-
61 gratificatio
grātĭfĭcātĭo, ōnis, f. [gratificor], a showing kindness, doing favors, obligingness, complaisance (rare but class.):conjungitur impudens gratificatio cum acerba injuria,
Cic. Agr. 3, 2, 6; id. Mur. 20, 42; id. N. D. 1, 44, 122; Plin. 21, 3, 9, § 12. -
62 honorificentia
hŏnōrĭfĭcentĭa, ae, f. [honorificus], a doing of honor, honor (post-class.):imperialis,
Symm. Ep. 6, 36; Vop. Aur. 25, 6; Ambros. de Abr. 2, 10, 69; id. de Jacob, 2, 2, 7. -
63 immunis
immūnis ( inm- and archaic in-moenis), e, adj. [in-munus], free or exempt from a public service, burāen, or charge (class.; cf.: expers, exsors).I.Lit.:(β).melius hi quam nos, qui piratas immunes, socios vectigales habemus,
Cic. Off. 3, 11, 49:quid immunes? hi certe nihil debent,
id. Verr. 2, 5, 21, § 53:sine foedere immunes civitates ac liberae,
id. ib. 2, 3, 6, § 13; id. Font. 4, 7:immunis militiā,
Liv. 1, 43, 8:Ilienses ab omni onere immunes praestitit,
Suet. Claud. 25:qui agros immunes liberosque arant, i. e.,
free from taxes, tax-free, Cic. Verr. 2, 2, 69, § 166; cf. id. Agr. 3, 2, 9:duo milia jugerum Sexto Clodio rhetori assignasti, et quidem immunia,
Suet. Rhet. 5.—With gen.:B.immunes portoriorum,
Liv. 38, 14:ceterorum immunes nisi propulsandi hostis,
Tac. A. 1, 36.—Transf., beyond the polit. and milit. sphere, free or exempt from, that contributes or gives nothing (mostly poet.):(β).non cnim est inhumana virtus neque immunis neque superba,
inactive, Cic. Lael. 14, 50:quem scis inmunem Cinarae placuisse rapaci,
who made no presents, without presents, Hor. Ep. 1, 14, 33; id. C. 4, 12, 23:Enipeus,
Ov. M. 7, 229:immunisque sedens aliena ad pabula fucus,
doing nothing, idle, Verg. G. 4, 244:ipsa quoque immunis rastroque intacta,
without compulsion, free, Ov. M. 1, 101.—In a play on the word: Ly. Civi inmuni scin quid cantari solet?... Ph. Verum, gnate mi, is est inmunis, quoi nihil est qui munus fungatur suum, Plaut. Trin. 2, 2, 69; 73.—With gen.:II.bos curvi immunis aratri,
Ov. M. 3, 11:immunes operum,
id. ib. 4, 5.—Trop., not sharing or partaking in, free from, devoid of, without any thing ( poet. and in post-Aug. prose); constr. with gen., abl., with ab, or absol.(α).With gen.:(β).aspicit urbem Immunem tanti belli,
Verg. A. 12, 559:tanti boni,
Ov. Tr. 4, 2, 62:mali,
id. M. 8, 691:necis,
exempt from, id. ib. 9, 253:caedis manus,
free from, unstained with, id. H. 14, 8:delictorum paternorum,
Vell. 2, 7:aequoris Arctos,
not setting in, Ov. M. 13, 293 (an imitation of the Homeric ammoros loetrôn Ôkeanoio, Il. 18, 489); Ov. F. 4, 575.—With abl.:(γ).animum immunem esse tristitiā,
Sen. Ep. 85:Cato omnibus humanis vitiis,
Vell. 2, 35, 2:exercitum immunem tanta calamitate servavit,
id. 2, 120, 3.—With ab:(δ).immunis ab omnibus arbitris esse,
Vell. 2, 14 fin.:dentes a dolore,
Plin. 32, 4, 14, § 37. —Absol.:immunis aram si tetigit manus,
stainless, pure, Hor. C. 3, 23, 17:amicum castigare ob meritam noxiam, Inmoenest facinus,
a thankless office, Plaut. Trin. 1, 1, 1; cf.: inmoene, improbum, culpandum, vel interdum munere liberatum, Gloss. Plac. p. 476. -
64 infectio
1.infectĭo, ōnis, f. [2. in-factus], a non-performance of a thing, a doing nothing (late Lat.):2.fortunae (al. effectione),
Eum. Pan. ad Const. Caes. 18, 6. -
65 ingruo
ingrŭo, ŭi, 3, v. n. [in-ruo, with an epenth. g from gruo, kindr. with krouô], to rush or break into, to fall violently upon, assail, attack (syn. incumbo; differing from immineo and impendo, in that it denotes the actual doing of that which they merely threaten; not in Cic. or Cæs.).I.Lit.: hostes crebri cadunt;II.nostri contra ingruunt,
Plaut. Am. 1, 1, 81:ingruit Aeneas Italis,
Verg. A. 12, 628; cf.:ingruere hostes,
id. ib. 11, 899:simul ingruunt saxa jaciunt,
Tac. A. 1, 27:ingruentes accusatores,
id. ib. 6, 38:ingruente in Italiam Hannibale,
id. H. 3, 34.—Transf., of things:ferreus ingruit imber,
Verg. A. 12, 284:umbra vitibus,
id. G. 2, 410:nox,
Tac. A. 4, 50:tela,
id. ib. 1, 65:ingruere morbi in remiges coeperunt,
Liv. 37, 23, 2:si bellum ingrueret,
Verg. A. 8, 535; Tac. A. 1, 48:si nullus ingruat metus,
Plin. 9, 30, 50, § 95:si quid subitum ingruat,
Tac. A. 4, 2:damnatio,
id. ib. 4, 35. -
66 inmoenis
immūnis ( inm- and archaic in-moenis), e, adj. [in-munus], free or exempt from a public service, burāen, or charge (class.; cf.: expers, exsors).I.Lit.:(β).melius hi quam nos, qui piratas immunes, socios vectigales habemus,
Cic. Off. 3, 11, 49:quid immunes? hi certe nihil debent,
id. Verr. 2, 5, 21, § 53:sine foedere immunes civitates ac liberae,
id. ib. 2, 3, 6, § 13; id. Font. 4, 7:immunis militiā,
Liv. 1, 43, 8:Ilienses ab omni onere immunes praestitit,
Suet. Claud. 25:qui agros immunes liberosque arant, i. e.,
free from taxes, tax-free, Cic. Verr. 2, 2, 69, § 166; cf. id. Agr. 3, 2, 9:duo milia jugerum Sexto Clodio rhetori assignasti, et quidem immunia,
Suet. Rhet. 5.—With gen.:B.immunes portoriorum,
Liv. 38, 14:ceterorum immunes nisi propulsandi hostis,
Tac. A. 1, 36.—Transf., beyond the polit. and milit. sphere, free or exempt from, that contributes or gives nothing (mostly poet.):(β).non cnim est inhumana virtus neque immunis neque superba,
inactive, Cic. Lael. 14, 50:quem scis inmunem Cinarae placuisse rapaci,
who made no presents, without presents, Hor. Ep. 1, 14, 33; id. C. 4, 12, 23:Enipeus,
Ov. M. 7, 229:immunisque sedens aliena ad pabula fucus,
doing nothing, idle, Verg. G. 4, 244:ipsa quoque immunis rastroque intacta,
without compulsion, free, Ov. M. 1, 101.—In a play on the word: Ly. Civi inmuni scin quid cantari solet?... Ph. Verum, gnate mi, is est inmunis, quoi nihil est qui munus fungatur suum, Plaut. Trin. 2, 2, 69; 73.—With gen.:II.bos curvi immunis aratri,
Ov. M. 3, 11:immunes operum,
id. ib. 4, 5.—Trop., not sharing or partaking in, free from, devoid of, without any thing ( poet. and in post-Aug. prose); constr. with gen., abl., with ab, or absol.(α).With gen.:(β).aspicit urbem Immunem tanti belli,
Verg. A. 12, 559:tanti boni,
Ov. Tr. 4, 2, 62:mali,
id. M. 8, 691:necis,
exempt from, id. ib. 9, 253:caedis manus,
free from, unstained with, id. H. 14, 8:delictorum paternorum,
Vell. 2, 7:aequoris Arctos,
not setting in, Ov. M. 13, 293 (an imitation of the Homeric ammoros loetrôn Ôkeanoio, Il. 18, 489); Ov. F. 4, 575.—With abl.:(γ).animum immunem esse tristitiā,
Sen. Ep. 85:Cato omnibus humanis vitiis,
Vell. 2, 35, 2:exercitum immunem tanta calamitate servavit,
id. 2, 120, 3.—With ab:(δ).immunis ab omnibus arbitris esse,
Vell. 2, 14 fin.:dentes a dolore,
Plin. 32, 4, 14, § 37. —Absol.:immunis aram si tetigit manus,
stainless, pure, Hor. C. 3, 23, 17:amicum castigare ob meritam noxiam, Inmoenest facinus,
a thankless office, Plaut. Trin. 1, 1, 1; cf.: inmoene, improbum, culpandum, vel interdum munere liberatum, Gloss. Plac. p. 476. -
67 inmunis
immūnis ( inm- and archaic in-moenis), e, adj. [in-munus], free or exempt from a public service, burāen, or charge (class.; cf.: expers, exsors).I.Lit.:(β).melius hi quam nos, qui piratas immunes, socios vectigales habemus,
Cic. Off. 3, 11, 49:quid immunes? hi certe nihil debent,
id. Verr. 2, 5, 21, § 53:sine foedere immunes civitates ac liberae,
id. ib. 2, 3, 6, § 13; id. Font. 4, 7:immunis militiā,
Liv. 1, 43, 8:Ilienses ab omni onere immunes praestitit,
Suet. Claud. 25:qui agros immunes liberosque arant, i. e.,
free from taxes, tax-free, Cic. Verr. 2, 2, 69, § 166; cf. id. Agr. 3, 2, 9:duo milia jugerum Sexto Clodio rhetori assignasti, et quidem immunia,
Suet. Rhet. 5.—With gen.:B.immunes portoriorum,
Liv. 38, 14:ceterorum immunes nisi propulsandi hostis,
Tac. A. 1, 36.—Transf., beyond the polit. and milit. sphere, free or exempt from, that contributes or gives nothing (mostly poet.):(β).non cnim est inhumana virtus neque immunis neque superba,
inactive, Cic. Lael. 14, 50:quem scis inmunem Cinarae placuisse rapaci,
who made no presents, without presents, Hor. Ep. 1, 14, 33; id. C. 4, 12, 23:Enipeus,
Ov. M. 7, 229:immunisque sedens aliena ad pabula fucus,
doing nothing, idle, Verg. G. 4, 244:ipsa quoque immunis rastroque intacta,
without compulsion, free, Ov. M. 1, 101.—In a play on the word: Ly. Civi inmuni scin quid cantari solet?... Ph. Verum, gnate mi, is est inmunis, quoi nihil est qui munus fungatur suum, Plaut. Trin. 2, 2, 69; 73.—With gen.:II.bos curvi immunis aratri,
Ov. M. 3, 11:immunes operum,
id. ib. 4, 5.—Trop., not sharing or partaking in, free from, devoid of, without any thing ( poet. and in post-Aug. prose); constr. with gen., abl., with ab, or absol.(α).With gen.:(β).aspicit urbem Immunem tanti belli,
Verg. A. 12, 559:tanti boni,
Ov. Tr. 4, 2, 62:mali,
id. M. 8, 691:necis,
exempt from, id. ib. 9, 253:caedis manus,
free from, unstained with, id. H. 14, 8:delictorum paternorum,
Vell. 2, 7:aequoris Arctos,
not setting in, Ov. M. 13, 293 (an imitation of the Homeric ammoros loetrôn Ôkeanoio, Il. 18, 489); Ov. F. 4, 575.—With abl.:(γ).animum immunem esse tristitiā,
Sen. Ep. 85:Cato omnibus humanis vitiis,
Vell. 2, 35, 2:exercitum immunem tanta calamitate servavit,
id. 2, 120, 3.—With ab:(δ).immunis ab omnibus arbitris esse,
Vell. 2, 14 fin.:dentes a dolore,
Plin. 32, 4, 14, § 37. —Absol.:immunis aram si tetigit manus,
stainless, pure, Hor. C. 3, 23, 17:amicum castigare ob meritam noxiam, Inmoenest facinus,
a thankless office, Plaut. Trin. 1, 1, 1; cf.: inmoene, improbum, culpandum, vel interdum munere liberatum, Gloss. Plac. p. 476. -
68 interluo
inter-lŭo, 3, v. a.I.To wash while doing any thing: manus ( between the acts of a sacrifice), Cato, R. R. 132.—II.Of rivers, to wash under, to flow between:pontus... arva et urbes Litore diductas angusto interluit aestu,
Verg. A. 3, 419:quosque secans infaustum interluit Allia nomen,
id. ib. 7, 717:saxaque interluens unda,
Curt. 4, 3, 6:quantum interluit fretum? (al. interfluit),
Liv. 41, 23:quod Capreas et Surrentum interluit fretum,
Tac. A. 6, 1:(Nereus) abscissos interluit aequore montes,
Claud. Rapt. Pros. 1, 143; Amm. 23, 6, 70.— Pass.:urbs interluitur Euphrate,
Sol. 56, 2. -
69 laetus
1.laetus, a, um, adj. [Sanscr. root prī-, to cheer; prētis, joy, love; cf. Gr. praüs, praios; Germ. Friede, Freude; cf. also Latin gentile name, Plaetorius], joyful, cheerful, glad, gay, joyous, rejoicing, pleased, delighted, full of joy.I.Lit., constr. absol., with de, the gen., the inf., or acc. and inf.(α).Absol.:(β).laeti atque erecti,
Cic. Font. 11, 33:alacres laetique,
id. Sest. 1, 1:vultus,
id. Att. 8, 9, 2:dies laetissimi,
id. Lael. 3, 12.—In neutr. plur. as subst.:litterae tuae partim laeta partim tristia continent,
Plin. Ep. 5, 9, 1.—With de:(γ).laetus est de amica,
Ter. Ad. 2, 2, 45.—With gen.:(δ).laetus animi et ingenii,
Vell. 2, 93, 1; Tac. A. 2, 26:laborum,
Verg. A. 11, 73:irae,
Sil. 17, 308.—With inf.:(ε).laetus uterque Spectari superis,
Sil. 9, 453.—With acc. and inf.:II.laetus sum, fratri obtigisse quod volt,
Ter. Phorm. 5, 4, 1:laeta est abs te (donum) datum esse,
id. Eun. 3, 1, 2.—Transf.A.Doing a thing with joy, cheerful, ready, willing:B. (α).senatus supplementum etiam laetus decreverat,
Sall. J. 84, 3:descendere regno,
Stat. Th. 2, 396:fatebere laetus nec surdum esse, etc.,
Juv. 13, 248.—With abl.:(β).et laetum equino sanguine Concanum,
Hor. C. 3, 4, 34:laetus stridore catenae,
Juv. 14, 23:plantaribus horti,
id. 13, 123.—With inf.:C.et ferro vivere laetum Vulgus,
Sil. 9, 223.—Pleased, satisfied with any thing; delighting in; with abl.:D.classis Romana haudquaquam laeta praedā rediit,
Liv. 27, 31:contentus modicis, meoque laetus,
Mart. 4, 77, 2.—With gen.:laeta laborum,
Verg. A. 11, 73:laetissimus viae,
indulging to the full, Sil. 17, 308.—Pleasing, pleasant, grateful:E.omnia erant facta hoc biduo laetiora,
Cic. Att. 7, 26, 1:laetique nuntii vulgabantur,
Tac. A. 1, 5:vitium laetissimi fructus,
Cic. N. D. 2, 62, 156:virtus haud laeta tyranno,
Val. Fl. 1, 30:militibus id nomen,
Tac. H. 4, 68.—Favorable, propitious, prosperous:F.venti,
Val. Fl. 4, 31:sors,
id. 4, 540:bellum,
Sil. 10, 552; Plaut. Am. prol. 2:saecula,
Verg. A. 1, 605:exta,
Suet. Caes. 77:cujus (proelii) initium ambiguum, finis laetior,
Tac. A. 12, 40.—Fortunate, auspicious, lucky:G.prodigium,
Plin. 11, 37, 77, § 197:augurium,
Tac. H. 1, 62:laeta et congruentia exta,
id. ib. 2, 4:omina,
Petr. 122.—Joyous in appearance, delightful, pleasing, beautiful:2.vite quid potest esse cum fructu laetius, tum aspectu pulchrius?
Cic. de Sen. 15, 53:segetes,
Verg. G. 1, 1:lupae fulvo nutricis tegmine,
id. A. 1, 275:ferarum exuviis,
Ov. M. 1, 475:indoles,
Quint. 2, 4, 4:colles frondibus laeti,
Curt. 5, 4, 9.—In partic., in econom. lang., fertile, rich, of soil:3.ager,
Varr. R. R. 1, 23:laeta Clitumni pascua,
Juv. 12, 13.—Of cattle, fat:glande sues laeti redeunt,
Verg. G. 2, 520.—Abundant, copious:H.laeta magis pressis manabunt flumina mammis,
Verg. G. 3, 310; 3, 494:lucus laetissimus umbrae,
id. A. 1, 441.—Of style, etc., rich, copious, agreeable:nitidum quoddam genus est verborum et laetum,
Cic. de Or. 1, 18, 81.—Of the author:(Homerus) laetus ac pressus,
Quint. 10, 1, 46.—Pleasant, agreeable:1.dicendi genus tenue laetioribus numeris corrumpere,
Quint. 9, 4, 17.—In neutr. sing., adverbially:laetumque rubet,
with joy, with pleasure, Stat. Ach. 1, 323.— Hence, adv.: laetē, joyfully, gladly, cheerfully.Lit. (class.):2.auctorem senatus exstinctum laete atque insolenter tulit,
Cic. Phil. 9, 3, 7:laete an severe dicere,
Quint. 8, 3, 40.— Comp., Vell. 2, 45, 3:neque refert cujusquam Punicas Romanasve acies laetius extuleris,
more eagerly, Tac. A. 4, 33:aliquid ausi laetius aut licentius,
Quint. 2, 4, 14.— Sup.:laetissime gaudere,
Gell. 3, 15, 2.—Transf., fruitfully, abundantly, luxuriantly:3.seges laete virens,
Plin. 33, 5, 27, § 89.— Comp.:truncus laetius frondet,
more fruitfully, more luxuriantly, Col. 5, 9, 10; cf. Plin. 16, 31, 56, § 130.—Lightly, not severely, without seriousness:2.si quis putet nos laetius fecisse quam orationis severitas exigat,
Plin. Ep. 2, 5, 6.laetus, i, m., in late Lat., a foreign bondman who received a piece of land to cultivate, for which he paid tribute to his master, a serf, Amm. 20, 8, 13; Eum. Pan. 21, 1.—Hence,A.laeta, ōrum, n., the land so cultivated, Cod. Th. 7, 20, 10.—B. -
70 maleficentia
mălĕfĭcentĭa, ae, f. [maleficus], an evil-doing, ill-conduct towards any one, mischievousness; harm, injury (post-Aug.). (tursiones) maxime rostris canicularum [p. 1103] maleficentiae assimulati, Plin. 9, 9, 11, § 34: neque ex beneficentia dei quicquam boni perveniat ad nos, neque ex maleficentia quicquam mali, Lact. Ira Dei, 1, 1. -
71 maleficum
mălĕfĭcus (in MSS. also mălĭfĭ-cus), a, um, adj. [malefacio], evil-doing, nefarious, vicious, wicked, criminal.I.Lit.A.In gen. (class.):B. 1.homo natura maleficus, et injustus,
Cic. Tusc. 5, 20, 57:malefici sceleratique homines,
id. Verr. 2, 5, 55, § 144:maleficentissimus,
Suet. Galb. 15:mores malefici,
Plaut. Cas. 4, 2, 4:malefica vita,
Tac. A. 4, 21.—As subst.: mălĕ-fĭous, i, m., an evil-doer, criminal:contra istoc detrudi maleficos Aequom videlur,
Plaut. Trin. 2, 4, 150.—mălĕfĭcus, i, m., a magician, enchanter:2.de maleficis et mathematicis,
Cod. Just. 9, 18, 5:magi qui malefici vulgi consuetudine nuncupantur,
ib. 9, 18, 7; Schol. Juv. 6, 594.—mălĕfĭcum, i, n., a charm, means of enchantment:II.semusti cineres aliaque malefica, quis creditur anima numinibus inferis sacrari,
Tac. A. 2, 69 fin. —Transf., hurtful, injurious, noxious, mischievous (only post-Aug.):Christiani, genus hominum superstitionis novae atque maleficae,
Suet. Ner. 16:sidera,
Plin. 7, 49, 50, § 160:vis,
id. 33, 4, 25, § 84:bestia piscibus malefica,
id. 9, 15, 20, § 50:caprae, maleficum frondibus animal,
id. 12, 17, 37, § 73:natura,
inimical, unpropitious, Nep. Ages. 8, 1:bestia,
Amm. 28, 3, 4.— Hence, adv.: mălĕfĭcē, mischievously:aliquid agere,
Plaut. Ps. 4, 7, 113. -
72 maleficus
mălĕfĭcus (in MSS. also mălĭfĭ-cus), a, um, adj. [malefacio], evil-doing, nefarious, vicious, wicked, criminal.I.Lit.A.In gen. (class.):B. 1.homo natura maleficus, et injustus,
Cic. Tusc. 5, 20, 57:malefici sceleratique homines,
id. Verr. 2, 5, 55, § 144:maleficentissimus,
Suet. Galb. 15:mores malefici,
Plaut. Cas. 4, 2, 4:malefica vita,
Tac. A. 4, 21.—As subst.: mălĕ-fĭous, i, m., an evil-doer, criminal:contra istoc detrudi maleficos Aequom videlur,
Plaut. Trin. 2, 4, 150.—mălĕfĭcus, i, m., a magician, enchanter:2.de maleficis et mathematicis,
Cod. Just. 9, 18, 5:magi qui malefici vulgi consuetudine nuncupantur,
ib. 9, 18, 7; Schol. Juv. 6, 594.—mălĕfĭcum, i, n., a charm, means of enchantment:II.semusti cineres aliaque malefica, quis creditur anima numinibus inferis sacrari,
Tac. A. 2, 69 fin. —Transf., hurtful, injurious, noxious, mischievous (only post-Aug.):Christiani, genus hominum superstitionis novae atque maleficae,
Suet. Ner. 16:sidera,
Plin. 7, 49, 50, § 160:vis,
id. 33, 4, 25, § 84:bestia piscibus malefica,
id. 9, 15, 20, § 50:caprae, maleficum frondibus animal,
id. 12, 17, 37, § 73:natura,
inimical, unpropitious, Nep. Ages. 8, 1:bestia,
Amm. 28, 3, 4.— Hence, adv.: mălĕfĭcē, mischievously:aliquid agere,
Plaut. Ps. 4, 7, 113. -
73 malefious
mălĕfĭcus (in MSS. also mălĭfĭ-cus), a, um, adj. [malefacio], evil-doing, nefarious, vicious, wicked, criminal.I.Lit.A.In gen. (class.):B. 1.homo natura maleficus, et injustus,
Cic. Tusc. 5, 20, 57:malefici sceleratique homines,
id. Verr. 2, 5, 55, § 144:maleficentissimus,
Suet. Galb. 15:mores malefici,
Plaut. Cas. 4, 2, 4:malefica vita,
Tac. A. 4, 21.—As subst.: mălĕ-fĭous, i, m., an evil-doer, criminal:contra istoc detrudi maleficos Aequom videlur,
Plaut. Trin. 2, 4, 150.—mălĕfĭcus, i, m., a magician, enchanter:2.de maleficis et mathematicis,
Cod. Just. 9, 18, 5:magi qui malefici vulgi consuetudine nuncupantur,
ib. 9, 18, 7; Schol. Juv. 6, 594.—mălĕfĭcum, i, n., a charm, means of enchantment:II.semusti cineres aliaque malefica, quis creditur anima numinibus inferis sacrari,
Tac. A. 2, 69 fin. —Transf., hurtful, injurious, noxious, mischievous (only post-Aug.):Christiani, genus hominum superstitionis novae atque maleficae,
Suet. Ner. 16:sidera,
Plin. 7, 49, 50, § 160:vis,
id. 33, 4, 25, § 84:bestia piscibus malefica,
id. 9, 15, 20, § 50:caprae, maleficum frondibus animal,
id. 12, 17, 37, § 73:natura,
inimical, unpropitious, Nep. Ages. 8, 1:bestia,
Amm. 28, 3, 4.— Hence, adv.: mălĕfĭcē, mischievously:aliquid agere,
Plaut. Ps. 4, 7, 113. -
74 malus
1.mălus, a, um, adj. [Sanscr. mala, dirt; Gr. melas, black; cf. macula; Germ. mal in Mutter-mal, etc.].— Comp.: pējor, pejus.— Sup.: pessimus, a, um, bad, in the widest sense of the word (opp. bonus), evil, wicked, injurious, destructive, mischievous, hurtful; of personal appearance, ill-looking, ugly, deformed; of weight, bad, light; of fate, evil, unlucky, etc.:1.malus et nequam homo,
Plaut. Ps. 4, 7, 1:pessima puella,
Cat. 36, 9; 55, 10:delituit mala,
Plaut. Rud. 2, 5, 9:philosophi minime mali illi quidem, sed non satis acuti,
Cic. Off. 3, 9, 23:malam opinionem habere de aliquo,
id. Verr. 2, 3, 24, § 59:consuetudo,
Hor. S. 1, 3, 36:conscientia,
Quint. 12, 1, 3:mens,
id. ib.:mores,
Sall. C. 18:fures,
Hor. S. 1, 1, 77:Furiae,
id. ib. 2, 3, 135:virus,
Verg. G. 1, 129:cicuta,
Hor. S. 2, 1, 56:libido,
Liv. 1, 57:falx,
Verg. E. 3, 11:gramina,
id. A. 2, 471: carmen, i. e. an incantation, Leg. XII. Tab. ap. Plin. 28, 2, 4, § 17:abi in malam rem,
go and be hanged! Ter. And. 2, 1, 17:pugna,
unsuccessful, adverse, Cic. Div. 2, 25, 54; Sall. J. 56:avis,
i. e. ill-boding, Hor. C. 1, 15, 5; cf. id. ib. 3, 6, 46:ales,
id. Epod. 10, 1: aetas, burdensome, i. e. senectus, Plaut. Aul. 1, 1, 4:haud mala est mulier,
not badlooking, id. Bacch. 5, 2, 42:facies,
Quint. 6, 3, 32; Ter. Eun. 2, 2, 43:crus,
i. e. deformed, Hor. S. 1, 2, 102:pondus,
i. e. light, deficient, Plaut. Am. 1, 1, 156.—Of the sick:in malis aeger est,
in great danger, Cels. 3, 15 fin.:tempus a quo omnis aeger pejor fiat,
id. 3, 5 med.:eo tempore fere pessimi sunt qui aegrotant,
id. ib. —In neutr. sing., as adv.:ne gallina malum responset dura palato,
Hor. S. 2, 4, 18.— Comp.: pejor, worse:via,
Hor. S. 1, 5, 96.—Hence,mă-lum, i, n., any thing bad, an evil, mischief, misfortune, calamity, etc.A.In gen.:B.orarem, ut ei, quod posses mali facere, faceres,
Plaut. Bacch. 3, 6, 25:quam sit bellum, cavere malum,
Cic. de Or. 1, 58, 247:nihil enim mali accidisse Scipioni puto,
id. Lael. 3, 10:hostes inopinato malo turbati,
Caes. B. C. 2, 12:externum, i. e. bellum,
Nep. Hamilc. 21:ne in cotidianam id malum vertat, i. e. febris,
Cels. 3, 15:hoc malo domitos potius cultores agrorum fore, quam, etc.,
Liv. 2, 34, 11.—In partic.(α).Punishment; hurt, harm, severity, injury:(β).malo domandam tribuniciam potestatem,
Liv. 2, 54, 10:malo exercitum coërcere,
Sall. J. 100, 5:sine malo,
Plaut. Rud. 4, 4, 81; so Ter. Eun. 4, 4, 45; Liv. 4, 49, 11:vi, malo, plagis adductus est, ut frumenti daret,
ill-usage, Cic. Verr. 2, 3, 23, § 56:amanti amoenitas malo est: nobis lucro est,
is hurtful, injurious, Plaut. Men. 2, 3, 5:clementiam illi malo fuisse,
was injurious, unfortunate, Cic. Att. 14, 22, 1: malo hercle magno suo convivat sine modo, to his own [p. 1105] hurt, Enn. ap. Non. 474, 23 (Sat. v. 1 Vahl.):olet homo quidam malo suo,
Plaut. Am. 1, 1, 165:male merenti bona es: at malo cum tuo,
to your own hurt, id. As. 1, 3, 3.—Wrong-doing:(γ).causae, quae numquam malo defuturae sunt, Sen. de Ira, 1, 16, 3: sperans famam exstingui veterum sic posse malorum,
Verg. A. 6, 527; Anthol. Lat. 1, 178.—As a term of abuse, plague, mischief, torment:(δ).quid tu, malum, me sequere?
Plaut. Cas. 1, 3:qui, malum, alii?
Ter. Eun. 4, 7, 10:quae, malum, est ista tanta audacia?
Cic. Verr. 2, 1, 20, § 54; so id. Off. 2, 15, 53; Curt. 8, 14, 41.—As an exclamation, alas! misery! Plaut. Capt. 3, 3, 16; id. Men. 2, 3, 37 Brix ad loc.—2.măle, adv., badly, ill, wrongly, wickedly, unfortunately, erroneously, improperly, etc.: dubitas, quin lubenter tuo ero meus, quod possiet facere, faciat male? will do all the harm to him, etc., Plaut. Poen. 4, 2, 66: si iste Italiam relinquet, faciet omnino male, et, ut ego existimo, alogistôs, will act altogether unwisely, Attic. ap. Cic. Att. 9, 10:2.di isti Segulio male faciant,
do harm to him, punish him, Cic. Fam. 11, 21, 1:o factum male de Alexione!
id. Att. 15, 1, 1:male velle alicui,
to wish ill, Plaut. As. 5, 1, 13:Karthagini male jamdiu cogitanti bellum multo ante denuntio, cogitare de aliquo,
Cic. Sen. 6, 18:male loqui,
id. Rosc. Am. 48:male loqui alicui, for maledicere,
Ter. Phorm. 2, 3, 25:male accipere verbis aliquem,
Cic. Verr. 2, 1, 54, § 140:equitatu agmen adversariorum, male habere,
to harass, annoy, Caes. B. C. 1, 63:hoc male habet virum,
annoys, vexes him, Ter. And. 2, 6, 5:male se habere,
to feel ill, dejected, low-spirited, id. Eun. 4, 2, 6:male est animo,
it vexes me, id. Ad. 4, 5, 21:male est animo,
I feel unwell, Plaut. Curc. 2, 3, 33:male fit animo,
I am beginning to feel bad, am getting unwell, id. Rud. 2, 6, 26: L. Antonio male sit, si quidem, etc., evil betide him! (a formula of imprecation), Cic. Att. 15, 15, 1:quae res tibi vertat male,
much harm may it do you! Ter. Ad. 2, 1, 37:male tibi esse malo quam molliter,
I would rather you should be unfortunate than effeminate, Sen. Ep. 82, 1:proelium male pugnatum,
unsuccessfully, Sall. J. 54, 7:ea quae male empta sunt,
at a bad bargain, Cic. Att. 2, 4, 1:male vendere,
at a sacrifice, id. Verr. 2, 3, 98, § 227:male reprehendunt praemeditationem rerum futurarum,
id. Tusc. 3, 16, 34:male tegere mutationem fortunae,
Tac. H. 1, 66:male sustinere arma,
unskilfully, Liv. 1, 25, 12: non dubito, quin me male oderit, i. e. very much, intensely, Caes. ap. Cic. Att. 14, 1, 2:male metuo, ne, etc.,
exceedingly, much, Ter. Hec. 3, 2, 2:rauci,
miserably, Hor. S. 1, 4, 66.—When attached to an adjective, it freq. gives it the opposite meaning: male sanus = insanus,
insane, deranged, Cic. Att. 9, 15, 5:male sana,
with mind disturbed, Verg. A. 4, 8:gratus,
i. e. ungrateful, Ov. H. 7, 27:male fidas provincias,
unfaithful, Tac. H. 1, 17:statio male fida carinis,
unsafe, Verg. A. 2, 23.— Comp.:oderam multo pejus hunc quam illum ipsum Clodium,
Cic. Fam. 7, 2, 3; cf.:pejusque leto flagitium timet,
Hor. C. 4, 9, 50; and:cane pejus vitabit chlamydem,
id. Ep. 1, 17, 30.mālus, i, f., Gr. mêlea, an appletree:3.malus bifera,
Varr. R. R. 1, 7:et steriles platani malos gessere valentes,
Verg. G. 2, 70:malus granata,
the pomegranate, Isid. 17, 7, 6:felices arbores putantur esse quercus...malus, etc.,
Macr. S. 3, 20, 2.mālus, i, m. [by some referred to root mac-; Gr. makros; Lat. magnus; but perh. the same word with 2. malus], an upright mast, pole, or beam.I.In gen.:II.malos exaequantes altitudinem jugi surrexit,
Front. Strat. 3, 8, 3.—Esp.A.A mast of a ship:B.ut si qui gubernatorem in navigando agere nihil dicant, cum alii malos scandant, etc.,
Cic. Sen. 6, 17:malum erigi, vela fieri imperavit,
id. Verr. 2, 5, 34, § 88:attolli malos,
Verg. A. 5, 829:malo suspendit ab alto,
id. ib. 5, 489:saucius,
injured, Hor. C. 1, 14, 5.—A standard or pole, to which the awnings spread over the theatre were attached, Lucr. 6, 110; Liv. 39, 7, 8.—C.The beam in the middle of a wine-press, Plin. 18, 31, 74, § 317.—D.The corner beams of a tower:turrium mali,
Caes. B. G. 7, 22, 4. -
75 manubrium
mănūbrĭum ( mănĭbrĭum), ii, n. [1. manus], that which is grasped or held in the hand; hence, a handle, hilt, haft (class.):trulla excavata, manubrio aureo,
Cic. Verr. 2, 4, 27, § 62:manubria, quorum optima sunt ilignea,
Col. 11, 2, 92:bidentis,
id. 5, 10, 2:per ipsum manubrii foramen,
Pall. 3, 17, 8:cultellorum,
Juv. 11, 133:epistomiorum,
Vitr. 10, 13.—Prov.:Is etiam sese sapere memorat! Malleum sapientiorem scilicet esse manubrio,
Plaut. Ep. 3, 4, 92: eximere alicui ex manu manubrium, to take the handle out of one's hand, i. e. to deprive one of the opportunity of doing a thing, id. Aul. 3, 4, 12. -
76 modestia
mŏdestĭa, ae, f. [modestus], moderateness, moderation; esp. in one's behavior, unassuming conduct, modesty (opp. immodestia, superbia, licentia; class.).I.In gen.: eam virtutem Graeci sôphrosunên vocant:II.quam soleo equidem tum temperantiam, tum moderationem appellare, nonnumquam etiam modestiam,
Cic. Tusc. 3, 8, 16; cf.:modestia est in animo continens moderatio cupiditatum,
Auct. Her. 3, 2, 3:rectum dividitur in prudentiam, justitiam, fortitudinem, modestiam,
id. ib.:disserebat de suā modestiā,
want of confidence in himself, Tac. A. 1, 11 init. —In partic.A.Unassuming conduct, discretion, moderation, sobriety of behavior (the predom. signif. of the word):B. 1.sarta tecta tua precepta usque habui mea modestia,
Plaut. Trin. 2, 2, 36:sine modo et modestia,
id. Bacch. 4, 3, 2:temperantiae partes sunt continentia, clementia, modestia,
Cic. Inv. 2, 54, 164; cf.:modestia est, per quam pudor honestus claram et stabilem comparat auctoritatem,
id. ib.:non minus se in milite modestiam et continentiam, quam virtutem et animi magnitudinem desiderare,
Caes. B. G. 7, 52:in dicendo,
Cic. Phil. 2, 5, 10:modestia et humanitas,
id. Att. 7, 5, 2:neque modum, neque modestiam victores habent,
Sall. C. 11, 4.—Shame, shamefacedness, modesty:2.et sententiarum et compositionis et vocis et vultūs modestia,
Quint. 4, 1, 55: virginalis, Pac. ap. Cic. Div. 1, 31, 66; cf.:primaeque modestia culpae Confundit vultus,
Stat. Th. 2, 232; poet.: vacui lecti, i. e. (chaste) celibacy, id. Silv. 1, 2, 162.—Sense of honor, honor, dignity:C.neque sumptui, neque modestiae suae parcere,
Sall. C. 14, 6.—As a transl. of the Gr. eutaxia, in the lang. of the Stoics, the quality of saying and doing everything in the proper place and at the proper time, correctness of conduct, propriety: sic fit, ut modestia haec, quam ita interpretamur, ut dixi, scientia sit opportunitatis idoneo rum ad agendum temporum, Cic. Off. 1, 40, 142 (v. the entire context).—D.(Post-Aug)1. 2. -
77 molior
I.Neutr.A.To set one's self or one's powers in motion, to make exertions, exert one's self, to endeavor, struggle, strive, toil, etc. (rare but class.;B.syn.: conor, nitor): viden ut misere moliuntur?
Plaut. Curc. 1, 3, 32:agam per me ipse et moliar,
Cic. Fam. 6, 10, 2:nōsti mores mulierum: Dum moliuntur, dum comuntur, annus est,
Ter. Heaut. 2, 2, 11:horam amplius jam in demoliendo signo permulti homines moliebantur,
Cic. Verr. 2, 4, 43, § 95.—To set one's self in motion, endeavor to depart, to depart:II.molientem hinc Hannibalem,
Liv. 28, 44:dum naves moliuntur a terra,
id. 37, 11:in quam (insulam) gladiatores navibus molientes,
Tac. H. 2, 35.—Act.A.To labor upon any thing, exert one's self at or upon, set in motion, work an instrument or engine; to work any thing (cf. ago; class.).1.Nihil enim agit (vita deorum),... nulla opera molitur, Cic. N. D. 1, 19, 51:2.res dura et regni novitas me talia cogant moliri,
Verg. A. 1, 564: validam in vites molire bipennem, to work, i. e. wield, id. G. 4, 331: ancoras, to work, i. e. hoist the anchor, weigh anchor, Liv. 28, 17:agricola incurvo terram molitus aratro,
i. e. to work, cultivate, till the ground, Verg. G. 1, 494; Col. 1 praef. 17;11, 2, 19: erro molirier arva,
Lucr. 5, 932: fores, to work, i. e. to force, to break open, Tac. A. 1, 39; 2, 82; Liv. 23, 18, 2; 24, 46, 5:Atharrias ad Philotam missus clausum aditum domus moliebatur,
Curt. 6, 8, 20:habenas,
to guide, Verg. A. 12, 327:fulmina molitur dextrā,
hurls, id. G. 1, 329:ignem,
id. A. 10, 131:opera,
to begin work, Col. 11, 2, 2:aliquid sub divo moliri potest,
id. 1, 8, 9.—To set in motion, bestir, rouse, cause to remove, displace (syn.:3.deicio, deturbo): montes suā sede,
displaces, Liv. 9, 3:corpora ex somno moliebantur,
aroused, id. 36, 24, 3:onera objecta,
id. 25, 36.—To build, make, erect, construct (syn.:B.condo, fundo, construo): muros,
to build, Verg. A. 3, 132:classem,
id. ib. 3, 6:arcem,
id. ib. 1, 424:atrium,
Hor. C. 3, 1, 46:aedem,
Flor. 1, 7:locum,
prepares, Verg. A. 7, 158:pocula de inimicorum capitibus hominum,
to construct, make, Sol. 15.—Trop., to endeavor to do; to undertake, attempt, set about any thing (cf.:aggredior, apparo): nec ea, quae agunt, molientes cum labore operoso,
performing, doing, Cic. N. D. 2, 23, 59:viam clipei molita per oras,
made its way, Verg. A. 10, 477:inde datum molitur iter,
id. ib. 6, 477:jamque alio moliris iter,
Stat. S. 5, 2, 61:viam et gressus,
Claud. Rapt. Pros. 1, 278; 3, 438: animum, to form or acquire for one's self, Ov. A. A. 2, 119:laborem,
to undertake, Verg. A. 4, 233:struere et moliri aliquid calamitatis alicui,
to try to bring upon, Cic. Clu. 64, 178:fortissimis atque optimis civibus periculum moliri,
id. Sest. 1, 1:pestem patriae nefarie,
id. Cat. 2, 1, 1:perniciem rei publicae,
id. ib. 1, 2, 5: insidias avibus, to lay snares, Verg. G. 1, 271:crimina et accusatorem,
to bring about, find out, Tac. A. 12, 22:triumphos,
Ov. M. 14, 719:fugam,
Verg. A. 2, 109:moram,
to cause, make, occasion, id. ib. 1, 414:opem extremam alicui,
Val. Fl. 6, 431:dolos apertos,
to devise, id. 5, 249:bellum in animo,
to design, meditate, Vell. 2, 46:Athenienses urbem ex integro condere moliuntur,
Just. 2, 15, 1:mundum efficere moliens deus,
attempting, Cic. Univ. 4:fallere,
Val. Fl. 3, 491:de occupando regno moliens,
striving to usurp the government, Cic. Rep. 2, 35, 60:nuptias,
to bring about, Tac. A. 12, 3:apud judices oratione molienda sunt amor, odium, etc.,
are to be excited, called forth, Cic. de Or. 2, 51, 206:tumorem,
Col. 6, 17:vorandi facultatem,
Cels. 1, 3:fidem moliri coepit,
began to meddle with, disturb, Liv. 6, 11, 8. -
78 munificus
1.mūnĭfĭcus, a, um, adj. [munusfacio], present-making, i. e. bountiful, liberal, benevolent, generous, munificent (class.; syn.: liberalis, beneficus).I.Of persons:II.ut munifica sim bonis,
Plaut. Am. 2, 2, 212:in dando munificum esse,
Cic. Off. 2, 18, 64:liberalissimus munificentissimusque,
id. Rosc. Com. 8, 22.—Of things:2.opes,
Ov. P. 4, 1, 24:arca,
Mart. 8, 38, 11.— Comp.: munificior a munifico identidem Cato dixit, cum nunc munificentior dicamus, quamvis munificens non sit in usu, Paul. ex Fest. p. 155 Müll.—Hence, adv.: mūnĭ-fĭcē, bountifully, munificently (class.):tam munifice et tam large dare,
Cic. N. D. 3, 27, 69:adjuvisse,
Liv. 22, 37.mūnĭfĭcus, a, um, adj. [munia-facio], doing duty, on duty (post-class.):munifici milites (al. munifices),
Dig. 50, 16, 18. -
79 negociatio
nĕgōtĭātĭo ( nĕgōc-), ōnis, f. [negotior], a doing business by the wholesale, wholesale business, banking business; also in gen., any business or traffic (class.):reliquiae Asiaticae negotiationis,
Cic. Fam. 6 8, 2;13, 66, 2: negotiationes vel privato pudendae,
Suet. Vesp. 16; Plin. 6, 28, 32, § 157:pecuaria,
Col. 8, 1, 1:sagaria et lintearia,
Dig. 14, 4, 5:cum quis tabernae aut cuilibet negotiationi filium servumve... praeposuerit,
Gai. Inst. 4, 71:argenti,
Vulg. Prov. 3, 14:nolite facere domum Patris mei domum negotiationis,
ib. Joan. 2, 16. -
80 negotiatio
nĕgōtĭātĭo ( nĕgōc-), ōnis, f. [negotior], a doing business by the wholesale, wholesale business, banking business; also in gen., any business or traffic (class.):reliquiae Asiaticae negotiationis,
Cic. Fam. 6 8, 2;13, 66, 2: negotiationes vel privato pudendae,
Suet. Vesp. 16; Plin. 6, 28, 32, § 157:pecuaria,
Col. 8, 1, 1:sagaria et lintearia,
Dig. 14, 4, 5:cum quis tabernae aut cuilibet negotiationi filium servumve... praeposuerit,
Gai. Inst. 4, 71:argenti,
Vulg. Prov. 3, 14:nolite facere domum Patris mei domum negotiationis,
ib. Joan. 2, 16.
См. также в других словарях:
Doing It — Author(s) Melvin Burgess … Wikipedia
Doing — Do ing, n.; pl. {Doings}. Anything done; a deed; an action good or bad; hence, in the plural, conduct; behavior. See {Do}. [1913 Webster] To render an account of his doings. Barrow. [1913 Webster] … The Collaborative International Dictionary of English
Doing — Doing, ostindisches Feldmaß, ungefähr 2 englische Meilen … Pierer's Universal-Lexikon
doing — index act (undertaking), action (performance), commission (act) Burton s Legal Thesaurus. William C. Burton. 2006 … Law dictionary
doing — early 13c., verbal noun from DO (Cf. do). From c.1600 1800 it also was a euphemism for copulation … Etymology dictionary
doing — [n] achievement accomplishing, accomplishment, achieving, act, action, carrying out, deed, execution, exploit, handiwork, implementation, performance, performing, thing; concept 706 … New thesaurus
doing — [do͞o′iŋ] n. 1. something done 2. [pl.] a) actions, events, etc. b) Dial. social activities or a social event … English World dictionary
doing — /ˈduɪŋ/ (say doohing) verb 1. present participle of do1. –noun 2. action; performance; execution: it s all in the doing. 3. Colloquial a scolding; a beating. –phrase 4. be doing, to take place (mainly of something interesting or in need of… …
doing — do|ing [ˈdu:ıŋ] n 1.) be sb s (own) doing if something bad is someone s doing, they did or caused it ▪ If you fall into this trap, it will be all your own doing. 2.) take some doing informal to be hard work ▪ We had to be on the parade ground for … Dictionary of contemporary English
doing — noun 1 be sb s doing if something bad is someone s doing, they did it: This mess is all your doing. 2 take some doing to be hard work: Sorting this lot out is going to take some doing. 3 doings BrE a) (plural) things that someone does b) (C)… … Longman dictionary of contemporary English
doing — do|ing [ duıŋ ] noun be someone s doing to be someone s fault: We re very late, and it s all your doing. take some doing used for saying that something will be very difficult to do: It will take some doing to finish this before five o clock … Usage of the words and phrases in modern English