-
61 наказание
ceza* * *сспасти́ кого-л. от наказа́ния — ceza giymekten kurtarmak
••не ребёнок, а су́щее наказа́ние! — çocuk değil, baş belası
-
62 напасть
-
63 начало
başlangıç* * *с1) baş; başlangıç (-cı)в нача́ле неде́ли — hafta başında
в нача́ле второ́го — saat biri geçerken
в нача́ле собра́ния — toplantı başlarken
до нача́ла собра́ния — toplantı başlamadan önce
когда́ нача́ло конце́рта? — konser kaçta başlar?
с са́мого нача́ла — ta baştan beri
испа́нское нача́ло шахм. — İspanyol açılışı
все э́то то́лько нача́ло — tüm bunlar sadece başlangıçtır
в связи́ с нача́лом зи́мнего сезо́на — kış sezonuna giriş dolayısıyla
тут ни нача́ла, ни конца́ — bunun ucu ortası yok
положи́ть нача́ло чему-л. — шахм. bir şeyi başlatmak
2) ( источник) kaynak (-ğı); kökenрека́ берёт нача́ло в... — nehir......dan doğar
3) (нача́ла) мн. ( принципы) ilkeler••под нача́лом у кого-л. — birinin emri altında
-
64 начальник
müdür* * *мşef; başkan; müdür; baş; amir; komutan воен.нача́льник це́ха — atölye şefi
нача́льник шта́ба — kurmay başkanı
нача́льник по́езда — tren / katar şefi
нача́льник канцеля́рии — kalem müdürü
-
65 нога
жbacak (-ğı); ayak (-ğı) (тж. ступня)положи́ть но́гу на́ ногу — ayak ayak üstüne atmak
••в нога́х — ayakucunda
идти́ в но́гу — uygun adımla yürümek
идти́ в но́гу со вре́менем — zamana ayak uydurmak
вверх нога́ми — baş aşağı
держа́ть кни́гу вверх нога́ми — kitabı ters tutmak
они́ ста́вят все фа́кты с ног на́ голову — bütün gerçekleri tepe taklak ediyorlar
вся семья́ была́ на нога́х — tüm aile ayaktaydı
подня́ть на́ ноги весь до́м — tüm ev halkını ayağa kaldırmak
он встал с ле́вой / не с той ноги́ — sol / ters tarafından kalkmış
ноги́ мое́й там бо́льше не бу́дет — oraya bir daha adım atmam / ayak basmam
ног под собо́й не чу́ять (от радости) — ayakları yere değmemek
стоя́ть одно́й ного́й в моги́ле — bir ayağı çukurda olmak
встать на́ ноги (о больном) — ayağa kalkmak
одна́ нога́ зде́сь, друга́я там — bir kuşu gidip geliver
конь о четырёх нога́х и тот спотыка́ется — посл. imam bile okurken yanılır
-
66 нос
м2) ( клюв птицы) gaga••говори́ть в нос — genizden konuşmak
показа́ть нос кому-л. — nanik yapmak
под са́мым но́сом у кого-л. — birinin burnunun dibinde
сова́ть (свой) нос во что-л. — bir işe burnunu sokmak
держа́ть нос по ве́тру — rüzgara göre yelken açmak
закры́ть дверь пе́ред са́мым но́сом у кого-л. — kapıyı birinin yüzüne kapamak
-
67 один
числ.(одна́, одно́, одни́)1) bir (тж. цифра)оди́н-два — bir iki
писа́ть одно́ письмо́ за други́м — mektup üstüne mektup yazmak
2) → мест. ( какой-то) birкак сказа́л оди́н поэ́т... — bir şairin dediği gibi...
3) → прил. ( без других) yalnız (başına); tek başınaмы сиде́ли в за́ле одни́ — salonda yalnız başımıza oturuyorduk
он был совсе́м оди́н — yapayalnızdı
все уе́хали, оста́лся оди́н я — hepsi gitti, bir ben kaldım
4) → прил. ( тот же самый) aynıговори́ть на одно́м (и том же) языке́ — aynı dili konuşmak
5) → прил. ( только) bir (tek); ancak; yalnız (başına)(то́лько) оди́н ты суме́ешь сде́лать э́то — bunu bir sen yapabilirsin; bunu senden başkası yapamaz
уже́ одного́ э́того доста́точно — bir bu yeter
а одного́ э́того недоста́точно — bu da, tek başına yeterli değildir
он пита́лся одни́м хле́бом — katıksız ekmek yerdi
одно́й любо́вью сыт не бу́дешь — kuru kuruya aşk karın doyurmaz
оди́н друго́го лу́чше — birbirinden güzel
одна́ перча́тка здесь, а друго́й нет — eldivenin bir teki burada, diğeri yok
на со́лнце у него́ оди́н цвет, в тени́ - друго́й — güneşte rengi bir türlü, gölgede başka türlü
7) → мест. (с предлогом "из") biriоди́н из нас — birimiz, içimizden biri
оди́н из них — (onlardan) biri
8) (→ сущ., ж одна́) (→ сущ., с одно́) biri; kimi(si) мн.оди́н спра́шивал, друго́й отвеча́л — biri soruyor, diğeri cevap veriyordu
но́мер на одного́ — tek yataklı oda, tek kişilik
он ду́мает одно́, а говори́т друго́е — bir türlü düşünür, başka türlü konuşur
9) → сущ., с birвсе мы хоте́ли одного́ — hepimizin istediği birdi
одно́ я тебе́ скажу́,... — sana şu kadarını söyleyeyim ki...
повторя́ть одно́ и то же — aynı şeyi tekrarlayıp durmak
одно́ мне изве́стно:... — bildiğim bir şey varsa o da şu:...
••сража́ться оди́н на оди́н — teke tek vuruşmak / dövüşmek
все как оди́н — tek adammışçasına, bir tek kişiymiş gibi
одно́ вре́мя — bir vakit(ler); bir ara(lar)
одни́м сло́вом — tek sözle / kelimeyle
э́то одни́ слова́! — kuru laftır bu!
оди́н-одинёшенек — yapayalnız; kuru başına kalmış
одно́ из двух — iki şıktan biri
все до одного́ — istisnasız hepsi
-
68 оставаться
несов.; сов. - оста́ться1) врз kalmak; durmakостава́ться до́ма — evde kalmak
оста́ться дово́льным — memnun kalmak
оста́лся оди́н рубль — bir ruble kaldı / arttı
до отхо́да поезда остава́лось три мину́ты — trenin kalkmasına üç dakika kalıyordu
оста́ться без рабо́ты — işsiz kalmak
оста́ться без прогу́лки — gezmeden kalmak
оста́ться на второ́й год (в кла́ссе) — (sınıfta) kalmak
оста́ться кому-л. (в насле́дство) — (miras) kalmak
с тех пор оста́лось то́лько э́то зда́ние — o zamandan bu yana ancak bu yapı ayakta kalıyor / duruyor
у тебя́ оста́лась та кни́га? — o kitabın duruyor mu?
остава́ться в си́ле (о законе и т. п.) — yürürlükte kalmak
положе́ние остается / продолжа́ет остава́ться напряжённым — durum gerginliğini koruyor
они́ оста́лись одни́ — bir başlarına kaldılar; baş başa kaldılar ( наедине)
2) безл.тебе́ остаётся то́лько уе́хать — sana düşen, gitmek oluyor
еди́нственное, что остава́лось сде́лать - уе́хать — yapılacak tek şey gitmekti
в таки́х слу́чаях ему остава́лось то́лько молча́ть — bu gibi hallerde ona düşen, susmak olurdu
когда́ до го́рода остава́лось два киломе́тра... — şehre iki kilometre kala...
ино́го вы́бора не остаётся — başka seçenek yok
••оста́ться ни с чем — cascavlak kalmak
карти́на оста́лась за на́ми (на аукционе) — tablo bizim üstümüze kaldı
оста́лось нача́ть да ко́нчить — iş üç nalla bir ata kaldı
счастли́во остава́ться! — hoşça kal(ın)!
-
69 первый
1) врз birinci, birincil, ilk; turfanda (об овощах, фруктах)пе́рвое ма́рта — Martın biri, bir mart
в пе́рвых чи́слах ма́рта — Mart başında / başlarında
полови́на пе́рвого — saat yarım
я предпочита́ю пе́рвый — birincisini tercih ederim
пе́рвая раке́тка ми́ра — dünyanın bir numaralı raketi
соверши́ть свой пе́рвый полёт — ilk uçuşunu yapmak
э́то не пе́рвая и не после́дняя неуда́ча — başarısızlığın ne ilki ne de sonuncusudur bu
он не пе́рвый, кто... —...an ilk kişi değildir
я вошёл пе́рвым — önden girdim
пе́рвый разде́л статьи́ — yazının ilk bölümü
на пе́рвых полоса́х газе́т — gazetelerin baş sayfalarında
завоева́ть / получи́ть пе́рвую пре́мию на ко́нкурсе — yarışmada birincilik ödülünü kazanmak / almak
он был пе́рвым в кла́ссе — sınıfın birincisiydi
стать пе́рвой жи́зненной необходи́мостью — birincil hayati ihtiyaç haline gelmek
пе́рвое усло́вие успе́ха — başarının birincil koşulu
пе́рвые помидо́ры (сезо́на) — turfanda domates
2) önпе́рвый ряд — ilk / ön sıra
на пе́рвом пла́не — ön planda
быть в пе́рвых ряда́х борцо́в за мир — barış için (yakılar) savaşımın ön saflarında olmak
••пе́рвое вре́мя — ilk zamanlar
пе́рвым де́лом / до́лгом — evvel emirde, ilk ağızda, ilk iş olarak
при пе́рвой возмо́жности — ilk fırsatta
вы́двинуть что-л. на пе́рвый план — ön plana çıkarmak
из пе́рвых рук — ilk elden
э́тот вопро́с бу́дет решён в пе́рвую о́чередь — bu sorun öncelikle çözülecek
-
70 повинный
suçlu, kabahatli••пови́нную голову меч не сечет — погов. aman diyene kılıç kalkmaz, eğilen baş kesilmez
яви́ться с пови́нной (о преступнике) — polise teslim olmak
-
71 подчиняться
1) ( покориться) boyun / baş eğmek2) itaat etmek; emrinde buyruğunda olmak тк. несов.подчини́ться прика́зу — emre itaat etmek
нам пришло́сь подчини́ться э́тому реше́нию — bu karara boyun eğmek zorunda kaldık
-
72 потрясающий
sarsıcı; harika ( дивный); akıl durdurucu ( умопомрачительный)потряса́ющий успе́х — baş döndürücü bir başarı
-
73 премьер
-
74 проходить
I несов.; сов. - пройти́1) geçmekпройти́ по мосту́ — köprüden geçmek
он прошёл ми́мо нас — yanımızdan geçti
пройди́те вперёд — öne geçin(iz)
он прошёл в кино́ без биле́та — sinemaya biletsiz daldı
пройти́ переу́лком — yan sokaktan geçmek
доро́га прохо́дит о́коло дере́вни — yol köyün yakınından geçer
здесь пройдёт нефтепрово́д — buradan bir petrol boru hattı geçecek
2) (yol) almak; yapmakмы прошли́ де́сять киломе́тров — on kilometre yol aldık
стометро́вку он прохо́дит за двена́дцать секу́нд — yüz metreyi on iki saniyede alır
пе́рвый круг про́йден за 43 секу́нды — спорт. ilk tur 43 saniyede geçildi / koşuldu
вчера́ го́нщики прошли́ 200 киломе́тров — dün yarışçılar 200 kilometre koştular
маши́на но́вая, прошла́ всего́ три ты́сячи киломе́тров — araba yenidir, topu topu üç bin kilometre yaptı
а пото́м пройдём в парк — sonra da parka uzanırız
не прошёл я и ста шаго́в, как... — yüz adım gittim gitmedim,...
3) ( миновать) geçmek, arkada bırakmakпрошли́ го́ды — yıllar geçip gidiyordu
мно́го лет прошло́ с тех пор — aradan yıllar geçti
за э́то вре́мя про́йден значи́тельный путь — bu süre içinde hayli yol alındı
за про́йденный пери́од — arkada / geride bıraktığımız dönem içinde
передо мной прошли́ собы́тия после́дней неде́ли — gözümün önüne son haftanın olayları bir bir gelip geçti
4) ( об осадках) yağmak5) (распространяться - о слухах и т. п.) dolaşmak, yayılmakпо всей дере́вне прошёл слух, что... — söylentisi tüm köyü dolaştı
6) (продвигаться через что-л.) sığmak; geçmekни́тка в ушко́ не прохо́дит — iplik iğnenin gözünden geçmiyor
в э́ту дверь шкаф не пройдёт — dolap bu kapıdan sığmaz
7) ( просачиваться) sızmakчерез заклёпки прохо́дит вода́ — perçin başlarından su sızıyor
8) (о времени, о чём-л. бывшем, длившемся) (gelip) geçmekпрошёл це́лый час — tam bir saat geçti
зима́ прошла́ — kış geçti
мо́лодость прошла́, как сон — gençlik bir rüya hali gibi gelip geçti
с тех пор, как он уе́хал, не прошло́ и неде́ли — o gideli daha bir hafta bile olmadı
не пройдёт и неде́ли, как... — (bir) haftaya kalmaz / kalmadan
не прошло́ и го́да, как... — senesine kalmadı,...
не пройдёт и го́да, как... — bir yıla varmaz,...
три дня прошли́ в перегово́рах — üç gün görüşmelerle geçti
вся его́ жизнь прошла́ в борьбе́ — tüm hayatı mücadele ile geçti
путь, про́йденный на́ми за полве́ка — yarım yüzyıl içinde aldığımız / katettiğimiz yol
с тех пор ско́лько их таки́х прошло́! — o zamandan bu yana kaç tanesi geldi gitti!
9) ( прекращаться) dinmek; geçmekболе́знь прошла́ — hastalık geçti
болезнь прошла́ без осложне́ний — hastalık komplikasyonsuz olarak geçti
головна́я боль у неё прошла́ — baş ağrısı dindi
всё у него́ пройдёт (о больном) — bir şeyi kalmaz
уста́лость постепе́нно пройдёт — yorgunluk yavaş yavaş çıkacak
дождь прошёл — yağmur durdu / dindi / kesildi
шторм прошёл — (denizde) fırtına durdu / kaldı
10) (подвергаться чему-л.) geçmekпройти́ через тяжёлые испыта́ния — ağır / çetin sınavlardan geçmek
проходи́ть медици́нский осмо́тр — tıbbi muayeneden geçmek
проходи́ть ветерина́рный контро́ль — veteriner kontrolundan geçmek
пройти́ (через) цензу́ру — sansürden geçmek
11) (заканчиваться каким-л. образом) geçmekпра́здник прошёл ве́село — bayram neşeli bir hava içinde geçti
его́ конце́рт прошёл успе́шно — verdiği resital başarılı oldu
12) (завершить какой-л. курс) görmekпройти́ специа́льную подгото́вку — özel eğitim görmek
пройти́ курс светолече́ния — ışık tedavisi görmek
13) ( быть утверждённым) kabul edilmekэ́тот прое́кт резолю́ции не прошёл — bu karar taslağı kabul edilmedi
14) ( быть принятым) kabul edilmekпройти́ в университе́т — üniversiteye kabul edilmek
15) разг. ( изучать) çalışmak, işlemekкако́й урок сейча́с прохо́дят? — şimdi kaçıncı ders işleniyor?
э́то мы еще́ не проходи́ли (в школе) — o derse henüz gelmedik
••э́тот трюк / но́мер не пройдёт! — bu oyun sökmez!
II сов.фаши́зм не пройдёт! — faşizme geçit yok!
(провести какое-л. время в ходьбе) yürümekмы зря сто́лько проходи́ли — boşuna taban teptik
-
75 разбаливаться
I несов.; сов. - разболе́ться I, разг.( о человеке) yataklara döşenmekII несов.; сов. - разболе́ться II, разг.(об органах, частях тела) ağrısı / sancısı tutmak, tutmakу неё разболе́лась голова́ — baş ağrısı tuttu
у меня́ опя́ть разболе́лся зуб — gene dişim tuttu
-
76 разгибать
-
77 склонять
несов.; сов. - склони́ть1) eğmek; yatırmakсклони́ть го́лову — başını eğmek; перен. bas eğmek
2) перен. eğindirmek, imale etmek; kandırmak ( уговаривать)его́ склоня́ли на э́тот путь — onu bu yola temayül ettiriyorlardı
3) тк. несов., грам. çekmek -
78 склоняться
несов.; сов. - склони́ться1) eğilmekсклони́ться над кем-чем-л. — birinin, bir şeyin üstüne / üzerine eğilmek
2) перен. eğilmekсклони́ться пе́ред судьбо́й — kaderin önünde baş eğmek
мы склоня́емся пе́ред па́мятью геро́ев — kahramanların anısı önünde saygıyla eğiliriz
3) тк. несов., грам. çekimli olmakэ́то сло́во не склоня́ется — bu kelime çekimli değildir
-
79 скот
м1) собир. hayvanlarкру́пный рога́тый скот — büyük baş hayvanlar
2) прост., бран. hayvan -
80 слад
м, в соч.с ним сла́ду нет — разг. onunla baş edilemez / başa çıkılamaz
См. также в других словарях:
bas — bas, basse 1. (bâ, bâ s ; l s se lie : un coeur bas et lâche, dites : bâ z et....) adj. 1° Qui a peu de hauteur. Maison basse. Rives plus basses. Un siége bas. Le plafond est bas. La porte est basse. Cet animal est très bas sur ses jambes.… … Dictionnaire de la Langue Française d'Émile Littré
Bas — meaning super lower in French may refer to:*Bas Caraquet, New Brunswick, meaning Lower Caraquet , a village on the Acadian Peninsula of New Brunswick, Canada *Bas Congo (post 2006, Kongo Central), a province of the Democratic Republic of the… … Wikipedia
Bas — steht für: Bas (Name), Personen mit diesem Vornamen oder Familiennamen Bas (Spanien), einen Ort in Spanien Bas (Bithynien), einen bithynischen Herrscher Bas ist der Name folgender Orte: Bas en Basset, Gemeinde im Département Haute Loire,… … Deutsch Wikipedia
bas — BAS, (1) s.n., (2) başi, s.m., (3) basuri, s.n. 1. S. n. sg. Registrul cel mai jos al vocii bărbăteşti; sunetul cel mai grav al unui acord muzical. 2. S. m. Cântăreţ a cărui voce se plasează în acest registru; basist. 3. S. n. Instrument care… … Dicționar Român
BAS — ist Bas (Spanien), ein Ort in Spanien der Name eines bithynischen Herrschers, siehe Bas (Bithynien) Die Abkürzung BAS steht für: Basra, eine Stadt in Irak Bayerisches Archiv für Sprachsignale Bau Arbeits Schlüssel, ein Verzeichnis mit den… … Deutsch Wikipedia
BaS — ist Bas (Spanien), ein Ort in Spanien der Name eines bithynischen Herrschers, siehe Bas (Bithynien) Die Abkürzung BAS steht für: Basra, eine Stadt in Irak Bayerisches Archiv für Sprachsignale Bau Arbeits Schlüssel, ein Verzeichnis mit den… … Deutsch Wikipedia
BAS — Saltar a navegación, búsqueda Para el gobernante de Bitinia, véase Bas. BAS puede referirse a: BAS (sistema) un sistema de asistencia de frenada de emergencia ideado por la multinacional Mercedes Benz. BAS (base británica) una base del Reino… … Wikipedia Español
BAS — may stand for:Most commonly: * BASIC programming language (file extension)Societies: * Biblical Archaeology Society * Birmingham Astronomy Society * Boston Audio Society * Britain Australia SocietyComputer science: * Broadband Access Server (see… … Wikipedia
bas — bȁs m <N mn bàsovi> DEFINICIJA glazb. 1. a. najdublji muški glas b. onaj koji ima takav glas 2. oznaka za najdublju dionicu neke kompozicije, odn. najdublji ton nekog akorda 3. najveći gudaći instrument najdubljega zvuka; kontrabas 4. uz… … Hrvatski jezični portal
Bas — Saltar a navegación, búsqueda Para otros usos, véase BAS. Bas, primer gobernante independiente de Bitinia, gobernó del 376 a. C. al 326 a. C. Derrotó a un general de Alejandro Magno, logrando así la independencia del país. Fue … Wikipedia Español
BAS — (Board for Actuarial Standards) A constituent body of the Financial Reporting Council (FRC), the Board for Actuarial Standards (BAS) has responsibility from 6 April 2007 for setting actuarial standards independently of the actuarial profession.… … Law dictionary