-
41 conticesco
contĭcesco ( contĭcisco, Plaut. Bacch. 4, 5, 28; id. Mil. 2, 4, 56; Arn. 5 init.), tĭcŭi, 3, v. inch., to become still, to cease speaking or sounding (class. in prose and poetry).I.Lit.:B.sed conticiscam: nam audio aperiri foris,
Plaut. Bacch. 4, 5, 28; id. Mil. 2, 4, 56:ad quod ille quidem conticescit, sed sermonem suscipit Polus,
Quint. 2, 15, 28:ad hos casus,
i. e. in such cases, id. 6, 1, 42:conscientiā convictus repente conticuit,
Cic. Cat. 3, 5, 10: consedit ille;conticui,
id. Har. Resp. 4, 7:conticuere omnes,
Verg. A. 2, 1; Ov. M. 6, 293; 10, 430.—To keep silence, not to speak (very rare):II.paulisper alter, alterius conspectu, conticuere,
Liv. 30, 30, 2 Weissenb. ad loc.— Poet. with acc.:tantum nefas conticuit,
Val. Fl. 3, 302.—Transf., of things:III.numquam de vobis (hominum) gratissimus sermo conticescet,
Cic. Phil. 14, 12, 33:nec ulla umquam aetas de tuis laudibus conticescet,
id. Marc. 3, 9: conticuit lyra, * Hor. Ep. 1, 18, 43:tubae,
Mart. 7, 80:conticuere undae,
Ov. M. 5, 574.—Trop., to become still or quiet, come to rest, cease, decline, stop, abate (syn. obmutesco):cum obmutuisset senatus, judicia conticuissent, etc.,
Cic. Pis. 12, 26:ut tum conticisceret illa lamentatio et gemitus urbis,
id. Red. Sen. 7, 17:artes nostrae,
id. Mur. 10, 22; cf.:studium,
id. Brut. 94, 324:litterae forenses et senatoriae,
id. Off. 2, 1, 3:actiones tribuniciae,
Liv. 4, 1, 5:tumultus,
id. 2, 55, 10; 22, 55, 8:furor,
id. 2, 29, 11. -
42 Contumelia
con-tŭmēlĭa (post-class. access. form contŭmĭa, Mart. Cap. 4, § 424; cf.: contumia contumelia, Gloss. Isid.), ae, f. [from a root tem, whence also temno, contemno, and contumax; cf. Dig. 47, 10, 1], abuse, insult, affront, reproach, invective, contumely (cf.: injuria, hubris; very freq. and class. in sing. and plur.):* II.contumelia a contemptu dicta est, quia nemo nisi quem contempsit, tali injuriā notat,
Sen. Const. 11, 2: patior facile injuriam, si est vacua a contumeliā, Pac. ap. Non. p. 430, 16; cf.Caecil. ib.: contumeliam alteri facere,
Plaut. As. 2, 4, 82; Ter. Phorm. 5, 7 (8), 79; cf. id. Eun. 5, 2, 26:contumeliam dicere alicui,
Plaut. Curc. 4, 1, 17; id. Bacch. 2, 3, 33; Ter. Phorm. 2, 3, 29; Liv. 25, 22, 13:contumeliam si dicis, audies,
Plaut. Ps. 4, 7, 77:jacere in aliquem,
Cic. Sull. 7, 23:meretricum perpeti,
Ter. Eun. 1, 1, 3; cf. Cic. Verr. 2, 3, 41, § 96:in se accipere,
Ter. Eun. 4, 7, 1; cf.:tanta contumelia accepta,
Caes. B. G. 7, 10:alicui imponere,
Sall. C. 48, 9:quibus tu privatim injurias plurimas contumeliasque imposuisti,
Cic. Verr. 2, 4, 9, § 20:indignitates contumeliasque perferre,
Caes. B. G. 2, 14: graves, severe reproaches (opp. libera consilia), Hor. Epod. 11, 26:aliquid in suam contumeliam vertere,
Caes. B. C. 1, 8:per contumeliam,
id. ib. 1, 9; Quint. 4, 1, 11:contumeliā perfugae appellari ab aliquo,
Caes. B. C. 2, 28; cf. Liv. 3, 50, 6 et saep.:in contumeliam ignominiamque nostram certare juvat,
id. 4, 4, 12:contumeliae verborum,
Cic. Phil. 11, 2, 5.—In mal. part., violation, Liv. 8, 28, 2; Auct. Har. Resp. 20, 42.—The expression facere contumeliam is censured by Cic. (Phil. 3, 9, 22) in the words of Antonius: nulla contumelia est, quam facit dignus; but it is not clear on what grounds (whether as an archaism, or because it is used after the analogy of jacturam facere, in the sense of contumelia adfici); v. Quint. 9, 3, 13, and cf. esp. Gronov. Observv. 3, 8, pp. 488-502 (pp. 241-247 Frotsch.).—Personified: Contŭmē-lĭa, like Hubris, Cic. Leg. 2, 11, 28.—Transf., injury, assault, annoyance, violence, blows, etc. ( = injuria):naves totae factae ex robore ad quamvis vim et contumeliam perferendam,
injury, violence, Caes. B. G. 3, 13; so Phaedr. 1, 2, 21:praeberi ora contumeliis,
to the blows, Tac. H. 3, 31; 3, 85:debilitatis suae,
annoyance, hardship, Plin. Ep. 8, 18, 9; cf. injuria. -
43 contumelia
con-tŭmēlĭa (post-class. access. form contŭmĭa, Mart. Cap. 4, § 424; cf.: contumia contumelia, Gloss. Isid.), ae, f. [from a root tem, whence also temno, contemno, and contumax; cf. Dig. 47, 10, 1], abuse, insult, affront, reproach, invective, contumely (cf.: injuria, hubris; very freq. and class. in sing. and plur.):* II.contumelia a contemptu dicta est, quia nemo nisi quem contempsit, tali injuriā notat,
Sen. Const. 11, 2: patior facile injuriam, si est vacua a contumeliā, Pac. ap. Non. p. 430, 16; cf.Caecil. ib.: contumeliam alteri facere,
Plaut. As. 2, 4, 82; Ter. Phorm. 5, 7 (8), 79; cf. id. Eun. 5, 2, 26:contumeliam dicere alicui,
Plaut. Curc. 4, 1, 17; id. Bacch. 2, 3, 33; Ter. Phorm. 2, 3, 29; Liv. 25, 22, 13:contumeliam si dicis, audies,
Plaut. Ps. 4, 7, 77:jacere in aliquem,
Cic. Sull. 7, 23:meretricum perpeti,
Ter. Eun. 1, 1, 3; cf. Cic. Verr. 2, 3, 41, § 96:in se accipere,
Ter. Eun. 4, 7, 1; cf.:tanta contumelia accepta,
Caes. B. G. 7, 10:alicui imponere,
Sall. C. 48, 9:quibus tu privatim injurias plurimas contumeliasque imposuisti,
Cic. Verr. 2, 4, 9, § 20:indignitates contumeliasque perferre,
Caes. B. G. 2, 14: graves, severe reproaches (opp. libera consilia), Hor. Epod. 11, 26:aliquid in suam contumeliam vertere,
Caes. B. C. 1, 8:per contumeliam,
id. ib. 1, 9; Quint. 4, 1, 11:contumeliā perfugae appellari ab aliquo,
Caes. B. C. 2, 28; cf. Liv. 3, 50, 6 et saep.:in contumeliam ignominiamque nostram certare juvat,
id. 4, 4, 12:contumeliae verborum,
Cic. Phil. 11, 2, 5.—In mal. part., violation, Liv. 8, 28, 2; Auct. Har. Resp. 20, 42.—The expression facere contumeliam is censured by Cic. (Phil. 3, 9, 22) in the words of Antonius: nulla contumelia est, quam facit dignus; but it is not clear on what grounds (whether as an archaism, or because it is used after the analogy of jacturam facere, in the sense of contumelia adfici); v. Quint. 9, 3, 13, and cf. esp. Gronov. Observv. 3, 8, pp. 488-502 (pp. 241-247 Frotsch.).—Personified: Contŭmē-lĭa, like Hubris, Cic. Leg. 2, 11, 28.—Transf., injury, assault, annoyance, violence, blows, etc. ( = injuria):naves totae factae ex robore ad quamvis vim et contumeliam perferendam,
injury, violence, Caes. B. G. 3, 13; so Phaedr. 1, 2, 21:praeberi ora contumeliis,
to the blows, Tac. H. 3, 31; 3, 85:debilitatis suae,
annoyance, hardship, Plin. Ep. 8, 18, 9; cf. injuria. -
44 conus
cōnus, i, m., = kônos, a cone.I.In gen., Lucr. 4, 430 and 432; Cic. N. D. 1, 10, 24; 2, 18, 47 al.—II.Esp., of conical bodies,A.The apex of a helmet, Verg. A. 3, 468; Ov. M. 3, 108; Plin. 10, 1, 1, § 2; cf. Isid. Orig. 18, 14, 2.—B.The cone of the cypress, Col. 6, 7, 2.—C.A kind of sundial, Vitr. 9, 8, 1. -
45 culta
1.cŏlo, colŭi, cultum, 3, v. a. [from the stem KOL, whence boukolos, boukoleô; cf.: colonus, in-cola, agri-cola] (orig. pertaining to agriculture), to cultivate, till, tend, take care of a field, garden, etc. (freq. in all per. and species of composition).I.Prop.(α).With acc.:(β).fundum,
Varr. R. R. 1, 1, 2:agrum,
id. ib. 1, 2, 14; Cato, R. R. 61; Col. 1 pr.:agri non omnes frugiferi sunt qui coluntur,
Cic. Tusc. 2, 5, 13; id. Agr. 2, 25, 67:arva et vineta et oleas et arbustum,
Quint. 1, 12, 7:praedia,
Cic. Rosc. Am. 17, 49:rus,
Col. 1, 1:rura,
Cat. 64, 38; Tib. 1, 5, 21; Verg. G. 2, 413:hortos,
Ov. M. 14, 624 al.:jugera,
Col. 1 pr.:patrios fines,
id. ib.:solum,
id. 2, 2, 8:terram,
id. 2, 2, 4:arbustum,
Quint. 1, 12, 7:vitem,
Cic. Fin. 4, 14, 38:arbores,
Hor. C. 2, 14, 22:arva,
id. ib. 3, 5, 24; Ov. Am. 1, 13, 15:fructus,
Verg. G. 2, 36:fruges,
Ov. M. 15, 134:poma,
id. ib. 14, 687; cf. under P. a.—Absol., Varr. R. R. 1, 2, 8; Verg. G. 1, 121; Dig. 19, 2, 54, § 1.—B.In gen., without reference to economics, to abide, dwell, stay in a place, to inhabit (syn.: incolo, habito; most freq. since the Aug. per.).(α).With acc.:(β).hanc domum,
Plaut. Aul. prol. 4:nemora atque cavos montes silvasque colebant,
Lucr. 5, 955:regiones Acherunticas,
Plaut. Bacch. 2, 2, 21:colitur ea pars (urbis) et habitatur frequentissime,
Cic. Verr. 2, 4, 53, § 119:urbem, urbem, mi Rufe, cole,
id. Fam. 2, 12, 2:has terras,
id. N. D. 2, 66, 164; Tac. A. 2, 60:loca Idae,
Cat. 63, 70:Idalium,
id. 36, 12 sq.; 61, 17:urbem Trojanam,
Verg. A. 4, 343:Sicaniam,
Ov. M. 5, 495:Maeoniam Sipylumque,
id. ib. 6, 149:Elin Messeniaque arva,
id. ib. 2, 679:regnum nemorale Dianae,
id. ib. 14, 331:hoc nemus,
id. ib. 15, 545:Elysium,
Verg. A. 5, 735:loca magna,
Ov. M. 14, 681; Liv. 1, 7, 10:Britanniam,
Tac. Agr. 11:Rheni ripam,
id. G. 28:victam ripam,
id. A. 1, 59:terras,
id. ib. 2, 60; cf. id. H. 5, 2:insulam,
id. A. 12, 61; id. G. 29:regionem,
Curt. 7, 7, 4.— Poet., of poets:me juvat in primā coluisse Helicona juventā,
i. e. to have written poetry in early youth, Prop. 3 (4), 5, 19.—Also of animals:anguis stagna,
Verg. G. 3, 430; Ov. M. 2, 380.—Absol.:II.hic,
Plaut. Ps. 1, 2, 68:subdiu colere te usque perpetuom diem,
id. Most. 3, 2, 78; Liv. 42, 67, 9; Curt. 9, 9, 2:colunt discreti ac diversi,
Tac. G. 16:proximi Cattis Usipii ac Tencteri colunt,
id. ib. 32:circa utramque ripam Rhodani,
Liv. 21, 26, 6:quā Cilices maritimi colunt,
id. 38, 18, 12:prope Oceanum,
id. 24, 49, 6:usque ad Albim,
Tac. A. 2, 41:ultra Borysthenem fluvium,
Gell. 9, 4, 6:super Bosporum,
Curt. 6, 2, 13:extra urbem,
App. M. 1, p. 111.—Trop. (freq. and class.).A.To bestow care upon a thing, to care for.1.Of the gods: colere aliquem locum, to frequent, cherish, care for, protect, be the guardian of, said of places where they were worshipped, had temples, etc.:2.deos deasque veneror, qui hanc urbem colunt,
Plaut. Poen. 5, 1, 19; Cat. 36, 12:Pallas, quas condidit arces, Ipsa colat,
Verg. E. 2, 62:ille (Juppiter) colit terras,
id. ib. 3, 61; id. A. 1, 16 Forbig. ad loc.:undis jura dabat, nymphisque colentibus undas,
Ov. M. 1, 576:urbem colentes di,
Liv. 31, 30, 9; 5, 21, 3:vos, Ceres mater ac Proserpina, precor, ceteri superi infernique di, qui hanc urbem colitis,
id. 24, 39, 8:divi divaeque, qui maria terrasque colitis,
id. 29, 27, 1.—Rarely with persons as object (syn.:3.curo, studeo, observo, obsequor): Juppiter, qui genus colis alisque hominum,
Plaut. Poen. 5, 4, 24; cf.:(Castor et Pollux) dum terras hominumque colunt genus,
i. e. improve, polish, Hor. Ep. 2, 1, 7. —Of the body or its parts, to cultivate, attend to, dress, clothe, adorn, etc.:4.formamque augere colendo,
by attire, dress, Ov. M. 10, 534:corpora,
id. A. A. 3, 107:tu quoque dum coleris,
id. ib. 3, 225.—With abl.:lacertos auro,
Curt. 8, 9, 21:lacertum armillā aureā,
Petr. 32:capillos,
Tib. 1, 6, 39; 1, 8, 9.—With abstr. objects, to cultivate, cherish, seek, practise, devote one ' s self to, etc.;5.of mental and moral cultivation: aequom et bonum,
Plaut. Men. 4, 2, 10:amicitiam,
id. Cist. 1, 1, 27:fidem rectumque,
Ov. M. 1, 90:fortitudinem,
Curt. 10, 3, 9:jus et fas,
Liv. 27, 17 fin.:memoriam alicujus,
Cic. Fin. 2, 31, 101:bonos mores,
Sall. C. 9, 1:suum quaestum colit,
Plaut. Poen. 5, 2, 137:pietatem,
id. As. 3, 1, 5; Ter. Hec. 3, 4, 33:virtutem,
Cic. Arch. 7, 16; id. Off. 1, 41, 149:amicitiam, justitiam, liberalitatem,
id. ib. 1, 2, 5:virginitatis amorem,
Verg. A. 11, 584:pacem,
Ov. M. 11, 297; cf. Martem, Sil. [p. 370] 8, 464:studium philosophiae,
Cic. Brut. 91, 315:disciplinam,
id. ib. 31, 117:aequabile et temperatum orationis genus,
id. Off. 1, 1, 3:patrias artes militiamque,
Ov. F. 2, 508; cf.:artes liberales,
Suet. Tib. 60:ingenium singulari rerum militarium prudentiā,
Vell. 2, 29, 5 Kritz.—Of a period of time or a condition, to live in, experience, live through, pass, spend, etc.:B.servitutem apud aliquem,
to be a slave, Plaut. Poen. 4, 2, 7:nunc plane nec ego victum, nec vitam illam colere possum, etc.,
Cic. Att. 12, 28, 2; and poet. in gen.: vitam or aevum = degere, to take care of life, for to live:vitam,
Plaut. Trin. 3, 2, 74; id. Cas. 2, 1, 12; id. Rud. 1, 5, 25:vitam inopem,
Ter. Heaut. 1, 1, 84:aevum vi,
Lucr. 5, 1144 and 1149.—Colere aliquem, to regard one with care, i. e. to honor, revere, reverence, worship, etc. (syn.: observo, veneror, diligo).1.Most freq. of the reverence and worship of the gods, and the respect paid to objects pertaining thereto, to honor, respect, revere, reverence, worship:2.quid est enim cur deos ab hominibus colendos dicas?
Cic. N. D. 1, 41, 115:hos deos et venerari et colere debemus,
id. ib. 2, 28, 71; cf. id. ib. 1, 42, 119; id. Agr. 2, 35, 94; Liv. 39, 15, 2; Cat. 61, 48:Phoebe silvarumque potens Diana... o colendi Semper et culti,
Hor. C. S. 2 and 3; cf. Ov. M. 8, 350:deos aris, pulvinaribus,
Plin. Pan. 11, 3:Mercurium,
Caes. B. G. 6, 17:Apollinem nimiā religione,
Curt. 4, 3, 21:Cererem secubitu,
Ov. A. 3, 10, 16:(deam) magis officiis quam probitate,
id. P. 3, 1, 76:per flamines et sacerdotes,
Tac. A. 1, 10; Suet. Vit. 1:quo cognomine is deus quādam in parte urbis colebatur,
id. Aug. 70:deum precibus,
Sen. Herc. Oet. 580:testimoniorum religionem et fidem,
Cic. Fl. 4, 9; cf. id. Font. 10, 21; and:colebantur religiones pie magis quam magnifice,
Liv. 3, 57, 7; and:apud quos juxta divinas religiones humana fides colitur,
id. 9, 9, 4:sacra,
Ov. M. 4, 32; 15, 679:aras,
id. ib. 3, 733; 6, 208; cf. Liv. 1, 7, 10; Suet. Vit. 2 et saep.:numina alicujus,
Verg. G. 1, 30:templum,
id. A. 4, 458; Ov. M. 11, 578:caerimonias sepulcrorum tantā curà,
Cic. Tusc. 1, 12, 27:sacrarium summā caerimoniā,
Nep. Th. 8, 4:simulacrum,
Suet. Galb. 4.—Of the honor bestowed upon men:1.ut Africanum ut deum coleret Laelius,
Cic. Rep. 1, 12, 18:quia me colitis et magnificatis,
Plaut. Cist. 1, 1, 23; Ter. Ad. 3, 2, 54:a quibus diligenter observari videmur et coli,
Cic. Mur. 34, 70; cf. id. Fam. 6, 10, 7; 13, 22, 1; id. Off. 1, 41, 149; Sall. J. 10, 8:poëtarum nomen,
Cic. Arch. 11, 27:civitatem,
id. Fl. 22, 52; cf.:in amicis et diligendis et colendis,
id. Lael. 22, 85 and 82:semper ego plebem Romanam militiae domique... colo atque colui,
Liv. 7, 32, 16:colere et ornare,
Cic. Fam. 5, 8, 2:me diligentissime,
id. ib. 13, 25 init.:si te colo, Sexte, non amabo,
Mart. 2, 55:aliquem donis,
Liv. 31, 43, 7:litteris,
Nep. Att. 20, 4:nec illos arte colam, nec opulenter,
Sall. J. 85, 34 Kritz.— Hence,cŏlens, entis, P. a., honoring, treating respectfully; subst., a reverer, worshipper; with gen.:2.religionum,
Cic. Planc. 33, 80.—cultus, a, um, P. a. (acc. to I.).A.Cultivated, tilled:b.ager cultior,
Varr. R. R. 1, 2, 20:ager cultissimus,
Cic. Rosc. Com. 12, 33:materia et culta et silvestris,
id. N. D. 2, 60, 151:res pecuaria,
id. Quint. 3, 12:rus cultissimum,
Col. 1, 1, 1:terra,
Quint. 5, 11, 24:fundus cultior,
id. 8, 3, 8:cultiora loca,
Curt. 7, 3, 18.—Subst.: culta, ōrum, n., tilled, cultivated land, gardens, plantations, etc., Lucr. 1, 165; 1, 210; 5, 1370; Verg. G. 1, 153; 2, 196; 4, 372; Plin. 24, 10, 49, § 83—Hence,B.Trop., ornamented, adorned, polished, elegant, cultivated:2.milites habebat tam cultos ut argento et auro politis armis ornaret,
Suet. Caes. 67:adulter,
Ov. Tr. 2, 499:turba muliebriter culta,
Curt. 3, 3, 14:sacerdos veste candidā cultus,
Plin. 16, 44, 95, § 251:matrona vetitā purpurā culta,
Suet. Ner. 32:filia cultior,
Mart. 10, 98, 3:animi culti,
Cic. Tusc. 2, 5, 13; cf.:tempora et ingenia cultiora,
Curt. 7, 8, 11:Tibullus,
Ov. Am. 1, 15, 28; cf.carmina,
id. A. A. 3, 341:cultiores doctioresque redire,
Gell. 19, 8, 1:sermone cultissimus,
Aur. Vict. Epit. 45.— Adv.: cul-tē, elegantly: dicere, * Quint. 8, 3, 7; Plin. Ep. 5, 20, 6.— Comp.:dicere,
Sen. Suas. 4 fin.; Tac. Or. 21: (sc. veste) progredi, Just. 3, 3, 5:incubare strato lectulo,
Val. Max. 2, 6, 8.— Sup. apparently not in use.cōlo, āvi, ātum, āre, v. a. [colum], to filter, strain, to clarify, purify (post-Aug.):B.ceram,
Col. 9, 16, 1:mel,
id. 12, 11, 1:vinum sportā palmeā,
Pall. Febr. 27:sucum linteo,
Plin. 25, 13, 103, § 164:thymum cribro,
Col. 7, 8, 7:aliquid per linteum,
Scrib. Comp. 271:ad colum,
Veg. 2, 28, 19:per colum,
Apic. 4, 2:aurum,
App. Flor. p. 343, 20:terra colans,
Plin. 31, 3, 23, § 38:faex colata,
id. 31, 8, 44, § 95.— Poet.:amnes inductis retibus,
i. e. to spread out a fish-net, Manil. 5, 193.—Hence, cōlātus, a, um, P. a., cleansed, purified (post-class.):nitor (beryllorum),
Tert. Anim. 9.—Trop.:certiora et colatiora somniari,
Tert. Anim. 48. -
46 cuncti
cunctus, a, um, and more freq. in plur. cuncti, ae, a, adj. [contr. from conjunctus], all in a body, all together, the whole, all, entire (cf. Paul. ex Fest. p. 50, 15 Müll.: cuncti significat quidem omnes, sed conjuncti et congregati; very freq. and class.).1.Sing.(α).Masc.:(β).senatus,
Cic. Fam. 4, 4, 3:senatus populusque,
Liv. 9, 6, 7:terrarum orbis,
Verg. A. 1, 233:pelagi fragor,
id. ib. 1, 154:in ordinem,
Cic. Leg. 3, 14, 32:a populo,
id. Fam. 3, 11, 2.—Fem.:(γ).Aegyptus,
Cic. Agr. 2, 16, 41:Gallia,
Caes. B. G. 7, 10:civitas,
Sall. J. 69, 3; Cic. Phil. 2, 9, 21:plebes,
Sall. C. 37, 1:terra,
Cic. N. D. 2, 39, 99: provincia, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 21, 5:gens,
Verg. G. 3, 473:gratia,
Plaut. Most. 5, 2, 46:ad cunctam militarem disciplinam,
Liv. 44, 1, 5:vis,
Sall. H. 3, 61, 5 Dietsch:a Graeciā,
Nep. Them. 9, 4.—Neutr.:2.vulgus,
Hor. S. 2, 3, 63:pectore,
Cat. 64, 92; Stat. Th. 5, 202.—Plur.:b.deduntque se... In dicionem... cuncti Thebano poplo,
Plaut. Am. 1, 1, 103:quin cuncti vivi caperentur,
Caes. B. G. 7, 11 fin.:cuncti aut magna pars Siccensium,
Sall. J. 56, 5:prope cunctis civibus lucem ingenii sui porrigens,
Cic. de Or. 1, 40, 184:cunctarum exordia rerum,
Lucr. 2, 333; 4, 115:cuncta maria terraeque patebant,
Sall. C. 10, 1:moenia,
id. J. 57, 2:inconsulto cuncta simul agebant,
id. C. 42, 2; cf.agitare,
id. J. 66, 1:Mario procedere,
id. ib. 65, 5:deorum nutu portendi,
id. ib. 92, 2:putas unā virtute minora,
Hor. Ep. 1, 12, 11 et saep.—Poet. or in post-Aug. prose, with gen.(α).In the gender of the noun (cf. Rudd. 2, p. 80; Zumpt, Gram. § 430;(β).Kühner, Gram. II. p. 314): hominum cunctos ingenti corpore praestans,
Ov. M. 4, 631:Baetica cunctas provinciarum diviti cultu praecedit,
Plin. 3, 1, 3, § 7:postquam cuncta scelerum suorum pro egregiis accipi vidit,
Tac. A. 14, 60 Nipperd. ad loc.—In neutr. plur., with masc. or fem. gen.:viaï cuncta,
Lucr. 5, 739; so,terrarum,
Hor. C. 2, 1, 23:camporum,
Tac. H. 5, 10:curarum,
id. A. 3, 35. -
47 cunctus
cunctus, a, um, and more freq. in plur. cuncti, ae, a, adj. [contr. from conjunctus], all in a body, all together, the whole, all, entire (cf. Paul. ex Fest. p. 50, 15 Müll.: cuncti significat quidem omnes, sed conjuncti et congregati; very freq. and class.).1.Sing.(α).Masc.:(β).senatus,
Cic. Fam. 4, 4, 3:senatus populusque,
Liv. 9, 6, 7:terrarum orbis,
Verg. A. 1, 233:pelagi fragor,
id. ib. 1, 154:in ordinem,
Cic. Leg. 3, 14, 32:a populo,
id. Fam. 3, 11, 2.—Fem.:(γ).Aegyptus,
Cic. Agr. 2, 16, 41:Gallia,
Caes. B. G. 7, 10:civitas,
Sall. J. 69, 3; Cic. Phil. 2, 9, 21:plebes,
Sall. C. 37, 1:terra,
Cic. N. D. 2, 39, 99: provincia, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 21, 5:gens,
Verg. G. 3, 473:gratia,
Plaut. Most. 5, 2, 46:ad cunctam militarem disciplinam,
Liv. 44, 1, 5:vis,
Sall. H. 3, 61, 5 Dietsch:a Graeciā,
Nep. Them. 9, 4.—Neutr.:2.vulgus,
Hor. S. 2, 3, 63:pectore,
Cat. 64, 92; Stat. Th. 5, 202.—Plur.:b.deduntque se... In dicionem... cuncti Thebano poplo,
Plaut. Am. 1, 1, 103:quin cuncti vivi caperentur,
Caes. B. G. 7, 11 fin.:cuncti aut magna pars Siccensium,
Sall. J. 56, 5:prope cunctis civibus lucem ingenii sui porrigens,
Cic. de Or. 1, 40, 184:cunctarum exordia rerum,
Lucr. 2, 333; 4, 115:cuncta maria terraeque patebant,
Sall. C. 10, 1:moenia,
id. J. 57, 2:inconsulto cuncta simul agebant,
id. C. 42, 2; cf.agitare,
id. J. 66, 1:Mario procedere,
id. ib. 65, 5:deorum nutu portendi,
id. ib. 92, 2:putas unā virtute minora,
Hor. Ep. 1, 12, 11 et saep.—Poet. or in post-Aug. prose, with gen.(α).In the gender of the noun (cf. Rudd. 2, p. 80; Zumpt, Gram. § 430;(β).Kühner, Gram. II. p. 314): hominum cunctos ingenti corpore praestans,
Ov. M. 4, 631:Baetica cunctas provinciarum diviti cultu praecedit,
Plin. 3, 1, 3, § 7:postquam cuncta scelerum suorum pro egregiis accipi vidit,
Tac. A. 14, 60 Nipperd. ad loc.—In neutr. plur., with masc. or fem. gen.:viaï cuncta,
Lucr. 5, 739; so,terrarum,
Hor. C. 2, 1, 23:camporum,
Tac. H. 5, 10:curarum,
id. A. 3, 35. -
48 damno
damno (in vulg. lang. and late Lat. sometimes dampno), āvi, ātum, 1, v. a. [damnum].I.Gen., to occasion loss or damage to, to harm, damage = damno [p. 511] afficere:II.pauperibus parcere, divites damnare atque domare,
Plaut. Trin. 4, 1, 10.—Esp. [cf. damnum, II.] a judicial t. t., to condemn, doom, sentence one to any punishment = condemno, v. Cic. Or. 49, 166 (opp. to absolvere, liberare, dimittere; cf. also condemno, culpo, improbo; common and classical).—Constr. with acc. of person, either alone or with gen., abl., de, in, ad, etc., of the crime and punishment: damnatur aliquis crimine vel judicio, sed sceleris, parricidii, etc., Lachm. ad Lucr. 2, p. 273 sq.; cf. Munro, ad Lucr. 4, 1183: Zumpt, Gr. § 446 sq.; Roby, Gr. § 1199 sq.(α).With acc. pers. alone:(β).ergo ille damnatus est: neque solum primis sententiis, quibus tantum statuebant judices, damnarent an absolverent, sed etiam illis, etc.,
Cic. de Or. 1, 54, 231; id. Rosc. Am. 39, 114:censoris judicium nihil fere damnato nisi ruborem affert,
id. Rep. 4, 6 (fragm. ap. Non. 24, 9): ego accusavi, vos damnastis, Dom. Afer ap. Quint. 5, 10, 79 et saep. — Transf., of things: causa judicata atque damnata, Cic. Rab. perd. 4; id. Clu. 3.—With acc. pers. and gen. ( criminis or poenae):(γ).ambitus damnati,
Caes. B. C. 3, 1, 4; Cic. Brut. 48 fin.:furti,
id. Flacc. 18, 43:injuriarum,
id. Verr. 2, 5, 41 fin.:majestatis,
id. Phil. 1, 9, 23:peculatus,
id. Verr. 1, 13, 39:rei capitalis,
id. de Sen. 12, 42;sceleris conjurationisque,
id. Verr. 2, 5, 5 Zumpt N. cr., et saep.:capitis,
Caes. B. C. 3, 83, 4; 3, 110, 4:octupli,
Cic. Verr. 2, 3, 11, § 28:absentem capitalis poenae,
Liv. 42, 43, 9; cf.:crimine falso damnari mortis,
Verg. A. 6, 430.—With abl.:(δ).ut is eo crimine damnaretur,
Cic. Verr. 2, 4, 45; so,capite,
id. Tusc. 1, 22 al.:morte,
Sen. Herc. Oet. 888:tertiā parte agri,
Liv. 10, 1, 3:pecuniā,
Just. 8, 1, 7; cf.:Milo Clodio interfecto eo nomine erat damnatus,
on that account, Caes. B. C. 3, 21, 4; morti (abl.) damnare, Liv. 4, 37, 6, v. Weissenb. ad loc.—With de:(ε).de majestate damnatus,
Cic. Verr. 1, 13, 39:de vi et de majestate,
id. Phil. 1, 9:de vi publica,
Tac. A. 4, 13 al.; cf.quibus de causis damnati,
Val. Max. 8, 1 init. —With in or ad:(ζ).nec in metallum damnabuntur, nec in opus publicum, vel ad bestias,
Dig. 49, 18, 3:ad mortem,
Tac. A. 16, 21;ad extremum supplicium,
id. ib. 6, 38: Suet. Cal. 27; id. Ner. 31.—With ut, Tac. A. 2, 67.—(η).With quod:(θ).Athenienses Socratem damnaverunt quod novam religionem introducere videbatur,
Val. Max. 1, 1, 7, ext. 7:Baebius est damnatus, quod milites praebuisset, etc.,
Liv. 45, 31, 2.—With cur:B.damnabantur cur jocati essent,
Spart. Sev. 14, § 13.Transf.1.To bind or oblige one's heir by last will and testament to the performance of any act.—Constr. with ut, ne, or the inf.:2.si damnaverit heredem suum, ut, etc.,
Dig. 12, 6, 26; with ne, ib. 8, 4, 16; with inf.:heredem dare, etc.,
ib. 30, 12: Hor. S. 2, 3, 86.In a non-legal sense, to condemn, censure, judge: (with acc. pers. and gen. or abl.) aliquem summae stultitiae, Cic. Part. 38, 134:II.damnatus longi Sisyphus laboris,
Hor. Od. 2, 14, 19:stultitiaeque ibi se damnet (amator),
Lucr. 4, 1179: damnare aliquem voti ( poet. and late Lat., voto, votis), to condemn one to fulfil his vow, i. e. by granting his prayer (not in Cic.):damnabis tu quoque votis,
Verg. E. 5, 80, Serv. and Heyne: voto, Sisenn. ap. Non. 277, 11:voti,
Liv. 10, 37 fin.; 27, 45:voto damnatus,
Hyg. Astr. 2, 24; Lact. Fab. 10, 8 (cf.: voti, Titin. and Turpil. ap. Non. 277, 6 and 10; Titin. Fr. 153;Turpil. Fr. 128 Ribb.): morti,
Lucr. 6, 1231; cf.:Stygio caput damnaverat Orco,
Verg. A. 4, 699:damnati turis acervi,
devoted to the gods below, Stat. S. 2, 21 et saep.; cf.also: quem damnet (sc. leto) labor,
Verg. A. 12, 727 Heyne:damnare eum Senecam et invisum quoque habere,
to condemn, censure, disapprove, Quint. 10, 1, 125:videntur magnopere damnandi, qui, etc.,
id. 5, 1, 2:debitori suo creditor saepe damnatur,
Sen. Ben. 6, 4, 4.—Of inanimate objects, to condemn, reject:ne damnent quae non intelligunt,
id. 10, 1, 26; cf. id. 10, 4, 2; 11, 3, 70 et saep.— Part. fut. pass. as subst.:quem non puduisset damnanda committere,
Plin. Ep. 3, 9, 5.Of the plaintiff, to seek or effect a person's condemnation (rare): quem ad recuperatores modo damnavit Plesidippus, Plaut. Rud. 5, 1, 2; Varr. R. R. 2, 2, 6:I.Verrem, quem M. Cicero damnaverat,
Plin. 34, 2, 3, § 6; Liv. 7, 16, 9; cf. condemno, no. II., and condemnator, no. II.—Hence,damnātus, a, um, P. a.Prop., condemned:II.dicet damnatas ignea testa manus,
Prop. 5, 7, 38.—Meton. (effectus pro causa), reprobate, criminal:B.quis te miserior? quis te damnatior?
Cic. Pis. 40:damnati lingua vocem habet, vim non habet,
Pub. Syr. 142 (Ribb.).—Hateful, wretched:damnatae noctes,
Prop. 4, 12 (5, 11 M.), 15. -
49 diligo
dī-lĭgo, lexi, lectum, 3, v. a. [2. lego]. Prop., to distinguish one by selecting him from others; hence, in gen., to value or esteem highly, to love (v. amo init., and cf. faveo, studeo, foveo, cupio; very freq. and class.).I.Prop.:II.nihil est enim virtute amabilius, nihil quod magis alliciat ad diligendum: quippe cum propter virtutem et probitatem etiam eos, quos numquam vidimus, quodam modo diligamus,
Cic. Lael. 8, 28; cf. id. ib. 9, 29 sq.; 14, 50; id. Rep. 1, 10 fin.; 1, 12 et saep. (cf. also the passages with diligo which are cited under amo, 1. and 1. colo, II. 2. b.); Caes. B. G. 6, 19 fin.; id. B. C. 1, 61, 3; Suet. Caes. 67; Verg. A. 9, 430; Hor. C. 2, 20, 7 et saep.:satin habes, si feminarum nulla'st, quam aeque diligam?
Plaut. Am. 1, 3, 11; cf. id. ib. 3, 3, 18; Verg. A. 1, 344; Hor. C. 2, 5, 17; Suet. Caes. 50; 52; id. Aug. 62 al.:te in germani fratris dilexi loco,
Ter. And. 1, 5, 57; cf. Verg. A. 4, 31; Suet. Calig. 24 al.: quem di diligunt, whom the gods favor, denoting a fortunate person, Plaut. Bacch. 4, 7, 18; Ter. And. 5, 6, 9; id. Phorm. 5, 6, 14. —Prov.:diligitur nemo, nisi cui fortuna secunda est,
Ov. P. 2, 3, 23.Transf.A.Of inanimate objects:B.fidem est complexus, observantiamque dilexit,
Cic. Balb. 28; cf.:Caesaris consilia in re publica,
id. Prov. Cons. 10 fin.:benevolentiam, diligentiam, prudentiam mirifice,
id. Att. 12, 34 fin.:aviae memoriam,
Suet. Vesp. 2:auream mediocritatem,
Hor. C. 2, 10, 6:Cypron,
id. ib. 1, 30, 2 et saep. —Very rarely, of inanimate subjects, to love, choose, affect:* C.montes amant cedrus, larix, etc.... montes et valles diligit abies,
Plin. 16, 18, 30, § 73 sq. —With inf. for amare, to do willingly or habitually, to be fond of doing:1.pira nasci tali solo maxime diligunt,
Pall. Febr. 25, 1.—Hence,dī-lĭgens, entis, P. a., prop. esteeming, loving; hence, in respect to an inanimate object, careful, assiduous, attentive, diligent, accurate with regard to it, opp. negligens (very freq. and class.).A.In gen.(α).With praepp.:(β).qui in re adventitia atque hereditaria tam diligens, tam attentus esset,
Cic. Verr. 2, 1, 48; so, in rebus omnibus, id. Lael. 17, 62:in exquirendis temporibus,
id. Rep. 2, 14 fin.:in ostentis animadvertendis,
id. Div. 1, 42 fin.:in compositione,
id. Quint. 10, 1, 79:in philosophia,
id. ib. 129:in eloquendo,
id. ib. 63:in symmetria,
Plin. 34, 8, 19, § 58 al.:ad custodiendum aliquem diligentissimus,
Cic. Cat. 1, 8, 19; so,ad reportandum,
id. Verr. 2, 4, 3, § 6:ad cetera,
Quint. 1, 1, 7:diligentes circa hoc,
Plin. 31, 5, 30, § 56:circa aerarium,
Eutr. 8, 7.—With gen.:* (γ).omnis officii diligentissimus,
Cic. Cael. 30, 73:veritatis,
Nep. Epam. 3:imperii,
id. Con. 1, 2:disciplinae,
Vell. 1, 6; cf.:litterarum veterum,
Gell. 4, 11, 4:compositionis,
Quint. 9, 4, 77:aliarum rerum quae vitam instruunt,
Sen. Vit. Beat. 3, 3:temperamenti,
Plin. Pan. 79, 5:naturae,
attentively investigating it, Plin. 13, 4, 7, § 31; so,medicinae,
id. 32, 3, 13, § 26 et saep.—With dat.:(δ).Corinthios video publicis equis assignandis et alendis, orborum et viduarum tributis fuisse quondam diligentes,
Cic. Rep. 2, 20, 32.—Absol.:B.experientissimus ac diligentissimus orator,
Cic. Verr. 2, 3, 21: pro cauto ac diligente, Caes. Fragm. ap. Charis. p. 101 P.;for which: ut a diligenti curiosus distat,
Quint. 8, 3, 55; cf. id. 1, 4, 24; 2, 15, 10 et saep.—Transf., of inanimate subjects:C.assidua ac diligens scriptura,
Cic. de Or. 1, 33, 150; cf.:diligentior notitia,
Plin. 6, 22, 24, § 84:stilus,
Tac. Or. 39:remedia,
Sen. Ep. 95; Plin. 3, 5, 6, § 45; Vell. 1, 4.—In partic., with reference to domestic affairs, frugal, thrifty, economical (cf. its opp. negligens = prodigus, and Ruhnk. Rutil. Lup. p. 95, a, ed. Frotsch.):2.homo frugi ac diligens, qui sua servare vellet,
Cic. Verr. 2, 4, 18; Plin. Ep. 2, 6, 1; cf.opp. negligens,
ib. 4, 13, 8;and c. c. parcus and opp. luxuriosus,
Auct. Her. 4, 34:cum te pro illiberali diligentem (appelles),
Quint. 9, 3, 65:ex re familiari, cujus diligentissimus erat,
Suet. Gramm. 23.—Hence, dīlĭgenter, adv. (acc. to II. A.), carefully, attentively, diligently:accurate agatur, docte et diligenter,
Plaut. Capt. 2, 1, 30; id. Men. 5, 6, 3; Ter. Eun. 2, 1, 1; 2, 3, 47 al.; Cic. Phil. 1, 15 fin.; id. Fam. 6, 5; id. Att. 16, 16 A. fin.; Caes. B. G. 2, 5 al.— Comp., Cic. Rep. 1, 22; id. Brut. 22, 86; Caes. B. G. 3, 16 fin.; id. B. C. 3, 8, 4; Vulg. Act. 22, 30 al.— Sup., Cic. Lael. 2, 7; id. Rep. 2, 3; Caes. B. G. 2, 28 fin.; id. B. C. 3, 81 al.—dīlectus, a, um, P. a., loved, beloved, dear (rare).—With dat.:pueri dilecti Superis,
Ov. M. 10, 153; so id. ib. 5, 395; 8, 758.—In sup., Stat. Th. 8, 99; Vulg. Heb. 6, 9.— Absol.:luce mihi carior dilectior fili,
Macr. Somn. Scip. 2, 1 init.; Claud. Rapt. Pros. 3, 74 al.— Subst.: dīlectus, i, m., = ho erômenos, a favorite, Suet. Aug. 98. -
50 Erechtheus
Erechtheus (trisyl.), ei, m., = Erechtheus, a fabled king of Athens, father of Procris, Orithyia, Chthonia, and Creüsa, who devoted themselves to death for their country, Cic. Tusc. 1, 48, 116; id. Fin. 5, 22, 62; id. N. D. 3, 19; id. Sest. 21, 48; Ov. M. 6, 667 sq.; 7, 697; Just. 2, 6, 12.—II.Derivv.A.Erechthēus, a, um, adj., Erechthean, and poet. for Athenian:B.domus,
Ov. F. 5, 204:arces,
id. M. 8, 548; cf.litus,
Val. Max. 6, 1, 1 ext. —Erecthī-dae, ārum, m., poet., the Athenians, Ov. M. 7, 430.—C. -
51 Erechthis
Erechtheus (trisyl.), ei, m., = Erechtheus, a fabled king of Athens, father of Procris, Orithyia, Chthonia, and Creüsa, who devoted themselves to death for their country, Cic. Tusc. 1, 48, 116; id. Fin. 5, 22, 62; id. N. D. 3, 19; id. Sest. 21, 48; Ov. M. 6, 667 sq.; 7, 697; Just. 2, 6, 12.—II.Derivv.A.Erechthēus, a, um, adj., Erechthean, and poet. for Athenian:B.domus,
Ov. F. 5, 204:arces,
id. M. 8, 548; cf.litus,
Val. Max. 6, 1, 1 ext. —Erecthī-dae, ārum, m., poet., the Athenians, Ov. M. 7, 430.—C. -
52 Erecthidae
Erechtheus (trisyl.), ei, m., = Erechtheus, a fabled king of Athens, father of Procris, Orithyia, Chthonia, and Creüsa, who devoted themselves to death for their country, Cic. Tusc. 1, 48, 116; id. Fin. 5, 22, 62; id. N. D. 3, 19; id. Sest. 21, 48; Ov. M. 6, 667 sq.; 7, 697; Just. 2, 6, 12.—II.Derivv.A.Erechthēus, a, um, adj., Erechthean, and poet. for Athenian:B.domus,
Ov. F. 5, 204:arces,
id. M. 8, 548; cf.litus,
Val. Max. 6, 1, 1 ext. —Erecthī-dae, ārum, m., poet., the Athenians, Ov. M. 7, 430.—C. -
53 exequialis
exsĕquĭālis ( exequ-), e, adj. [exsequiae], of or belonging to a funeral, funereal:carmina,
dirges, Ov. M. 14, 430.— Subst.: exsĕquĭālĭa, ium, n. plur., funeral rites, Stat. Th. 11, 610. -
54 exsequialia
exsĕquĭālis ( exequ-), e, adj. [exsequiae], of or belonging to a funeral, funereal:carmina,
dirges, Ov. M. 14, 430.— Subst.: exsĕquĭālĭa, ium, n. plur., funeral rites, Stat. Th. 11, 610. -
55 exsequialis
exsĕquĭālis ( exequ-), e, adj. [exsequiae], of or belonging to a funeral, funereal:carmina,
dirges, Ov. M. 14, 430.— Subst.: exsĕquĭālĭa, ium, n. plur., funeral rites, Stat. Th. 11, 610. -
56 faecla
faecŭla (also fēcŭla, and contracted faecla, Cael. Aur. Tard. 2, 1), ae, f. dim. [id.], burnt tartar or salt of tartar, deposited in the form of a crust by wine (used as a condiment or as a drug), Lucr. 2, 430; Hor. S. 2, 8, 9; Scrib. Comp. 226 al. -
57 faecula
faecŭla (also fēcŭla, and contracted faecla, Cael. Aur. Tard. 2, 1), ae, f. dim. [id.], burnt tartar or salt of tartar, deposited in the form of a crust by wine (used as a condiment or as a drug), Lucr. 2, 430; Hor. S. 2, 8, 9; Scrib. Comp. 226 al. -
58 fax
fax, făcis (also in the nom. sing. ‡ faces, acc. to Paul. ex Fest. p. 87, 9 Müll.; gen. plur.: facum, acc. to Charis. p. 113 P., but without example), f. [root bhā, to shine; cf. favilla], a torch, firebrand, flambeau, link, orig. of pine or other resinous wood.I.Lit. (syn.: taeda, funale, cerĕus, candela, lucerna, laterna): alii faces atque aridam materiem de muro in aggerem eminus jaciebant, * Caes. B. G. 7, 24, 4; Liv. 22, 16, 7:B.ambulare cum facibus,
Hor. S. 1, 4, 52:malleolos et faces ad inflammandam urbem comparare,
Cic. Cat. 1, 13, 32; cf.:ego faces jam accensas ad hujus urbis incendium exstinxi,
id. Pis. 2, 5:servi in tecta nostra cum facibus immissi,
id. Att. 14, 10, 1; cf.:faces incendere,
id. Phil. 2, 36, 91:si te in Capitolium faces ferre vellet,
id. Lael. 11, 37:ardentem facem praeferre,
id. Verr. 2, 4, 34, § 74:castris inicere,
Tac. H. 4, 60;subdere urbi,
Curt. 5, 7, 4:faces ferro inspicare,
Verg. G. 1, 292; cf.:facis incidere,
Plin. 18, 26, 63, § 233:dilapsam in cineres facem,
Hor. C. 4, 13, 28.—At weddings, the torch carried before the bride on the way to her home, usually made of white-thorn (Spina alba) or pine, the nuptial torch: spina, nuptiarum facibus auspicatissima, Masur. ap. Plin. 16, 18, 30, § 75; Fest. s. v. patrimi, p. 245; s. v. rapi, p. 289 Müll.; Varr. ap. Non. 112, 27; id. ap. Serv. Verg. E. 8, 29; Plaut. Cas. 1, 30; Cat. 61, 98 sq.; Verg. E. 8, 29; Ov. M. 10, 6; Stat. Th. 2, 259 al.;hence, nuptiales,
Cic. Clu. 6, 15; Liv. 30, 13, 12:maritae,
Ov. H. 11, 101:legitimae,
Luc. 2, 356.—Cf. Anthon's Dict. of Antiq. p. 434, and v. infra. Torches were also carried in funeral processions, Verg. A. 11, 142; Prop. 3, 13 (4, 12), 17; Ov. F. 2, 561; id. H. 21, 172; Sen. Tranq. 11; id. Vit. Beat. fin.; id. Ep. 222;and in the Eleusinian mysteries,
Juv. 15, 140.—An attribute of Cupid, Tib. 2, 1, 82; Prop. 3, 16 (4, 15), 16; Ov. M. 1, 461; 10, 312 al.;of the Furies,
Verg. A. 7, 337; Ov. M. 4, 482; 508; 6, 430; Quint. 9, 3, 47 al.—Transf.1.On account of the use of torches at weddings ( poet.), a wedding, marriage:2.face nuptiali digna,
Hor. C. 3, 11, 33; cf.:te face sollemni junget sibi,
Ov. M. 7, 49.—And referring at the same time to the funeral torch:viximus insignes inter utramque facem,
i. e. between marriage and death, Prop. 4 (5), 11, 46.—The light of the heavenly bodies ( poet.):3.dum roseā face sol inferret lumina caelo,
Lucr. 5, 976; cf.:Phoebi fax, Cic. poët. Div. 1, 11, 18: canentes Rite crescentem face Noctilucam,
Hor. C. 4, 6, 38:aeterna fax,
i. e. the sun, Sen. Thyest. 835.—A fiery meteor, fire-ball, shooting-star, comet:b.noctivagaeque faces caeli flammaeque volantes,
Lucr. 5, 1191; cf.:nocturnasque faces caeli, sublime volantes,
id. 2, 206:emicant et faces non nisi cum decidunt visae, etc.,
Plin. 2, 26, 25, § 96:tum facibus visis caelestibus, tum stellis iis, quas Graeci cometas, nostri cincinnatas vocant,
Cic. N. D. 2, 5, 14; id. Cat. 3, 8, 18; Liv. 41, 21, 13; 29, 14, 3; Verg. A. 2, 694; Ov. M. 15, 787; Luc. 1, 528; Petr. 122; Sen. Oet. 232.—Of lightning:4.facem flammantem dirigere,
Val. Fl. 1, 569; id. 4, 671. —Of the eyes:5.oculi, geminae, sidera nostra, faces,
Prop. 2, 3, 14:has ego credo faces, haec virginis ora Dianae,
Val. Fl. 5, 380; cf.:tranquillaeque faces oculis et plurima vultu materinest,
Stat. Ach. 1, 164.—Prima fax (noctis), early torchlight, immediately after dark (post-class.); cf.:II.luminibus accensis, Auct. B. Afr. 89: tempus diei occiduum, mox suprema tempestas, hoc est diei novissimum tempus: deinde vespera: ab hoc tempore prima fax dicitur, deinde concubia, etc.,
Macr. S, 1, 3 fin.; Gell. 3, 2, 11; 18, 1 fin.; App. M. 2, p. 119, 20.Trop.A.That which illuminates, makes conspicuous ( poet.):B.incipit parentum nobilitas facem praeferre pudendis,
Juv. 8, 139; cf. Sall. J. 80.—That which inflames or incites, incitement, stimulus, cause of ruin, destruction (freq. and class.):cum corporis facibus inflammari soleamus ad omnes fere cupiditates eoque magis incendi, quod, etc.,
Cic. Tusc. 1, 19, 44:me torret face mutua Calais,
flame of love, Hor. C. 3, 9, 13; cf.:iraï fax,
Lucr. 3, 303:dicendi faces,
flames, fires of eloquence, Cic. de Or. 2, 51, 205; cf.:alicui quasi quasdam verborum faces admovere,
id. ib. 3, 1, 4:alicui acriores ad studia dicendi faces subdere,
Quint. 1, 2, 25 Spald.:hortator studii causaque faxque mei,
guide, leader, Ov. Pont. 1, 7, 28; and: incitator et fax omnium, Prud. steph. 10, 67:subicere faces invidiae alicujus,
Cic. Mil. 35, 98; cf.:flagrantibus jam militum animis velut faces addere,
Tac. H. 1, 24:acerrimam bello facem praetulit,
id. ib. 2, 86:(rogationes promulgavit) duas faces novantibus res ad plebem in optimates accendendam,
Liv. 32, 38, 9:inde faces ardent, a dote,
Juv. 6, 139: adolescentulo ad libidinem facem praeferre, i. e. to be a leader or guide, Cic. Cat. 1, 6, 13:Antonius omnium Clodi incendiorum fax,
instigator, id. Phil. 2, 19, 48; cf.:fax accusationis et origo,
Plin. Ep. 4, 9, 3:fax hujus belli (Hannibal),
Liv. 21, 10, 11; Vell. 2, 25, 3:dolorum cum admoventur faces,
Cic. Off. 2, 10, 37; cf. id. Tusc. 2, 25, 61:(dolor) ardentes faces intentat,
id. ib. 5, 27, 76:quae (Agrippinae) Gaium et Domitium Neronem principes genuere totidem facis generis humani,
destroyers, Plin. 7, 8, 6, § 45.— Absol.:cum his furiis et facibus, cum his exitiosis prodigiis (i e. Gabinio et Pisone),
Cic. Har. Resp. 2, 4. -
59 floreus
I.Lit.:b. II.corona,
a wreath of flowers, Plaut. Men. 4, 2, 68.— Plur., Plaut. Aul. 2, 8, 15:serta,
Tib. 1, 1, 12 (22 M.); 1, 2, 14.— -
60 fretus
1.frētus, a, um, adj. [root dhar-, Sanscr. dhar-ā-mi, hold, support; v. frēnum], leaning or supported on something, in a good or bad sense; relying or depending upon, trusting to; daring (class.; cf.: fultus, nixus).—Constr. with abl., rarely with dat., with inf. ( poet.), and with objectclause.(α).With abl.: omnes mortales dis [p. 781] sunt freti, Plaut. Cas. 2, 5, 38 sq.:(β).magnanimi viri freti virtute et viribus,
id. Am. 1, 1, 56:ingenio ejus,
id. Capt. 2, 2, 100:dote,
id. Men. 5, 2, 17:vobis,
Ter. Eun. 5, 8, 33:vobis fretus,
Cic. Planc. 42, 103:fretus intellegentiā vestrā,
id. N. D. 1, 19, 49:fretus conscientiā officii mei,
id. Fam. 3, 7, 6:gratiā Bruti,
id. Att. 5, 21, 12:ingenio,
id. de Or. 2, 24, 103:juventā,
Verg. A. 5, 430 al.:amicitiis,
Q. Cic. Petit. Cons. 7, 25:pondere enim fretae (res) stant,
Lucr. 6, 1058:ferro et animis,
Liv. 9, 40, 4:malitiā suā,
Ter. Phorm. 2, 1, 43:multitudine solā,
Liv. 9, 35, 3.—With dat. (only in Liv.;(γ). (δ).v. Zumpt, Gram. § 413): multitudo hostium, nulli rei praeterquam numero freta,
Liv. 6, 13, 1; cf.:tamquam constantissimae rei, fortunae,
id. 4, 37, 6; so,discordiae hostium,
id. 6, 31, 6:haec civitas Samnitium infidae adversus Romanos societati freta,
id. 8, 22, 7.—With object-clause:2. 3.satis fretus esse etiam nunc tolerando certamini legatum,
Liv. 10, 5, 5:fretus excipi posse (hostem), qua venturum sciebat,
Curt. 7, 7, 31.frĕtus, ūs, m., a strait; v. fretum.
См. также в других словарях:
430 av. J.-C. — 430 Années : 433 432 431 430 429 428 427 Décennies : 460 450 440 430 420 410 400 Siècles : VIe siècle … Wikipédia en Français
430 — Portal Geschichte | Portal Biografien | Aktuelle Ereignisse | Jahreskalender ◄ | 4. Jahrhundert | 5. Jahrhundert | 6. Jahrhundert | ► ◄ | 400er | 410er | 420er | 430er | 440er | 450er | 460er | ► ◄◄ | ◄ | 426 | 427 | 428 | … Deutsch Wikipedia
430 — Années : 427 428 429 430 431 432 433 Décennies : 400 410 420 430 440 450 460 Siècles : IVe siècle Ve siècle … Wikipédia en Français
430-е — V век: 430 439 годы 410 е · 420 е 430 е 440 е · 450 е 430 · 431 · 432 · 433 · 434 · 435 · 436 · 437 · 438 · … Википедия
-430 — Années : 433 432 431 430 429 428 427 Décennies : 460 450 440 430 420 410 400 Siècles : VIe siècle av. J.‑C. … Wikipédia en Français
430-е до н. э. — V век до н. э.: 439 430 годы до н. э. 450 е · 440 е 430 е до н. э. 420 е · 410 е 439 до н. э. · 438 до н. э. · 437 до н. э. · 436 до н. э … Википедия
430 a. C. — Años: 433 a. C. 432 a. C. 431 a. C. – 430 a. C. – 429 a. C. 428 a. C. 427 a. C. Décadas: Años 460 a. C. Años 450 a. C. Años 440 a. C. – Años 430 a. C. – Años 420 a. C. Años 410 a. C. Años 400 a. C. Siglos … Wikipedia Español
430 — Años: 427 428 429 – 430 – 431 432 433 Décadas: Años 400 Años 410 Años 420 – Años 430 – Años 440 Años 450 Años 460 Siglos: Siglo IV – … Wikipedia Español
430 — yearbox in?= cp=4th century c=5th century cf=6th century yp1=427 yp2=428 yp3=429 year=430 ya1=431 ya2=432 ya3=433 dp3=400s dp2=410s dp1=420s d=430s dn1=440s dn2=450s dn3=460s NOTOC EventsBy PlaceAsia* Feng Ba abdicates as emperor of the Northern… … Wikipedia
430-53-5 — 1,1 dichloro 2 fluoroéthane 1,1 dichloro 2 fluoroéthane Général Nom IUPAC 1,1 dichloro 2 fluoroéthane … Wikipédia en Français
430 (число) — 430 Четыреста тридцать 427 · 428 · 429 · 430 · 431 · 432 · 433 400 · 410 · 420 · 430 · 440 · 450 · 460 Факторизация: Римская запись … Википедия