 9, 347; cf.:pars nudi agunt, pars tantum obscena velati,
Mel. 3, 7:obscena,
Suet. Calig. 58; id. Dom. 10:obscena corporis,
Just. 1, 6.— Sing.:virile,
Ov. F. 6, 631; Lact. 1, 21, 28; id. Epit. 23, 8; Jul. Obsequ. 84.—Hence, also, adv.: obscēnē (acc. to II. B), impurely, indecently, lewdly, obscenely (class.):latrocinari, fraudare, adulterare, re turpe est, sed dicitur non obscene,
Cic. Off. 1, 35, 128.— Comp.:cujus (Mercurii) obscenius excitata natura traditur,
Cic. N. D. 3, 22, 56:obscenius concurrerent litterae,
id. de Or. 45, 154.— Sup.:impudicissime et obscenissime vixit,
Eutr. 8, 22. -
68 obscoenus
obscēnus ( obscaen-, and less properly obscoen-), a, um, adj. [perh. ob and caenum, filth], of adverse, unfavorable, evil omen; ill-boding, inauspicious, ominous, portentous (cf.: sinister, funestus): apud antiquos omnes fere obscena dicta sunt, quae mali ominis habebantur, Paul. ex Fest. p. 201 Müll.: obsceni interpres funestique ominis auctor, Matius ap. Varr. L. L. 7, § 96 Müll.; Att. ap. Non. 357, 16:II.deūm rixa vertat verba obscena,
Lucil. ib. 357, 17; Enn. ap. Serv. Verg. A. 8, 361 (Ann. v. 182 Vahl.): montem istum (Aventinum) excluserunt, quasi avibus obscenis ominosum (viz., by reason of the birds, which gave unfavorable omens to Remus), Mess. ap. Gell. 13, 14, 6; so, volucres, birds of illomen, i. e. owls, Verg. A. 12, 876:canes,
id. G. 1, 470:obscenum ostentum,
Suet. Galb. 4:omen,
Cic. Dom. 55, 140: puppis, the fatal ship, that bore Helen when she eloped with Paris to Troy, Ov. H. 5, 119; cf.:Troja,
Cat. 68, 99:anus,
old witches, hags, Hor. Epod. 5, 98.— Sup.: Alliesis dies dicebatur apud Romanos obscenissimi ominis, Paul. ex Fest. s. v. Alliesis, p. 7 Müll.—Transf., repulsive, offensive, abominable, hateful, disgusting, filthy.A.In gen. ( poet. and in post-Aug. prose;B.syn.: immundus, turpis): (Allecto) frontem obscenam rugis arat,
Verg. A. 7, 417:volucres pelagi,
i. e. the harpies, id. ib. 3, 241;262: upupa, obscena alias pastu avis,
Plin. 10, 29, 44, § 86; cf. fames, Verg. A. 3, 367:haustus,
of filthy water, Luc. 4, 312:cruor,
Verg. A. 4, 455.— As subst.: obscēna, ōrum, n., the excrements, Sen. Ep. 8, 1, 20; also, the urine:qui clam latuit reddente obscena puellā,
Ov. R. Am. 437; cf. Mel. 1, 9.—In partic., offensive to modesty, i. e. immodest, impure, indecent, lewd, obscene (class.;2.syn.: spurcus, impurus): delicatae et obscenae voluptates,
Cic. N. D. 1, 40, 111:adulterium,
Ov. Tr. 2, 212:obscenas tabellas pingere,
Prop. 2, 5, 19 (6, 27):carmina,
id. 1, 16, 10:gestus motusque,
Tac. A. 15, 37:obscenum in modum formata commotaque manus,
i. e. so as to suggest impure thoughts, Suet. Calig. 56:jocandi genus flagitiosum, obscenum,
Cic. Off. 1, 29, 104:si obscena nudis nominibus enuntientur,
Quint. 8, 3, 38:quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est,
Cic. Off. 1, 35, 127; cf. id. ib. § 128; Quint. 11, 3, 125. — Comp.:illud Antipatri paulo obscenius,
Cic. Tusc. 5, 38, 112:abjectior et obscenior vita,
Val. Max. 3, 5 fin.—Sup.:obscenissimi versus,
Cic. Q. Fr. 2, 3, 2; Vell. 2, 83, 2.—Subst.(α). (β).obscēna, ōrum, less freq. in the sing., obscēnum, i. n., the private parts, ta aidoia.— Plur.:Nymphe fugiens obscena Priapi,
Ov. M. 9, 347; cf.:pars nudi agunt, pars tantum obscena velati,
Mel. 3, 7:obscena,
Suet. Calig. 58; id. Dom. 10:obscena corporis,
Just. 1, 6.— Sing.:virile,
Ov. F. 6, 631; Lact. 1, 21, 28; id. Epit. 23, 8; Jul. Obsequ. 84.—Hence, also, adv.: obscēnē (acc. to II. B), impurely, indecently, lewdly, obscenely (class.):latrocinari, fraudare, adulterare, re turpe est, sed dicitur non obscene,
Cic. Off. 1, 35, 128.— Comp.:cujus (Mercurii) obscenius excitata natura traditur,
Cic. N. D. 3, 22, 56:obscenius concurrerent litterae,
id. de Or. 45, 154.— Sup.:impudicissime et obscenissime vixit,
Eutr. 8, 22. -
69 parco
parco, pĕperci, less freq. parsi (the former constantly in Cic. and Cæs., the latter ante-class. and post-Aug.: parcui, Naev. ap. Non. 153, 21, or Com. 69 Rib.; part. fut. parsurus, Liv. 26, 13, 16; Suet. Tib. 62:I.parciturus,
Hier. Ep. 14, 2), parsum, and less correctly parcĭtum, 3, v. n. and a. [for sparco; Gr. sparnos, rare; cf. Engl. spare; but v. also paucus, parvus], to act sparingly, be sparing with respect to a thing, to spare; constr. usually with dat. or absol.; ante-class. also with acc.Lit.A.Of things (rare but class.).(α).With dat.:(β).nihil pretio parsit, filio dum parceret,
Plaut. Capt. prol. 32:operae meae,
id. Mil. 4, 9, 3:te rogo sumptu ne parcas,
Cic. Fam. 16, 4, 2:non parcam operae,
id. ib. 13, 27, 1:nec impensae, nec labori, nec periculo parsurum,
Liv. 35, 44:petit, ne cui rei parcat ad ea perficienda,
Nep. Paus. 2, 5.—Absol.:(γ).frumentum se exigue dierum XXX. habere, sed paulo etiam longius tolerare posse parcendo,
Caes. B. G. 7, 71, 4.— Poet.:parcens = parcus: parcentes ego dexteras Odi (= parcius administrantes vinum, flores, etc.),
Hor. C. 3, 19, 21.—With acc. (ante-class. and poet.):B.oleas,
Cato, R. R. 58:pecuniam,
Plaut. Curc. 3, 11:argenti atque auri memoras quae multa talenta, Gnatis parce tuis,
spare, reserve for your children, Verg. A. 10, 532 Serv.—Prov.:qui parcit virgae odit filium,
Vulg. Prov. 13, 24.—Of persons, to spare, have mercy upon, forbear to injure or punish (eccl. and late Lat.), usually with dat.:II.non pepercisti filio tuo,
Vulg. Gen. 22, 16; id. 2 Pet. 2, 4 et saep.—Trop.A. (α).With dat.:(β).tibi parce,
Ter. Heaut. 1, 1, 112:justitia autem praecipit, parcere omnibus, consulere generi hominum,
Cic. Rep. 3, 12: aedificiis omnibus publicis et privatis, id. Verr. 2, 4, 54, § 120:amicitiis et dignitatibus,
id. Or. 26, 89; id. Phil. 2, 24, 59:non aetate confectis, non mulieribus, non infantibus pepercerunt,
Caes. B. G. 7, 28:subjectis, sed debellare superbos,
Verg. A. 6, 853:ne reliquis quidem nepotibus parsurus creditur,
Suet. Tib. 62:alicujus auribus,
i. e. to refrain from speaking on disagreeable topics, Cic. Quint. 12, 40; so,auribus et consuetudini,
id. de Or. 3, 43, 170:valetudini,
id. Fam. 11, 27, 1:famae,
Prop. 1, 16, 11:oculis,
i. e. to turn away one's eyes from an unpleasant sight, id. 4, 9, 35:luminibus,
Tib. 1, 2, 33; Suet. Dom. 11:parcit Cognatis maculis similis fera,
Juv. 15, 159.—With in and acc. (ante-and post-class.):(γ). B.neque parcit in hostes,
Lucr. 6, 399:parce in feminam,
App. M. 1, p. 105, 39.—To abstain or refrain from doing a thing; to forbear, leave off, desist, stop, cease, let alone, omit (cf.: desino, mitto): meo labori non parsi, Cato ap. Fest. p. 242 Müll.; cf. Plaut. Ps. 1, 1, 3; id. Pers. 2, 5, 11; so,(β).neque parcetur labori,
Cic. Att. 2, 14, 2:auxilio,
to make no use of proffered assistance, id. Planc. 35, 86:lamentis,
Liv. 6, 3:bello,
abstain from, Verg. A. 9, 656:hibernis parcebant flatibus Euri,
id. G. 2, 339:parce metu,
cease from, id. A. 1, 257.—With inf., to refrain, forbear (not in class. prose):* (γ).visere opera tua,
Cato, R. R. 1, 1:hancine ego vitam parsi perdere,
Ter. Hec. 3, 1, 2:proinde parce, sis, fidem ac jura societatis jactare,
Liv. 34, 32:parcite, oves, nimium procedere,
Verg. E. 3, 94:pias scelerare manus,
id. A. 3, 42:defundere vinum,
Hor. S. 2, 2, 58:ne parce dare,
id. C. 1, 28, 23:parce postea paupertatem cuiquam objectare,
App. Mag. 23, p. 289, 3; Aug. Ep. 43, 24:ori,
to refrain from speaking, Vulg. Job, 7, 11.—With acc.:* (δ).parcito linguam in sacrificiis dicebatur, i. e. coërceto, contineto, taceto,
Fest. p. 222 Müll.—With ab, to desist from:precantes, ut a caedibus et ab incendiis parceretur,
Liv. 25, 25, 6; so with abl. alone:caede,
Aus. Epigr. 130, 4. -
70 pleraque
plērusque, răque, rumque, adj. [a strengthened form from plerus], very many, a very great part, the most, most (rare in sing., and only in Sall. and post-class. writers; but in plur. freq. in all periods and styles).(α).Plur.:(β).habent hunc morem plerique argentarii,
Plaut. Curc. 3, 7:pleraeque hae (meretrices) sub vestimentis secum habebant retia,
id. Ep. 2, 2, 32; Ter. Eun. 1, 2, 38:multi nihil prodesse philosophiam, plerique etiam obesse arbitrantur,
Cic. Inv. 1, 36, 65:ut plerique meministis,
id. Sest. 3, 6:plerique Belgae,
Caes. B. G. 2, 4:pleraeque boves,
Varr. R. R. 2, 5:pleraque tecta... alia, etc.,
Liv. 27, 3.—With ex and abl.:plerique e Graecis,
Plin. 5, 1, 1, § 8:plerisque ex factione ejus corruptis,
Sall. J. 29, 2.—With omnes, almost all: plerique omnes subiguntur sub suum judicium, Naev. ap. Don. ad Ter. And. 1, 1, 28 (Naev. Klussmann, p. 80):plerique omnes adulescentuli,
id. ib. 1, 1, 28; cf.:dixi pleraque omnia,
id. Heaut. 4, 7, 2.—Less emphatically, a considerable part, very many:rapti e publico plerique, plures in tabernis intercepti,
Tac. H. 1, 86; so,like plures: non dubito fore plerosque, qui hoc genus scripturae leve judicent, Nep. praef. 1: pleraque testimonia,
id. Tim. 4, 2:deum ipsum multi Aesculapium, quidam Osirim, plerique Iovem, plurimi Ditem patrem conjectant,
Tac. H 4, 84 fin. —With gen.:plerique nostrūm oratorum,
Cic. Or. 42, 143:Poenorum,
id. Verr. 2, 3, 6, § 12:vestrum,
id. Clu. 42, 117:quorum plerique,
id. Lael. 20, 71; Sall. J. 74, 1:urbium pleraeque,
Liv. 5, 6, 9:eorum plerique,
Cic. Top. 21, 80; id. Fam. 5, 21, 1:legentium, Liv. praef. 4: Graecorum,
Plin. Ep. 5, 20, 4:militum,
Tac. H. 1, 5.— Gen. plur. (rare and post-class.):scientia plerarumque litterarum,
Vitr. 1, 1, 11.— Subst.: plērăque, n. plur., all, every thing:nec ratione animi quicquam, sed pleraque viribus corporis administrabant,
Cic. Inv. 1, 2.—Also, the most, the greatest part.:pleraque ejus insulae,
Curt. 4, 8, 15. — plērăque, adverb., mostly, for the most part (post-class.):is erit pleraque impeccabilis,
Gell. 17, 19, 6.—Sing.: juventus pleraque Catilinae favebat, the greatest or largest part, Sall. C. 17, 6:pleraque nobilitas,
id. ib. 23, 6:quā tempestate Carthaginienses pleraeque Africae imperitabant,
id. J. 79, 2:exercitum plerumque opperiri jubet,
id. ib. 54, 9:Graecia,
Gell. 17, 21:comae pleramque contegebant faciem,
App. M. 9, p. 231, 5.— Neutr.: plērum-que, subst., with gen., the greatest part:ubi plerumque noctis processit,
Sall. J. 21, 2:Europae,
Liv. 45, 9; Just. 41, 1, 12; Mel. 1, 4, 2.—More freq.: plērumquē, adv., for the most part, mostly, commonly, very often, very frequently:haec ipsa fortuita sunt: plerumque enim non semper eveniunt,
Cic. Div. 2, 5, 14:plerumque casu, saepe naturā,
id. Or. 51, 170; Plaut. Rud. 4, 7, 11:ridiculum acri Fortius et melius magnas plerumque secat res,
Hor. S. 1, 10, 15:hi plerumque gradus,
usually, Juv. 11, 46.—Post-Aug., in a less emphatic sense, often, frequently:plerumque permoveor, num ad ipsum referri verius sit,
Tac. A. 4, 57; id. H. 5, 1; id. G. 13; 45; id. Or. 15; Dig. 2, 14, 25 and 26. -
71 plerusque
plērusque, răque, rumque, adj. [a strengthened form from plerus], very many, a very great part, the most, most (rare in sing., and only in Sall. and post-class. writers; but in plur. freq. in all periods and styles).(α).Plur.:(β).habent hunc morem plerique argentarii,
Plaut. Curc. 3, 7:pleraeque hae (meretrices) sub vestimentis secum habebant retia,
id. Ep. 2, 2, 32; Ter. Eun. 1, 2, 38:multi nihil prodesse philosophiam, plerique etiam obesse arbitrantur,
Cic. Inv. 1, 36, 65:ut plerique meministis,
id. Sest. 3, 6:plerique Belgae,
Caes. B. G. 2, 4:pleraeque boves,
Varr. R. R. 2, 5:pleraque tecta... alia, etc.,
Liv. 27, 3.—With ex and abl.:plerique e Graecis,
Plin. 5, 1, 1, § 8:plerisque ex factione ejus corruptis,
Sall. J. 29, 2.—With omnes, almost all: plerique omnes subiguntur sub suum judicium, Naev. ap. Don. ad Ter. And. 1, 1, 28 (Naev. Klussmann, p. 80):plerique omnes adulescentuli,
id. ib. 1, 1, 28; cf.:dixi pleraque omnia,
id. Heaut. 4, 7, 2.—Less emphatically, a considerable part, very many:rapti e publico plerique, plures in tabernis intercepti,
Tac. H. 1, 86; so,like plures: non dubito fore plerosque, qui hoc genus scripturae leve judicent, Nep. praef. 1: pleraque testimonia,
id. Tim. 4, 2:deum ipsum multi Aesculapium, quidam Osirim, plerique Iovem, plurimi Ditem patrem conjectant,
Tac. H 4, 84 fin. —With gen.:plerique nostrūm oratorum,
Cic. Or. 42, 143:Poenorum,
id. Verr. 2, 3, 6, § 12:vestrum,
id. Clu. 42, 117:quorum plerique,
id. Lael. 20, 71; Sall. J. 74, 1:urbium pleraeque,
Liv. 5, 6, 9:eorum plerique,
Cic. Top. 21, 80; id. Fam. 5, 21, 1:legentium, Liv. praef. 4: Graecorum,
Plin. Ep. 5, 20, 4:militum,
Tac. H. 1, 5.— Gen. plur. (rare and post-class.):scientia plerarumque litterarum,
Vitr. 1, 1, 11.— Subst.: plērăque, n. plur., all, every thing:nec ratione animi quicquam, sed pleraque viribus corporis administrabant,
Cic. Inv. 1, 2.—Also, the most, the greatest part.:pleraque ejus insulae,
Curt. 4, 8, 15. — plērăque, adverb., mostly, for the most part (post-class.):is erit pleraque impeccabilis,
Gell. 17, 19, 6.—Sing.: juventus pleraque Catilinae favebat, the greatest or largest part, Sall. C. 17, 6:pleraque nobilitas,
id. ib. 23, 6:quā tempestate Carthaginienses pleraeque Africae imperitabant,
id. J. 79, 2:exercitum plerumque opperiri jubet,
id. ib. 54, 9:Graecia,
Gell. 17, 21:comae pleramque contegebant faciem,
App. M. 9, p. 231, 5.— Neutr.: plērum-que, subst., with gen., the greatest part:ubi plerumque noctis processit,
Sall. J. 21, 2:Europae,
Liv. 45, 9; Just. 41, 1, 12; Mel. 1, 4, 2.—More freq.: plērumquē, adv., for the most part, mostly, commonly, very often, very frequently:haec ipsa fortuita sunt: plerumque enim non semper eveniunt,
Cic. Div. 2, 5, 14:plerumque casu, saepe naturā,
id. Or. 51, 170; Plaut. Rud. 4, 7, 11:ridiculum acri Fortius et melius magnas plerumque secat res,
Hor. S. 1, 10, 15:hi plerumque gradus,
usually, Juv. 11, 46.—Post-Aug., in a less emphatic sense, often, frequently:plerumque permoveor, num ad ipsum referri verius sit,
Tac. A. 4, 57; id. H. 5, 1; id. G. 13; 45; id. Or. 15; Dig. 2, 14, 25 and 26. -
72 pono
pōno, pŏsŭi (Plaut. posīvi), pŏsĭtum, 3 (old form of perf. POSEIVEI, Inscr. Orell. 3308:I.posivi,
Plaut. Ps. 5, 1, 35: posivimus, id. Fragm. ap. Prisc. p. 898 P.:posiverunt, Cato, R. R. praef. 1: posiveris,
id. ib. 4, 1; Plaut. Trin. 1, 2, 108: POSIER unt, Inscr. Orell. 5061:POSIT, contr. from posivit,
ib. 71; 732; 1475; 3087 al.; part. perf. sync. postus, a, um, Lucr. 1, 1059; 3, 87; 6, 965), v. a. [for posno, posino, from old prep. port, = proti, pros, and sino; cf.: porricio, pollingo, etc., and v. pro, sino], to put or set down a person or thing, to put, place, set, lay, etc. (syn.: colloco, statuo); constr. with acc. alone, or with in and abl., or with adv. of place; sometimes with in and acc., or absol.; v. infra.Lit.A.In gen.:B.tabulas in aerario ponere,
Caes. B. C. 3, 108:castra,
to pitch, id. ib. 1, 65 fin.:castra iniquo loco,
id. ib. 1, 81:milia passuum tria ab eorum castris castra ponit,
id. B. G. 1, 22 fin.: qui indicabantur, in senatu sunt positi, Cic. Fragm. ap. Quint. 9, 3, 50:tabulas obsignatas in publico,
Cic. Fl. 9, 21:sejuges in Capitolio aurati a P. Cornelio positi,
Liv. 38, 35, 4:tyrannicidae imago in gymnasio ponatur,
Quint. 7, 7, 5; cf. id. 1, 7, 12:collum in Pulvere,
Hor. C. 4, 6, 11; cf.:artus in litore ponunt,
Verg. A. 1, 173; and with simple abl.:saxo posuit latus,
Val. Fl. 4, 378:in curulibus sellis sese posuerunt,
seated themselves, Flor. 1, 13.—With in and acc.: hodierno die primum longo intervallo in possessionem libertatis pedem ponimus, Cic. Phil. 3, 11, 28 B. and K. (Klotz, possessione):Cyzici in Prytaneum vasa aurea mensae unius posuit,
Liv. 41, 20, 7 Weissenb. ad loc.:stipes erat, quem... in flammam triplices posuere sorores,
Ov. M. 8, 452:omnia pone feros in ignes,
id. R. Am. 719:oleas in solem,
Cato, R. R. 7:coronam in caput,
Gell. 3, 15, 3.—With sub and abl.:pone sub curru nimium propinqui,
Hor. C. 1, 22, 21:fundamenta,
Vulg. 1 Esd. 6, 3:ubi pedem poneret non habebat,
might set his foot, Cic. Fin. 4, 25, 69:genu or genua,
to bow the knee, to kneel, Ov. F. 2, 438; 5, 507; Curt. 8, 7, 13:num genu posuit? num vocem supplicem misit?
id. 4, 6, 28:oculos,
to cast one's eyes on, Vulg. Jer. 24, 6:faciem,
to turn one's face, id. ib. 42, 15.—In partic.1.In milit. lang., to place, post, set, station a body of troops:2.ibi praesidium ponit,
Caes. B. G. 2, 5:praesidium ibi,
id. B. C. 1, 47 fin.:legionem tuendae orae maritimae causā,
id. ib. 3, 34:insidias contra aliquem,
Cic. Agr. 2, 18, 49.—To set up, erect, build (mostly poet.):3.opus,
Ov. M. 8, 160:templa,
Verg. A. 6, 19:aras,
id. ib. 3, 404:tropaeum,
Nep. Dat. 8, 3; so,in inscrr., of erecting monuments of any kind: POSVIT, PONENDVM CVRAVIT (usu. abbreviated P. C.), etc.: columna rostrata quae est Duilio in foro posita,
in honor of Duilius, Quint. 1, 7, 12.—Hence, poet., to form, fashion works of art:4.Alcimedon duo pocula fecit... Orpheaque in medio posuit,
Verg. E. 3, 46:hic saxo liquidis ille coloribus Sollers nunc hominem ponere, nunc deum,
Hor. C. 4, 8, 8.—To set, set out, plant trees, etc. ( poet. and in postAug. prose;5.syn.: planto, sero): pone ordine vites,
Verg. E. 1, 74:vitem,
Col. 4, 1; cf.:ille et nefasto te (arbor) posuit die,
planted thee, Hor. C. 2, 13, 1.—To lay, stake, wager, as a forfeit; to lay down, propose, as a prize: pono pallium;6.Ille suum anulum opposuit,
Plaut. Curc. 2, 3, 76:pocula fagina,
Verg. E. 3, 36:invitat pretiis animos et praemia ponit,
id. A. 5, 292:praemia,
id. ib. 5, 486:praemium,
Liv. 41, 23, 10.—In business lang., to put out at interest, to loan, to invest (less freq. than collocare): pecuniam in praedio ponere, Cic. Tull. § 15 Orell.; cf.:7.pecuniam apud aliquem,
id. Verr. 2, 3, 70, § 165:dives positis in fenore nummis,
Hor. A. P. 421:pecuniam Quaerit Kalendis ponere,
id. Epod. 2, 70.—To place, set, appoint a person as a watch or guard, accuser, etc. (less freq. than apponere):8.Dumnorigi custodes ponit, ut, quae agat, scire possit,
Caes. B. G. 1, 20 fin.:custos frumento publico est positus,
Cic. Fl. 19, 45: alicui accusatorem, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 12, 3:puer super hoc positus officium,
Petr. 56, 8.—To serve up, set before one at table (rare for the class. apponere), Cato, R. R. 79; so id. ib. 81:9.posito pavone,
Hor. S. 2, 2, 23; 2, 4, 14; 2, 6, 64; 2, 8, 91; id. A. P. 422:positi Bacchi cornua,
Ov. A. A. 1, 231:vinum,
Petr. 34, 7:calidum scis ponere sumen,
Pers. 1, 53:porcum,
Mart. 8, 22, 1:da Trebio, pone ad Trebium,
Juv. 5, 135.—To lay aside, take off, put down, lay down, etc. (as clothing, arms, books, the hair or beard, etc., = deponere):10.cum pila ludere vellet tunicamque poneret,
Cic. Tusc. 5, 20, 60; cf.:veste positā,
id. ib. 1, 47, 113:velamina,
Ov. A. A. 2, 613; cf.:velamina de corpore,
id. M. 4, 345:arma,
Caes. B. G. 4, 37:sarcinam,
Petr. 117, 11:barbam,
Suet. Calig. 5; cf.:bicolor positis membrana capillis,
Pers. 3, 10:libros de manibus,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 8, § 23; cf.:cum posui librum, et mecum ipse coepi cogitare,
id. Tusc. 1, 11, 24.—To lay out for the grave:11.toroque Mortua componar, positaeque det oscula frater,
Ov. M. 9, 503; Verg. A. 2, 644.—Also, to lay in the grave, to bury, inter ( poet. and in post-class. prose;syn.: sepelio, condo): corpore posto,
Lucr. 3, 871:te... patriā decedens ponere terrā,
Verg. A. 6, 508; Ov. F. 5, 480:ubi corpus meum positum fuerit,
Dig. 34, 1, 18 fin.; Inscr. Orell. 4370:IN HAC CVPA MATER ET FILIVS POSITI SVNT,
ib. 4550; 4495:HIC POSITVS EST, Inscr. in Boeckh. C. I. Gr. 4156: CINERES,
Inscr. Orell. 4393; 4489.—Ponere calculum or calculos, transf., to weigh carefully, to ponder, consider:12.si bene calculum ponas,
Petr. 115, 16:examina tecum, omnesque, quos ego movi, in utrāque parte calculos pone,
Plin. Ep. 2, 19 fin. —To arrange, deck, set in order (cf. compono):13.qui suas ponunt in statione comas,
Ov. A. A. 3, 434:quid totiens positas fingis, inepta, comas?
id. ib. 1, 306; cf. id. H. 4, 77; id. M. 1, 477.—To subdue, calm, allay, quiet:II.quo non arbiter Hadriae Major, tollere seu ponere vult freta,
Hor. C. 1, 3, 16:magnos cum ponunt aequora motus,
Prop. 4 (5), 14, 31.—Hence, neutr., of the winds, to fall, abate ( poet. and late Lat.):cum venti posuere omnisque repente resedit Flatus,
Verg. A. 7, 27:tum Zephyri posuere,
id. ib. 10, 103:simul ac ventus posuit,
Gell. 2, 30, 2.Trop.A.In gen., to set, place, put, lay a thing anywhere: noenum ponebat rumores ante salutem, Enn. ap. Macr. S. 6, 1 (Ann. v. 314 Vahl.):B.pone ante oculos laetitiam senatūs,
Cic. Phil. 2, 45, 115:at te apud eum, di boni! quantā in gratiā posui,
id. Att. 6, 6, 4; cf. id. ib. 5, 11, 6; 6, 1, 22: ponite me ei (Appio) in gratiā, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 6, 5:apud Lentulum ponam te in gratiā,
Cic. Att. 5, 3, 3 B. and K. (Orell. gratiam):se quoque in gratiā reconciliatae pacis ponere,
Liv. 44, 14, 7:in laude positus,
Cic. Sest. 66, 139:aliquem in metu non ponere,
i. e. not to fear, id. Top. 13, 55:virtutum fundamenta in voluptate tamquam in aquā ponere,
id. Fin. 2, 22, 72; cf. id. Pis. 4, 9:aliquid in conspectu animi,
id. de Or. 3, 40, 161; cf.:sub uno aspectu ponere,
Q. Cic. Petit. Cons. 1, 1: ponendus est ille ambitus, non abiciendus, to lay down gently, i. e. close gracefully, Cic. Or. 59, 199:super cor,
to lay to heart, Vulg. Mal. 2, 2.—With in and acc.:te in crimen populo ponat atque infamiam,
Plaut. Trin. 3, 3, 11.—Elliptically: et quidem cum in mentem venit, ponor ad scribendum, when it occurs to Cœsar, he sets me (i. e. my name) to the Senate's decrees, Cic. Fam. 9, 15, 4.—In partic.1.Ponere aliquid in aliquā re, to put or place a thing in something, to cause a thing to rest or depend upon:2.credibile non est, quantum ego in consiliis et prudentiā tuā, quantum in amore et fide ponam,
Cic. Att. 2, 23, 3:spem in aliquo,
id. ib. 6, 1, 11:salutis auxilium in celeritate,
Caes. B. G. 5, 48; cf.:spem salutis in virtute,
id. ib. 5, 34, 2:ut in dubio poneret, utrum, etc.,
regarded as doubtful, doubted, Liv. 34, 5, 3: sed haec haud in magno equidem ponam discrimine, I shall attach no great importance to it, id. prooem. § 8.—In pass.: positum esse in aliquā re, to be based or founded upon, to rest upon, depend upon:ut salutem praesentium, spem reliquorum in vestris sententiis positam esse et defixam putetis,
Cic. Fl. 1, 3; id. Agr. 2, 9, 22:omnia posita putamus in Planci tui liberalitate,
id. Att. 16, 16, F, 2; id. Or. 8, 27:in te positum est, ut, etc.,
id. Att. 16, 16, B, § 8. —To lay out, spend, employ a thing, esp. time, in any thing:3.tempus in cogitatione ponere,
Cic. de Or. 3, 5, 17:si in hac curā vita mihi ponenda sit,
id. Fam. 9, 24, 4:diem totum in considerandā causā,
id. Brut. 22, 87; cf. id. Fam. 5, 21, 1; id. Att. 6, 2, 6:sumptum,
id. Q. Fr. 3, 1, 2; id. Fam. 13, 54 fin.; cf.:totum animum atque omnem curam, operam diligentiamque suam in petitione,
id. Mur. 22, 45:id multo tum faciemus liberius totosque nos in contemplandis rebus perspiciendisque ponemus,
id. Tusc. 1, 19, 44:apud gratissimum hominem beneficium ponere,
id. Fam. 13, 55 fin.:itinera enim ita facit, ut multos dies in oppidum ponat,
id. Att. 11, 22, 2.—To put, place, count, reckon, consider a thing in or among certain things:4.mortem in malis,
Cic. Fin. 3, 8, 29:in beneficii loco,
id. Fam. 15, 4, 12; id. Cat. 2, 9, 20:si quis motus populi factus esset, id C. Norbano in fraude capitali esse ponendum,
id. de Or. 2, 48, 199:in laude,
to regard as praiseworthy, id. Top. 18, 71:in vitiis poni,
to be regarded as a fault, Nep. Epam. 1, 2.—To appoint, ordain, make something:5.leges,
Cic. Verr. 2, 5, 11, § 28:festos laetosque ritus,
Tac. H. 5, 5 fin.:ut male posuimus initia, sic cetera sequentur,
Cic. Att. 10, 18, 2:ne tu in spem ponas me bonae frugi fore,
to hope for, reckon upon, Plaut. Capt. 5, 2, 4 Fleck.: nomen, to apply or give a name (= imponere):sunt enim rebus novis nova ponenda nomina,
Cic. N. D. 1, 17, 44; id. Tusc. 3, 5, 10; Verg. A. 7, 63:qui tibi nomen Insano posuere,
Hor. S. 2, 3, 48: rationem, to furnish an account, to [p. 1397] reckon, Suet. Oth. 7; cf. Col. 1, 3:pecuniae,
Dig. 46, 3, 89.—To make or render vows or votive offerings to the gods:6.Veneri ponere vota,
Prop. 3, 12, 18:nunc ego victrices lauro redimire tabellas, Nec Veneris mediā ponere in aede morer,
Ov. Am. 1, 11, 25:hic ponite lucida Funalia et vectes,
Hor. C. 3, 26, 6:libatum agricolae ponitur ante deo,
Tib. 1, 1, 14; Ov. M. 3, 506:ex praedā tripodem aureum Delphi posuit,
Nep. Paus. 2, 3.—In speaking or writing, to lay down as true, to state, assume, assert, maintain, allege, take for granted, etc.:7.quamobrem, ut paulo ante posui, si, etc.,
Cic. Fam. 1, 9, 21; id. Fin. 2, 31, 100:recte Magnus ille noster, me audiente, posuit in judicio, rem publicam, etc.,
id. Leg. 2, 3, 6: verum pono, esse victum eum;at, etc.,
Ter. Phorm. 4, 3, 25:positum sit igitur in primis, etc.,
Cic. Or. 4, 14:hoc posito atque concesso, esse quandam vim divinam, etc.,
id. Div. 1, 52, 118; cf.:quo posito, et omnium sensu adprobato,
id. Fin. 3, 8, 29; id. Leg. 2, 19, 48:pono satis in eo fuisse orationis atque ingenii,
id. Brut. 45, 165:aliquid pro certo ponere,
Liv. 10, 9 fin.:nunc rem ipsam ponamus quam illi non negant... Est haec res posita, quae ab adversario non negatur,
Cic. Caecin. 11, 32.—Esp.: exemplum ponere, to cite an instance:8.eorum quae constant exempla ponemus,
Cic. Inv. 1, 38, 68:perspicuo et grandi vitio praeditum posuimus exemplum,
id. ib. 1, 47, 88:ab adjunctis antea posui exemplum,
id. Top. 11, 50:horum exempla posui ex jure civili,
id. ib. 14, 58:horum generum ex Cicerone exempla ponamus,
Quint. 5, 11, 11; 6, 3, 108 al.—To set before the mind, represent, describe:9.nec ponere lucum Artifices, nec, etc.,
Pers. 1, 70:pone Tigellinum,
Juv. 1, 155.—To propose, offer, fix upon a theme for discussion (= proponere):10.mihi nunc vos quaestiunculam, de quā meo arbitratu loquar, ponitis?
Cic. de Or. 1, 22, 102; 2, 1, 2:ponere aliquid, ad quod audiam, si tibi non est molestum, volo,
id. Fat. 2, 4; cf.:ponere jubebam, de quo quis audire vellet,
id. Tusc. 1, 4, 7:ponere praemium,
Liv. 39, 17, 1; and impers. pass.:doctorum est ista consuetudo eaque Graecorum, ut iis ponatur, de quo disputent quamvis subito,
id. Lael. 5, 17; so,cum ita positum esset, videri, etc.,
id. Tusc. 3, 22, 54.—To put away, leave off, dismiss, forego, lay down, surrender (= deponere):11.vitam propera ponere,
Plaut. Curc. 4, 3, 4:vitia,
Cic. de Or. 3, 12, 46:dolorem,
id. Tusc. 3, 28, 66: inimicitias, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 6:curas,
Liv. 1, 19:metum,
Plin. Ep. 5, 6:iram,
Hor. A. P. 160:moras,
id. C. 4, 12, 25; Ov. F. 2, 816:animos feroces,
Liv. 8, 1:corda ferocia,
Verg. A. 1, 302:vires (flammae),
id. ib. 5, 681:ipsum rudimentum adulescentiae bello lacessentem Romanos posuisse,
had obtained his first experience, Liv. 31, 11 fin.; Suet. Ner. 22; also,tirocinium,
Just. 12, 4, 6:animam,
to lay down life, Vulg. Johan. 10, 15; 17.—Esp., milit. t. t.: arma ponere (= deponere), to lay down arms, yield, surrender:Nepesinis inde edictum ut arma ponant,
Liv. 6, 10, 5:dedi imperatorem, arma poni jubet,
id. 4, 10, 3; cf.:positis armis,
id. 35, 36, 4; id. Epit. 88.—To make, cause to be (eccl. Lat.):12.cornu tuum ponam ferreum,
Vulg. Mich. 4, 13:posuit me desolatam,
id. Thren. 3, 11; with quasi:ponam Samariam quasi acervum,
id. Mich. 1, 6; with in and acc.:posuerunt eam in ruinam,
id. Isa. 23, 13.—To assume, suppose, put a case (of mere suppositions; only late Lat.; cf. 6 supra): pone tamen ab evangelistis scriptum, Ambros. de Fide, 5, 16, 194; Ps.-Quint. Decl. 273.—Hence, pŏsĭtus, a, um, P. a., of localities, placed, situated; situate, standing, lying anywhere:Roma in montibus posita,
Cic. Agr. 2, 35, 96:Delos in Aegaeo mari posita,
id. Imp. Pomp. 18, 55:portus ex adverso urbi positus,
Liv. 45, 5:tumulus opportune ad id positus,
id. 28, 13:urbs alieno solo posita,
id. 4, 17.— Poet.:somno positus = sopitus,
lulled to sleep, Verg. A. 4, 527. -
73 prae
prae, adv., and prep. with abl. [for prai, kindred with Sanscr. prefix pra-, before; Gr. pro, prin, prosô; cf.: pro, prior, porro, primus].I. A.Lit. (ante-class.):B.abi prae, Sosia, Jam ego sequar,
go before, go in advance, Plaut. Am. 1, 3, 45:i prae, sequar,
Ter. And. 1, 1, 144; id. Eun. 5, 2, 69: i tu prae, virgo;non queo, quod pone me est, servare,
Plaut. Curc. 4, 2, 1:age, age nunc tu, i prae,
id. Pers. 4, 4, 56.—Trop., as a particle of comparison, with ut, quam, or quod (also written in one word, praeut and praequam; cf. Wagner ad Plaut. Aul. 503), in comparison with, compared with (ante- and post-class. and colloq.):II.parum etiam, praeut futurum est praedicas,
Plaut. Am. 1, 1, 218; id. Bacch. 4, 9, 5:immo noster nunc quidem est de verbis, prae ut dudum fuit,
id. Men. 5, 5, 33; 2, 3, 25:nihil hercle quidem hoc, Prae ut alia dicam,
id. Mil. 1, 1, 20; id. Merc. 2, 4, 2:ludum dices fuisse, praeut hujus rabies quae dabit,
Ter. Eun. 2, 3, 9:satin' parva res est voluptatum in vitā atque in aetate agundā, praequam quod molestum'st?
in comparison with the trouble, Plaut. Am. 2, 2, 2:nihil hoc est, triginta minae, prae quam alios dapsilis sumptus facit,
id. Most. 4, 2, 62 Lorenz ad loc.:jam minoris omnia facio prae quam quibus modis Me ludificatus est,
id. ib. 5, 2, 25:sed hoc etiam pulcrum'st praequam sumptus ubi petunt,
id. Aul. 3, 5, 33; id. Merc. prol. 23:quae etsi longioribus verbis comprehensa est praequam illud Graecum, etc.,
Gell. 16, 1, 3:immo res omnis relictas habeo prae quod tu velis,
Plaut. Stich. 2, 2, 38.—Prep. with abl. (with acc.:A.prae cornua, prae litteras,
Petr. 39, 12; 46, 1), before, in front of, in advance of.Lit.:B.cavendum erit, ut (villa) a tergo potius quam prae se flumen habeat,
before it, Col. 1, 5, 4: limina alia prae aliis erant, App. de Mundo, p. 69, 22.—Esp. freq.: prae se ferre, agere, mittere, to bear, carry, drive, or send before one's self:ille qui stillantem prae se pugionem tulit,
Cic. Phil. 2, 12, 30:argenti prae se in aerarium tulit quattuordecim milia pondo,
Liv. 28, 38, 5:prae se ferens Darium puerum,
Suet. Calig. 19:prae se armentum agens,
Liv. 1, 7, 4:singulos prae se inermes mittere,
Sall. J. 94, 2: prae manu, and, less freq., prae manibus, at hand, on hand (ante- and postclass.):patri reddidi omne aurum, quod fuit prae manu,
Plaut. Bacch. 4, 3, 9; Ter. Ad. 5, 9, 23:cum prae manu debitor (pecuniam) non haberet,
Dig. 13, 7, 27:si Caesaris liber prae manibus est, promi jubeas,
Gell. 19, 8, 6:aes si forte prae manu non fuerit,
App. M. 6, p. 180, 30.—Trop.1.In gen.: prae se ferre, less freq., prae se gerere, declarare, etc., prop. to carry before one's self. as if to show it; hence, to show, exhibit, manifest, reveal, make known, betray, discover, indicate (freq. and class.), Cic. Agr. 2, 2, 4:2.fortasse ceteri tectiores: ego semper me didicisse, prae me tuli,
id. Or. 42, 146:nec vero cum venit, prae se fert, aut qui sit aut unde veniat,
id. Rep. 2, 3, 6:scelus et facinus prae se ferens et confitens,
id. Mil. 16, 43:ceteris prae se fert et ostentat,
id. Att. 2, 23, 3:beata vita glorianda et praedicanda et prae se ferenda est: nihil est enim aliud quod praedicandum et prae se ferendum sit,
id. Tusc. 5, 17, 50: conjecturam prae se gerere. id. Inv. 2, 9, 30:animum altum et erectum prae se gerebat, Auct. B. Afr. 10: prae se declarant gaudia vultu,
Cat. 64, 34:prae se maximam speciem ostentare,
App. Flor. p. 342, 10.—In partic., in comparisons, in comparison with, compared with (mostly in comparisons which imply a contrast of kind; while praeter refers to a contrast of degree only: dives prae ceteris, in contrast with the others, who are poor: dives praeter ceteros, richer than the other rich ones; cf. Krebs, Antibarb. p. 894).(α).With positive adj. (class.; v. infra):(β).omnia prae meo commodo,
Ter. Ad. 2, 3, 9: omnium unguentum odor prae tuo nautea est, Plaut. Curc. 1, 2, 5; id. Men. 1, 2, 67:Gallis prae magnitudine corporum suorum brevitas nostra contemptui est,
Caes. B. G. 2, 30:prae divitiis,
Liv. 3, 26:videbant omnes prae illo parvi futuros,
Nep. Eum. 10, 4; Cic. Agr. 2, 35, 96:veros illos Atticos prae se paene agrestes putat,
id. Brut. 83, 286:ab isto prae lucro praedāque nec vectigalium nec posteritatis habitam esse rationem,
id. Verr. 2, 3, 55, § 128:non tu quidem vacuus molestiis, sed prae nobis beatus,
id. Fam. 4, 4, 2; Hor. Ep. 1, 11, 4:(stultitia) prae ceteris parit immensas cupiditates,
Auct. Her. 2, 22, 34.—So with comp. for quam (ante- and post-class.):3.atque me minoris facio prae illo,
Plaut. Ep. 3, 4, 85:id prae illo, quod honestum nobis est, fit plenius,
Gell. 1, 3, 25; Front. Ep. ad M. Caes. 1, 2; Hier. in Psa. 44, 3; Aug. c. Acad. 1, 22.—In giving the cause, which, as it were, goes before, for, because of, by reason of, on account of (class. only of a hinderance; with an express or implied negation; or with vix, v. Zumpt, § 310): Ulixi cor frixit prae pavore, Liv. Andron. ap. Serv. Verg. A. 1, 92:a.prae laetitiā lacrumae praesiliunt mihi,
Plaut. Stich. 3, 2, 13:prae lassitudine opus est ut lavem,
id. Truc. 2, 3, 7; Ter. Heaut. 1, 1, 71:prae gaudio ubi sim nescio,
id. ib. 2, 3, 67:vivere non quit Prae macie,
Lucr. 4, 1167:nec loqui prae maerore potuit,
Cic. Planc. 41, 99:quorum ille nomen prae metu ferre non poterat,
id. Phil. 13, 9, 20:solem prae jaculorum multitudine non videbitis,
id. Tusc. 1, 42, 101:prae irā,
Liv. 31, 24 fin.:vix sibimet ipsi prae nec opinato gaudio credentes,
id. 39, 49.—In composition, prae usually denotes,Before: praedico, praebibo, praecaveo, etc.; so too, praeceps, headforemost, headlong. —In time: praecanus, gray before one's time. —b.Enhancing the main idea, qs. in advance of others: praealtus, extremely high: praeclarus, very celebrated; praevalidus, very strong, etc. -
74 rus
rūs, rūris (used in the plur. only in nom. and acc.), n. [etym. dub.; cf. Zend. ravanh, broad, free; ravan, a plain; Germ. Raum, space], the country (opp. to the city), lands, fields; a country-seat, farm, estate, etc. (cf.:fundus, praedia): pascua reddere rura,
Lucr. 5, 1248; cf.:laudato ingentia rura, Exiguum colito,
Verg. G. 2, 412:aspera dumis Rura,
id. A. 4, 527:paterna rura bobus exercet suis,
Hor. Epod. 2, 3:obsita pomis Rura,
Ov. M. 13, 720:coli rura ab ergastulis pessimum est,
Plin. 18, 6, 7, § 36:habet animi causā rus amoenum et suburbanum,
a country-seat, Cic. Rosc. Am. 46, 133; cf.:rus urbanum,
Just. 31, 2, 3:urbe relictā rura peragrantes saepe soli sumus,
Cic. Off. 3, 1, 1:rure frui,
Ov. P. 1, 8, 40.— Acc.:rus, in answer to the question whither? quom rus homines eunt,
to their country - seats, Plaut. Capt. 1, 1, 10:rus ibo,
Ter. Eun. 1, 2, 107; 2, 1, 10:rure redire,
from the farm, Plaut. Merc. 3, 3, 25; 4, 3, 6; 5, 18; 21; Ter. Eun. 3, 5, 63; 5, 4, 45 et saep.; so,rure venire,
Plaut. Truc. 3, 2, 26:rure huc advenit,
Ter. Hec. 1, 2, 115:adveniens mater rure,
Plaut. Merc. 4, 5, 25;for which, less freq.: ruri redire, venire, etc.,
id. Truc. 3, 2, 1; 25; id. Most. 5, 1, 28:plus plaustrorum in aedibus Videas, quam ruri,
in the country, id. Aul. 3, 5, 32:si illi sunt virgae ruri, at mihi tergum domi'st,
id. Bacch. 2, 3, 131; so,ruri (cf. Zumpt, Gram. § 400),
id. Capt. 1, 1, 16; id. Cas. 1, 1, 38; 41; 2, 6, 68; 4, 2, 2; id. Cist. 2, 1, 14; id. Most. 1, 1, 4; 7; 18 et saep.; Ter. Ad. 1, 1, 20; 1, 2, 15; 3, 3, 47 al.; Cic. Off. 3, 31, 112; Brut. ap. Cic. Clu. 51, 141;less freq.: rure esse, etc.,
Plaut. Trin. 1, 2, 29; id. Cas. 1, 1, 17; 22; Titin. ap. Charis. p. 115 P.:mori rure,
Liv. 38, 53; Hor. Ep. 1, 7, 1; 14, 10; Ov. A. A. 2, 229.—With an adj.:rure paterno,
Hor. Ep. 1, 18, 60:rure suo,
Ov. F. 6, 671; cf.:ex meo propinquo rure hoc capio commodi,
Ter. Eun. 5, 5, 1. -
75 S
S, s, indecl. n. or (agreeing with littera) f.I.The eighteenth letter of the Latin alphabet, corresponding in form to the old Greek S for S (Etruscan in a reversed form,);II.in its nature a sibilant semi-vowel, whose peculiarities were much discussed by the ancients, and are even treated of in a special work by Messala, a contemporary of Augustus (Messala in libro de S littera,
Quint. 1, 7, 23; cf. Mart. Cap. 3, § 245).—As an initial and medial it has a hard and sharp sound (which is softened, however, between two vowels), and is therefore joined only with the tenues (c, p, t; cf., on the contrary, the Gr. sbennumi);III.and, as a medial, often written double after long vowels: caussa, cassus, divissiones (these forms, used by Cicero and Vergil, were already uncommon in Quintilian's time,
Quint. 1, 7, 20; v. Corss. Ausspr. 1, 283 sq.).—As a final it had a weakened sound, and therefore not only admitted the medial b before it (plebs, urbs, abs; Arabs, chalybs, etc.; v. the letter B), but often entirely disappeared. So in the ante-class. poets down to the early years of Cicero (and also in his own poem, entitled Aratus, written in his youth), before words beginning with a consonant, to avoid position: Ratu' Romulus, Fulviu' Nobilior, gravi' Terra, est sati' bella, Hyperioni' cursum, Virgine' nam sibi, etc.; cf. Cic. Or. 48, 161; Quint. 9, 4, 38; and v. Freund, in Jahn's Neue Jahrb. 1835, XIII. p. 25 sq.; less freq. before words beginning with a vowel, in which case, to avoid a hiatus, the vowel before s was also elided; vas' argenteis (for vasis argenteis) and palm' et crinibus (for palmis et crinibus); v. Cic. Or. 45, 153. So, too, in the fourth Epitaph of the Scipios (Inscr. Orell. 553), L. CORNELIO L. F. instead of CORNELIOS (cf. a similar elision of the M under that letter). Final s is also elided, and the preceding vowel either dropped with it or weakened, in the forms sat from satis, mage from magis; in the neutr. forms of adjectives of the third declension, acre, agreste, facile (v. the letter E); in the collat. forms of the sec. pers. sing. pass., fatere, fateare, fatebare, etc.; in the gen. sing. of the first, second, and fifth declensions, and in the nom. plur. of the first and second declensions (aurai for aura-is, analog. to reg is, etc.). Lastly, s disappears in the (mostly familiar) collat. forms abin', scin', viden', satin', from abisne, scisne, videsne, satisne, etc.—IV.As an etymological initial aspirate, s appears in many words whose Greek equivalents begin with a vowel: sal, semi-, serpo, sex, super, sus, corresp. to hals, hêmi-, herpô, hex, huper, us, etc.; si (archaic sei), sero, Segesta, corresp. to ei, ERÔ (whence eirô), Egesta. Less freq. in radical words beginning with a consonant: sculpo corresp. to gluphô, and the derivatives scruta, from grutê, and scrupedae, from kroupeza. To soften the termination, s appears in abs = ab, and ex corresp. to ek.—Very freq., on the contrary, an initial s appears in cognate forms in other languages, where corresp. Latin words have lost the s: Lat. fallo, Gr. sphallô; fungus, Gr. sphongos; fides, Gr. sphidê (comp. also nix with Engl. [p. 1609] snow, nurus with old Germ. snur, daughterin-law); cf. also cutis and scutum; cauda and root sku-, in Goth. skauts, etc.; casa and Gr. skia, skênê; cerno and Gr. krinô for skirnô, skôr, skôria; calumnia and skallô; gradior and root scra-, Germ. schreiten; parco and sparnos; penuria and spanis; pando and spaô; tego and stegô; tono and stonos; taurus and Sanscr. sthūras, Germ. Stier al.; v. Corss. Ausspr. 1, p. 277 sqq.—In the middle of a word s is dropped in at from ast.—V.S is interchanged,A.Most freq. with r; in partic., an original s, between two vowels, becomes r; v. Varr. L. L. 7, § 26 Müll.; so foederum for foedesum, plurima for plusima, meliorem for meliosem, Lares for Lases, etc.; cf. eram and sum, quaero and quaeso, nasus and naris. Appius Claudius, the censor, is said to have introduced r into the names Furius, Valerius, etc., in place of s, B.C. 312 (v. the letter R, II.).—B.With d: Claudius, from the Sabine Clausus; and, on the other hand, rosa, corresp. to the Gr. rhodon; cf. Schneid. Gram. 1, p. 259.—C.With t: tensus and tentus, resina corresp. to rhêtinê; and, on the contrary, aggrettus for aggressus; mertare, pultare, for mersare, pulsare (perh. also assentor for assensor).—D.With x; v. that letter.—VI.S is assimilated before f in the compounds of dis: differo, difficilis, diffluo, etc.; v. 3. dis.— On the other hand, it arises by assimilation from d, in assum, assumo, cessi, for adsum, adsumo, ced-si; from t in fassus, from fateor; from b in jussi, from jubeo; from m in pressi, from premo; from r in gessi, from gero; and dossuarius, from dorsum. —VII.As an abbreviation, S denotes sacrum, semis, sibi, suis, etc.; S. AS. D., sub asciā dedicavit; S. C., senatusconsultum; perh. also, sententia collegii (Inscr. Orell. 2385); S. P., sua pecunia; S. P. Q. R., Senatus Populusque Romanus, etc. -
76 s
S, s, indecl. n. or (agreeing with littera) f.I.The eighteenth letter of the Latin alphabet, corresponding in form to the old Greek S for S (Etruscan in a reversed form,);II.in its nature a sibilant semi-vowel, whose peculiarities were much discussed by the ancients, and are even treated of in a special work by Messala, a contemporary of Augustus (Messala in libro de S littera,
Quint. 1, 7, 23; cf. Mart. Cap. 3, § 245).—As an initial and medial it has a hard and sharp sound (which is softened, however, between two vowels), and is therefore joined only with the tenues (c, p, t; cf., on the contrary, the Gr. sbennumi);III.and, as a medial, often written double after long vowels: caussa, cassus, divissiones (these forms, used by Cicero and Vergil, were already uncommon in Quintilian's time,
Quint. 1, 7, 20; v. Corss. Ausspr. 1, 283 sq.).—As a final it had a weakened sound, and therefore not only admitted the medial b before it (plebs, urbs, abs; Arabs, chalybs, etc.; v. the letter B), but often entirely disappeared. So in the ante-class. poets down to the early years of Cicero (and also in his own poem, entitled Aratus, written in his youth), before words beginning with a consonant, to avoid position: Ratu' Romulus, Fulviu' Nobilior, gravi' Terra, est sati' bella, Hyperioni' cursum, Virgine' nam sibi, etc.; cf. Cic. Or. 48, 161; Quint. 9, 4, 38; and v. Freund, in Jahn's Neue Jahrb. 1835, XIII. p. 25 sq.; less freq. before words beginning with a vowel, in which case, to avoid a hiatus, the vowel before s was also elided; vas' argenteis (for vasis argenteis) and palm' et crinibus (for palmis et crinibus); v. Cic. Or. 45, 153. So, too, in the fourth Epitaph of the Scipios (Inscr. Orell. 553), L. CORNELIO L. F. instead of CORNELIOS (cf. a similar elision of the M under that letter). Final s is also elided, and the preceding vowel either dropped with it or weakened, in the forms sat from satis, mage from magis; in the neutr. forms of adjectives of the third declension, acre, agreste, facile (v. the letter E); in the collat. forms of the sec. pers. sing. pass., fatere, fateare, fatebare, etc.; in the gen. sing. of the first, second, and fifth declensions, and in the nom. plur. of the first and second declensions (aurai for aura-is, analog. to reg is, etc.). Lastly, s disappears in the (mostly familiar) collat. forms abin', scin', viden', satin', from abisne, scisne, videsne, satisne, etc.—IV.As an etymological initial aspirate, s appears in many words whose Greek equivalents begin with a vowel: sal, semi-, serpo, sex, super, sus, corresp. to hals, hêmi-, herpô, hex, huper, us, etc.; si (archaic sei), sero, Segesta, corresp. to ei, ERÔ (whence eirô), Egesta. Less freq. in radical words beginning with a consonant: sculpo corresp. to gluphô, and the derivatives scruta, from grutê, and scrupedae, from kroupeza. To soften the termination, s appears in abs = ab, and ex corresp. to ek.—Very freq., on the contrary, an initial s appears in cognate forms in other languages, where corresp. Latin words have lost the s: Lat. fallo, Gr. sphallô; fungus, Gr. sphongos; fides, Gr. sphidê (comp. also nix with Engl. [p. 1609] snow, nurus with old Germ. snur, daughterin-law); cf. also cutis and scutum; cauda and root sku-, in Goth. skauts, etc.; casa and Gr. skia, skênê; cerno and Gr. krinô for skirnô, skôr, skôria; calumnia and skallô; gradior and root scra-, Germ. schreiten; parco and sparnos; penuria and spanis; pando and spaô; tego and stegô; tono and stonos; taurus and Sanscr. sthūras, Germ. Stier al.; v. Corss. Ausspr. 1, p. 277 sqq.—In the middle of a word s is dropped in at from ast.—V.S is interchanged,A.Most freq. with r; in partic., an original s, between two vowels, becomes r; v. Varr. L. L. 7, § 26 Müll.; so foederum for foedesum, plurima for plusima, meliorem for meliosem, Lares for Lases, etc.; cf. eram and sum, quaero and quaeso, nasus and naris. Appius Claudius, the censor, is said to have introduced r into the names Furius, Valerius, etc., in place of s, B.C. 312 (v. the letter R, II.).—B.With d: Claudius, from the Sabine Clausus; and, on the other hand, rosa, corresp. to the Gr. rhodon; cf. Schneid. Gram. 1, p. 259.—C.With t: tensus and tentus, resina corresp. to rhêtinê; and, on the contrary, aggrettus for aggressus; mertare, pultare, for mersare, pulsare (perh. also assentor for assensor).—D.With x; v. that letter.—VI.S is assimilated before f in the compounds of dis: differo, difficilis, diffluo, etc.; v. 3. dis.— On the other hand, it arises by assimilation from d, in assum, assumo, cessi, for adsum, adsumo, ced-si; from t in fassus, from fateor; from b in jussi, from jubeo; from m in pressi, from premo; from r in gessi, from gero; and dossuarius, from dorsum. —VII.As an abbreviation, S denotes sacrum, semis, sibi, suis, etc.; S. AS. D., sub asciā dedicavit; S. C., senatusconsultum; perh. also, sententia collegii (Inscr. Orell. 2385); S. P., sua pecunia; S. P. Q. R., Senatus Populusque Romanus, etc. -
77 secerno
sē-cerno, crēvi, crētum, 3 (old inf. secernier, Lucr. 3, 263), v. a.I.Lit., to put apart, to sunder, sever, separate (freq. and class.; not in Cæs.; cf.: sepono, sejungo, secludo); constr. with simple acc., or with ab aliquā re; less freq. ex aliquā re; poet. with abl.(α).With simple acc.:(β).quae non animalia solum Corpora sejungunt, sed terras ac mare totum Secernunt,
Lucr. 2, 729:seorsum partem utramque,
id. 3, 637:arietes, quibus sis usurus ad feturam, bimestri tempore ante secernendum,
Varr. R. R. 2, 2, 13 (cf. infra, b):stamen secernit harundo,
Ov. M. 6, 55:sparsos sine ordine flores Secernunt calathis,
separate in baskets, id. ib. 14, 267:nihil (praedae) in publicum secernendo augenti rem privatam militi favit,
setting apart for the public treasury, Liv. 7, 16; cf.:Juppiter illa piae secrevit litora genti,
hath set apart for the pious race, Hor. Epod. 16, 63:inde pares centum denos secrevit in orbes Romulus,
separated, divided, Ov. F. 3, 127.—With ab or (less freq.) with ex, and poet. with abl.:II. (α). (β).a terris altum secernere caelum,
Lucr. 5, 446:ab aëre caelum,
Ov. M. 1, 23:Europen ab Afro (medius liquor),
Hor. C. 3, 3, 47:muro denique secernantur a nobis,
Cic. Cat. 1, 13, 32:inermes ab armatis,
Liv. 41, 3:militem a populo (in spectaculis),
Suet. Aug. 44:se a bonis,
Cic. Cat. 1, 13, 32; cf.:se ab Etruscis,
Liv. 6, 10.—In the part. perf.:antequam incipiat admissura fieri, mares a feminis secretos habeant,
Varr. R. R. 2, 1, 18 (cf. supra, a); so,saepta ab aliis,
id. ib. 2, 2, 8:manus a nobis,
Lucr. 2, 912; 3, 552:sphaera ab aethereā conjunctione,
Cic. N. D. 2, 21, 55:sucus a reliquo cibo,
id. ib. 2, 55, 137:bilis ab eo cibo,
id. ib. al.:secreti ab aliis ad tribunos adducuntur,
Liv. 6, 25; 25, 30:secretis alterius ab altero criminibus,
id. 40, 8 fin.; 39, 10:se e grege imperatorum,
id. 35, 14 fin.:unum e praetextatis compluribus,
Suet. Aug. 94 med.:monile ex omni gazā,
id. Galb. 18:me gelidum nemus Nympharumque leves chori Secernunt populo,
separate, distinguish, Hor. C. 1, 1, 32.—With ab, or poet. with abl.: ut venustas et pulchritudo corporis secerni non potest a valetudine;B.sic, etc.,
Cic. Off. 1, 27, 95:animum a corpore,
id. Tusc. 1, 31, 75:tertium genus (laudationum) a praeceptis nostris,
id. de Or. 2, 84, 341; cf.:ipsam pronuntiationem ab oratore,
Quint. 1, 11, 17: dicendi facultatem a majore vitae laude, id. 2, 15, 2:sua a publicis consiliis,
Liv. 4, 57:haec a probris ac sceleribus ejus,
Suet. Ner. 19 et saep.:cur me a ceteris clarissimis viris in hoc officio secernas,
Cic. Sull. 1, 3:publica privatis, sacra profanis,
Hor. A. P. 397.—To distinguish, discern:C.blandum amicum a vero,
Cic. Lael. 25, 95:non satis acute, quae sunt secernenda, distinguit,
id. Top. 7, 31:nec natura potest justo secernere iniquum, Dividit ut bona diversis, fugienda petendis,
Hor. S. 1, 3, 113:turpi honestum,
id. ib. 1, 6, 63.—To set aside, reject:A.cum reus frugalissimum quemque secerneret,
Cic. Att. 1, 16, 3:minus idoneos senatores,
Suet. Vit. 2.—Hence, sēcrē-tus, a, um, P. a., severed, separated; hence, separate, apart (as an adj. not freq. till after the Aug. period; not in Cic.; syn.: sejunctus, seclusus).In gen.:B.ne ducem suum, neve secretum imperium propriave signa haberent, miscuit manipulos, etc.,
Liv. 1, 52:electa (uva defertur) in secretam corbulam,
Varr. R. R. 1, 54, 2:arva,
Verg. A. 6, 478; Varr. L. L. 9, § 57 Müll.—In partic.1.Of places or things pertaining to them, out of the way, retired, remote, lonely, solitary, secret (syn.:b.solus, remotus, arcanus): secreta petit loca, balnea vitat,
Hor. A. P. 298:locus (opp. celeber),
Quint. 11, 1, 47:montes,
Ov. M. 11, 765:silva,
id. ib. 7, 75:litora,
id. ib. 12, 196:pars domus (the gynaeceum),
id. ib. 2, 737; cf. in sup.:secretissimus locus (navis),
Petr. 100, 6: vastum ubique silentium, secreti colles, solitary, i. e. abandoned, deserted by the enemy, = deserti, Tac. Agr. 38:iter (with semita),
solitary, Hor. Ep. 1, 18, 103; cf.quies,
Mart. 7, 32, 4.—Of persons and transactions, private, secret:invadit secretissimos tumultus,
Sen. Ep. 91, 5:vacuis porticibus secretus agitat,
Tac. A. 11, 21:est aliquis ex secretis studiis fructus,
private studies, Quint. 2, 18, 4; so,studia (opp. forum),
id. 12, 6, 4:disputationes,
id. 12, 2, 7:contentio,
Plin. Ep. 7, 9, 4 et saep. —Hence,Subst.: sēcrētum, i, n., retirement, solitude, secrecy; a solitude, solitary place, retreat (syn.: solitudo, secessus); sing.:(β).cum stilus secreto gaudeat atque omnes arbitros reformidet,
Quint. 10, 7, 16:secreti longi causā,
Ov. H. 21, 21:altum abditumque secretum, Phn. Ep. 2, 17, 22: dulce,
id. ib. 3, 1, 6; Quint. 10, 3, 30; 12, 5, 2; Tac. A. 4, 57; 14, 53; id. Agr. 39 fin.; Phaedr. 3, 10, 11; 4, 23, 6; Luc. 3, 314.— Plur.:se a vulgo et scaenā in secreta removere,
Hor. S. 2, 1, 71:horrendaeque procul secreta Sibyllae,
Verg. A. 6, 10; Ov. M. 1, 594; Tac. H. 3, 63; Quint. 1, 2, 18:dulcis secretorum comes (eloquentia),
id. 1, 4, 5:cameli solitudines aut secreta certe petunt,
Plin. 10, 63, 83, § 173.— Comp.:haec pars Suevorum in secretiora Germaniae porrigitur,
into the more remote parts, Tac. G. 41. —Absol.: in secreto, in a secret place, secretly:2.tempus in secreto lbi tereret,
Liv. 26, 19, 5:reus in secreto agebatur,
Curt. 10, 4, 29.—That is removed from acquaintance (cf. abditus), hidden, concealed, secret:b.secreta ducis pectora,
Mart. 5, 5, 4:secretas advocat artes,
Ov. M. 7, 138:ars,
Petr. 3:litterae (with familiares),
Quint. 1, 1, 29:carmina (the Sibylline odes),
Luc. 1, 599:libidines,
Tac. A. 1, 4 fin.:quaedam imperii pignora,
Flor. 1, 2, 3.—With ab:nec quicquam secretum alter ab altero haberent,
Liv. 39, 10, 1.— Comp.:libertus ex secretioribus ministeriis,
Tac. Agr. 40:praemia (opp. publica largitio),
id. H. 1, 24:aliud (nomen),
Quint. 1, 4, 25:vitium stomachi,
Mart. 3, 77, 9.— Poet. for the adv. secreto:tu (Anna) secreta pyram tecto interiore Erige,
in secret, secretly, Verg. A. 4, 494; cf.:stridere secreta divisos aure susurros,
secretly in each one's ear, Hor. S. 2, 8, 78.—Hence,Subst.: sēcrētum, i, n., something secret, secret conversation; a mystery, secret:3.secretum petenti non nisi adhibito filio dedit,
Suet. Tib. 25 fin.; id. Calig. 23:illuc me persecutus secretum petit,
a secret interview, Plin. Ep. 1, 5, 11:petito secreto futura aperit,
Tac. H. 2, 4.— Piur.:crebra cum amicis secreta habere,
Tac. A. 13, 18:animi secreta proferuntur,
Plin. 14, 22, 28, § 141:nulla lex jubet amicorum secreta non eloqui,
Sen. Ben. 5, 21, 1:omnium secreta rimari,
Tac. A. 6, 3:horribile secretum,
Petr. 21, 3; Tac. H. 1, 17 fin.; id. Agr. 25; Suet. Aug. 66:uxor omnis secreti capacissima,
Plin. Ep. 1, 12, 7; Quint. 12, 9, 5 al.—Concr.:lucos ac nemora consecrant deorumque nominibus appellant secretum illud, quod solā reverentiā vident,
that mysterious being, Tac. G. 9 fin.—Plur.:introitus, aperta, secreta velut in annales referebat,
Tac. A. 4, 67; cf.:gens non astuta aperit adhuc secreta pectoris licentia joci,
id. G. 22:oratio animi secreta detegit,
Quint. 11, 1, 30; Tac. A. 1, 6; 4, 7 fin.; 6, 3; id. G. 19; Plin. Pan. 68, 6; Suet. Tib. 52; id. Oth. 3 et saep.—Concr.:(Minerva) hanc legem dederat, sua ne secreta viderent,
i. e. the mysteries, Ov. M. 2, 556; 2, 749; cf.:secretiora quaedam,
magic arts, Amm. 14, 6, 14:in secretis ejus reperti sunt duo libelli,
among his private papers, Suet. Calig. 49.—Pregn., separate from what is common, i. e. uncommon, rare, recondite (perh. only in the two foll. passages of Quint.):4.(figurae) secretae et extra vulgarem usum positae, etc.,
Quint. 9, 3, 5: interpretatio linguae secretioris, quas Graeci glôssas vocant, i. e. of the more uncommon words, id. 1, 1, 35 (for which:glossemata id est voces minus usitatas,
id. 1, 8, 15).—In Lucr., of any thing separated from what belongs to it, i. e. wanting, deprived of, without something; with abl. or gen.:* 1.nec porro secreta cibo natura animantum Propagare genus possit (corresp. to sine imbribus),
Lucr. 1, 194:(corpora) secreta teporis Sunt ac frigoris omnino calidique vaporis (corresp. to spoliata colore),
id. 2, 843. —Hence, adv., in three forms: secreto (class.), secrete (post-class.), and secretim (late Lat. and very rare).(Acc. to A.) Apart, by itself, separately:2.de quibus (hortis) suo loco dicam secretius,
Col. 11, 2, 25. —(Acc. to B. 2.) In secret, secretly; without witnesses; in private.(α).sēcrē-tō:(β). b.mirum, quid solus secum secreto ille agat,
Plaut. Am. 3, 2, 73:secreto illum adjutabo,
id. Truc. 2, 7, 7:secreto hoc audi,
Cic. Fam. 7, 25, 2:nescio quid secreto velle loqui te Aiebas mecum,
Hor. S. 1, 9, 67:secreto te huc seduxi,
Plaut. Aul. 2, 1, 14:facere,
id. Bacch. 5, 2, 30; 5, 2, 35; Cic. Verr. 2, 4, 45, § 100; id. Att. 7, 8, 4; Cael. ap. Cic. Fam. 8, 1, 4:secreto ab aliis,
Liv. 3, 36:secreto agere cum aliquo,
Caes. B. G. 1, 31, 1; Quint. 5, 13, 16; 9, 2, 79; Plin. Ep. 3, 20, 8; Curt. 7, 2, 13.—Comp.:(γ).secretius emittitur inflatio,
Sen. Q. N. 5, 4, 1. —sēcrētim, Amm. 29, 1, 6. -
78 secretum
sē-cerno, crēvi, crētum, 3 (old inf. secernier, Lucr. 3, 263), v. a.I.Lit., to put apart, to sunder, sever, separate (freq. and class.; not in Cæs.; cf.: sepono, sejungo, secludo); constr. with simple acc., or with ab aliquā re; less freq. ex aliquā re; poet. with abl.(α).With simple acc.:(β).quae non animalia solum Corpora sejungunt, sed terras ac mare totum Secernunt,
Lucr. 2, 729:seorsum partem utramque,
id. 3, 637:arietes, quibus sis usurus ad feturam, bimestri tempore ante secernendum,
Varr. R. R. 2, 2, 13 (cf. infra, b):stamen secernit harundo,
Ov. M. 6, 55:sparsos sine ordine flores Secernunt calathis,
separate in baskets, id. ib. 14, 267:nihil (praedae) in publicum secernendo augenti rem privatam militi favit,
setting apart for the public treasury, Liv. 7, 16; cf.:Juppiter illa piae secrevit litora genti,
hath set apart for the pious race, Hor. Epod. 16, 63:inde pares centum denos secrevit in orbes Romulus,
separated, divided, Ov. F. 3, 127.—With ab or (less freq.) with ex, and poet. with abl.:II. (α). (β).a terris altum secernere caelum,
Lucr. 5, 446:ab aëre caelum,
Ov. M. 1, 23:Europen ab Afro (medius liquor),
Hor. C. 3, 3, 47:muro denique secernantur a nobis,
Cic. Cat. 1, 13, 32:inermes ab armatis,
Liv. 41, 3:militem a populo (in spectaculis),
Suet. Aug. 44:se a bonis,
Cic. Cat. 1, 13, 32; cf.:se ab Etruscis,
Liv. 6, 10.—In the part. perf.:antequam incipiat admissura fieri, mares a feminis secretos habeant,
Varr. R. R. 2, 1, 18 (cf. supra, a); so,saepta ab aliis,
id. ib. 2, 2, 8:manus a nobis,
Lucr. 2, 912; 3, 552:sphaera ab aethereā conjunctione,
Cic. N. D. 2, 21, 55:sucus a reliquo cibo,
id. ib. 2, 55, 137:bilis ab eo cibo,
id. ib. al.:secreti ab aliis ad tribunos adducuntur,
Liv. 6, 25; 25, 30:secretis alterius ab altero criminibus,
id. 40, 8 fin.; 39, 10:se e grege imperatorum,
id. 35, 14 fin.:unum e praetextatis compluribus,
Suet. Aug. 94 med.:monile ex omni gazā,
id. Galb. 18:me gelidum nemus Nympharumque leves chori Secernunt populo,
separate, distinguish, Hor. C. 1, 1, 32.—With ab, or poet. with abl.: ut venustas et pulchritudo corporis secerni non potest a valetudine;B.sic, etc.,
Cic. Off. 1, 27, 95:animum a corpore,
id. Tusc. 1, 31, 75:tertium genus (laudationum) a praeceptis nostris,
id. de Or. 2, 84, 341; cf.:ipsam pronuntiationem ab oratore,
Quint. 1, 11, 17: dicendi facultatem a majore vitae laude, id. 2, 15, 2:sua a publicis consiliis,
Liv. 4, 57:haec a probris ac sceleribus ejus,
Suet. Ner. 19 et saep.:cur me a ceteris clarissimis viris in hoc officio secernas,
Cic. Sull. 1, 3:publica privatis, sacra profanis,
Hor. A. P. 397.—To distinguish, discern:C.blandum amicum a vero,
Cic. Lael. 25, 95:non satis acute, quae sunt secernenda, distinguit,
id. Top. 7, 31:nec natura potest justo secernere iniquum, Dividit ut bona diversis, fugienda petendis,
Hor. S. 1, 3, 113:turpi honestum,
id. ib. 1, 6, 63.—To set aside, reject:A.cum reus frugalissimum quemque secerneret,
Cic. Att. 1, 16, 3:minus idoneos senatores,
Suet. Vit. 2.—Hence, sēcrē-tus, a, um, P. a., severed, separated; hence, separate, apart (as an adj. not freq. till after the Aug. period; not in Cic.; syn.: sejunctus, seclusus).In gen.:B.ne ducem suum, neve secretum imperium propriave signa haberent, miscuit manipulos, etc.,
Liv. 1, 52:electa (uva defertur) in secretam corbulam,
Varr. R. R. 1, 54, 2:arva,
Verg. A. 6, 478; Varr. L. L. 9, § 57 Müll.—In partic.1.Of places or things pertaining to them, out of the way, retired, remote, lonely, solitary, secret (syn.:b.solus, remotus, arcanus): secreta petit loca, balnea vitat,
Hor. A. P. 298:locus (opp. celeber),
Quint. 11, 1, 47:montes,
Ov. M. 11, 765:silva,
id. ib. 7, 75:litora,
id. ib. 12, 196:pars domus (the gynaeceum),
id. ib. 2, 737; cf. in sup.:secretissimus locus (navis),
Petr. 100, 6: vastum ubique silentium, secreti colles, solitary, i. e. abandoned, deserted by the enemy, = deserti, Tac. Agr. 38:iter (with semita),
solitary, Hor. Ep. 1, 18, 103; cf.quies,
Mart. 7, 32, 4.—Of persons and transactions, private, secret:invadit secretissimos tumultus,
Sen. Ep. 91, 5:vacuis porticibus secretus agitat,
Tac. A. 11, 21:est aliquis ex secretis studiis fructus,
private studies, Quint. 2, 18, 4; so,studia (opp. forum),
id. 12, 6, 4:disputationes,
id. 12, 2, 7:contentio,
Plin. Ep. 7, 9, 4 et saep. —Hence,Subst.: sēcrētum, i, n., retirement, solitude, secrecy; a solitude, solitary place, retreat (syn.: solitudo, secessus); sing.:(β).cum stilus secreto gaudeat atque omnes arbitros reformidet,
Quint. 10, 7, 16:secreti longi causā,
Ov. H. 21, 21:altum abditumque secretum, Phn. Ep. 2, 17, 22: dulce,
id. ib. 3, 1, 6; Quint. 10, 3, 30; 12, 5, 2; Tac. A. 4, 57; 14, 53; id. Agr. 39 fin.; Phaedr. 3, 10, 11; 4, 23, 6; Luc. 3, 314.— Plur.:se a vulgo et scaenā in secreta removere,
Hor. S. 2, 1, 71:horrendaeque procul secreta Sibyllae,
Verg. A. 6, 10; Ov. M. 1, 594; Tac. H. 3, 63; Quint. 1, 2, 18:dulcis secretorum comes (eloquentia),
id. 1, 4, 5:cameli solitudines aut secreta certe petunt,
Plin. 10, 63, 83, § 173.— Comp.:haec pars Suevorum in secretiora Germaniae porrigitur,
into the more remote parts, Tac. G. 41. —Absol.: in secreto, in a secret place, secretly:2.tempus in secreto lbi tereret,
Liv. 26, 19, 5:reus in secreto agebatur,
Curt. 10, 4, 29.—That is removed from acquaintance (cf. abditus), hidden, concealed, secret:b.secreta ducis pectora,
Mart. 5, 5, 4:secretas advocat artes,
Ov. M. 7, 138:ars,
Petr. 3:litterae (with familiares),
Quint. 1, 1, 29:carmina (the Sibylline odes),
Luc. 1, 599:libidines,
Tac. A. 1, 4 fin.:quaedam imperii pignora,
Flor. 1, 2, 3.—With ab:nec quicquam secretum alter ab altero haberent,
Liv. 39, 10, 1.— Comp.:libertus ex secretioribus ministeriis,
Tac. Agr. 40:praemia (opp. publica largitio),
id. H. 1, 24:aliud (nomen),
Quint. 1, 4, 25:vitium stomachi,
Mart. 3, 77, 9.— Poet. for the adv. secreto:tu (Anna) secreta pyram tecto interiore Erige,
in secret, secretly, Verg. A. 4, 494; cf.:stridere secreta divisos aure susurros,
secretly in each one's ear, Hor. S. 2, 8, 78.—Hence,Subst.: sēcrētum, i, n., something secret, secret conversation; a mystery, secret:3.secretum petenti non nisi adhibito filio dedit,
Suet. Tib. 25 fin.; id. Calig. 23:illuc me persecutus secretum petit,
a secret interview, Plin. Ep. 1, 5, 11:petito secreto futura aperit,
Tac. H. 2, 4.— Piur.:crebra cum amicis secreta habere,
Tac. A. 13, 18:animi secreta proferuntur,
Plin. 14, 22, 28, § 141:nulla lex jubet amicorum secreta non eloqui,
Sen. Ben. 5, 21, 1:omnium secreta rimari,
Tac. A. 6, 3:horribile secretum,
Petr. 21, 3; Tac. H. 1, 17 fin.; id. Agr. 25; Suet. Aug. 66:uxor omnis secreti capacissima,
Plin. Ep. 1, 12, 7; Quint. 12, 9, 5 al.—Concr.:lucos ac nemora consecrant deorumque nominibus appellant secretum illud, quod solā reverentiā vident,
that mysterious being, Tac. G. 9 fin.—Plur.:introitus, aperta, secreta velut in annales referebat,
Tac. A. 4, 67; cf.:gens non astuta aperit adhuc secreta pectoris licentia joci,
id. G. 22:oratio animi secreta detegit,
Quint. 11, 1, 30; Tac. A. 1, 6; 4, 7 fin.; 6, 3; id. G. 19; Plin. Pan. 68, 6; Suet. Tib. 52; id. Oth. 3 et saep.—Concr.:(Minerva) hanc legem dederat, sua ne secreta viderent,
i. e. the mysteries, Ov. M. 2, 556; 2, 749; cf.:secretiora quaedam,
magic arts, Amm. 14, 6, 14:in secretis ejus reperti sunt duo libelli,
among his private papers, Suet. Calig. 49.—Pregn., separate from what is common, i. e. uncommon, rare, recondite (perh. only in the two foll. passages of Quint.):4.(figurae) secretae et extra vulgarem usum positae, etc.,
Quint. 9, 3, 5: interpretatio linguae secretioris, quas Graeci glôssas vocant, i. e. of the more uncommon words, id. 1, 1, 35 (for which:glossemata id est voces minus usitatas,
id. 1, 8, 15).—In Lucr., of any thing separated from what belongs to it, i. e. wanting, deprived of, without something; with abl. or gen.:* 1.nec porro secreta cibo natura animantum Propagare genus possit (corresp. to sine imbribus),
Lucr. 1, 194:(corpora) secreta teporis Sunt ac frigoris omnino calidique vaporis (corresp. to spoliata colore),
id. 2, 843. —Hence, adv., in three forms: secreto (class.), secrete (post-class.), and secretim (late Lat. and very rare).(Acc. to A.) Apart, by itself, separately:2.de quibus (hortis) suo loco dicam secretius,
Col. 11, 2, 25. —(Acc. to B. 2.) In secret, secretly; without witnesses; in private.(α).sēcrē-tō:(β). b.mirum, quid solus secum secreto ille agat,
Plaut. Am. 3, 2, 73:secreto illum adjutabo,
id. Truc. 2, 7, 7:secreto hoc audi,
Cic. Fam. 7, 25, 2:nescio quid secreto velle loqui te Aiebas mecum,
Hor. S. 1, 9, 67:secreto te huc seduxi,
Plaut. Aul. 2, 1, 14:facere,
id. Bacch. 5, 2, 30; 5, 2, 35; Cic. Verr. 2, 4, 45, § 100; id. Att. 7, 8, 4; Cael. ap. Cic. Fam. 8, 1, 4:secreto ab aliis,
Liv. 3, 36:secreto agere cum aliquo,
Caes. B. G. 1, 31, 1; Quint. 5, 13, 16; 9, 2, 79; Plin. Ep. 3, 20, 8; Curt. 7, 2, 13.—Comp.:(γ).secretius emittitur inflatio,
Sen. Q. N. 5, 4, 1. —sēcrētim, Amm. 29, 1, 6. -
79 segnis
segnis, e, adj. [commonly referred to sequor, that follows after, creeps after], slow, tardy, slack, dilatory, lingering, sluggish, inactive, unenergetic, lazy (in posit. not freq. till after the Aug. per., esp. in the histt.; in Cic. only comp., except in a passage from Non.; in Caes. only once in comp.; syn.:(β).deses, ignavus, desidiosus, piger): (servi) quia tardius irent Propter onus segnes,
Hor. S. 2, 3, 102; cf.:tardum et segne,
Quint. 9, 4, 83: animus (opp. mobilis), Trogas ap. Plin. 11, 52, 114, § 275:puer segnis et jacens,
Quint. 1, 3, 2:segnis inersque vocer,
Tib. 1, 1, 58: segniores castigat atque incitat, * Caes. B. C. 1, 3; cf.:laudando promptos et castigando segnes,
Tac. Agr. 21:segnes et pavidos,
id. A. 16, 25:multa quae segnibus ardua videantur,
id. ib. 15, 59:segnior esse,
Cic. Att. 8, 11, B fin.:bonus segnior fit ubi neglegas,
Sall. J. 31, 28:ne segniores viris feminas habere viderentur,
Just. 2, 4, 27:equus aut morbo gravis aut segnior annis,
Verg. G. 3, 95 et saep.: in quo tua me provocavit oratio, mea consecuta est segnis (segnius?), Cic. ap. Non. 33, 23:obsidio,
Liv. 5, 46; 10, 10: [p. 1662] bellum, id. 10, 12:pugna,
id. 10, 36:navigatio,
id. 30, 10:militia,
id. 26, 21:mora,
id. 25, 8 fin.; 34, 9; Ov. M. 3, 563:voluptas,
id. R. Am. 404:otium,
Tac. A. 14, 39 fin.; id. H. 4, 70:ingenium,
id. A. 12, 26:imperium,
Liv. 25, 14:pes (in the race),
Hor. C. 3, 12, 9:Arar,
slowly-flowing, sluggish, Plin. 3, 4, 5, § 33; cf.aquae,
Curt. 8, 9, 18: stellae ( Ursa Major and Minor and Boötes), Val. Fl. 1, 484:campus,
i. e. unfruitful, Verg. G. 1, 72; cf.arvum,
id. ib. 1, 151; Luc. 9, 438:metus,
id. 4, 700:sopor,
Sen. Herc. Oet. 690:alter (terror) diutinus, sed segnior,
slower, more lingering, Liv. 35, 40, 7:segnior mors (per venenum),
id. 40, 4 fin. — Sup., App. Mag. p. 310, 21.—With a neg.:non segnior discordia,
Liv. 2, 43; cf.:nec Sagunti oppugnatio segnior erat,
id. 21, 12:haud illo segnior ibat Aeneas,
Verg. A. 4, 149; 7, 383; 8, 414.—Ad aliquid, less freq. in aliquā re, in aliquam rem:(γ).segniores posthac ad imperandum ceteri sint,
Cic. Font. 7, 17 (3, 7); so in comp.:ad respondendum,
id. Fin. 1, 10, 34:ad persequendum,
Nep. Thras. 2, 2:ad laetitiam,
Ov. P. 3, 4, 50; 4, 8, 75:ad credendum,
Liv. 24, 13 fin.:ad alia facta,
id. 44, 12:gnarus gentem segnem ad pericula,
Tac. A. 14, 23:senatu segniore in exsequendis conatibus,
Suet. Claud. 10:non in Venerem segnes nocturnaque bella,
Verg. A. 11, 736; Maxim. Eleg. 5, 50. —With gen. (in Tac.):(δ).occasionum haud segnis,
Tac. A. 16, 14:laeti praedā et aliorum segnes,
id. ib. 14, 33.—With inf. ( poet.):(α).segnes nodum solvere Gratiae,
Hor. C. 3, 21, 22; Ov. Tr. 5, 7, 19.—Hence, adv., slowly, sluggishly, slothfully, lazily.segnĭter:(β).segniter, otiose, neglegenter, contumaciter omnia agere,
Liv. 2, 58; so id. 25, 35; 29, 19; 40, 40; Vell. 2, 69, 2; 2, 87, 1; Tac. A. 11, 26; id. H. 2, 71; Stat. S. 1, 4, 106 al.—segnē:b.haud segne id ipsum tempus consumpserat,
Liv. 38, 22:nihil agendum segne ratus,
Amm. 21, 10.—Comp.: segnius atque timidius pro re publicā niti, Cato ap. Charis. p. 196 P.:* c.segnius socordiusque oppugnare,
Liv. 40, 27; 30, 21; Tac. A. 11, 15; 13, 29; id. H. 3, 40; Hor. A. P. 180 al.—Esp. freq. with the negg. non, haud, nihilo segnius (for which, in the MSS., sequius or secius is freq. interchanged), none the slower, not the less actively, earnestly, or zealously, with the same activity or earnestness, with undiminished zeal:non ideo tamen segnius precor,
Plin. Ep. 3, 18, 10; so,non segnius,
Plin. 28, 7, 23, § 77:haud segnius,
Ov. M. 11, 534; Luc. 6, 286:nec segnius,
Liv. 40, 40:neque segnius,
Tac. A. 6, 13:neque eo segnius,
Suet. Ner. 20:oppidani nihilo segnius bellum parare,
Sall. J. 75, 10; so,nihilo segnius,
Liv. 2, 47; 6, 38; 7, 18 fin.; 26, 12; 32, 22; 35, 8; Plin. Ep. 6, 20, 5; Nep. Dat. 2, 4.—Sup.:nautae torpedinis tactu segnissime torpuerunt,
Cassiod. Var. 1, 35. -
80 sei
sī (orig. and ante-class. form seī), conj. [from a pronominal stem = Gr. he; Sanscr. sva-, self; cf. Corss. Ausspr. 1, 778; Curt. Gr. Etym. 396], a conditional particle, if.I.Prop.a.With indic.; so in gen., in conditions which are assumed to be true, with the verb in pres. or perf.; less freq. in imperf or pluperf.; and in conditions which may probably become true, with the verb in fut. or fut. perf. (Madv. Gram. § 332; Zumpt, Gram. § 517).(α).Pres.: SI IN IVS VOCAT, Fragm. XII. Tab. ap. Gell. 20, 1, 25, and ap. Porphyr. Hor. S. 1, 9, 65: SI MORBVS AEVITASVE VITIVM ESCIT... SI NOLET, etc., id. ap. Gell. l. l.: spero, si speres quicquam prodesse potis sunt, Enn. ap. Fest. p. 333 Müll. (Ann. v. 410 Vahl.):(β).si vis, dabo tibi testes,
Cic. Rep. 1, 37, 58:si voltis,
id. ib. 1, 28, 44:si placet,
id. ib. 2, 44, 71;1, 21, 34: si tuo commodo fleri potest,
id. ib. 1, 9, 14:si studia Graecorum vos tanto opere delectant,
id. ib. 1, 18, 30:si populus plurimum potest,
id. ib. 3, 14, 23:si Massilienses per delectos cives summā justitiā reguntur, inest tamen, etc.,
id. ib. 1, 27, 43; cf. id. Off. 3, 8, 35:quid est, Catilina, quod jam amplius exspectes, si nec privata domus continere voces conjurationis tuae potest? si illustrantur, si erumpunt omnia?
id. Cat. 1, 3, 6:si pudor quaeritur, si probitas, si fides, Mancinus haec attulit,
id. Rep. 3, 18, 28:Si quaerimus, cur, etc.,
id. Brut. 95, 325. —Strengthened by modo:magnifica quidem res, si modo est ulla,
Cic. Div. 1, 1, 1:deliget populus, si modo salvus esse vult, optimum quemque,
id. Rep. 1, 34, 51:quae (virtus) est una, si modo est, maxime munifica,
id. ib. 3, 8, 12; id. Tusc. 2, 4, 33; id. de Or. 2, 43, 182:si quisquam est facilis, hic est,
id. Att. 14, 1, 2:si ulla res est, quam tibi me petente faciendam putes, haec ea sit,
id. Q. Fr. 1, 2, 3, § 11:SI AGNATVS NEC ESCIT, GENTILIS FAMILIAM NANCITOR, Fragm. XII. Tab. in Collat. Leg. Mos. et Rom. 16, 4: quae (libertas), si aequa non est, ne libertas quidem est,
Cic. Rep. 1, 31, 47; 1, 32, 49:id si minus intellegitur, ex dissensionibus percipi potest,
id. Lael. 7, 23: BACANALIA SEI QVA SVNT, EXSTRAD QVAM SEI QVID IBEI SACRI EST... FACIATIS VTEI DISMOTA SIENT, S. C. de Bacch. fin.:dicito, si quid vis, non nocebo,
Plaut. Am. 1, 1, 235:si qui sunt, qui philosophorum auctoritate moveantur,
Cic. Rep. 1, 7, 12:si quid generis istiusmodi me delectat, pictura delectat,
id. Fam. 7, 23, 3:si aliquid dandum est voluptati,
id. Sen. 13, 44;four times repeated,
id. ib. 11, 38.—So esp. after mirum est or miror, as expressing reality (= quod or cum; cf. Gr. ei):noli mirari, si hoc non impetras,
Cic. Verr. 2, 2, 11, § 29:ecquid mirum est, si tam ab amico animo pacem petit? Curt 4, 11, 4: miraris, si superbiam tuam ferre non possumus?
id. 8, 7, 14.—With a negative conclusion, to denote that, although the condition is true, or is conceded, a certain inference does not follow: nec, si omne enuntiatum aut verum aut falsum est, sequitur ilico esse causas, etc.,
Cic. Fat. 12, 28:nec. si non obstatur, propterea etiam permittitur,
id. Phil. 13, 6, 19:si veniam meretur qui inprudens nocuit, non meretur praemium qui inprudens profuit,
Quint. 5, 10, 73:nec ideo ignis minus urere potest, si in materiam incidit inviolabilem flammis,
Sen. Ben. 5, 5, 1.—Imperf.:(γ).ea si erant, magnas habebas omnibus, dis gratias,
Plaut. As. 1, 2, 17; Cic. Rep. 1, 27, 43:si quis antea mirabatur, quid esset, quod, etc.,
id. Sest. 1.—Perf.:(δ).SI MEMBRVM RVPIT NI CVM EO PACIT TALIO ESTO, Fragm. XII. Tab. ap. Fest. s. v. talio, p. 363 Müll.: si animum contulisti in istam rationem, etc.,
Cic. Rep. 1, 23, 37:si Roma condita est secundo anno Olympiadis septimae, etc.,
id. ib. 2, 10, 18:quos (tyrannos) si boni oppresserunt, recreatur civitas: sin audaces, fit illa factio,
id. ib. 1, 44, 68; cf. id. ib. 1, 42, 65:si ita sensit, ut loquitur,
id. ib. 3, 21, 32;1, 27, 43: si modo hoc in Lycurgi potestate potuit esse,
id. ib. 2, 12, 24:si modo in philosophiā aliquid profecimus,
id. Off. 3, 8, 37: si quis eorum [p. 1689] (servorum) sub centone crepuit, nullum mihi vitium facit, Cato ap. Fest. s. v. prohibere, p. 234 sq. Müll.:si quid sceleste fecit,
Plaut. As. 2, 2, 27:si quam opinionem jam vestris mentibus comprehendistis, etc.,
Cic. Clu. 2, 6:si quando regi justo vim populus attulit regnove eum spoliavit, etc.,
id. Rep. 1, 42, 65; cf. id. ib. 1, 38, 59; id. Lael. 7, 24.—After mirum est or miror, to express a reality (cf. a, supra):minime mirum, si ista res adhuc nostrā linguā inlustrata non est,
Cic. de Or. 2, 13, 55; id. Deiot. 4, 12:quid mirum, si haec invitus amisi?
Tac. A. 12, 37:miraris, si eo tempore matrona dicere potuit, escende?
Sen. Contr. 2, 13, 1:minime est mirandum, si vita ejus fuit secura,
Nep. Cim. 4, 4.—Very often followed by certe, profecto, etc., to express a conclusion, as certain as the unquestionable assumption:quod si fuit in re publicā tempus ullum, cum, etc., tum profecto fuit,
Cic. Brut. 2, 7:si quisquam fuit umquam remotus ab inani laude, ego profecto is sum,
id. Fam. 15, 4, 13:etenim si nulla fuit umquam tam imbecillo mulier animo, quae, etc., certe nos, etc.,
id. Fam. 5, 16, 6:si umquam in dicendo fuimus aliquid, tum profecto, etc.,
id. Att. 4, 2, 2; id. Mil. 2, 4; 7, 19.—Esp. with a negative conclusion (v. a fin. supra, and cf. quia, etsi):non, si tibi ante profuit, semper proderit,
Cic. Phil. 8, 4, 12:non, si Opimium defendisti, idcirco te isti bonum civem putabunt,
id. de Or. 2, 40, 170:neque enim, si tuae res gestae ceterorum laudibus obscuritatem attulerunt, idcirco Pompeii memoriam amisimus,
id. Deiot. 4, 12:nec, si capitis dolorem facit, inutilis hominibus sol est,
Quint. 5, 10, 82.—Pluperf.: si improbum Cresphontem existimaveras, etc., Enn. ap. Auct. Her. 2, 24, 38:(ε).nec mirum, eos si orationes turbaverant,
Liv. 32, 20, 2 (Trag. v. 156 Vahl.):si hoc ita fato datum erat, ut,
Liv. 30, 30, 3.—So esp. in indef. clauses of repeated action:plausum si quis eorum aliquando acceperat, ne quid peccasset pertimescebat,
whenever, Cic. Sest. 49, 105:si quando nostri navem religaverant, hostes succurrebant,
Caes. B. C. 2, 6:si quando suis fortunis forte desperare coeperant,
id. B. G. 3, 12.—Fut.: SI VOLET SVO VIVITO... SI VOLET PLVS DATO, Fragm. XII. Tab. ap. Gell. 20, 1, 45; cf.: si voles advortere animum, comiter monstrabitur, Enn. ap. Varr. L. L. 7, § 89 Müll. (Trag. v. 386 Vahl.); and:(ζ).alte spectare si voles, etc.,
Cic. Rep. 6, 23, 25:si jam eminebit foras,
id. ib. 6, 26, 29:si me audietis,
id. ib. 1, 19, 32:si mutuas non potero certum est sumam fenore,
Plaut. As. 1, 3, 95:id persequar, si potero, subtilius,
Cic. Rep. 2, 23, 42; cf. in the foll. z:nihil (offendet) si modo opus exstabit,
id. ib. 5, 3, 5:si quid te volam, ubi eris?
Plaut. As. 1, 1, 96: si quod aliud oikeion reperies, Cic. Att. 1, 10, 3.—Fut. perf.: si te hic offendero, moriere, Enn. ap. Cic. Att. 7, 26, 1 (Trag. v. 301 Vahl.):b.si nostram rem publicam vobis et nascentem et crescentem ostendero,
Cic. Rep. 2, 1, 3:tum magis assentiere, si ad majora pervenero,
id. ib. 1, 40, 62:expediri quae restant vix poterunt, si hoc incohatum reliqueris,
id. ib. 1, 35, 55;1, 24, 38: pergratum mihi feceris, si de amicitiā disputaris,
id. Lael. 4, 16:accommodabo ad eam (rem publicam), si potuero, omnem illam orationem, etc.... quod si tenere et consequi potuero, etc.,
id. Rep. 1, 46, 70; so,si potuero,
id. ib. 2, 30, 53; id. Brut. 5, 21:si potuerit,
id. Off. 3, 23, 89:si modo id exprimere Latine potuero,
id. Rep. 1, 43, 66:si modo interpretari potuero,
id. Leg. 2, 18, 45:si ne ei caput exoculassitis,
Plaut. Rud. 3, 4, 26: si quid vos per laborem recte feceritis... Sed si quā per voluptatem nequiter feceritis, etc., Cato ap. Gell. 16, 1, 4:de iis te, si qui me forte locus admonuerit, commonebo,
Cic. de Or. 3, 12, 47.—With subj.; so in gen. of conditions assumed in statement, but implied not to be actual; the verb in pres. (rarely perf.) implies that the condition is still possible; in the imperf. and pluperf., that it is known to be unreal (Madv. Gram. § 347 sqq.; Zumpt, Gram. § 524).(α).Pres.:(β).si habeat aurum,
Plaut. Bacch. 1, 1, 12:abire hinc nullo pacto possim, si velim,
id. ib. 2, 2, 2; so,si velim,
Cic. Rep. 3, 10, 17:cum ipsi auxilium ferre, si cupiant, non queant,
id. ib. 1, 5, 9:si singulos numeremus,
id. ib. 3, 4, 7: si jus suum populi teneant, id. ib. 1, 32, 48:si Scipionis desiderio me moveri negem,
id. Lael. 3, 10:si ad verba rem deflectere velimus,
id. Caecin. 18, 51:si quis varias gentes despicere possit, videat primum, etc.,
id. Rep. 3, 9, 14.—In expressing a wish ( poet. for utinam), usu. with O:O si angulus ille accedat, qui, etc.,
Hor. S. 2, 6, 8; 2, 6, 10:O mihi praeteritos referat si Juppiter annos,
Verg. A. 8, 560;also alone: si nunc se nobis ille aureus arbore ramus Ostendat nemore in tanto!
would that, yet if, if however, id. ib. 6, 187:si quā fata aspera rumpas, Tu Marcellus eris,
id. ib. 6, 882; cf. b, infra.—Imperf.:(γ).qui si unus omnia consequi posset, nihil opus esset pluribus, etc.,
Cic. Rep. 1, 34, 52:quae descriptio si esset ignota vobis, explicaretur a me,
id. ib. 2, 22, 39:si ullum probarem simplex rei publicae genus,
id. ib. 2, 23, 43:quod non fecissent profecto, si nihil ad eos pertinere arbitrarentur,
id. Lael. 4, 13; cf. id. Verr. 2, 5, 51, § 133; v. Zumpt, Gram. § 525: SEI QVES ESENT, QVEI SIBEI DEICERENT, S. C. de Bacch (twice). —Also with O, expressing a wish ( poet.):O si solitae quicquam virtutis adesset,
Verg. A. 11, 415;and without O: si mihi, quae quondam fuerat... si nunc foret illa juventus,
id. ib. 5, 398.—Perf.: SI INIVRIAM FAXIT ALTERI, VIGINTI QVINQVE AERIS POENAE SVNTO, Fragm. XII. Tabularum ap. Gell. 20, 1, 12: si jam data sit frux, Enn. ap. Prisc. p. 724 P. (Ann. v. 412 Vahl.):(δ).perii, si me aspexerit!
Plaut. Am. 1, 1, 164:victus sum, si dixeris,
id. ib. 1, 1, 272:Romani si casu intervenerint,
Caes. B. G. 7, 20, Cic. Rep. 3, 5, 8.—Pluperf.:c.si aliter accidisset,
Cic. Rep. 1, 4, 7:tum magis id diceres, si nuper in hortis Scipionis affuisses,
id. Lael. 7, 25:mansisset eadem voluntas in eorum posteris, si regum similitudo permansisset,
id. Rep. 1, 41, 64:si id fecisses,
id. Phil. 2, 2, 3; 2, 15, 38; 2, 36, 90:si quis in caelum ascendisset, etc.,
id. Lael. 23, 88:si aliquid de summā gravitate Pompeius remisisset,
id. Phil. 13, 1, 2.—Ellipt.(α).With pron. indef:(β).istae artes, si modo aliquid, valent, ut acuant ingenia,
Cic. Rep. 1, 18, 30:aut nemo, aut, si quisquam, ille sapiens fuit,
id. Lael. 2, 9; id. Or. 29, 103.—In a negation, usu. si minus, si contra (= sin minus, sin aliter):(γ).plures haec tulit una civitas, si minus sapientes, at certe summā laude dignos,
Cic. Rep. 3, 4, 7:educ tecum omnes tuos: si minus, quam plurimos,
id. Cat. 1, 5, 10; id. de Or. 2, 16, 68, in this sense less freq. si non:utrum cetera nomina digesta habes an non? Si non... si etiam,
id. Rosc. Com. 3, 9:si haec civitas est, civem esse me: si non, exsulem esse, etc.,
id. Fam. 7, 3, 5; Plaut. Rud. 4, 3, 104 sq.; id. Ps. 3, 2, 87; id. Poen. 5, 2, 24; Hor. Ep. 1, 1, 66; 1, 6, 68; Liv. 28, 29, 4:hic venit in judicium, si nihil aliud, saltem ut, etc.,
Cic. Verr. 2, 1, 58, § 152; so, si nihil aliud, Liv 22, 29; 30, 35; 45, 37 fin., Curt. 4, 6, 28:si aliud nihil,
id. 2, 43.—With forte:2.intelleges esse nihil a me nisi orationis acerbitatem et, si forte, raro litterarum missarum indiligentiam reprehensam,
perhaps, Cic. Q. Fr. 1, 2, 2, § 7; cf.:vereor, ne nihil sim tui, nisi supplosionem pedis imitatus et pauca quaedam verba et aliquem, si forte, motum,
id. de Or. 3, 12, 47.—With quod, and if, but if, if however, if:B.quod si in philosophiā tantum interest... quid tandem in causis existimandum est?
Cic. Or. 16, 51:quod si fuit in re publicā tempus ullum... tum profecto fuit,
id. Brut. 2, 7:quod si exemeris ex rerum naturā benevolentiae conjunctionem, nec domus ulla nec urbs stare poterit,
id. Lael. 7, 23; id. Rep. 3, 4, 7:quod si non hic tantus fructus ostenderetur et si ex his studiis delectatio sola peteretur: tamen, etc.,
id. Arch. 7, 16; id. Cat. 2, 5, 10; id. Rosc. Com. 18, 54.—In partic.1.In subject or object-clauses, si with subj. sometimes takes the place of an inf.:2.apud Graecos opprobrio fuit adulescentibus, si amatores non haberent,
Cic. Rep. 4, 3, 3: summa gloria constat ex tribus his;si diligit multitudo, si fidem habet, etc.,
id. Off. 2, 9, 31:unam esse spem salutis docent, si eruptione factā extremum auxilium experirentur,
Caes. B. G. 3, 5:illud ignoscere aequum erit, si... ne tuam quidem gloriam praeponam, etc.,
Liv. 28, 41, 1; Nep. Ages. 4, 3: infinitum est, si singulos velim persequi. Sen. Q. N. 5, 17, 5; id. Tranq. 16, 2 (cf. si after mirum est, I. a. fin. supra).—In subst. clauses, to denote a doubtful assumption or future event (cf. quod):3.dixerunt, in eo verti puellae salutem, si postero die vindex injuriae ad tempus praesto esset,
Liv. 3, 46:adjecerunt, Scipionem in eo positam habuisse spem pacis, si Hannibal et Mago ex Italiā non revocarentur,
id. 30, 23; 35, 18.—Si with a relative takes the place of a relative clause, to express a class the existence or extent of which is doubtful: mortem proposuit, non eis solum qui illam rem gesserunt, sed eis etiam si qui non moleste tulerunt, i. e. if such there were, whether few or many, Cic. Phil. 13, 18, 39; id. Verr. 2, 1, 4, § 9:4.dixit errare, si qui in bello omnis secundos rerum proventus expectent,
Caes. B. G. 7, 29:errat, si quis existimat facilem rem esse donare,
Sen. Vit. Beat. 24, 1; Cic. Off. 2, 13, 44; Liv. 42, 31.—In syllogistic reasonings:5.si oportet velle sapere, dare operam philosophiae convenit. Oportet autem velle sapere, etc.,
Cic. Inv. 1, 36, 65:si enim est verum, quod ita conectitur: si quis oriente Caniculā natus est, in mari non morietur, illud quoque verum est: si Fabius oriente Canicula natus est, Fabius in mari non morietur,
id. Fat. 6, 12.—= etiamsi, with foll. tamen, even if, although, albeit (class.):II.quae si exsequi nequirem, tamen, etc.,
Cic. Sen. 11, 38; cf.:quae si causa non esset, tamen, etc.,
id. Mur. 4, 8; and:quae si dubia essent, tamen, etc.,
Sall. J. 85, 48.—Transf., in dependent clauses expressing an interrogation or doubt, it is nearly = num, but forms a looser connection, if, whether, if perchance (class., but very rare in Cic.):B.ibo et visam huc ad eum, si forte est domi,
Plaut. Bacch. 3, 5, 4; Ter. Eun. 3, 4, 7; id. Heaut. 1, 1, 118; cf. id. Phorm. 3, 3, 20:jam sciam, si quid titubatum est, ubi reliquias videro,
Plaut. Men. 1, 2, 33; cf. id. Merc. 1, 2, 44:fatis incerta feror, si Juppiter unam Esse velit urbem,
Verg. A. 4, 110; Plaut. Mil. 4, 8, 52:primum ab iis quaesivit, si aquam hominibus in totidem dies, quot frumentum imposuissent,
Liv. 29, 25; 39, 50:id modo quaeritur, si (lex) majori parti et in summam prodest,
id. 34, 3; cf. id. 40, 49 fin.:jam dudum exspecto, si tuom officium scias,
Plaut. Poen. prol. 12:hanc (paludem) si nostri transirent, hostes exspectabant,
Caes. B. G. 2, 9; id. B. C. 2, 34; cf.:Pompeius eadem spectans, si itinere impeditos deprehendere posset,
id. ib. 3, 75:non recusavit quo minus vel extremo spiritu, si quam opem rei publicae ferre posset, experiretur,
Cic. Phil. 9, 1, 2; cf. id. de Or. 2, 85, 398:statui expectandum esse si quid certius adferretur,
id. Fam. 15, 1, 2:Philopoemen quaesivit si Lycortas incolumis evasisset,
Liv. 39, 50:expertique simul, si tela artusque sequantur,
Val. Fl. 5, 562:Helvetii nonnumquam interdiu, saepius noctu, si perrumpere possent, conati,
Caes. B. G. 1, 8 fin.; cf.:temptata res est, si primo impetu capi Ardea posset,
Liv. 1, 57.—With ellipsis of a verb or clause on which the condition depends (cf. I. c. supra): ei rei suam operam dat, si possiet illam invenire ( to see) whether he can, Plaut. Cist. 1, 3, 37:B.L. Minucium cum omni equitatu praemittit, si quid celeritate itineris proficere possit,
to see, to try, Caes. B. G. 6, 29 fin.:circumfunduntur hostes, si quem aditum reperire possent,
id. ib. 6, 37:fame et inopiā adductos clam ex castris exisse, si quid frumenti in agris reperire possent,
id. ib. 7, 20, 10; cf. id. ib. 7, 55 fin.; 7, 89 fin.; id. B. C. 3, 8 fin.; 3, 56:pergit ad speluncam, si forte eo vestigia ferrent,
Liv. 1, 7:saxa volvebant, si quā Possent tectam aciem perrumpere,
Verg. A. 9, 512:ad Gonnum castra movet, si potiri oppido posset,
Liv. 42, 67, 6: haud aspernatus Tullius, tamen, si vana adferantur, in aciem educit ( that he might be ready) if, etc., id. 1, 23, 6:milites in praesidio erant, si quo operā eorum opus esset,
id. 27, 28, 5:alii offerunt se, si quo usus operae sit,
id. 26, 9, 9: ille postea, si comitia sua non fierent, urbi minari, i. e. ( that he would attack it) if, etc., Cic. Att. 4, 3, 3:Carthaginiensibus in Hasdrubale ita, si is movisset Syphacem, spes omnis erat,
Liv. 29, 35, 9; 5, 8, 9:consul aedem Fortunae vovit, si eo die hostis fudisset,
id. 29, 36, 8: erat Athenis reo damnato, si fraus capitalis non esset, quasi [p. 1690] poenae aestimatio, Cic. de Or. 1, 54, 232: quattuor legiones Cornelio, si qui ex Etruriā novi motus nuntiarentur, relictae, to meet the case, that, to be ready, if, etc., Liv. 6, 22:is in armis tenuit militem, si opus foret auxilio,
id. 5, 8:ut patricios indignatio, si cum his gerendus esset honos, deterreret,
id. 4, 6, 10; 1, 40, 2; 24, 36.—Si... si, for sive... sive, whether... or:si deus si dea es,
Cato, R. R. 139; cf.:hostiam si deo, si deae immolabant,
Gell. 2, 28, 3.
См. также в других словарях:
less — less·est; less·ness; let·ter·less; li·cense·less; lid·less; life·less; life·less·ly; life·less·ness; light·less; light·less·ness; limb·less; lime·less; lim·it·less; line·less; lint·less; lip·less; list·less; list·less·ly; list·less·ness;… … English syllables
less — [ les ] function word *** Less is the comparative form of the function word little and can be used in the following ways: as a determiner (before a noun): Eat less fat. Schools put less emphasis on being creative. as a pronoun: Connie did less… … Usage of the words and phrases in modern English
Less — Less, X Terminal Basisdaten Entwickler: Mark Nudelman Aktuelle Version: 429 (11. April 2009) … Deutsch Wikipedia
less — Less, X Terminal Basisdaten Entwickler Mark Nudelman Aktuelle Version 4 … Deutsch Wikipedia
less — Fichier log de la commnande emerge de gentoo affiché par less dans un terminal xfce … Wikipédia en Français
Less — est une commande Unix permettant de visualiser un fichier texte page par page (sans le modifier). Sa fonction est similaire à la commande more, mais permet en plus de revenir en arrière ou de rechercher une chaîne. Contrairement à vi (qui permet… … Wikipédia en Français
Less — Saltar a navegación, búsqueda less Captura de less en un terminal X. Desarrollador Mark Nudelman … Wikipedia Español
Less — Вывод less в X Терминал Тип Системная утилита Разработчик Mark Nudelman ОС … Википедия
less — [les] adj. [ME les < OE læs, adv. læssa, adj. (used as compar. of lytel, LITTLE), akin to OFris les < IE * leis < base * lei , to diminish, meager, > LITTLE] 1. alt. compar. of LITTLE 2. not so much; smaller in size or amount [to… … English World dictionary
less — Captura de less en un terminal X. Desarrollador Mark Nudelman [1] … Wikipedia Español
Less — Less, a. [OE. lesse, AS. l[=ae]ssa; akin to OFries. l[=e]ssa; a compar. from a lost positive form. Cf. {Lesser}, {Lest}, {Least}. Less has the sense of the comparative degree of little.] Smaller; not so large or great; not so much; shorter;… … The Collaborative International Dictionary of English