-
1 obtundo
ob-tundo, tŭdi, tūsum (and tunsum), 3, v. a.I.To strike or beat against, at, or on a thing; to beat, thump, belabor (very rare;II. A.perh. only ante- and post-class.): pectora pugnis, Firm. Math. 5, 5: obtundit os mihi,
breaks my jaw, Plaut. Cas. 5, 2, 50; cf.:obtunso ore,
id. ib. 5, 1, 8; cf.:nam sum obtusus pugnis pessume,
id. Am. 2, 1, 59.—Lit. (very rare):B.telum,
Lucr. 6, 399:gladios,
Claud. Cons. Mall. Theod. 166.—Transf.1.To blunt, weaken, make dull, deprive of strength:2.aciem oculorum,
Plin. 22, 25, 70, § 142:auditum,
id. 24, 11, 50, § 87:obtusus stomachus,
id. Ep. 7, 3, 5:vocem,
to blunt, weaken, Lucr. 4, 613:ingenia,
Cic. de Or. 2, 70, 282:et obtusis ceciderunt viribus artis,
Lucr. 3, 452; Liv. 7, 2:mentem,
Cic. Tusc. 1, 33, 80:ingenia,
id. de Or. 3, 24, 93:nihil est quod tam obtundat elevetque aegritudinem, quam. etc.,
id. Tusc. 3, 16, 34.—Aures or aliquem, or simply obtundere, to stun or din the ears; to deafen one by saying a thing too often or too long; hence, to annoy or tease with importunity; aures graviter obtundo tuas, ne quem ames, Plaut. Cist. 1, 1, 120: ne brevitas [p. 1248] defraudasse aures videatur, neve longitudo obtudisse, Cic. Or. 66, 221:A.aliquem longis epistulis,
to annoy, molest, id. Att. 8, 1:aliquem,
id. Fam. 5, 14, 3:rogitando,
Ter. Eun. 3, 5, 6.—With object-clause: obtuderunt ejus aures, te socium praetoris fuisse, they dinned into him that, etc., Timarch. ap. Cic. Verr. 2, 3, 67, § 157.— With subj.:non cessat obtundere, totam prorsus a principio fabulam promeret,
App. M. 9, p. 228, 8:aliquem de aliquā re,
to importune, annoy, Ter. Ad. 1, 2, 33:obtundis, tametsi intellego, etc.,
id. And. 2, 2, 11.—Hence, obtūsus ( obtunsus or optūsus), a, um, P. a., blunt, dull, obtuse (class.).Lit.:B.falx obtusa et hebes,
Col. 4, 24, 21:pugio,
Tac. A. 15, 54:vomer,
Verg. G. 1, 262:angulus,
Lucr. 4, 355:cornua lunae obtusa,
Plin. 18, 35, 79, § 347.—Transf., blunted, blunt, dull, weak, faint, powerless:animi acies obtusior,
Cic. Sen. 23, 83:stellis acies obtunsa,
Verg. G. 1, 395: obtusi et hebetes ad aliquam rem, Cic. Fragm. ap. Lact. 3, 14:aures obtunsae,
blunted, dull of hearing, Auct. Her. 3, 9, 17: vox, thick, not clear (opp. clara), Quint. 11, 3, 15:fauces tumentes strangulant vocem, optusae obscurant,
id. 11, 3, 20:stomachus,
weakened, spoiled, Plin. Ep. 7, 3, 5:obtunsa pectora,
insensible, without feeling, Verg. A. 1, 567:ingenium,
Gell. 13, 24, 21:vires,
enfeebled, Lucr. 3, 452:nimio ne luxu obtunsior usus Sit genitali arvo,
too blunted, too enfeebled, Verg. G. 3, 135:vigor animi,
Liv. 5, 18:cor,
Lact. 2, 5, 4:sensus eorum,
Vulg. 2 Cor. 3, 14:venenum,
powerless, Calp. Ecl. 5, 94.— Comp.:quo quid dici potest obtusius?
Cic. N. D. 1, 25, 70.— Sup. does not occur.—Hence, adv.: obtūsē, dully, not keenly (postclass.):crocodili in aquā obtusius vident, in terrā acutissime,
Sol. 32, § 28.—Fig.:hoc facere obtuse,
Aug. Doct. Christ. 4, 5, § 7. -
2 obtundo
Iobtundere, obtudi, obtunsus Vstrike, beat, batter; make blunt; deafenIIobtundere, obtudi, obtusus Vstrike, beat, batter; make blunt; deafen -
3 obtūnsus
obtūnsus adj. [P. of obtundo], see obtūsus. -
4 obtūsus or obtūnsus
obtūsus or obtūnsus adj. with comp. [P. of obtundo], blunt, dull, obtuse: vomer, V.—Fig., blunt, dull, weak, faint: cui (animo) obtusior sit acies: obtunsa pectora, insensible, V.: ne obtunsior usus Sit genitali arvo, too enfeebled, V.: vigor animi, L.: quo quid dici potest obtusius? more stupid. -
5 obtero
ob-tĕro ( opt-), trīvi, trītum, 3 ( pluperf. subj. obtrisset for obtrivisset, Liv. 3, 56, 8 Drak. N. cr.; perf. obterii, App. Mag. 8, p. 278, 15), v. a.I.To bruise, crush, or break to pieces (syn. obtundo; class.).— Lit.:II.ne in stabulo infantes grex boum obtereret,
Varr. R. R. 2, 5, 5:ranas,
Phaedr. 1, 30, 1:puerum,
Suet. Ner. 5:homines,
Liv. 27, 41:caput saxo,
Luc. 6, 276:locustarum ova,
Plin. 11, 29, 35, § 105:crura,
Col. 8, 8:in angustiis portarum obtriti sunt,
crushed by the crowd, Liv. 30, 5.—Trop., to crush, trample on, degrade, disgrace, contemn, disparage, ravage, destroy:* III.meaeque pugnae proeliares plurumae optritae jacent?
Plaut. Curc. 4, 4, 17:calumniam,
Cic. Caecin. 7, 18:laudem imperatoriam,
id. Verr. 2, 5, 1, § 2:obtrectationes,
id. Fam. 5, 9, 1:jura populi,
Liv. 3, 56:legionarios,
Tac. A. 15, 11:Graeciam,
Just. 5, 2, 11:militem verbis,
to degrade, Liv. 24, 15:Penates,
Sen. Oed. 645:vulgi omne cadaver,
Juv. 3, 260.—To rub:dentes carbone,
App. Mag. 8, p. 278, 15. -
6 obtunsio
obtunsĭo, ōnis, f. [obtundo], a beating upon any thing; a banging, belaboring (post-class.), Lampr. Commod. 10. -
7 obtunsus
obtunsus, a, um, Part. and P. a., from obtundo. -
8 obtuse
obtūsē, adv., v. obtundo, P. a. fin. -
9 obtusio
II. -
10 obtusus
obtūsus, a, um, Part. and P. a., from obtundo. -
11 optero
ob-tĕro ( opt-), trīvi, trītum, 3 ( pluperf. subj. obtrisset for obtrivisset, Liv. 3, 56, 8 Drak. N. cr.; perf. obterii, App. Mag. 8, p. 278, 15), v. a.I.To bruise, crush, or break to pieces (syn. obtundo; class.).— Lit.:II.ne in stabulo infantes grex boum obtereret,
Varr. R. R. 2, 5, 5:ranas,
Phaedr. 1, 30, 1:puerum,
Suet. Ner. 5:homines,
Liv. 27, 41:caput saxo,
Luc. 6, 276:locustarum ova,
Plin. 11, 29, 35, § 105:crura,
Col. 8, 8:in angustiis portarum obtriti sunt,
crushed by the crowd, Liv. 30, 5.—Trop., to crush, trample on, degrade, disgrace, contemn, disparage, ravage, destroy:* III.meaeque pugnae proeliares plurumae optritae jacent?
Plaut. Curc. 4, 4, 17:calumniam,
Cic. Caecin. 7, 18:laudem imperatoriam,
id. Verr. 2, 5, 1, § 2:obtrectationes,
id. Fam. 5, 9, 1:jura populi,
Liv. 3, 56:legionarios,
Tac. A. 15, 11:Graeciam,
Just. 5, 2, 11:militem verbis,
to degrade, Liv. 24, 15:Penates,
Sen. Oed. 645:vulgi omne cadaver,
Juv. 3, 260.—To rub:dentes carbone,
App. Mag. 8, p. 278, 15. -
12 optusus
ob-tundo, tŭdi, tūsum (and tunsum), 3, v. a.I.To strike or beat against, at, or on a thing; to beat, thump, belabor (very rare;II. A.perh. only ante- and post-class.): pectora pugnis, Firm. Math. 5, 5: obtundit os mihi,
breaks my jaw, Plaut. Cas. 5, 2, 50; cf.:obtunso ore,
id. ib. 5, 1, 8; cf.:nam sum obtusus pugnis pessume,
id. Am. 2, 1, 59.—Lit. (very rare):B.telum,
Lucr. 6, 399:gladios,
Claud. Cons. Mall. Theod. 166.—Transf.1.To blunt, weaken, make dull, deprive of strength:2.aciem oculorum,
Plin. 22, 25, 70, § 142:auditum,
id. 24, 11, 50, § 87:obtusus stomachus,
id. Ep. 7, 3, 5:vocem,
to blunt, weaken, Lucr. 4, 613:ingenia,
Cic. de Or. 2, 70, 282:et obtusis ceciderunt viribus artis,
Lucr. 3, 452; Liv. 7, 2:mentem,
Cic. Tusc. 1, 33, 80:ingenia,
id. de Or. 3, 24, 93:nihil est quod tam obtundat elevetque aegritudinem, quam. etc.,
id. Tusc. 3, 16, 34.—Aures or aliquem, or simply obtundere, to stun or din the ears; to deafen one by saying a thing too often or too long; hence, to annoy or tease with importunity; aures graviter obtundo tuas, ne quem ames, Plaut. Cist. 1, 1, 120: ne brevitas [p. 1248] defraudasse aures videatur, neve longitudo obtudisse, Cic. Or. 66, 221:A.aliquem longis epistulis,
to annoy, molest, id. Att. 8, 1:aliquem,
id. Fam. 5, 14, 3:rogitando,
Ter. Eun. 3, 5, 6.—With object-clause: obtuderunt ejus aures, te socium praetoris fuisse, they dinned into him that, etc., Timarch. ap. Cic. Verr. 2, 3, 67, § 157.— With subj.:non cessat obtundere, totam prorsus a principio fabulam promeret,
App. M. 9, p. 228, 8:aliquem de aliquā re,
to importune, annoy, Ter. Ad. 1, 2, 33:obtundis, tametsi intellego, etc.,
id. And. 2, 2, 11.—Hence, obtūsus ( obtunsus or optūsus), a, um, P. a., blunt, dull, obtuse (class.).Lit.:B.falx obtusa et hebes,
Col. 4, 24, 21:pugio,
Tac. A. 15, 54:vomer,
Verg. G. 1, 262:angulus,
Lucr. 4, 355:cornua lunae obtusa,
Plin. 18, 35, 79, § 347.—Transf., blunted, blunt, dull, weak, faint, powerless:animi acies obtusior,
Cic. Sen. 23, 83:stellis acies obtunsa,
Verg. G. 1, 395: obtusi et hebetes ad aliquam rem, Cic. Fragm. ap. Lact. 3, 14:aures obtunsae,
blunted, dull of hearing, Auct. Her. 3, 9, 17: vox, thick, not clear (opp. clara), Quint. 11, 3, 15:fauces tumentes strangulant vocem, optusae obscurant,
id. 11, 3, 20:stomachus,
weakened, spoiled, Plin. Ep. 7, 3, 5:obtunsa pectora,
insensible, without feeling, Verg. A. 1, 567:ingenium,
Gell. 13, 24, 21:vires,
enfeebled, Lucr. 3, 452:nimio ne luxu obtunsior usus Sit genitali arvo,
too blunted, too enfeebled, Verg. G. 3, 135:vigor animi,
Liv. 5, 18:cor,
Lact. 2, 5, 4:sensus eorum,
Vulg. 2 Cor. 3, 14:venenum,
powerless, Calp. Ecl. 5, 94.— Comp.:quo quid dici potest obtusius?
Cic. N. D. 1, 25, 70.— Sup. does not occur.—Hence, adv.: obtūsē, dully, not keenly (postclass.):crocodili in aquā obtusius vident, in terrā acutissime,
Sol. 32, § 28.—Fig.:hoc facere obtuse,
Aug. Doct. Christ. 4, 5, § 7.
См. также в других словарях:
ԲԹԱՑՈՒՑԱՆԵՄ — (ցուցի.) NBH 1 487 Chronological Sequence: Unknown date, 12c ն. ἁμβλύω hebeto, obtundo որ եւ ԲԹԵԼ, ԲԹԵՑՈՒՑԱՆԵԼ. Բութ եւ գուլ առնել զսրութիւն իրաց կամ մտաց. եւ նմանութեամբ՝ Անպիտանացուցանել, թուլացուցանել, ʼի դերեւ հանել, խափանել. բթացնել. ...… … հայերեն բառարան (Armenian dictionary)
ԲԼՇԱՑՈՒՑԱՆԵՄ — (ցուցի.) NBH 1 492 Chronological Sequence: Unknown date, 6c, 8c ն. ԲԼՇԱՑՈՒՑԱՆԵՄ ԲԼՇԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. ἁμβλόω, ἁπαμβλύνω obtundo, hebeto Բթացուցանել զսրութիւն իրաց, մանաւանդ աչաց, եւ սուսերի. աղօտացուցանել. կուրացուցանել. գլցընել, մթընցնել *Բլչացուցանել… … հայերեն բառարան (Armenian dictionary)
ԲԼՇԵՑՈՒՑԱՆԵՄ — (ցուցի.) NBH 1 492 Chronological Sequence: Unknown date, 6c, 8c ն. ԲԼՇԱՑՈՒՑԱՆԵՄ ԲԼՇԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. ἁμβλόω, ἁπαμβλύνω obtundo, hebeto Բթացուցանել զսրութիւն իրաց, մանաւանդ աչաց, եւ սուսերի. աղօտացուցանել. կուրացուցանել. գլցընել, մթընցնել *Բլչացուցանել… … հայերեն բառարան (Armenian dictionary)