-
81 occasio
occāsĭo, ōnis, f. [occĭdo, a falling out, a happening, hap; hence], an occasion, opportunity, fit time, convenient season, favorable moment for doing any thing; eukairia, kairos (syn.: opportunitas, locus, facultas).I.In gen.:B.occasio est pars temporis, habens in se alicujus rei idoneam faciendi aut non faciendi opportunitatem... in occasione, ad spatium temporis, faciendi quaedam opportunitas intellegitur adjuncta,
Cic. Inv. 1, 27, 40: tempus actionis opportunum Graece eukairia, Latine appellatur occasio, id. Off. 1, 40, 142: occasio opportunitas temporis casu quodam provenientis est, Paul. ex Fest. p. 178 Müll.:dum datur mihi occasio Tempusque,
Plaut. Men. 3, 3, 30; cf.:nunc occasio est et tempus,
id. Ps. 4, 2, 3; Ter. Heaut. 2, 2, 4:an ego occasionem tantam, tam brevem, tam optatam, tam insperatam Amitterem?
id. Eun. 3, 5, 56:minima,
Suet. Calig. 14; cf.summa,
Ter. Phorm. 5, 7, 2 infra: occasionem nancisci, Afran. ap. Non. 308, 13:quem, si interficere voluisset, quantae quoties occasiones, quam praeclarae fuerunt,
Cic. Mil. 14, 38:occasio opprimendi,
id. ib. 15:inrumpendi in urbem,
Curt. 4, 5, 16:resistendi,
id. 7, 4, 4: majores occasiones ad opitulandum haberem, more opportunities, Planc [p. 1250] up. Cic. Fam. 10, 8, 2:ut primum occasio data est rem publicam defendendi,
as soon as an opportunity presented itself, Cic. Fam. 12, 242:occasionem sibi ad occupandam Asiam oblatam esse arbitratur,
has presented itself, id. Imp. Pomp. 2, 4:amplam occasionem calumniae nactus,
id. Verr. 2, 2, 25, § 61:occasio mirifica,
id. Att. 2, 14, 2:opportuna,
Val. Max. 5, 4, 3:quo faciliorem occasionem Salvio praebuit perficiendi conata,
Suet. Galb. 17:occasio minor opinione,
id. Caes. 3:tam bona,
Plaut. Most. 2, 2, 9:lepida,
id. Mil. 4, 1, 30:bellissima,
Petr. S. 25:occasionem amittere,
to lose, let slip, Cic. Caecin. 5, 15:omittere,
Suet. Cal. 14; so,praetermittere,
Caes. B. C. 3, 25:capere,
to seize, Plaut. Ps. 4, 3, 5:arripere,
Liv. 35, 12, 17:occasiones quaerere,
Sen. Ben. 3, 14, 4:rapere de die,
Hor. Epod. 13, 4:amplecti,
Plin. Ep. 2, 13, 1:sumere,
Plin. 2, 1, 1, § 3:occasione uti,
Just. 38, 5, 1:non deesse occasioni,
not to miss, to profit by, Caes. B. C. 3, 79:cunctationem hostium suam fore occasionem rati,
Curt. 4, 6, 13:dum datur mihi occasio tempusque,
Plaut. Men. 3, 3, 29:ne a fortunā datam occasionem liberandae Graeciae dimitterent,
Nep. Milt. 3, 3; id. Alc. 8, 5:cujus (rei) se occasio dederit,
Quint. 12, 2, 12: (paratus) depugnare, si occasio tulerit, mori, si casus inciderit, etc., Planc. ap. Cic. Fam. 10, 21, 6:occasionem aperire ad invadendum,
Liv. 4, 53, 9:occasionem sibi ad occupandam Asiam oblatam esse,
Cic. Imp. Pomp. 2, 4:occasione datā,
should an opportunity offer, id. Phil. 7, 6, 18; cf.:occasione oblatā simultates deponere,
Suet. Caes. 73:praebere,
id. Galb. 17:offerre,
id. Aug. 16:per occasionem,
on a favorable opportunity, Liv. 30, 3:rem inmaturam nisi per occasionem aperire noluerat,
id. 1, 5, 5; 1, 53, 7; 2, 11, 2; Sall. C. 51, 6:fratris memoriā per omnem occasionem celebratā,
on every occasion, Suet. Claud. 11; id. Aug. 67:ad occasionem aurae evehi,
the wind being fair, taking advantage of a fair wind, id. ib. 97:levia proelia ex occasione hujus aut illius partis oriebantur,
Liv. 24, 3, 17:ex occasione,
as occasion offered, Suet. Caes. 60:occasione omni,
on every occasion, id. Claud. 42.—With inf.:nunc adest occasio Benefacta cumulare = occasio cumulandi,
Plaut. Capt. 2, 3, 63:nunc est illa occasio inimicum ulcisci,
id. Pers. 4, 7, 15:agere tuam rem occasio est,
id. Poen. 3, 3, 46; 5, 4, 42; id. Curc. 1, 1, 60; cf.:summa eludendi occasio'st mihi nunc senes Et Phaedriae curam adimere,
Ter. Phorm. 5, 6, 45.—With ut and subj.:fuit occasio, si vellet, jam pridem argentum ut daret,
Plaut. Ps. 1, 3, 51:quoniam occasio fuit Mea virtute parta ut quantum velles sumeres,
id. Bacch. 4, 4, 22:rara haec occasio est, ut referri possint divini honores,
Quint. 3, 7, 17.—Personified: Occasio, Opportunity, as a goddess, Phaedr. 5, 8; Aus. Epigr. 12, 3.—II.In partic.1.Opportunity.a. b.A supply, stock (post-Aug.):2.oleae,
Col. 9, 1:lapidum,
Plin. 36, 26, 65, § 191:vetusti olei,
id. 23, 4, 40, § 82.—A pretext, plea, plausible explanation:3.hāc illi opus est occasione, ne illum talium precum pudeat,
Quint. 3, 8, 47:occasiones et ex causis et ex dictis adversariorum oriuntur,
id. 6, 1, 5; 12, 10, 13:quantulacunque adeo est occasio, sufficit irae,
Juv. 13, 183.—Occasion, motive, reason:4.non habeo ullam occasionem, ut apud te falsa fabuler,
Plaut. Ep. 5, 1, 38.—Milit. t. t., a dash, raid, surprise:5.occasionis esse rem, non proelii,
they were undertaking a surprise, not a battle, Caes. B. G. 7, 45, 9:cujus (belli) maxima momenta in occasionibus sunt,
Sen. Ira, 3, 21, 1:occasionibus imminere,
Front. 2, 5, 22. —A cause (late Lat.): cum calcis ictu mortis occasio praebita videatur, Mos. et Rom. Leg. Coll. 1, 10, 1. -
82 omitto
I.Lit. (rare; perh. not in Cic.; cf.:II.amitto, dimitto): aliquam,
Plaut. Mil. 4, 3, 2; id. Stich. 2, 2, 11:mulierem,
Ter. Ad. 2, 1, 18:habenas,
to let go, Tac. H. 1, 86:arma,
to let fall, Liv. 21, 11:animam,
to give up the ghost, to die, Plaut. Am. 1, 1, 85.—Trop. (class.).A.In gen., to lay aside, let go, give up, dismiss, neglect, disregard:B.omittere tristitiam,
Ter. Ad. 2, 4, 3:iracundiam,
id. ib. 4, 7, 36:noxiam,
to leave unpunished, id. Eun. 5, 2, 14:apparatum,
Liv. 37, 10:nec nostrae nobis utilitates omittendae sunt,
Cic. Off. 3, 10, 42:omitte timorem,
lay aside, id. Rep. 6, 10, 10:voluptates,
id. Fin. 1, 10, 36:omnibus omissis his rebus,
laying aside all those things, Caes. B. G. 7, 34:primam navigationem ne omiseris,
do not neglect, Cic. Q. Fr. 2, 6, 3:teneo quam optabam occasionem neque omittam,
id. Leg. 1, 2, 5:hostes,
Just. 1, 8, 6:ducum officia,
id. 11, 9, 8.—In partic.1.To pass over, say nothing of, omit, in speaking (cf., relinquo, praetereo):2.ut omittam cetera quae sunt innumerabilia,
Cic. Brut. 76, 266; cf.:ut alia omittam,
id. Quint. 22, 70:omitto illa vetera, quod, etc.,
id. Att. 8, 3, 3:innumerabiles viros,
id. Rep 1, 1, 1:de reditu,
id. Pis. 22, 51:de me,
id. Rab. Post. 12, 34; Lact. 4, 24, 6.—Of an action, to leave off, give over, cease doing any thing (syn. desino).—With inf.:iratus esse,
Plaut. Pers. 3, 3, 26. rogare, id. ib. 4, 4, 90: lugere. Cic. Brut. 76, 266:curare aliquid,
id. Cael. 22, 54:mirari,
Hor. C. 3, 29, 11.—Hence, ŏmissus, a, um, P. a., negligent, heedless, remiss (ante-class.): animo esse omisso, Ter, Heaut. 5, 2, 9.— Comp.:ab re Omissior,
in respect of property, Ter. Ad. 5, 3, 44. -
83 opificium
ŏpĭfĭcĭum, ii, n. [opifex], a working, the doing of a work, a work (ante- and post-class), Varr. R. R. 3, 16: in opificiis opera, App. Flor. n. 9. -
84 Opuntii
1.ŏpus, ĕris, n. [Sanscr. ap-as, work; whence apuas, gain; v. ops; cf. also Germ. üben].I.Lit.A.In gen., work, labor (cf.:B.labor, ars, opera): quod in opere faciundo operae consumis tuae,
in doing your work, Ter. Heaut. 1, 1, 21:menses octo continuos opus hic non defuit, cum vas nullum fieret, nisi aureum,
Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54:oratio in causarum contentionibus magnum est quoddam opus, atque haud sciam, an de humanisoperibus longe maximum,
id. de Or. 2, 17, 71.—Esp.1. 2.Of agricultural labor:3.opus faciam, ut defatiger usque,
Ter. Eun. 2, 1, 14; Cic. Sen. 7, 24:grave Martis opus,
Verg. A. 8, 515.—Of honey-making: foris [p. 1274] pascuntur (apes), intus opus faciunt, Varr. R. R. 3, 16.—4.Of literary labor:5.(Graeci) opus quaerunt,
seek employment, Cic. Tusc. 3, 34, 81; cf. Liv. 5, 3.—In mal. part., Plaut. As. 5, 2, 23.—II.Transf., a work that has been done or made.A.A military work, either a defensive work, fortification, or a work of besiegers, a siege-engine, machine, etc.:B.nondum opere castrorum perfecto,
Caes. B. C. 2, 26; so,opere perfecto,
id. B. G. 1, 8; Nep. Them. 7, 1:Mutinam operibus munitionibusque saepsit,
Cic. Phil. 13, 9, 20:operibus Toletum cepit,
Liv. 35, 22; 37, 5.—Any result of labor.1.Of public works, esp. buildings:2.aedium sacrarum, publicorumque operum depopulatio,
Cic. Verr. 1, 4, 12; Liv. 1, 56, 2; 1, 57, 1; Quint. 3, 11, 13:de exstruendis reficiendisve operibus,
Suet. Tib. 30:opera, templum theatrumque,
id. Calig. 21; cf.of an aqueduct, etc.,
id. Claud. 20:in titulis operum,
in public inscriptions, id. ib. 41 fin. —Of writings, a work, book:3.habeo opus magnum in manibus,
Cic. Ac. 1, 1, 3:an pangis aliquid Sophocleum? Fac opus appareat,
id. Fam. 16, 18, 3:quod Homerus atque Vergilius operum suorum principiis faciunt,
Quint. 4, 1, 34; 3, 6, 64; 10, 1, 83.—Of a work of art:C.quorum iste non opere delectabatur, sed pondere,
Cic. Verr. 2, 4, 56, § 124:hydria Boëthi manu facta praeclaro opere,
of admirable workmanship, id. ib. 2, 4, 14, §32: haec omnia antiquo opere,
id. ib. 2, 4, 21, § 46.—In gen., a deed, action, performance, business:D.miserum'st opus,
Plaut. Most. 2, 1, 2:ut si mures corroserint aliquid, quorum est opus hoc unum, monstrum putemus,
Cic. Div. 2, 27, 59:opus meae hastae,
Ov. M. 12, 112.—For magno opere, tanto opere, quanto opere (and, joined in one word, magnopere, tantopere, quantopere), lit., with great, such, or what labor, v. h. vv.—Esp. (eccl. Lat.).1.A work of superhuman power, a miracle, Vulg. Joh. 5, 36; 7, 21; 14, 10.—2.Bona opera, = kala erga, good works, deeds wrought by grace, Cypr. Ep. 18, 2; Lact. 3, 9, 15; 6, 18, 9; Vulg. Matt. 5, 16.—III. A.Opus est, it is needful, wanting; there is need of, use for: opus est mihi, tibi, etc., I ( thou, etc.) have need of, need, want. It is contrasted with necesse est: emas non quod opus est, sed quod necesse est. Quod non opus est, asse carum est, Cato ap. Sen. Ep. 94, 28. Also with indigere:(α).ait (Chrysippus) sapien. tem nullā re indigere, et tamen multis illi rebus opus esse, contra stulto nullā re opus est, nullā re enim uti scit, sed omnibus eget,
Sen. Ep. 9, 12. The person who needs any thing is put in the dat., and the thing needed in the nom. or abl. (prop. abl. instrum.: opus est mihi, I have work with, i. e. I need), rarely in the gen., acc., inf., acc. and inf., or with ut.With the nom. of the thing needed as subject:(β).materiem, et quae opus sunt, dominus praebebit,
Cato, R. R. 14, 3:minus multi opus sunt boves,
Varr. R. R. 1, 18, 4:maritumi milites opus sunt tibi,
Plaut. Capt. 1, 2, 61:dux nobis et auctor opus est,
Cic. Fam. 2, 6, 1:hujus nobis exempla permulta opus sunt,
id. Inv. 2, 19, 57:ullā in re, quod ad valetudinem opus sit,
id. Fam. 16, 4, 2:si quid opus erit in sumptum,
id. Att. 5, 8, 2:parari, quae ad transitum Hellesponti opus essent,
Liv. 37, 18, 10:quae curando vulneri opus sunt,
id. 1, 41, 1; cf.:ferociora utraque quam quietis opus est consiliis,
id. 30, 30, 11; cf. with esse: nil sibi divitias opus esse, Quadrig. ap. Gell. 17, 2, 15.—With abl.:(γ).magistratibus opus est,
there is need of, they are needed, Cic. Leg. 3, 2, 5:viro et gubernatore opus est,
Liv. 24, 8:opus est auctoritate tuā,
Cic. Fam. 9, 25, 3:non longis opus est ambagibus,
Ov. M. 4, 475:nunc opus est leviore lyrā,
id. ib. 10, 152.—With pers. subj. (very rare):responderunt regem discordiis opus esse,
Just. 11, 7, 10.— So with abl. of the part. perf.:maturato opus est,
there is need of haste, it is necessary to act speedily, Liv. 8, 13; cf.:erat nihil cur properato opus esset,
of haste, Cic. Mil. 19, 49 (cf. Zumpt, Gram. § 464, A, 1).— With abl. of the sup.:ita dictu opus est,
it is necessary to say, I must say. Ter. Heaut. 5, 1, 68:quod scitu opus est,
Cic. Inv. 1, 20, 28.—With gen.:(δ).ad consilium pensandum temporis opus esse,
Liv. 22, 51:quanti argenti opus fuit,
id. 23, 31.—With acc. (ante-class.):(ε).puero opus est cibum,
Plaut. Truc. 5, 10; 1, 1, 71: opus est modium unum (calcis), Cato, R. R. 15.—With inf.:(ζ).quid opus est de Dionysio tam valde affirmare?
Cic. Att. 7, 8, 1.—Ellipt.:quid opus est plura? (sc. proferre),
Cic. Sen. 1, 3.—With acc. and inf.:(η).nunc opus est te animo valere,
Cic. Fam. 16, 4, 2.—With ut:(θ).opus nutrici autem, utrem ut habeat veteris vini largiter,
Plaut. Truc. 5, 11; Tac. Dial. 31 init.; Vulg. Johan. 2, 25; 16, 30.—With subj. alone:(ι).non est opus affingas aliquid,
Plin. Ep. 9, 33, 11.—Absol.:2.sic opus est,
Ov. M. 1, 279.—Sometimes opus est is employed without the notion of strict necessity, as i. q. expedit, juvat, conducit, it is good, useful, serviceable, beneficial:B.atque haud sciam, an ne opus sit quidem, nihil umquam omnino deesse amicis,
Cic. Lael. 14, 51; id. Off. 3, 11, 49; id. ib. 3, 32, 114; Hor. S. 1, 9, 27; 2, 6, 116.—Opus habere, to have need of (very rare); with abl., Col. 9, 1, 5: opus habere ut, Ambros. de Fide, 5, 17, 213; cf.:2.non dicimus opus habeo, sed opus est mihi,
Diom. 301 P.Ŏpūs, ūntis, f., = Opous, a town of Locris, in Greece, now Kardhenitza, Liv. 28, 7; Ov. P. 1, 3, 73.—Hence,II.Ŏpūn-tĭus, a, um, adj., Opuntian:sinus,
Mel. 2, 3, 6; Plin. 4, 7, 12, § 27:Philodamus,
of Opus, Cic. Verr. 2, 2, 44, § 109.—In plur.: Ŏpūntĭi, ōrum, m., the inhabitants of Opus, the Opuntians, Liv. 28, 6 fin. -
85 Opus
1.ŏpus, ĕris, n. [Sanscr. ap-as, work; whence apuas, gain; v. ops; cf. also Germ. üben].I.Lit.A.In gen., work, labor (cf.:B.labor, ars, opera): quod in opere faciundo operae consumis tuae,
in doing your work, Ter. Heaut. 1, 1, 21:menses octo continuos opus hic non defuit, cum vas nullum fieret, nisi aureum,
Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54:oratio in causarum contentionibus magnum est quoddam opus, atque haud sciam, an de humanisoperibus longe maximum,
id. de Or. 2, 17, 71.—Esp.1. 2.Of agricultural labor:3.opus faciam, ut defatiger usque,
Ter. Eun. 2, 1, 14; Cic. Sen. 7, 24:grave Martis opus,
Verg. A. 8, 515.—Of honey-making: foris [p. 1274] pascuntur (apes), intus opus faciunt, Varr. R. R. 3, 16.—4.Of literary labor:5.(Graeci) opus quaerunt,
seek employment, Cic. Tusc. 3, 34, 81; cf. Liv. 5, 3.—In mal. part., Plaut. As. 5, 2, 23.—II.Transf., a work that has been done or made.A.A military work, either a defensive work, fortification, or a work of besiegers, a siege-engine, machine, etc.:B.nondum opere castrorum perfecto,
Caes. B. C. 2, 26; so,opere perfecto,
id. B. G. 1, 8; Nep. Them. 7, 1:Mutinam operibus munitionibusque saepsit,
Cic. Phil. 13, 9, 20:operibus Toletum cepit,
Liv. 35, 22; 37, 5.—Any result of labor.1.Of public works, esp. buildings:2.aedium sacrarum, publicorumque operum depopulatio,
Cic. Verr. 1, 4, 12; Liv. 1, 56, 2; 1, 57, 1; Quint. 3, 11, 13:de exstruendis reficiendisve operibus,
Suet. Tib. 30:opera, templum theatrumque,
id. Calig. 21; cf.of an aqueduct, etc.,
id. Claud. 20:in titulis operum,
in public inscriptions, id. ib. 41 fin. —Of writings, a work, book:3.habeo opus magnum in manibus,
Cic. Ac. 1, 1, 3:an pangis aliquid Sophocleum? Fac opus appareat,
id. Fam. 16, 18, 3:quod Homerus atque Vergilius operum suorum principiis faciunt,
Quint. 4, 1, 34; 3, 6, 64; 10, 1, 83.—Of a work of art:C.quorum iste non opere delectabatur, sed pondere,
Cic. Verr. 2, 4, 56, § 124:hydria Boëthi manu facta praeclaro opere,
of admirable workmanship, id. ib. 2, 4, 14, §32: haec omnia antiquo opere,
id. ib. 2, 4, 21, § 46.—In gen., a deed, action, performance, business:D.miserum'st opus,
Plaut. Most. 2, 1, 2:ut si mures corroserint aliquid, quorum est opus hoc unum, monstrum putemus,
Cic. Div. 2, 27, 59:opus meae hastae,
Ov. M. 12, 112.—For magno opere, tanto opere, quanto opere (and, joined in one word, magnopere, tantopere, quantopere), lit., with great, such, or what labor, v. h. vv.—Esp. (eccl. Lat.).1.A work of superhuman power, a miracle, Vulg. Joh. 5, 36; 7, 21; 14, 10.—2.Bona opera, = kala erga, good works, deeds wrought by grace, Cypr. Ep. 18, 2; Lact. 3, 9, 15; 6, 18, 9; Vulg. Matt. 5, 16.—III. A.Opus est, it is needful, wanting; there is need of, use for: opus est mihi, tibi, etc., I ( thou, etc.) have need of, need, want. It is contrasted with necesse est: emas non quod opus est, sed quod necesse est. Quod non opus est, asse carum est, Cato ap. Sen. Ep. 94, 28. Also with indigere:(α).ait (Chrysippus) sapien. tem nullā re indigere, et tamen multis illi rebus opus esse, contra stulto nullā re opus est, nullā re enim uti scit, sed omnibus eget,
Sen. Ep. 9, 12. The person who needs any thing is put in the dat., and the thing needed in the nom. or abl. (prop. abl. instrum.: opus est mihi, I have work with, i. e. I need), rarely in the gen., acc., inf., acc. and inf., or with ut.With the nom. of the thing needed as subject:(β).materiem, et quae opus sunt, dominus praebebit,
Cato, R. R. 14, 3:minus multi opus sunt boves,
Varr. R. R. 1, 18, 4:maritumi milites opus sunt tibi,
Plaut. Capt. 1, 2, 61:dux nobis et auctor opus est,
Cic. Fam. 2, 6, 1:hujus nobis exempla permulta opus sunt,
id. Inv. 2, 19, 57:ullā in re, quod ad valetudinem opus sit,
id. Fam. 16, 4, 2:si quid opus erit in sumptum,
id. Att. 5, 8, 2:parari, quae ad transitum Hellesponti opus essent,
Liv. 37, 18, 10:quae curando vulneri opus sunt,
id. 1, 41, 1; cf.:ferociora utraque quam quietis opus est consiliis,
id. 30, 30, 11; cf. with esse: nil sibi divitias opus esse, Quadrig. ap. Gell. 17, 2, 15.—With abl.:(γ).magistratibus opus est,
there is need of, they are needed, Cic. Leg. 3, 2, 5:viro et gubernatore opus est,
Liv. 24, 8:opus est auctoritate tuā,
Cic. Fam. 9, 25, 3:non longis opus est ambagibus,
Ov. M. 4, 475:nunc opus est leviore lyrā,
id. ib. 10, 152.—With pers. subj. (very rare):responderunt regem discordiis opus esse,
Just. 11, 7, 10.— So with abl. of the part. perf.:maturato opus est,
there is need of haste, it is necessary to act speedily, Liv. 8, 13; cf.:erat nihil cur properato opus esset,
of haste, Cic. Mil. 19, 49 (cf. Zumpt, Gram. § 464, A, 1).— With abl. of the sup.:ita dictu opus est,
it is necessary to say, I must say. Ter. Heaut. 5, 1, 68:quod scitu opus est,
Cic. Inv. 1, 20, 28.—With gen.:(δ).ad consilium pensandum temporis opus esse,
Liv. 22, 51:quanti argenti opus fuit,
id. 23, 31.—With acc. (ante-class.):(ε).puero opus est cibum,
Plaut. Truc. 5, 10; 1, 1, 71: opus est modium unum (calcis), Cato, R. R. 15.—With inf.:(ζ).quid opus est de Dionysio tam valde affirmare?
Cic. Att. 7, 8, 1.—Ellipt.:quid opus est plura? (sc. proferre),
Cic. Sen. 1, 3.—With acc. and inf.:(η).nunc opus est te animo valere,
Cic. Fam. 16, 4, 2.—With ut:(θ).opus nutrici autem, utrem ut habeat veteris vini largiter,
Plaut. Truc. 5, 11; Tac. Dial. 31 init.; Vulg. Johan. 2, 25; 16, 30.—With subj. alone:(ι).non est opus affingas aliquid,
Plin. Ep. 9, 33, 11.—Absol.:2.sic opus est,
Ov. M. 1, 279.—Sometimes opus est is employed without the notion of strict necessity, as i. q. expedit, juvat, conducit, it is good, useful, serviceable, beneficial:B.atque haud sciam, an ne opus sit quidem, nihil umquam omnino deesse amicis,
Cic. Lael. 14, 51; id. Off. 3, 11, 49; id. ib. 3, 32, 114; Hor. S. 1, 9, 27; 2, 6, 116.—Opus habere, to have need of (very rare); with abl., Col. 9, 1, 5: opus habere ut, Ambros. de Fide, 5, 17, 213; cf.:2.non dicimus opus habeo, sed opus est mihi,
Diom. 301 P.Ŏpūs, ūntis, f., = Opous, a town of Locris, in Greece, now Kardhenitza, Liv. 28, 7; Ov. P. 1, 3, 73.—Hence,II.Ŏpūn-tĭus, a, um, adj., Opuntian:sinus,
Mel. 2, 3, 6; Plin. 4, 7, 12, § 27:Philodamus,
of Opus, Cic. Verr. 2, 2, 44, § 109.—In plur.: Ŏpūntĭi, ōrum, m., the inhabitants of Opus, the Opuntians, Liv. 28, 6 fin. -
86 opus
1.ŏpus, ĕris, n. [Sanscr. ap-as, work; whence apuas, gain; v. ops; cf. also Germ. üben].I.Lit.A.In gen., work, labor (cf.:B.labor, ars, opera): quod in opere faciundo operae consumis tuae,
in doing your work, Ter. Heaut. 1, 1, 21:menses octo continuos opus hic non defuit, cum vas nullum fieret, nisi aureum,
Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54:oratio in causarum contentionibus magnum est quoddam opus, atque haud sciam, an de humanisoperibus longe maximum,
id. de Or. 2, 17, 71.—Esp.1. 2.Of agricultural labor:3.opus faciam, ut defatiger usque,
Ter. Eun. 2, 1, 14; Cic. Sen. 7, 24:grave Martis opus,
Verg. A. 8, 515.—Of honey-making: foris [p. 1274] pascuntur (apes), intus opus faciunt, Varr. R. R. 3, 16.—4.Of literary labor:5.(Graeci) opus quaerunt,
seek employment, Cic. Tusc. 3, 34, 81; cf. Liv. 5, 3.—In mal. part., Plaut. As. 5, 2, 23.—II.Transf., a work that has been done or made.A.A military work, either a defensive work, fortification, or a work of besiegers, a siege-engine, machine, etc.:B.nondum opere castrorum perfecto,
Caes. B. C. 2, 26; so,opere perfecto,
id. B. G. 1, 8; Nep. Them. 7, 1:Mutinam operibus munitionibusque saepsit,
Cic. Phil. 13, 9, 20:operibus Toletum cepit,
Liv. 35, 22; 37, 5.—Any result of labor.1.Of public works, esp. buildings:2.aedium sacrarum, publicorumque operum depopulatio,
Cic. Verr. 1, 4, 12; Liv. 1, 56, 2; 1, 57, 1; Quint. 3, 11, 13:de exstruendis reficiendisve operibus,
Suet. Tib. 30:opera, templum theatrumque,
id. Calig. 21; cf.of an aqueduct, etc.,
id. Claud. 20:in titulis operum,
in public inscriptions, id. ib. 41 fin. —Of writings, a work, book:3.habeo opus magnum in manibus,
Cic. Ac. 1, 1, 3:an pangis aliquid Sophocleum? Fac opus appareat,
id. Fam. 16, 18, 3:quod Homerus atque Vergilius operum suorum principiis faciunt,
Quint. 4, 1, 34; 3, 6, 64; 10, 1, 83.—Of a work of art:C.quorum iste non opere delectabatur, sed pondere,
Cic. Verr. 2, 4, 56, § 124:hydria Boëthi manu facta praeclaro opere,
of admirable workmanship, id. ib. 2, 4, 14, §32: haec omnia antiquo opere,
id. ib. 2, 4, 21, § 46.—In gen., a deed, action, performance, business:D.miserum'st opus,
Plaut. Most. 2, 1, 2:ut si mures corroserint aliquid, quorum est opus hoc unum, monstrum putemus,
Cic. Div. 2, 27, 59:opus meae hastae,
Ov. M. 12, 112.—For magno opere, tanto opere, quanto opere (and, joined in one word, magnopere, tantopere, quantopere), lit., with great, such, or what labor, v. h. vv.—Esp. (eccl. Lat.).1.A work of superhuman power, a miracle, Vulg. Joh. 5, 36; 7, 21; 14, 10.—2.Bona opera, = kala erga, good works, deeds wrought by grace, Cypr. Ep. 18, 2; Lact. 3, 9, 15; 6, 18, 9; Vulg. Matt. 5, 16.—III. A.Opus est, it is needful, wanting; there is need of, use for: opus est mihi, tibi, etc., I ( thou, etc.) have need of, need, want. It is contrasted with necesse est: emas non quod opus est, sed quod necesse est. Quod non opus est, asse carum est, Cato ap. Sen. Ep. 94, 28. Also with indigere:(α).ait (Chrysippus) sapien. tem nullā re indigere, et tamen multis illi rebus opus esse, contra stulto nullā re opus est, nullā re enim uti scit, sed omnibus eget,
Sen. Ep. 9, 12. The person who needs any thing is put in the dat., and the thing needed in the nom. or abl. (prop. abl. instrum.: opus est mihi, I have work with, i. e. I need), rarely in the gen., acc., inf., acc. and inf., or with ut.With the nom. of the thing needed as subject:(β).materiem, et quae opus sunt, dominus praebebit,
Cato, R. R. 14, 3:minus multi opus sunt boves,
Varr. R. R. 1, 18, 4:maritumi milites opus sunt tibi,
Plaut. Capt. 1, 2, 61:dux nobis et auctor opus est,
Cic. Fam. 2, 6, 1:hujus nobis exempla permulta opus sunt,
id. Inv. 2, 19, 57:ullā in re, quod ad valetudinem opus sit,
id. Fam. 16, 4, 2:si quid opus erit in sumptum,
id. Att. 5, 8, 2:parari, quae ad transitum Hellesponti opus essent,
Liv. 37, 18, 10:quae curando vulneri opus sunt,
id. 1, 41, 1; cf.:ferociora utraque quam quietis opus est consiliis,
id. 30, 30, 11; cf. with esse: nil sibi divitias opus esse, Quadrig. ap. Gell. 17, 2, 15.—With abl.:(γ).magistratibus opus est,
there is need of, they are needed, Cic. Leg. 3, 2, 5:viro et gubernatore opus est,
Liv. 24, 8:opus est auctoritate tuā,
Cic. Fam. 9, 25, 3:non longis opus est ambagibus,
Ov. M. 4, 475:nunc opus est leviore lyrā,
id. ib. 10, 152.—With pers. subj. (very rare):responderunt regem discordiis opus esse,
Just. 11, 7, 10.— So with abl. of the part. perf.:maturato opus est,
there is need of haste, it is necessary to act speedily, Liv. 8, 13; cf.:erat nihil cur properato opus esset,
of haste, Cic. Mil. 19, 49 (cf. Zumpt, Gram. § 464, A, 1).— With abl. of the sup.:ita dictu opus est,
it is necessary to say, I must say. Ter. Heaut. 5, 1, 68:quod scitu opus est,
Cic. Inv. 1, 20, 28.—With gen.:(δ).ad consilium pensandum temporis opus esse,
Liv. 22, 51:quanti argenti opus fuit,
id. 23, 31.—With acc. (ante-class.):(ε).puero opus est cibum,
Plaut. Truc. 5, 10; 1, 1, 71: opus est modium unum (calcis), Cato, R. R. 15.—With inf.:(ζ).quid opus est de Dionysio tam valde affirmare?
Cic. Att. 7, 8, 1.—Ellipt.:quid opus est plura? (sc. proferre),
Cic. Sen. 1, 3.—With acc. and inf.:(η).nunc opus est te animo valere,
Cic. Fam. 16, 4, 2.—With ut:(θ).opus nutrici autem, utrem ut habeat veteris vini largiter,
Plaut. Truc. 5, 11; Tac. Dial. 31 init.; Vulg. Johan. 2, 25; 16, 30.—With subj. alone:(ι).non est opus affingas aliquid,
Plin. Ep. 9, 33, 11.—Absol.:2.sic opus est,
Ov. M. 1, 279.—Sometimes opus est is employed without the notion of strict necessity, as i. q. expedit, juvat, conducit, it is good, useful, serviceable, beneficial:B.atque haud sciam, an ne opus sit quidem, nihil umquam omnino deesse amicis,
Cic. Lael. 14, 51; id. Off. 3, 11, 49; id. ib. 3, 32, 114; Hor. S. 1, 9, 27; 2, 6, 116.—Opus habere, to have need of (very rare); with abl., Col. 9, 1, 5: opus habere ut, Ambros. de Fide, 5, 17, 213; cf.:2.non dicimus opus habeo, sed opus est mihi,
Diom. 301 P.Ŏpūs, ūntis, f., = Opous, a town of Locris, in Greece, now Kardhenitza, Liv. 28, 7; Ov. P. 1, 3, 73.—Hence,II.Ŏpūn-tĭus, a, um, adj., Opuntian:sinus,
Mel. 2, 3, 6; Plin. 4, 7, 12, § 27:Philodamus,
of Opus, Cic. Verr. 2, 2, 44, § 109.—In plur.: Ŏpūntĭi, ōrum, m., the inhabitants of Opus, the Opuntians, Liv. 28, 6 fin. -
87 parasiopesis
părăsĭōpēsis, is, f., = parasiôpêsis, a figure of rhetoric, where one says he will not speak of such and such a thing, but, in the very act of so doing, suggests it:parasiopesis: hoc est, cum aliquid nos reticere dicimus et tamen tacitum intellegitur,
Rutil. Lup. Fig. Sent. 2, 11. -
88 parco
parco, pĕperci, less freq. parsi (the former constantly in Cic. and Cæs., the latter ante-class. and post-Aug.: parcui, Naev. ap. Non. 153, 21, or Com. 69 Rib.; part. fut. parsurus, Liv. 26, 13, 16; Suet. Tib. 62:I.parciturus,
Hier. Ep. 14, 2), parsum, and less correctly parcĭtum, 3, v. n. and a. [for sparco; Gr. sparnos, rare; cf. Engl. spare; but v. also paucus, parvus], to act sparingly, be sparing with respect to a thing, to spare; constr. usually with dat. or absol.; ante-class. also with acc.Lit.A.Of things (rare but class.).(α).With dat.:(β).nihil pretio parsit, filio dum parceret,
Plaut. Capt. prol. 32:operae meae,
id. Mil. 4, 9, 3:te rogo sumptu ne parcas,
Cic. Fam. 16, 4, 2:non parcam operae,
id. ib. 13, 27, 1:nec impensae, nec labori, nec periculo parsurum,
Liv. 35, 44:petit, ne cui rei parcat ad ea perficienda,
Nep. Paus. 2, 5.—Absol.:(γ).frumentum se exigue dierum XXX. habere, sed paulo etiam longius tolerare posse parcendo,
Caes. B. G. 7, 71, 4.— Poet.:parcens = parcus: parcentes ego dexteras Odi (= parcius administrantes vinum, flores, etc.),
Hor. C. 3, 19, 21.—With acc. (ante-class. and poet.):B.oleas,
Cato, R. R. 58:pecuniam,
Plaut. Curc. 3, 11:argenti atque auri memoras quae multa talenta, Gnatis parce tuis,
spare, reserve for your children, Verg. A. 10, 532 Serv.—Prov.:qui parcit virgae odit filium,
Vulg. Prov. 13, 24.—Of persons, to spare, have mercy upon, forbear to injure or punish (eccl. and late Lat.), usually with dat.:II.non pepercisti filio tuo,
Vulg. Gen. 22, 16; id. 2 Pet. 2, 4 et saep.—Trop.A. (α).With dat.:(β).tibi parce,
Ter. Heaut. 1, 1, 112:justitia autem praecipit, parcere omnibus, consulere generi hominum,
Cic. Rep. 3, 12: aedificiis omnibus publicis et privatis, id. Verr. 2, 4, 54, § 120:amicitiis et dignitatibus,
id. Or. 26, 89; id. Phil. 2, 24, 59:non aetate confectis, non mulieribus, non infantibus pepercerunt,
Caes. B. G. 7, 28:subjectis, sed debellare superbos,
Verg. A. 6, 853:ne reliquis quidem nepotibus parsurus creditur,
Suet. Tib. 62:alicujus auribus,
i. e. to refrain from speaking on disagreeable topics, Cic. Quint. 12, 40; so,auribus et consuetudini,
id. de Or. 3, 43, 170:valetudini,
id. Fam. 11, 27, 1:famae,
Prop. 1, 16, 11:oculis,
i. e. to turn away one's eyes from an unpleasant sight, id. 4, 9, 35:luminibus,
Tib. 1, 2, 33; Suet. Dom. 11:parcit Cognatis maculis similis fera,
Juv. 15, 159.—With in and acc. (ante-and post-class.):(γ). B.neque parcit in hostes,
Lucr. 6, 399:parce in feminam,
App. M. 1, p. 105, 39.—To abstain or refrain from doing a thing; to forbear, leave off, desist, stop, cease, let alone, omit (cf.: desino, mitto): meo labori non parsi, Cato ap. Fest. p. 242 Müll.; cf. Plaut. Ps. 1, 1, 3; id. Pers. 2, 5, 11; so,(β).neque parcetur labori,
Cic. Att. 2, 14, 2:auxilio,
to make no use of proffered assistance, id. Planc. 35, 86:lamentis,
Liv. 6, 3:bello,
abstain from, Verg. A. 9, 656:hibernis parcebant flatibus Euri,
id. G. 2, 339:parce metu,
cease from, id. A. 1, 257.—With inf., to refrain, forbear (not in class. prose):* (γ).visere opera tua,
Cato, R. R. 1, 1:hancine ego vitam parsi perdere,
Ter. Hec. 3, 1, 2:proinde parce, sis, fidem ac jura societatis jactare,
Liv. 34, 32:parcite, oves, nimium procedere,
Verg. E. 3, 94:pias scelerare manus,
id. A. 3, 42:defundere vinum,
Hor. S. 2, 2, 58:ne parce dare,
id. C. 1, 28, 23:parce postea paupertatem cuiquam objectare,
App. Mag. 23, p. 289, 3; Aug. Ep. 43, 24:ori,
to refrain from speaking, Vulg. Job, 7, 11.—With acc.:* (δ).parcito linguam in sacrificiis dicebatur, i. e. coërceto, contineto, taceto,
Fest. p. 222 Müll.—With ab, to desist from:precantes, ut a caedibus et ab incendiis parceretur,
Liv. 25, 25, 6; so with abl. alone:caede,
Aus. Epigr. 130, 4. -
89 perlibet
per-lĭbet or - lŭbet, ēre, v. impers., it is very pleasing or agreeable, I should very much like:colloqui,
Plaut. Capt. 4, 2, 53:scire,
id. Rud. 2, 3, 23.—Hence, perlĭ-bens ( - lŭbens), entis, P. a., doing or seeing a thing very willingly, i. e. with good will or pleasure:ausculto perlubens,
Plaut. Trin. 3, 3, 50; 4, 3, 34:me perlubente allisus est,
to my great delight, Cic. Q. Fr. 2, 6, 6.—Hence, adv.: perlĭbenter ( per-lŭbenter), very willingly, with great pleasure, Cic. Univ. 1; id. Att. 8, 14, 2; cf. id. Fam. 7, 14. -
90 pontificii
pontĭfĭcĭus, a, um, adj. [id.], of or belonging to a pontifex, pontifical:II.libri,
Cic. N. D. 1, 30, 84; id. Rep. 2, 31, 54: jus, id. Fragm. ap. Non. 174, 7; Cic. Dom. 14. —Subst.(α).pontĭfĭcĭi, ōrum, m. (sc. libri), the pontifical books, Amm. 17, 7, 10.—(β).pontĭfĭcĭum, ii, n.A. B. -
91 pontificium
pontĭfĭcĭus, a, um, adj. [id.], of or belonging to a pontifex, pontifical:II.libri,
Cic. N. D. 1, 30, 84; id. Rep. 2, 31, 54: jus, id. Fragm. ap. Non. 174, 7; Cic. Dom. 14. —Subst.(α).pontĭfĭcĭi, ōrum, m. (sc. libri), the pontifical books, Amm. 17, 7, 10.—(β).pontĭfĭcĭum, ii, n.A. B. -
92 pontificius
pontĭfĭcĭus, a, um, adj. [id.], of or belonging to a pontifex, pontifical:II.libri,
Cic. N. D. 1, 30, 84; id. Rep. 2, 31, 54: jus, id. Fragm. ap. Non. 174, 7; Cic. Dom. 14. —Subst.(α).pontĭfĭcĭi, ōrum, m. (sc. libri), the pontifical books, Amm. 17, 7, 10.—(β).pontĭfĭcĭum, ii, n.A. B. -
93 potestas
pŏtestas, ātis ( gen. plur. potestatium, Sen. Ep. 115, 7; Plin. 29, 4, 20, § 67), f. [possum].I.Lit., in gen., ability, power of doing any thing (class.):B.SI FVRIOSVS EST AGNATORVM GENTILIVMQVE IN EO PECVNIAQVE EIVS POTESTAS ESTO, Fragm. XII. Tabularum: vim tantam in se et potestatem habere tantae astutiae,
to have such a power of craftiness, to be able to devise such tricks, Ter. Heaut. 4, 3, 32:aut potestas defuit aut facultas aut voluntas,
Cic. Inv. 2, 7, 24:habere potestatem vitae necisque in aliquem,
id. Dom. 29, 77; id. Q. Fr. 1, 1, 3, § 11:potestatem alicui deferre beneficiorum tribuendorum,
id. Balb. 16, 37. — Poet., with inf.:potestas occurrere telis... ensem avellere dextrā,
Stat. Th. 3, 296; Luc. 2, 40.—In phrases.1.Esse in potestate alicujus, to be in one's power, under one's control, to be subject to (for a description of the relation of potestas under the Roman law, and of the classes of persons to whom it applied, v. Gai. Inst. 1, 49 sqq.):2.mittuntur legati, qui nuntient, ut sit in senatūs populique Romani potestate,
Cic. Phil. 6, 2, 4:esse in dicione ac potestate alicujus,
id. Quint. 2, 6: habere familiam in potestate, to keep them slaves, not to free them, Liv. 8, 15.—Esse in suā potestate, to be one's own master, Nep. Att. 6, 1; so,3.esse suae potestatis,
Liv. 31, 45.—Jus potestatemque habere imperandi, Cic. Phil. 11, 12, 30; cf.:4.cum consulis eā de re jus ac potestatem esse dixisset,
had jurisdiction and authority over it, Liv. 24, 39.—Est mea (tua, etc.) potestas, I have the power, I can, Cic. Att. 2, 5, 1; Ter. Heaut. 4, 3, 42; cf.:II.sed volui meam potestatem esse vel petendi, etc.,
Cic. Att. 4, 2, 6.—In partic.A.Political power, dominion, rule, empire, sovereignty (syn.:B.imperium, dicio): Thessaliam in potestatem Thebanorum redigere,
Nep. Pelop. 5, 1; Liv. 24, 31; so,sub potestatem Atheniensium redigere,
Nep. Milt. 1, 4:esse in potestate alicujus,
Cic. Verr. 2, 2, 54, § 136:tenere aliquem in suā potestate ac dicione,
id. ib. 2, 1, 38, §97: venire in arbitrium ac potestatem alicujus,
id. ib. 2, 1, 57, § 150.—Magisterial power, authority, office, magistracy (syn.:b.magistratus, auctoritas): potestas praetoria,
Cic. Imp. Pomp. 24, 69:qui togatus in re publicā cum potestate imperioque versatus sit,
id. Phil. 1, 7, 18:modo ut bonā ratione emerit, nihil pro potestate, nihil ab invito,
id. Verr. 2, 4, 5, § 10:cum potestate aut legatione in provinciam proficisci,
id. ib. 2, 4, 5, § 9; id. Clu. 27, 74:censores dederunt operam, ut ita potestatem gererent, ut, etc.,
so to administer the office, id. Verr. 2, 2, 55, § 138; id. Agr. 2, 6, 14.—In plur.:imperia, potestates, legationes,
id. Leg. 3, 3, 9:in potestatibus gerendis,
Auct. Her. 3, 7, 14.—Transf.(α).A person in office, a public officer, magistrate:(β).a magistratu aut ab aliquā potestate legitimā evocatus,
by some lawful authority, Cic. Tusc. 1, 30, 74:mavis Fidenarum esse potestas,
Juv. 10, 100.—A ruler, supreme monarch:C.hominum rerumque aeterna potestas,
i. e. Jupiter, Verg. A. 10, 18:nihil est quod credere de se Non possit, cum laudatur dis aequa potestas,
Juv. 4, 71 (v. context): potestates, = archai, the highest magistrates, Plin. 9, 8, 8, § 26; Suet. Ner. 36; Amm. 31, 12, 5:celsae potestates,
officers of state, id. 14, 1, 10:jurisdictionem potestatibus per provincias demandare,
Suet. Claud. 23.—Esp., legal power, right over or to a thing (class.):D.potestatis verbo plura significantur: in personā magistratuum imperium, in personā liberorum patria potestas, in personā servi dominium: at cum agimus de noxae deditione cum eo, qui servum non defendit, praesentis corporis copiam facultatemque significamus. Ex lege Atiniā in potestatem domini rem furtivam venisse videri, et si ejus vindicandae potestatem habuerit, Sabinus et Cassius aiunt,
Dig. 50, 16, 215.—Of inanimate things, power, force, efficacy, effect, operation, virtue, value:E.potestates colorum,
Vitr. 7, 14:potestates visque herbarum,
Verg. A. 12, 396; Plin. 25, 2, 5, § 9:pecuniarum,
value, Dig. 13, 4, 3:haec potestatibus praesentibus dijudicanda sunt,
circumstances, state of things, Gell. 1, 3, 24:actionum vis et potestas,
Dig. 9, 4, 1:quaternarius numerus suis partibus complet decadis ipsius potestatem (because the first four integers, taken together, = 10),
compass, fulness, Mart. Cap. 2, § 106:plumbi potestas,
nature, quality, properties, Lucr. 5, 1242:naturalis,
Vitr. 9, 4.—Of a word, meaning, signification (syn.:F.vis, significatio),
Gell. 10, 29, 1; Auct. Her. 4, 54, 67; Sen. Ben. 2, 34, 4.—Math. t. t., = dunamis, the square root, Mart. Cap. 2, § 106.—III.Trop.A.Power, control, command (class.): dum ex tanto gaudio in potestatem nostram redeamus, recover our self-control, come to ourselves, Cato ap. Gell. 7, 3, 14:B.exisse ex potestate dicimus eos, qui effrenati feruntur aut libidine, aut iracundiā,
to have lost the control of their reason, to be out of their minds, Cic. Tusc. 3, 5, 11; cf.:qui exisse ex potestate dicuntur, idcirco dicuntur, quia non sunt in potestate mentis, cui regnum totius animi a natura tributum est,
id. ib. 3, 5, 11; cf. also id. ib. 4, 36, 77:postquam ad te cum omnium rerum tum etiam tui potestatem di transtulerint,
Plin. Pan. 56, 3.—Power, ability, possibility, opportunity (class.; cf.:IV.copia, facultas): ubi mihi potestas primum evenit,
Plaut. Cist. 1, 2, 18:liberius vivendi,
Ter. And. 1, 1, 25:ut primum potestas data est augendae dignitatis tuae,
Cic. Fam. 10, 13, 1: quoties mihi certorum hominum potestas erit (al. facultas), whenever I find men on whom I can rely, id. ib. 1, 7, 1: facere potestatem, to give opportunity, leave, permission:si quid de his rebus dicere vellet, feci potestatem,
id. Cat. 3, 5, 11:quae potestas si mihi saepius fiet, utar,
shall present itself, id. Phil. 1, 15, 38:alicui potestatem optionemque facere, ut, etc.,
id. Div. in Caecil. 14, 45:facio tibi interpellandi potestatem,
id. Rosc. Am. 27, 73:ego instare, omnium mihi tabularum et litterarum fieri potestatem oportere,
must be allowed the use of, id. Verr. 2, 4, 66, § 149: potestatem sui facere, to allow others to see or have access to one, to give an opportunity of conversing with one:cum neque praetores diebus aliquot adiri possent vel potestatem sui facerent,
allowed themselves to be spoken to, id. Q. Fr. 1, 2, 5, § 15:facere omnibus conveniendi sui potestatem,
to admit to an audience, id. Phil. 8, 10, 31:qui potestatem sui non habuissent,
who had not been able to speak with him, Suet. Tib. 34:potestatem sui facere,
to give an opportunity of fighting with one, Caes. B. G. 1, 40; Nep. Ages. 3, 3.— Poet., with inf.:non fugis hinc praeceps, dum praecipitare potestas,
Verg. A. 4, 565:nunc flere potestas est,
Luc. 2, 40:soli cui tanta potestas meis occurrere telis,
Stat. Th. 3, 296.—In eccl. Lat.:V.potestates,
angels, angelic powers, authorities in the spiritual world, Vulg. Ephes. 6, 12; id. 1 Pet. 3, 22; sing., id. 1 Cor. 15, 24.—Personified, a daughter of Pallas and Styx, Hyg. Fab. prooem. -
94 reparco
rĕ-parco ( - perco), ĕre, v. n., to be sparing with any thing; to spare, to refrain or abstain from (ante- and post-class.):utinam a principio rei pepercisses meae, Ut nunc repercis saviis,
Plaut. Truc. 2, 4, 25 (where Speng. conjectures repercisses): ex nullā facere id si parte reparcent, if they in no way refrain from doing (i. e. believing) this, Lucr. 1, 667 Munro:istius muneris operam non reparcam,
Symm. Ep. 1, 33. -
95 satis
sătis, and abbreviated, săt (cf. the letter S.: satin', contr. for satisne; v.the foll.), adv. [root in Gr. adên, hadên, orig. a comp. form, weakened from satius; cf.: magis, nimis, etc.], enough, sufficiently (objectively, so that one needs nothing more; whereas affatim subjectively, so that one wishes nothing more).I.Posit.1. a.Form sătis:(β).quod (faenum et pabulum) bubus satis siet, qui illic sient,
Cato, R. R. 137: cui, si conjuret populus, vix totu' satis sit, were enough, adequate, Lucil. ap. Charis. p. 193 P.: libram aiebant satis esse ambobus farris Intritae, Titin. ap. Non. 81, 13; Hor. S. 1, 5, 68:duo talenta pro re nostrā ego esse decrevi satis,
Ter. Heaut. 5, 1, 67; id. Ad. 5, 3, 24:dies mihi hic ut sit satis vereor Ad agendum,
id. And. 4, 2, 22; cf. Liv. 21, 17:quicquid adjecissent ipsi terroris satis ad perniciem fore rati,
id. 21, 33; cf. Quint. 12, 11, 19:animo satis haec vestigia parva sagaci Sunt, per quae possis cognoscere cetera tute,
Lucr. 1, 402:satis est tibi in te, satis in legibus, satis in mediocribus amicitiis praesidium,
Cic. Fin. 2, 26, 84:ut semper vobis auxilium adversus inimicos satis sit,
Liv. 6, 18:satis esse Italiae unum consulem censebat,
id. 34, 43; Cic. Planc. 38, 92; cf.:ipse Romam venirem, si satis consilium quādam de re haberem,
id. Att. 12, 50:id modo si mercedis Datur mihi... satis Mihi esse ducam,
will content myself, Plaut. Am. 2, 2, 16:satis hoc tibi est,
Ter. Eun. 4, 7, 40:animo istuc satis est, auribus non satis,
Cic. Or. 63, 215:dicebant de re publicā quod esset illis viris et consulari dignitati satis,
id. Brut. 35, 135; hence, in a play on the word: Le. Jam satis est mihi. Li. Tum igitur tu dives es factus? Plaut. As. 2, 2, 64:quidvis satis est, dum vivat modo,
Ter. Heaut. 4, 1, 28; id. Hec. 5, 2, 17:qui non sentirent, quid esset satis,
Cic. Or. 22, 73:sum avidior etiam, quam satis est, gloriae,
id. Fam. 9, 14, 2:plus quam satis doleo,
id. Verr. 2, 5, 46, § 123:semel fugiendi si data est occasio, Satis est,
Plaut. Capt. 1, 2, 9:satis esse deberet, si, etc.,
Cic. de Or. 2, 41, 174:satin' habes, si feminarum nulla'st, quam aeque diligam?
Plaut. Am. 1, 3, 11:ars satis praestat, si, etc.,
Quint. 7, 10, 15:non satis efficit oratio, si, etc.,
id. 8, 3, 62:satis superque est,
Plaut. Am. 1, 1, 14:poenas dedit usque superque Quam satis est,
Hor. S. 1, 2, 66:satis superque habere dicit, quod sibi ab arbitrio tribuatur,
Cic. Rosc. Com. 4, 11:tanta repente caelo missa vis aquae, ut ea modo exercitui satis superque foret,
Sall. J. 75, 7; cf.:satis una excidia,
Verg. A. 2, 642 (v. infra, g and 2. b); cf.:plura quam satis est,
Hor. Ep. 1, 10, 46:ultra quam satis est,
id. ib. 1, 6, 16.—Satis est (habeo, credo, etc.), with inf. or a subject- ( object-) clause:(γ).huic satis illud erit planum facere atque probare,
Lucr. 2, 934; Cic. de Or. 1, 28, 127:satis erat respondere Magnas: ingentes, inquit,
id. Lael. 26, 98:velut satis sit, scire ipsos,
Quint. 8, 2, 19:si oratori satis esset docere,
id. 10, 1, 78:nunc libertatem repeti satis est,
Liv. 3, 53 fin.:vos satis habebatis animam retinere,
Sall. J. 31, 20:illud satis habeo dicere,
Quint. 6, 5, 11: satis habeo with si, Nep. Them. 8, 4; id. Timol. 2, 4; Liv. 5, 21, 9; Tac. A. 2, 37; 4, 38.—With quod, Liv. 40, 29, 13; Just. 22, 8, 14:satis putant vitio carere,
Quint. 2, 4, 9:si res nudas atque inornatas indicare satis videretur,
id. 2, 4, 3:Herennium et Numisium legatos vinciri satis visum,
Tac. H. 4, 59. —Rarely with ut:Fabio satis visum, ut ovans urbem iniret,
Liv. 7, 11, 9.—Negatively:quarum (rerum) unam dicere causam Non satis est, verum plures,
Lucr. 6, 704:nec vero habere virtutem satis est, nisi utare,
Cic. Rep. 1, 2, 2:opera exstruentibus satis non est, saxa atque materiam congerere,
Quint. 7, prooem. §1: non satis est, pulchra esse poëmata,
Hor. A. P. 99 et saep.—With inf. perf. (not freq. till after the Aug. period; cf.Zumpt, Gram. § 590): nunc satis est dixisse: ego mira poëmata pango, etc.,
Hor. A. P. 416:quod hactenus ostendisse satis est,
Quint. 6, 3, 62:atque id viro bono satis est, docuisse quod sciret,
id. 12, 11, 8:illud notasse satis habeo,
id. 9, 4, 15.—Negatively:non ille satis cognosse Sabinae Gentis habet ritus,
Ov. M. 15, 4:non satis credunt excepisse quae relicta erant,
Quint. 2, 1, 2.— Absol.: gaudeo. Ch. Satis credo, Ter. Eun. 5, 8, 21.—With gen.: As. Salve. St. Satis mihi est tuae salutis, Plaut. Truc. 2, 2, 4:b.satis historiarum est,
id. Bacch. 1, 2, 48:verborum,
id. Capt. 1, 2, 16:satis mihi id habeam supplicii,
Ter. Ad. 3, 2, 15:ea amicitia non satis habet firmitatis,
Cic. Lael. 5, 19:ad dicendum temporis satis habere,
id. Verr. 2, 2, 1, § 2; cf. Quint. 10, 2, 15: satis praesidii, Cic. Fin. 2, 26, 84 Madv. N. cr.:satis poenarum dedisse,
Quint. 7, 4, 18:jam satis terris nivis atque dirae Grandinis misit pater,
Hor. C. 1, 2, 1:satis superque esse sibi suarum cuique rerum,
Cic. Lael. 13, 45; so, satis superque, with gen.:vitae,
Liv. 2, 42, 6; 63, 67, 3; 25, 32, 6; 28, 29, 7; Hor. Epod. 17, 19.— Comp.: satius; v. infra, B. —Form săt (most freq. in the poets):(β).quibus (dis) sat esse non queam?
to be sufficient, equal to, Plaut. Pers. 1, 1, 27:pol vel legioni sat est (obsonium),
id. Aul. 3, 6, 24:in jure causam dicito, hic verbum sat est,
id. Rud. 3, 6, 28; cf. id. Bacch. 4, 8, 37; id. Truc. 2, 8, 14:tantum quantum sat est,
Cic. Sen. 14, 48:tantum sat habes?
Ter. Heaut. 4, 3, 40:si hoc sat est,
Quint. 2, 11, 7:amabo jam sat est,
Plaut. As. 3, 3, 117; Ter. And. 1, 1, 143; id. Eun. 4, 4, 38; id. Phorm. 1, 4, 34:paene plus quam sat erat,
id. ib. 5, 3, 14:sat habeo,
id. And. 2, 1, 35; 4, 2, 22 et saep.—Sat est (habeo, credo, etc.), with inf. or a subject- ( object-) clause:(γ).nonne id sat erat, Accipere ab illo injuriam?
Ter. Phorm. 5, 2, 3:perdere posse sat est,
Ov. H. 12, 75: qui non sat habuit conjugem illexe in stuprum, Poët. ap. Cic. N. D. 3, 27, 68.—With gen.:2.sat habet favitorum semper, qui recte facit,
Plaut. Am. prol. 79: Ar. Mater salve. Art. Sat salutis't, id. As. 5, 2, 61:vocis,
id. Truc. 2, 3, 29:signi,
Ter. Hec. 2, 1, 39:poenae,
Prop. 1, 17, 10 et saep.—Adverb., enough, sufficiently.a.Form sătis.(α).With verbs:(β).si sis sanus, aut sapias satis,
Plaut. Am. 3, 2, 23:satis deludere,
id. ib. 5, 1, 45:satis jam dolui ex animo et curā me satis Et lacrimis maceravi,
id. Capt. 5, 1, 7:satin' me illi hodie scelesti ceperunt dolo?
id. ib. 3, 4, 120:ego istuc satis scio,
Ter. Hec. 5, 4, 37; Cic. Rep. 1, 34, 53:satis ostenderit, reliquos, etc.,
id. ib. 2, 31, 54 et saep.: quod bruti nec satis sardare queunt, Naev. ap. Fest. p. 322 Müll.:neque audio neque oculis prospicio satis,
Plaut. Am. 5, 1, 7:contra Epicurum satis superque dictum est,
Cic. N. D. 2, 1, 2; id. Tusc. 1, 45, 110; Hor. Epod. 1, 31; cf.:quidque furor valeat, Penthea caede satisque Ac super ostendit,
Ov. M. 4, 429 (v. in the foll. II. D. 1. a).—With adjectives:(γ).satis dives,
Plaut. Aul. 2, 1, 44; id. Capt. 2, 2, 74:dotata,
id. Aul. 2, 2, 62:dicacula,
id. As. 3, 1, 8:satis multa restant,
Cic. Rep. 2, 44, 71:video te testimoniis satis instructum,
id. ib. 1, 38, 59:rura tibi magna satis,
Verg. E. 1, 48 et saep.:satis superque humilis est, qui, etc.,
Liv. 3, 53 fin. —Sometimes, like the Engl. enough, it denotes diminution, tolerably, moderately:videor mihi nostrum illum consularem exercitum bonorum omnium, etiam satis bonorum, habere firmissimum,
Cic. Att. 2, 19, 4:satis litteratus (with nec infacetus),
id. Off. 3, 14, 58:satis bonus (locus),
Cato, R. R. 136:res satis amplae,
Just. 2, 1, 1; cf. the foll. g and b. b.—With adverbs or adverbial phrases:b.satis audacter,
Plaut. Am. 2, 2, 208:satis certo scio,
id. Ps. 4, 5, 5:satis superbe illuditis me,
Ter. Phorm. 5, 7, 22:satis scite,
id. Heaut. 4, 4, 7:non satis honeste,
Cic. Lael. 16, 57:satis cum periculo,
Ter. And. 1, 1, 104: et quidem hercle formā luculentā (haec meretrix). Ch. Sic satis, id. Heaut. 3, 2, 12:satis opportune occidisse,
Caes. B. G. 4, 22:satis recte,
Plaut. Pers. 4, 4, 53:satis saepe,
Sall. J. 62, 1:satis bene ornatae,
dressed well enough, Plaut. Poen. 1, 2, 73; hence satis bene sometimes, like the Engl. well enough, = tolerably, moderately, or pretty well:a quo (Catone) cum quaereretur, quid maxime in re familiari expediret? respondit: Bene pascere. Quid secundum? Satis bene pascere. Quid tertium? Male pascere. Quid quartum? Arare,
Cic. Off. 2, 25, 89 (for which, in the same narration, mediocriter pascere, Col. 6, praef. § 4; and Plin. 18, 5, 6, § 30); cf. supra, a. b, and infra, b. b.—Form săt.(α).With verbs:(β).sat scio,
Plaut. Aul. 3, 6, 25; Ter. Eun. 3, 2, 34; id. Ad. 3, 2, 41; 3, 3, 6; 4, 1, 10; id. Phorm. 4, 3, 31:sat prata biberunt,
Verg. E. 3, 111.—With adjectives:(γ).accusator sat bonus,
Cic. Rosc. Am. 32, 89:non sat idoneus Pugnae,
Hor. C. 2, 19, 26: sat planum. Liv. 6, 18 fin. —Signifying diminution, like the Engl. enough, tolerably, moderately, passably:laetantibus omnibus bonis, etiam sat bonis,
Cic. Att. 14, 10, 1; so, sat bonus (less than bonus): [p. 1634] sl me voltis esse oratorem, si etiam sat bonum, si bonum denique, non repugnabo, id. de Or. 3, 22, 84.—With adverbs:B. 1.qui sat diu vixisse sese arbitrabitur,
Plaut. Capt. 4, 2, 12:sat commode,
Ter. And. 3, 1, 17:sat recte,
id. Heaut. 5, 2, 43.—Adject., in the phrase satius est, with a subject-clause (cf. supra, 1. a. b, and b. b) followed by quam:* 2.scire satius est quam loqui Servum hominem,
Plaut. Ep. 1, 1, 57; id. Bacch. 3, 2, 11; id. Cas. 1, 24; Ter. Heaut. 3, 1, 66; 5, 2, 16; id. Ad. 1, 1, 33; Cic. Att. 7, 1, 4; id. Inv. 2, 32, 100; Liv. 26, 29; 42, 23 fin. al.; cf.:nimio satius est, ut opu'st, te ita esse, quam ut animo lubet,
Plaut. Trin. 2, 2, 30:quanto satius est, te id dare operam... Quam id loqui, etc.,
Ter. And. 2, 1, 7; cf.also: satius multo fuisse, non moveri bellum adversus eum, quam omitti motum,
Liv. 34, 33:nonne fuit satius tristis Amaryllidis iras pati?
Verg. E. 2, 14:hos te satius est docere, ut, quando agas, quid agant, sciant,
Plaut. Poen. 3, 1, 49:mori me satius est,
Ter. Eun. 4, 7, 2; id. Phorm. 5, 7, 63; cf.:repertus est nemo, qui mori diceret satius esse,
Cic. Verr. 2, 2, 36, § 88:mortuom hercle me duco satius,
Plaut. Truc. 5, 34:terga impugnare hostium satius visum est,
Liv. 3, 70; Plaut. Ps. 1, 5, 34.—In a positive signif., it serves, benefits, is of use: nihil phluarein satius est, miles (perh. in reference to the preceding speech of the miles:mortuum me duco satius),
Plaut. Truc. 5, 36: satius putare, with an object-clause, to believe it to be better, Nep. Paus. 5, 1.—Adverb., with a verb, rather (syn. potius):II.ego quod magis pertineat ad Fundanii valetudinem, satius dicam,
Varr. R. R. 1, 2, 26.Particular phrases.A.Sat agito (also in one word, satagito), and sat agere suarum rerum, to have enough to do, have one ' s hands full; to be busy, be troubled (only in the foll. passages):B.nunc agitas sat tute tuarum rerum,
Plaut. Bacch. 4, 3, 23:is quoque suarum rerum sat agitat, tamen, etc.,
Ter. Heaut. 2, 1, 13 Bentl., followed by Umpfenb.; and so ap. Charis. p. 193 P. (Fleck. sat agit, tamen).—Satis ago or sat ago (also in one word, satago).1. 2. (α).Form satis ago (class.): jam apud vallum nostri satis agebant, Cato ap. Charis. p. 193 P.:(β).cum Pyrrhus rex in terrā Italiā esset satisque agerent Romani,
Gell. 3, 8, 1:ego nocte hac proximā In somnis egi satis et fui homo exercitus,
Plaut. Merc. 2, 1, 4:complorantibus omnibus nostris atque in sentinā satis agentibus,
Gell. 19, 1, 3; 9, 11, 4:satis agentes rerum suarum,
App. M. 8, p. 209, 6.— Impers. pass.:pugnatur acriter: agitur tamen satii,
Cic. Att. 4, 15, 9.—Form sat ago (satago) (very rare): Caesar alte-ram alam mittit, qui satagentibus celeriter occurrerent, Auct. B. Afr. 78, 7; cf. supra, II. A.—3.To bustle about, make a to-do, be full of business, polupragmoneuô (postAug. and very rare):C.(Domitius) Afer venuste Mallium Suram multum in agendo discursantem, salientem, manus jactantem, etc.... non agere dixit, sed satagere. Est enim dictum per se urbanum satagere, etc.,
Quint. 6, 3, 54; cf. id. 11, 3, 126:curris, stupes, satagis tamquam mus in matellā,
Petr. 58, 9.—Also act.: interea haec satagens, busily doing or performing, Petr. 137, 10.—Satis accipio, caveo, do, exigo, peto, offero, etc., t: t. of business lang., to take, give, ask, offer, etc., sufficient bail or security:D.satis accipio,
Cic. Quint. 13, 44 sq.; id. Rosc. Com. 14, 40; id. Verr. 2, 1, 45, § 115; Plaut. Stich. 4, 1, 4; Dig. 36, 4, 5; 45, 1, 4; 46, 1, 33.— Pass., Cato, R. R. 2, 6:satis acceptum habere,
to be fully assured, Plaut. Most. 1, 3, 90; 1, 3, 67:satis caveo,
Dig. 7, 1, 60 (cf. caveo, II. 2.):satis do (also as one word, satisdo),
Cic. Quint. 13, 44 sq.; id. Verr. 2, 1, 56, § 146; 2, 2, 24, § 60; id. Rosc. Com. 12, 35; id. Fam. 13, 28, a, 2; id. Att. 5, 1, 2; Dig. 1, 2, 8; 1, 2, 7 fin.; 36, 4, 1; 36, 4, 5; 46, 6, 1.—With gen.:judicatae pecuniae,
Val. Max. 4, 1, 8:damni infecti,
Plin. 36, 2, 2, § 6:fidei commissi,
Dig. 36, 4, 5; 46, 4, 5: satisdato (caveo, promitto, debeo, etc.), by giving bail or security, ib. 5, 1, 2 fin.; 2, 11, 4 fin.; 40, 5, 4; Cic. Att. 16, 15, 2:satis exigo,
Dig. 26, 7, 45 fin.; 36, 3, 18:satis offero,
to tender security, ib. 26, 10, 5; 36, 4, 3; 48, 17, 1:satis peto,
to demand security, ib. 35, 1, 70.—Sătis făcĭo, or, in one word, sătisfăcĭo ( pass. satisfacitur, Varr. ap. Prisc. p. 789 P.), to give satisfaction, to satisfy, content:1.satisfacere dicimur ei, cujus desiderium implemus,
Dig. 2, 8, 1 (very freq. and class.).In gen.(α).With dat.:(β).ut illis satis facerem ex disciplinā,
Plaut. Ps. 5, 1, 28:Siculis,
Cic. Verr. 2, 5, 53, § 139:alicui petenti,
id. Or. 41, 140:operam dabo ut tibi satisfaciam,
id. Att. 2, 4, 3:deo pie et caste,
id. Fam. 14, 7, 1:domino vel populo (gladiatores),
id. Tusc. 2, 17, 41.—In mal. part., Petr. 75; 77.—Of things:cum aut morte aut victoriā se satisfacturum rei publicae spopondisset,
Cic. Phil. 14, 9, 26:cui (vitae meae) satis feci vel aetate vel factis,
id. Fam. 10, 1, 1:me omnibus satis esse facturum,
id. Balb. 1, 2:causae atque officio satis facere,
id. Div. in Caecil. 14, 47; cf.:satis officio meo, satis illorum voluntati, qui a me hoc petiverunt, factum esse arbitrabor,
id. Verr. 2, 5, 49, § 130:gravibus seriisque rebus,
id. Off. 1, 29, 103:etsi nullo modo poterit oratio mea satis facere vestrae scientiae,
id. Phil. 2, 23, 57; cf.:qui et naturae et legibus satis fecit,
id. Clu. 10, 29:amicitiae nostrae,
id. Fam. 10, 1, 3:me plus satis nostrae conjunctioni amorique facturum,
id. ib. 4, 8, 2:ut omnium vel suspicioni vel malevolentiae vel crudelitati satis fiat,
id. Rab. Post. 17, 45:mihi vero satis superque abs te videtur istorum studiis... esse factum,
id. de Or. 1, 47, 204:se avarissimi hominis cupiditati satis facere posse,
id. Verr. 1, 14, 41:odio alicujus,
Suet. Tib. 66 fin.:libidini alicujus,
Lact. 6, 11, 23:voluntati voluntate satisfecimus,
Sen. Ben. 2, 35, 1:condicioni,
Dig. 36, 1, 77.—With in aliquā re:(γ).qui (histriones) in dissimillimis personis satisfaciebant,
Cic. Or. 31, 109; so,in historiā,
id. Leg. 1, 2, 5:in jure civili,
id. de Or. 1, 37, 170:in omni genere,
id. Att. 16, 5, 2.—With dat. and obj.-clause (rare):(δ).quibus quoniam satisfeci me nihil reliqui fecisse, quod ad sanandum me pertineret, reliquum est, ut, etc.,
Nep. Att. 21, 5.—Absol.:2.quamobrem tandem non satisfacit?
Cic. Fin. 1, 5, 15.—With de:nos plene et statim de eo satis esse facturos,
Quint. 4, 5, 18.—In partic.a.T. t. of business lang., to satisfy, content (by payment or security), to pay or secure a creditor:b.pecunia petitur ab Hermippo: Hermippus ab Heraclide petit, ipse tamen Fufiis satisfacit absentibus et fidem suam liberat,
Cic. Fl. 20, 47:cum de visceribus tuis et filii tui satis facturus sis quibus debes,
id. Q. Fr. 1, 3, 7: ut si mihi in pecuniā minus satisfecisset, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 12, 2; Caes. B. C. 3, 60 fin.; Dig. 40, 1, 4:omnis pecunia exsoluta esse debet aut eo nomine satisfactum esse: satisfactum autem accipimus, quemadmodum voluit creditor, licet non sit solutum, etc.,
ib. 13, 7, 9; so (opp. solvere) ib. 18, 1, 19:Stichus servus meus heredi meo mille nummos si solverit, satisve fecerit, etc.,
ib. 40, 4, 41; 40, 7, 39, § 1.—With gen. of the thing:cui ususfructus legatus esset, donec ei totius dotis (sc. nomine) satis fieret, etc.,
Dig. 33, 2, 30.—To give satisfaction (by word or deed); to make amends or reparation; to make excuse; to ask pardon, apologize to a person offended, injured, etc.(α).With dat.:(β).aut satisfaciat mihi ille, etc.,
Plaut. Am. 3, 2, 8:si Aeduis de injuriis... item si Allobrogibus satisfaciant,
Caes. B. G. 1, 14:deinde reliquae legiones per tribunos militum egerunt, ut Caesari satisfacerent, etc.,
id. ib. 1, 41:acceperam jam ante Caesaris litteras, ut mihi satisfieri paterer a te,
Cic. Phil. 2, 20, 49.—With de and abl.:(γ).omnibus rationibus de injuriis,
Caes. B. G. 5, 1, 7.—With gen.:(δ).injuriarum satisfecisti L. Labieno,
Auct. Her. 4, 27, 37.—Absol.:c.missis ad Caesarem satisfaciundi causā legatis,
Caes. B. G. 5, 54:in quā civitate legatus populi Romani aliquā ex parte violatus sit, nisi publice satis factum sit, el civitati bellum indici atque inferri solere,
Cic. Verr. 2, 1, 31, § 79:satisfacientes aut supplicantes summittimus (manus),
Quint. 11, 3, 115 et saep.—To give satisfaction by suffering a penalty: saepe satisfecit praedae venator, Mart. 12, 14, 3. -
96 sollicito
sollĭcĭto ( sōlĭ-), āvi, ātum, 1, v. a. [sollicitus], to disturb, stir, agitate, move; to distress, harass, make uneasy, vex, solicit, tempt, seduce, attract, induce.I.Lit., to stir, put in lively motion, move violently, disturb, shake, exercise ( poet. and in post-Aug. prose).A.Histri tela manu jacientes sollicitabant, Enn. ap. Macr. S. 6, 3 (Ann. v. 438 Vahl.): myropolas omnes sollicito;B.ubicumque unguentum est, ungor,
keep them busy, Plaut. Cas. 2, 3, 10:nec fas esse, quod sit fundatum perpetuo aevo, sollicitare suis.. ex sedibus,
Lucr. 5, 162:pinnisque repente sollicitant divum nocturno tempore lucos,
id. 4, 1008; 2, 965: teneram ferro sollicitavit humum, stirred, i. e. by the plough, Tib. 1, 7, 30; so,tellurem,
Verg. G. 2, 418:herbae, Quas tellus, nullo sollicitante (i. e. eam) dabat,
Ov. F. 4, 396:remis freta,
Verg. G. 2, 503:spicula dextrā,
id. A. 12, 404:totum tremoribus orbem,
Ov. M. 6, 699:stamina docto Pollice, pregn.,
excite by handling, id. ib. 11, 169 (v. II. B. 1. infra):stomachum vomitu, alvum purgatione,
to move, Cels. 1 praef. fin.: mox, velut aurā sollicitante, provecti longius, as if a breeze were moving us on, Quint. 12, prooem. 2:hic (spiritus naturae), quamdiu non... pellitur, jacet innoxius... ubi illum extrinsecus superveniens causa sollicitat, compellitque et in artum agit, etc.,
stirs up, Sen. Q. N. 6, 18, 2:sollicitavit aquas remis,
Claud. Rapt. Pros. 1, 2:lucus, qui primus anhelis sollicitatur equis,
id. Idyll. 1, 3:seu remige Medo sollicitatur Athos,
id. Ruf. 1, 336:Maenalias feras,
to hunt, Ov. Am. 1, 7, 14:ne salebris sollicitentur apes,
Col. 9, 8, 3.—Of a river:cum Danubius non jam radices nec media montium stringit, sed juga ipsa sollicitat,
Sen. Q. N. 3, 27, 9.—In mal. part., Ov. Am. 3, 7, 74; Mart. 11, 22, 4; 11, 46, 4; Petr. 20, 2.—To produce by stirring, excite, cause to come forth, to arouse, draw out (rare): radices in ipsā arbore sollicitando, by starting roots from the tree (cf. the context), Plin. 17, 13, 21, § 98; cf.:II.sollicitatur id in nobis quod diximus ante semen,
Lucr. 4, 1037.—Trop., = sollicitum facere.A. 1.Of the body (very rare and poet.):2.mala copia Aegrum sollicitat stomachum,
distresses, Hor. S. 2, 2, 43. —Of the mind; constr. with acc. of person, with animum, etc.(α).To fill with apprehension, cause fear, suspense of the mind, and anxiety for the future; and pass., = sollicitum esse, to be distressed, to torment one's self:(β).nunc ibo ut visam, estne id aurum ut condidi, quod me sollicitat miserum plurimis modis,
Plaut. Aul. 1, 1, 26: certo scio, non ut Flamininum sollicitari te, Tite, sic noctesque diesque, Enn. ap. Cic. Sen. 1, 1:jamdudum equidem sentio, suspicio quae te sollicitet,
Plaut. Bacch. 4, 7, 50:sicine me atque illam operā tuā nunc miseros sollicitarier?
Ter. And. 4, 2, 6: egon' id timeo? Ph. Quid te ergo aliud sollicitat? id. Eun. 1, 2, 82; so id. Heaut. 2, 3, 10:aut quid sit id quod sollicitere ad hunc modum?
id. Hec. 4, 4, 54:me autem jam et mare istuc et terra sollicitat,
Cic. Q. Fr. 3, 3, 1:an dubitas quin ea me cura (pro genero et filio) vehementissime sollicitet?
id. Fam. 2, 16, 5:multa sunt quae me sollicitant anguntque,
id. Att. 1, 18, 1:ne cujus metu sollicitaret animos sociorum,
Liv. 45, 28 med.:cum Scipionem exspectatio successoris sollicitaret,
id. 30, 36 fin.:desiderantem quod satis est neque Tumultuosum sollicitat mare, Nec, etc.,
Hor. C. 3, 1, 26; cf. Mart. 7, 54, 2.—With de:de posteris nostris et de illā immortalitate rei publicae sollicitor, quae, etc.,
Cic. Rep. 3, 29, 41.— Hence, like verbs of fearing, with ne, that ( lest):et Quibus nunc sollicitor rebus! ne aut ille alserit, Aut uspiam ceciderit, etc.,
Ter. Ad. 1, 1, 11:sollicitari se simulans, ne in ejus perniciem conspirarent,
Amm. 14, 7, 9.—Also with quod, like verbs of emotion:me illa cura sollicitat angitque vehementer, quod... nihil a te, nihil ex istis locis... affluxit,
Cic. Q. Fr. 3, 3, 1.—More rarely, to grieve, afflict, make wretched:(γ).istuc facinus quod tuom sollicitat animum, id ego feci,
Plaut. Aul. 4, 10, 8:sed erile scelus me sollicitat,
id. Rud. 1, 3, 19: cur meam senectutem hujus sollicito amentiā? why do I make my old age miserable by, etc., Ter. And. 5, 3, 16:haec cura (ob miserum statum rei publicae) sollicitat et hunc meum socium,
Cic. Brut. 97, 331.—With subject-clause:nihil me magis sollicitat quam... non me ridere tecum,
Cic. Fam. 2, 12, 1.—To disturb the rest or repose of a person or community, to trouble, harass, = perturbare:B.quid me quaeris? quid laboras? quid hunc sollicitas?
Plaut. Ep. 5, 2, 15; so,quae roget, ne se sollicitare velis,
Ov. A. A. 1, 484:temeritas et libido et ignavia semper animum excruciant, et semper sollicitant,
Cic. Fin. 1, 16, 50:anxitudo, prona ad luctum et maerens, semperque ipsa se sollicitans,
id. Rep. Fragm. 2, 41, 68:quoniam rebellando saepius nos sollicitant,
Liv. 8, 13, 13:finitimi populi, qui castra, non urbem positam in medio ad sollicitandam omnium pacem crediderant,
to disturb the peace, id. 1, 21, 2:unde neque ille sollicitare quietae civitatis statum possit,
id. 21, 10, 12; so,pacem,
id. 34, 16 fin.:ira Jovis sollicitati prava religione,
id. 1, 31, 8:ea cura quietos (deos) sollicitat,
Verg. A. 4, 380:alium ambitio numquam quieta sollicitat,
Sen. Cons. Polyb. 4 (23), 2:eum non metus sollicitabit,
id. ib. 9 (28), 4: (voluptas) licet alia ex aliis admoveat, quibus totos partesque nostri sollicitet, id. Vit. Beat. 5, 4:et magnum bello sollicitare Jovem,
Ov. F. 5, 40:sollicitatque feros non aequis viribus hostes,
Luc. 4, 665:ut me nutricibus, me aviae educanti, me omnibus qui sollicitare illas aetates solent, praeferret,
Quint. 6, prooem. § 8: sollicitare manes, to disturb the dead by mentioning their names:parce, precor, manes sollicitare meos,
Ov. Tr. 3, 11, 32; cf.:cur ad mentionem defunctorum testamur, memoriam eorum a nobis non sollicitari?
Plin. 28, 2, 5, § 23.—Hence, pregn.:sollicito manes,
I disturb the dead, Ov. M. 6, 699:sollicitare umbras = ciere, citare, in necromancy,
Manil. 1, 93.—Without the idea of distress or uneasiness.1.To stir, rouse, excite, incite ( poet. and in post-Aug. prose):2.unicus est de quo sollicitamur honor,
Ov. F. 6, 10, 76:sollicitatque deas,
id. M. 4, 473:vanis maritum sollicitat precibus,
id. ib. 9, 683:quoque Musarum studium a nocte silenti Sollicitare solet, Claud. VI. Cons. Hon. praef. 12: cupidinem lentum sollicitas,
Hor. C. 4, 13, 6:labris quae poterant ipsum sollicitare Jovem,
Mart. 66, 16:me nova sollicitat, me tangit serior aetas,
Ov. Am. 2, 4, 45:deinde (luxuria) frugalitatem professos sollicitat,
Sen. Ep. 56, 10.—Hence,To attract, to tempt, to invite ( poet. and in post-Aug. prose):III.si quis dotatam uxorem habet, eum hominem sollicitat sopor,
Plaut. Most. 3, 2, 15 Lorenz:nullum sollicitant haec, Flacce, toreumata canem,
Mart. 12, 74, 5:cum, mira specie, feminarum sollicitaret oculos,
Val. Max. 4, 5, 1 ext.:non deest forma quae sollicitet oculos,
Sen. Ep. 88, 7:in his (praediis venalibus) me multa sollicitant,
Plin. Ep. 3, 19, 1:quibuscum delinimentis potest animos omnium sollicitat,
Just. 21, 1, 5:omni studio sollicitatum spe regni,
id. 8, 3, 8:in Graeciam Philippus cum venisset, sollicitatus paucarum civitatum direptione (i. e. spe diripiendi),
id. 9, 1:sollicitati praeda,
id. 23, 1, 10; 2, 13 fin.:te plaga lucida caeli... sollicitet,
Stat. Th. 1, 27:magno praemio sollicitatus,
bribed, Front. Strat. 3, 6, 4.—So, to attract the attention, occupy the mind:ut vix umquam ita sollicitari partibus earum debeamus ut non et summae meminerimus,
Quint. 11, 3, 151.—Transf., to incite one to do something.A. 1.Absol.:2.servum sollicitare verbis, spe promissisque corrumpere, contra dominum armare,
Cic. Deiot. 11, 30:non sollicitabit rursus agrarios?
id. Phil. 7, 6, 18:sollicitant homines imperitos Saxo et Cafo,
id. ib. 10, 10, 22: necare eandem voluit: quaesivit venenum;sollicitavit quos potuit,
id. Cael. 13, 31:Milo... quos ex aere alieno laborare arbitrabatur, sollicitabat,
Caes. B. C. 3, 22: quos ingenti pecuniae spe sollicitaverant vestri (sc. to murder Philip), Curt. 4, 1, 12:ipsam ingentibus sollicitare datis,
Ov. M. 6, 463:pretio sperare sollicitari animos egentium,
Cic. Cat. 4, 8, 17; Liv. 2, 42, 6; Nep. Paus. 3, 6.—So esp. milit. t. t.,= temptare (freq. in the historians), to strive to win over, tempt, instigate, incite to defection, attack, etc.:ad sollicitandas civitates,
Caes. B. G. 7, 63:Germanos Transrhenanos sollicitare dicebantur,
id. ib. 5, 2; so id. B. C. 3, 21; id. B. G. 5, 55; 6, 2; 7, 53;7, 54: servitia urbana sollicitare,
Sall. C. 24 fin.:nobilissimos Hispanos in Italiam ad sollicitandos populares... miserunt,
Liv. 24, 49, 8:vicinos populos haud ambigue sollicitari,
id. 8, 23, 2:ad continendas urbes, quas illinc Eumenes, hinc Romani sollicitabant,
id. 37, 8, 5:num sollicitati animi sociorum ab rege Perseo essent,
id. 42, 19 fin.:omnes sollicitatos legationibus Persei, sed egregie in fide permanere,
id. 42, 26 fin.; so,diu,
id. 31, 5, 8; 40, 57, 2; 41, 23, 7;45, 35, 8: interim qui Persas sollicitarent mittuntur,
Curt. 5, 10, 9; Suet. Oth. 5; id. Ner. 13; id. Tit. 9; Nep. Paus. 3, 6.—With ad and acc.:3.in servis ad hospitem necandum sollicitatis,
Cic. Cael. 21, 51:servum ad venenum dandum,
id. Clu. 16, 47:opifices et servitia ad Lentulum eripiendum,
Sall. C. 50, 1:qui ultro ad transeundum hostes vocabant sollicitabantque,
Liv. 25, 15, 5.—After in:cum milites ad proditionem, amicos ad perniciem meam pecunia sollicitet,
Curt. 4, 11, 1.—With ut: civitates sollicitant [p. 1722] ut in libertate permanere vellent, Caes. B. G. 3, 8:4.se sollicitatum esse ut regnare vellet,
Cic. Fam. 15, 2, 6:missis ad accolas Histri, ut in Italiam irrumperent sollicitandos, Liv 39, 35: Darei litterae quibus Graeci milites sollicitabantur ut regem interficerent,
Curt. 4, 10, 16.—With gen., gerund., and causa:5.comperi legatos Allobrogum tumultus Gallici excitandi causa a P. Lentulo esse sollicitatos,
Cic. Cat. 3, 2, 4.—With in and acc. (post-class.;6.the prevailing constr. in Just.): amicum in adulterium uxoris sollicitatum,
Just. 1, 7, 18:Alexander in Italiam sollicitatus,
urgently invited, id. 12, 2, 1:Iones sollicitare in partes suas statuit,
id. 2, 12, 1:qui Peloponnenses in societatem armorum sollicitaret,
id. 13, 5; so id. 13, 5, 10; 32, 4, 1; 29, 4, 5. —With acc. of abstract objects ( poet.):B.nuptae sollicitare fidem (= nuptam sollicitare ad fidem violandam),
to make attempts against, Ov. H. 16 (17), 4; cf. id. Am. 3, 1, 50; id. M. 6, 463; 7, 721; id. P. 3, 3, 50.—In gen., without implying an evil purpose, to induce, incite, stimulate, solicit, urge, invite, exhort, move ( poet. and in postAug. prose):antequam est ad hoc opus (historiam scribendi) sollicitatus,
induced to undertake this work, Quint. 10, 1, 74:quae Hecubae maritum posset ad Hectoreos sollicitare rogos,
Mart. 6, 7, 4:cum, sollicitatus ex urbe Roma (a Mithridate), praecepta pro se mitteret,
Plin. 25, 2, 3, § 6:sollicitandi (parentes) ad hunc laborem erant,
it was necessary to give inducements to the parents to undertake this labor, Sen. Ben. 3, 11, 1:cum juventutem ad imitationem sui sollicitaret,
id. Cons. Helv. 10, 10:alios Orientis regis ut idem postularent sollicitare temptavit,
Suet. Dom. 2:juvenum... corpora nunc pretio, nunc ille hortantibus ardens sollicitat dictis,
Stat. Th. 2, 485:sollicitat tunc ampla viros ad praemia cursu celeres,
id. ib. 6, 550:ut per praecones susceptores sollicitarent,
Just. 8, 3, 8:Alexander in Italiam a Tarentinis sollicitatus,
id. 12, 2, 1:avaritia sollicitatus (= permotus),
id. 32, 2, 1:sollicitatoque juvene ad colloquium,
allured him to the conference, id. 38, 1, 9:hoc maxime sollicitatus ad amicitiam,
Plin. 6, 22, 24, § 85:serpentes sollicitant ad se avis,
id. 8, 23, 35, § 85:hyaena ad sollicitandos canes,
id. 8, 30, 44, § 106:velut vacua possessione sollicitatus,
Just. 31, 3, 2:remansit in caelibatu, neque sollicitari ulla condicione amplius potuit (i. e. ad uxorem ducendam),
Suet. Galb. 5:quod me, tamquam tirunculum, sollicitavit ad emendum (signum),
Plin. Ep. 3, 6, 4:ut ex copia studiosorum circumspicias praeceptores quos sollicitare possimus (sc. ut huc veniant),
id. 4, 13, 11.—With inf. ( poet.):finemque expromere rerum sollicitat superos,
urgently implores to disclose the issue, Luc. 5, 69:cum rapiant mala facta bonos... sollicitor nullos esse putare deos,
Ov. Am. 3, 8, 36; cf.:sollicitat spatium decurrere amoris,
Lucr. 4, 1196.—With ne:maritum sollicitat precibus, ne spem sibi ponat in arte,
Ov. M. 9, 683. -
97 sub
sŭb (on the form sus from subs v. infra, III.), prep. with acc. and abl. [perh. for es-ub, ens-ub, = ens (eis) and hupo; Sanscr. upa; cf. Curt. Gr. Etym. p. 290], under.I.With abl., to point out the object under which a thing is situated or takes place (Gr. hupo, with dat. or gen.), under, below, beneath, underneath.A.Of space:2.si essent, qui sub terrā semper habitavissent... nec tamen exissent umquam supra terram,
Cic. N. D. 2, 37, 95; Plaut. Capt. 3, 5, 72:sub aquā,
id. Cas. 2, 6, 28:sub vestimentis,
id. Ep. 2, 2, 32; Liv. 1, 58; cf.: saepe est sub palliolo sordido sapientia, Caecil. ap. Cic. Tusc. 3, 23, 56:ingenium ingens Inculto latet hoc sub corpore,
Hor. S. 1, 3, 34:sub pellibus hiemare,
Caes. B. C. 3, 13, 5; cf. Liv. 23, 18, 15:manet sub Jove frigido Venator,
Hor. C. 1, 1, 25:sub divo moreris,
id. ib. 2, 3, 23:vitam sub divo agat,
id. ib. 3, 2, 5 (v. divus, II.):sub terrā vivi demissi sunt,
Liv. 22, 57:sub hoc jugo dictator Aequos misit,
id. 3, 28, 11:pone (me) sub curru nimium propinqui Solis,
Hor. C. 1, 22, 21 et saep.— Trop.:non parvum sub hoc verbo furtum latet,
Cic. Agr. 3, 3, 12.—Transf., of lofty objects, at the foot of which, or in whose immediate neighborhood, any thing is situated, under, below, beneath, at the foot of, at, by, near, before:B.sub monte consedit,
Caes. B. G. 1, 48; so,sub monte considere,
id. ib. 1, 21:sub colle constituere,
id. ib. 7, 49:sub montis radicibus esse,
id. ib. 7, 36 al.:sub ipsis Numantiae moenibus,
Cic. Rep. 1, 11, 17:est ager sub urbe,
Plaut. Trin. 2, 4, 107; so,sub urbe,
Ter. Ad. 5, 8, 26; Varr. R. R. 1, 50, 2; Hor. C. 3, 19, 4:sub Veteribus,
Plaut. Curc. 4, 1, 19:sub Novis,
Cic. de Or. 2, 66, 266 Orell. N. cr.; id. Ac. 2, 22, 70 Goer. N. cr.; cf. Varr. L. L. 6, § 59 Müll.:sub basilicā,
Plaut. Curc. 4, 1, 11 et saep.— Trop.:sub oculis domini suam probare operam studebant,
Caes. B. C. 1, 57 fin.:omnia sub oculis erant,
Liv. 4, 28; cf. Vell. 2, 21, 3:classem sub ipso ore urbis incendit,
Flor. 2, 15.—Of time, in, within, during, at, by:C.ne sub ipsā profectione milites oppidum irrumperent,
Caes. B. C. 1, 27:sub decessu suo,
Hirt. B. G. 8, 49:sub luce,
Ov. M. 1, 494; Hor. A. P. 363; Liv. 25, 24:sub eodem tempore,
Ov. F. 5, 491:sub somno,
Cels. 3, 18 med. al.—In other relations, where existence under or in the immediate vicinity of any thing may be conceived.1.Under, in rank or order; hence, next to, immediately after: Euryalumque Helymus sequitur;2.quo deinde sub ipso Ecce volat calcemque terit jam calce Diores,
Verg. A. 5, 322.—In gen., of subjection, domination, stipulation, influence, effect, reason, etc., under, beneath, with:3.omnes ordine sub signis ducam legiones meas,
under my standards, Plaut. Ps. 2, 4, 71: sub armis vitam cernere, Enn. ap. Varr. L. L. 6, § 81 Müll. (Trag. v. 297 Vahl.); so,sub armis,
Caes. B. C. 1, 41; 1, 42:sub sarcinis,
id. B. G. 2, 17; 3, 24:sub onere,
id. B. C. 1, 66 et saep.—Trop., under, subject to, in the power of; during, in the time of, upon, etc.:II.sub Veneris regno vapulo, non sub Jovis,
Plaut. Ps. 1, 1, 13:sub regno esse,
Cic. Rep. 1, 38, 60:sub imperio alicujus esse,
Ter. Heaut. 2, 2, 4:sub dicione atque imperio alicujus esse,
Caes. B. G. 1, 31; Auct. B. Alex. 66, 6; Sall. J. 13, 1; Nep. Con. 4, 4; id. Eum. 7, 1; cf.:sub Corbulone Armenios pellere,
Tac. H. 3, 24: sub manu alicujus esse, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 23, 2;sub rege,
Cic. Rep. 2, 23, 43; Hor. C. 3, 5, 9:sub Hannibale,
Liv. 25, 40:sub dominā meretrice,
Hor. Ep. 1, 2, 25:sub nutrice,
id. ib. 2, 1, 99:sub judice lis est,
id. A. P. 78:praecipua sub Domitiano miseriarum pars erat,
during the reign of, Tac. Agr. 45:scripsit sub Nerone novissimis annis,
Plin. Ep. 3, 5, 5:gnarus sub Nerone temporum,
Tac. Agr. 6; Suet. Tit. 8 et saep.:sub vulnere,
from the effects of the wound, Ov. M. 5, 62; cf.:sub judice,
under, id. ib. 13, 190:nullo sub indice,
forced by no betrayer, id. ib. 13, 34.—So in certain phrases where the simple abl. is more freq.:sub pacto abolitionis dominationem deponere,
Quint. 9, 2, 97:sub condicione,
Liv. 6, 40, 8 Weissenb. ad loc.:sub condicionibus,
id. 21, 12, 4:sub eā condicione, ne cui fidem meam obstringam,
Plin. Ep. 4, 13, 11:sub eā condicione, si esset, etc.,
id. ib. 8, 18, 4; so,sub condicione, ut (ne, si, etc.),
Suet. Tib. 44; 13; id. Caes. 68; id. Claud. 24; id. Vit. 6:sub specie (= specie, or per speciem): sub specie infidae pacis quieti,
Liv. 9, 45, 5; 36, 7, 12; 44, 24, 4:sub tutelae specie,
Curt. 10, 6, 21; Sen. Ben. 1, 4, 2; cf.:sub nomine pacis bellum latet,
Cic. Phil. 12, 7, 17:sub alienis auspiciis rem gerere,
Val. Max. 3, 2, 6:sub lege, ne,
Suet. Aug. 21:sub exceptione, si,
id. Caes. 78:sub poenā mortis,
id. Calig. 48:servitutis,
id. Tib. 36 et saep.:sub frigido sudore mori,
Cels. 5, 26, 31 fin. —With acc., to point out the object under which a thing comes, goes, extends, etc. (Gr. hupo, with acc.), under, below, beneath.A.Of space, usually with verbs of motion:2.et datores et factores omnes subdam sub solum,
Plaut. Curc. 2, 3, 18:manum sub vestimenta deferre,
id. Bacch. 3, 3, 78:cum tota se luna sub orbem solis subjecisset,
Cic. Rep. 1, 16, 25:exercitum sub jugum mittere,
Caes. B. G. 1, 7; 1, 12; Sall. J. 38, 9 Dietsch ad loc.:sub furcam ire,
Hor. S. 2, 7, 66:sub divum rapere,
id. C. 1, 18, 13:sub terras ire,
Verg. A. 4, 654. — Trop.:sub judicium sapientis et delectum cadunt,
Cic. Fin. 3, 18, 61:quae sub sensus subjecta sunt,
id. Ac. 2, 23, 74:quod sub aurium mensuram aliquam cadat,
id. Or. 20, 67:columbae Ipsa sub ora viri venere,
Verg. A. 6, 191:quod sub oculos venit,
Sen. Ben. 1, 5, 6.—Rarely with verb of rest:quidquid sub Noton et Borean hominum sumus,
Luc. 7, 364.—Transf. (cf. supra, I. A. 2.), of lofty objects, to the foot of which, or into whose immediate neighborhood, any thing comes, or near to which it extends, under, below, beneath, to, near to, close to, up to, towards, etc.:B.sub montem succedunt milites,
Caes. B. C. 1, 45:sub ipsum murum fons aquae prorumpebat,
Hirt. B. G. 8, 41:missi sunt sub muros,
Liv. 44, 45:Judaei sub ipsos muros struxere aciem,
Tac. H. 5, 11; 3, 21:aedes suas detulit sub Veliam,
Cic. Rep. 2, 31, 54:arat finem sub utrumque colonus,
Hor. S. 2, 1, 35:jactatus amnis Ostia sub Tusci,
id. ib. 2, 2, 33:(hostem) mediam ferit ense sub alvum,
Ov. M. 12, 389:sub orientem secutus Armenios,
Flor. 3, 5.—Of time, denoting a close approximation.1.Before, towards, about, shortly before, up to, until:2.Pompeius sub noctem naves solvit,
Caes. B. C. 1, 28; so,sub noctem,
Verg. A. 1, 662; Hor. C. 1, 9, 19; id. S. 2, 1, 9; 2, 7, 109; id. Ep. 2, 2, 169:sub vesperum,
Caes. B. G. 2, 33; id. B. C. 1, 42:sub lucem,
id. B. G. 7, 83; Verg. G. 1, 445:sub lumina prima,
Hor. S. 2, 7, 33:sub tempus edendi,
id. Ep. 1, 16, 22:sub dies festos,
Cic. Q. Fr. 2, 1, 1:sub galli cantum,
Hor. S. 1, 1, 10:usque sub extremum brumae intractabilis imbrem,
Verg. G. 1, 211:simulacra Visa sub obscurum noctis,
id. ib. 1, 478:prima vel autumni sub frigora,
id. ib. 2, 321:quod (bellum) fuit sub recentem pacem,
Liv. 21, 2, 1.—After, immediately after, just after, immediately upon:C.sub eas (litteras) statim recitatae sunt tuae,
Cic. Fam. 10, 16, 1; cf. Cael. ap. Cic. Fam. 8, 4, 4:sub haec dicta omnes procubuerunt,
Liv. 7, 31:sub adventum praetoris,
id. 23, 15, 1; 23, 16, 3; 45, 10, 10:sub hanc vocem fremitus variantis multitudinis fuit,
id. 35, 31:sub hoc erus inquit,
hereupon, Hor. S. 2, 8, 43.—In other relations, in which a coming under any thing may be conceived:III.lepide hoc succedit sub manus negotium,
comes to hand, convenient, Plaut. Mil. 3, 2, 59:sub manus succedere,
id. ib. 4, 4, 7; id. Pers. 4, 1, 2: sub manum submittere, at hand, convenient, Auct. B. Afr. 36, 1:sub ictum venire,
Liv. 27, 18:sub manum annuntiari,
Suet. Aug. 49 (al. sub manu; cf.supra, I. C.): sub legum et judiciorum potestatem cadere,
Cic. Verr. 2, 5, 55, § 144:sub populi Romani imperium dicionemque cadere,
id. Font. 5, 12 (1, 2):incolas sub potestatem Atheniensium redigere,
Nep. Milt. 1:matrimonium vos sub legis superbissimae vincula conicitis,
Liv. 4, 4:sub unum fortunae ictum totas vires regni cadere pati,
Curt. 3, 8, 2.—In composition, the b remains unchanged before vowels and before b, d, j, l, n, s, t, v. Before m and r it is frequently, and before the remaining consonants, c, f, g, p, it is regularly assimilated. Yet here the MSS. vary, as in ob, ad, in, etc. Before some words commencing with c. p, t, it assumes the form sus, by the rejection of the b from a collateral form subs (analog. to abs); e. g. suscipio, suscito, suspendo, sustineo, sustuli, sustollo. Before s, with a following consonant, there remains merely su in the words suspicio, suspicor, suspiro; cf., however: substerno, substituo, substo, substruo al.; v. esp. Neue, Formenl. 2, 775 sqq.—B.In composition, sub denotes,1.Lit., a being situated or contained under, a putting or bringing under, or a going in under any thing: subaeratus, subcavus; subdo, subigo, subicio; subhaereo, subaperio; subedo.—2.Hence, also, a concealing or being concealed behind something; a secret action: subnoto, surripio, suffuror, subausculto, suborno. —3. -
98 Suria
Syrĭa (also written Sĭrĭa and Sŭ-rĭa), ae, f., = Suria, a country in Asia, on the Mediterranean Sea, Mel. 1, 11; Plin. 5, 12, 13, § 67; Cic. Div. 1, 41, 91; id. Agr. 2, 29, 80; id. Imp. Pomp. 22, 64; Manil. 4, 622. — Transf., for Assyria, Cic. Tusc. 5, 35, 101; Suet. Caes. 22 Oud.— Plur., Cat. 45, 22; Dig. 48, 22, 7, § 7; 50, 15, 3 proöem.— Hence,A.Syrĭus, a, um, adj., of or belonging to Syria, Syrian:B.triticum,
Plin. 18, 7, 12, § 63:oleum,
id. 23, 4, 49, § 95:pira,
Verg. G. 2, 88:ros,
i. e. nard, Tib. 3, 4, 28; cf. id. 3, 6, 63; Prop. 2, 13, 30 (3, 5, 14): dea, perh. Cybele, Suet. Non. 56; App. M. 8, p. 213, 9; Inscr. Orell. 1946 sq.— Subst.: Syrĭi, ōrum, m., the Syrians, Just. 26, 2. —Syrus (also written Sŭrus), a, um, adj., Syrian:C.vina,
Hor. C. 1, 31, 12:lagena,
Mart. 4, 46, 9:Orontes,
Juv. 3, 62 et saep.—As subst.: Syri, ōrum, m., the Syrians, Plaut. Curc. 3, 73; Plin. 7, 56, 57, § 192; Cic. Verr. 2, 3, 33, § 76; id. N. D. 1, 29, 81; id. Prov. Cons. 5, 10; id. de Or. 2, 66, 265; id. Div. 2, 46, 96 al.—Syrĭăcus, a, um, adj., Syrian:D. E.boves,
Plin. 8, 45, 70, § 179:praetor,
Cic. Q. Fr. 1, 2, 2, § 7:publicani,
doing business in Syria, id. ib. 2, 13, 2:legiones,
Suet. Tib. 48:bellum,
Flor. 2, 9; 2, 11; 2, 12.—Hence, adv.: Syrĭăcē, in the Syrian tongue, Vulg. 4 Reg. 18, 26.—Syrĭātĭcus, a, um, adj., Syrian: calami, Pelag. Vet. 27.—F.Syriscus, a, um, adj. dim., of or from Syria, Syrian:servus,
Ter. Ad. 5, 1, 1; id. Eun. 4, 7, 2:Copa,
Verg. Cop. 1. -
99 Surus
Syrĭa (also written Sĭrĭa and Sŭ-rĭa), ae, f., = Suria, a country in Asia, on the Mediterranean Sea, Mel. 1, 11; Plin. 5, 12, 13, § 67; Cic. Div. 1, 41, 91; id. Agr. 2, 29, 80; id. Imp. Pomp. 22, 64; Manil. 4, 622. — Transf., for Assyria, Cic. Tusc. 5, 35, 101; Suet. Caes. 22 Oud.— Plur., Cat. 45, 22; Dig. 48, 22, 7, § 7; 50, 15, 3 proöem.— Hence,A.Syrĭus, a, um, adj., of or belonging to Syria, Syrian:B.triticum,
Plin. 18, 7, 12, § 63:oleum,
id. 23, 4, 49, § 95:pira,
Verg. G. 2, 88:ros,
i. e. nard, Tib. 3, 4, 28; cf. id. 3, 6, 63; Prop. 2, 13, 30 (3, 5, 14): dea, perh. Cybele, Suet. Non. 56; App. M. 8, p. 213, 9; Inscr. Orell. 1946 sq.— Subst.: Syrĭi, ōrum, m., the Syrians, Just. 26, 2. —Syrus (also written Sŭrus), a, um, adj., Syrian:C.vina,
Hor. C. 1, 31, 12:lagena,
Mart. 4, 46, 9:Orontes,
Juv. 3, 62 et saep.—As subst.: Syri, ōrum, m., the Syrians, Plaut. Curc. 3, 73; Plin. 7, 56, 57, § 192; Cic. Verr. 2, 3, 33, § 76; id. N. D. 1, 29, 81; id. Prov. Cons. 5, 10; id. de Or. 2, 66, 265; id. Div. 2, 46, 96 al.—Syrĭăcus, a, um, adj., Syrian:D. E.boves,
Plin. 8, 45, 70, § 179:praetor,
Cic. Q. Fr. 1, 2, 2, § 7:publicani,
doing business in Syria, id. ib. 2, 13, 2:legiones,
Suet. Tib. 48:bellum,
Flor. 2, 9; 2, 11; 2, 12.—Hence, adv.: Syrĭăcē, in the Syrian tongue, Vulg. 4 Reg. 18, 26.—Syrĭātĭcus, a, um, adj., Syrian: calami, Pelag. Vet. 27.—F.Syriscus, a, um, adj. dim., of or from Syria, Syrian:servus,
Ter. Ad. 5, 1, 1; id. Eun. 4, 7, 2:Copa,
Verg. Cop. 1. -
100 Syri
Syrĭa (also written Sĭrĭa and Sŭ-rĭa), ae, f., = Suria, a country in Asia, on the Mediterranean Sea, Mel. 1, 11; Plin. 5, 12, 13, § 67; Cic. Div. 1, 41, 91; id. Agr. 2, 29, 80; id. Imp. Pomp. 22, 64; Manil. 4, 622. — Transf., for Assyria, Cic. Tusc. 5, 35, 101; Suet. Caes. 22 Oud.— Plur., Cat. 45, 22; Dig. 48, 22, 7, § 7; 50, 15, 3 proöem.— Hence,A.Syrĭus, a, um, adj., of or belonging to Syria, Syrian:B.triticum,
Plin. 18, 7, 12, § 63:oleum,
id. 23, 4, 49, § 95:pira,
Verg. G. 2, 88:ros,
i. e. nard, Tib. 3, 4, 28; cf. id. 3, 6, 63; Prop. 2, 13, 30 (3, 5, 14): dea, perh. Cybele, Suet. Non. 56; App. M. 8, p. 213, 9; Inscr. Orell. 1946 sq.— Subst.: Syrĭi, ōrum, m., the Syrians, Just. 26, 2. —Syrus (also written Sŭrus), a, um, adj., Syrian:C.vina,
Hor. C. 1, 31, 12:lagena,
Mart. 4, 46, 9:Orontes,
Juv. 3, 62 et saep.—As subst.: Syri, ōrum, m., the Syrians, Plaut. Curc. 3, 73; Plin. 7, 56, 57, § 192; Cic. Verr. 2, 3, 33, § 76; id. N. D. 1, 29, 81; id. Prov. Cons. 5, 10; id. de Or. 2, 66, 265; id. Div. 2, 46, 96 al.—Syrĭăcus, a, um, adj., Syrian:D. E.boves,
Plin. 8, 45, 70, § 179:praetor,
Cic. Q. Fr. 1, 2, 2, § 7:publicani,
doing business in Syria, id. ib. 2, 13, 2:legiones,
Suet. Tib. 48:bellum,
Flor. 2, 9; 2, 11; 2, 12.—Hence, adv.: Syrĭăcē, in the Syrian tongue, Vulg. 4 Reg. 18, 26.—Syrĭātĭcus, a, um, adj., Syrian: calami, Pelag. Vet. 27.—F.Syriscus, a, um, adj. dim., of or from Syria, Syrian:servus,
Ter. Ad. 5, 1, 1; id. Eun. 4, 7, 2:Copa,
Verg. Cop. 1.
См. также в других словарях:
Doing It — Author(s) Melvin Burgess … Wikipedia
Doing — Do ing, n.; pl. {Doings}. Anything done; a deed; an action good or bad; hence, in the plural, conduct; behavior. See {Do}. [1913 Webster] To render an account of his doings. Barrow. [1913 Webster] … The Collaborative International Dictionary of English
Doing — Doing, ostindisches Feldmaß, ungefähr 2 englische Meilen … Pierer's Universal-Lexikon
doing — index act (undertaking), action (performance), commission (act) Burton s Legal Thesaurus. William C. Burton. 2006 … Law dictionary
doing — early 13c., verbal noun from DO (Cf. do). From c.1600 1800 it also was a euphemism for copulation … Etymology dictionary
doing — [n] achievement accomplishing, accomplishment, achieving, act, action, carrying out, deed, execution, exploit, handiwork, implementation, performance, performing, thing; concept 706 … New thesaurus
doing — [do͞o′iŋ] n. 1. something done 2. [pl.] a) actions, events, etc. b) Dial. social activities or a social event … English World dictionary
doing — /ˈduɪŋ/ (say doohing) verb 1. present participle of do1. –noun 2. action; performance; execution: it s all in the doing. 3. Colloquial a scolding; a beating. –phrase 4. be doing, to take place (mainly of something interesting or in need of… …
doing — do|ing [ˈdu:ıŋ] n 1.) be sb s (own) doing if something bad is someone s doing, they did or caused it ▪ If you fall into this trap, it will be all your own doing. 2.) take some doing informal to be hard work ▪ We had to be on the parade ground for … Dictionary of contemporary English
doing — noun 1 be sb s doing if something bad is someone s doing, they did it: This mess is all your doing. 2 take some doing to be hard work: Sorting this lot out is going to take some doing. 3 doings BrE a) (plural) things that someone does b) (C)… … Longman dictionary of contemporary English
doing — do|ing [ duıŋ ] noun be someone s doing to be someone s fault: We re very late, and it s all your doing. take some doing used for saying that something will be very difficult to do: It will take some doing to finish this before five o clock … Usage of the words and phrases in modern English