-
1 наука
-
2 научно-исследовательские работы
Турецко-русский словарь и русско-турецкий словарь по строительству и архитектуре > научно-исследовательские работы
-
3 научный
bilimsel* * *bilimsel; bilim °нау́чный труд (произведе́ние) — bilimsel yapıt
нау́чное о́бщество — bilim cemiyeti
нау́чный коммуни́зм — bilimsel komünizm
-
4 ведущий
önde gelen; baş,ana* * *1) önde gelenведу́щие де́ятели нау́ки — önde gelen bilim adamları
2) baş, anaигра́ть веду́щую роль — baş rolü oynamak
веду́щая те́ма муз. — ana tem
3) тех., в соч.веду́щее колесо́ — motris tekerlek
веду́щая шестерня́ — ana dişli
-
5 давать
vermek; getirmek,kazandırmak; atmak,vurmak; müsaade etmek,bırakmak* * *1) врз vermekдава́ть де́ньги — para vermek
дава́ть уро́ки — ders vermek
дава́ть конце́рты — konser vermek
дава́ть возмо́жность — olanak vermek
дава́ть взя́тки — rüşvet vermek
в тот день дава́ли "Оте́лло" — o gün "Otello" oynanıyordu
э́то не ка́ждому дано́ — bu herkesin harcı / kârı değildir
не ка́ждому поэ́ту бы́ло дано́... —...mak her şaire nasip olmamıştır
2) ( приносить как результат) getirmek; kazandırmak; vermekдава́ть при́быль — kâr getirmek
дава́ть хоро́шие урожа́и — iyi ürünler vermek
со́лнце даёт тепло́ — güneş ısı verir
золота́я меда́ль даёт (кома́нде) пять очко́в — altın madalya beş puandır
это тебе́ ничего́ не даст — bu sana hiç bir şey kazandırmaz
э́тот го́род дал (ми́ру) мно́гих изве́стных учёных — bu şehirden birçok ünlü bilim adamı yetişmiştir
э́то расте́ние цвето́в не даёт — bu bitkinin çiçeği olmaz
3) ( наносить удар) atmak; vurmak4) в сочетании с некоторыми сущ. (производить делать)дава́ть знак / сигна́л — işaret vermek
дать два вы́стрела — iki el ateş etmek
дава́ть звоно́к — zil çalmak
5) vermekдава́ть обеща́ние — vaatte bulunmak, vaad etmek
дава́ть указа́ние — talimat vermek
дава́ть разреше́ние — müsaade vermek, müsaade etmek
6) (позволять, предоставлять возможность) müsaade etmek; bırakmak; часто переводится глаголом понудительного залогадай пройти́ — müsaade et de geçeyim
он не дал мне отве́тить — cevap vermeme vakit bırakmadı
не дава́ть спать кому-л. — birini uyutmamak
он не даст нам встре́титься — bizi görüştürmeyecek
не дать вспы́хнуть войне́ — savaşın patlamasına yol vermemek
он не дава́л себя́ сфотографи́ровать — fotoğrafını çıkartmazdı
дава́ть вы́пить — içirmek
дава́ть поню́хать — koklatmak
мы стара́лись не дать ему́ оторва́ться / уйти́ вперёд (о гонщике) — onu kaçırmamaya gayret ediyorduk
7) разг. ( определять возраст по внешнему виду) göstermekему́ бо́льше 20 (лет) не дашь — 20 yaşından fazla göstermiyor
8) разг., повел., в соч.дава́й дружи́ть — gel dost olalım
дава́й потанцу́ем / танцева́ть — gel dans edelim
дава́й пиши́! — haydi yaz!
дава́йте рабо́тать вме́сте — gelin beraber çalışalım
дай, ду́маю, пойду́ посмотрю́ — gidip bakayım dedim
дава́й я тебе́ помогу́ — yardım edeyim sana
••дать знать кому-л. — birine duyurmak
недоста́тки даю́т себя́ знать — eksikler kendini duyuruyor
он прие́хал, не дав знать — habersiz geldi
он не дал себе́ труда́ поду́мать — düşünmek zahmetine girmedi
дава́ть кому-л. поня́ть — ihsas etmek
дава́ть сло́во — söz vermek
дать себе́ сло́во не... — bir şeye tövbe etmek
дава́ть показа́ния — ifade vermek
-
6 деятель
мобще́ственный де́ятель — toplum eylemcisi
полити́ческий де́ятель — siyaset / politika adamı
профсою́зный де́ятель — sendikacı
госуда́рственный де́ятель — devlet adamı
де́ятель нау́ки — bilim adamı
-
7 заслуженный
hak edilmiş; emektar* * *1) hakedilmişон подве́ргся заслу́женной кри́тике — hakettiği eleştirilere uğradı
они́ понесли́ заслу́женное наказа́ние — onlar hakettikleri cezaya çarptırıldı
вы́ставка по́льзуется заслу́женным интере́сом — sergi hakkı olan ilgiyi görüyor
2) в соч.заслу́женный де́ятель нау́ки — Emektar Bilim Adamı unvanlı / unvanı olan
3) emektar (тж. о предмете)заслу́женный капита́н (э́той) кома́нды — takımın emektar kaptanı
-
8 лженаука
-
9 лжеучёный
мsözde-bilgin; sahte bilim adamı -
10 люди
insanlar* * *мн.1) insanlar; adamlar; halkсове́тские лю́ди — Sovyet halkı
лю́ди нау́ки — bilim adamları
лю́ди труда́ — emekçi halk
лю́ди физи́ческого труда́ — kol işçileri, bedenen çalışanlar
ты́сячи молоды́х лю́де́й — binlerce genç
как мно́го лю́де́й! — ne çok halk var!
а мы что не лю́ди? — bizim canımız yok mu?
он их за лю́де́й не счита́л — onları adamdan saymazdı
2) разг. ( другие) elâlem, eloğlu, el günчто лю́ди ска́жут? — elâlem / eloğlu ne der?
мне пе́ред людьми́ сты́дно — ele güne karşı mahcup oluyorum
лю́ди говоря́т, что... — rivayete göre...
3) ( кадры) elemanlar; personelтре́буются лю́ди — eleman aranıyor
4) воен. mensuplar; erler ( солдаты)поте́ри в лю́дях — insanca zayiat
••вы́йти в лю́ди — adam olmak; adam sırasına geçmek
вы́вести кого-л. в лю́ди — ирон. adam etmek
-
11 меценат
-
12 меценатство
-
13 мир
I м1) ( вселенная) evren2) ( Земля) dünya3) врз dünya; âlemмир социали́зма, социалисти́ческий мир — sosyalist dünya
в ми́ре нау́ки — bilim dünyasında
мир живо́тных и расте́ний — hayvan ve bitki dünyaları / âlemleri
есть ли жизнь в други́х мира́х? — diğer dünyalarda yaşam var mı?
••II мс ми́ру по ни́тке - го́лому руба́шка — погов. her sakaldan bir tel çekseler köşeye sakal olur
1) barışмир во всём ми́ре — dünya barışı
защи́та ми́ра — barışın korunması
2) dirlik; barış; huzur ( покой)в семье́ нет ми́ра — ailede dirlik / barış yok
он хо́чет ми́ра и поко́я — rahat ve huzur istiyor
-
14 муж
koca* * *м1) koca eşу неё нет му́жа — kocası yoktur; kocasızdır
2) уст. adamмужи́ нау́ки — bilim adamları
-
15 научно-технический
нау́чно-техни́ческая револю́ция — bilimsel teknik devrim
нау́чно-техни́ческие ка́дры — bilim ve teknik kadroları
нау́чно-техни́ческая интеллиге́нция — bilimsel ve teknik alanlardaki aydınlar, bilgin ve mühendisler
-
16 новость
ж1) haber / havadisприя́тная / ра́достная но́вость — müjde
после́дние но́вости — son havadis
у меня́ для тебя́ но́вости — sana havadislerim var
2) yeni bir şey, yenilik, yeni buluşно́вости нау́ки и те́хники — bilim ve teknikte yeni buluşlar / yenilikler
-
17 освещать
несов.; сов. - освети́ть; тж. перен.освеща́ть путь / доро́гу кому-л. — birine ışık tutmak
все дома́ бы́ли освещены́ — evlerin hepsi ışıklıydı
освеща́ть положе́ние — durumu aydınlatmak
нау́ка освещает путь пра́ктике — bilim uygulamanın ışık tutucusudur
-
18 отрасль
dal; kol; işkoluо́трасли промы́шленности — endüstri / sanayi dalları / kolları
о́трасль зна́ний — bilim dalı
-
19 подготовленный
hazırlanmış; hazırlıklı; yetişmiş, eğitimli, eğitim görmüş ( обученный)зара́нее подгото́вленный отве́т — önceden hazırlanmış cevap
подгото́вленные нау́чные ка́дры — yetişmiş bilim kadroları
бу́дучи подгото́вленным к этому изве́стию, он... — bu habere hazırlıklı olduğundan...
-
20 самостоятельность
жbağımsızlık; özerklik; özgünlük ( оригинальность)экономи́ческая самостоя́тельность (государства) — ekonomik bağımsızlık
профсою́з сохраня́л свою́ самостоя́тельность — sendika özerkliğini korumaktaydı
самостоя́тельность э́той нау́ки уже́ не вызыва́ет сомне́ний — bu bilimin başlı başına bir bilim olduğu artık şüphe götürmez
- 1
- 2
См. также в других словарях:
bilim — is. 1) Evrenin veya olayların bir bölümünü konu olarak seçen, deneye dayanan yöntemler ve gerçeklikten yararlanarak sonuç çıkarmaya çalışan düzenli bilgi, ilim Benim sizden istediğim Türkçe yardım, bazı eski yazılı bilim ve tarih gibi ciddi… … Çağatay Osmanlı Sözlük
Bilim ve Teknik — is a Turkish popular science magazine. The first issue was published in 1967 October. External links [http://www.biltek.tubitak.gov.tr Bilim ve Teknik ] … Wikipedia
Bilim ve Teknik — (dt.: Wissenschaft und Technik) ist eine türkische Publikumszeitschrift über angewandte Technik und Wissenschaftsthemen. Inhaltsverzeichnis 1 Geschichte und Ökonomie 2 Sonstiges 3 Weblinks 4 Einzelnachweise // … Deutsch Wikipedia
Bilim ve Teknik (Zeitschrift) — Bilim ve Teknik (dt.: Wissenschaft und Technik) ist eine türkische Publikumszeitschrift über angewandte Technik und Wissenschaftsthemen. Inhaltsverzeichnis 1 Geschichte und Ökonomie 2 Sonstiges 3 Weblinks 4 … Deutsch Wikipedia
bilim adamı — is. Bilimsel çalışmalarla uğraşan kimse, bilim kadını, bilim insanı, bilgin, âlim Aralarında yurt çapında ün yapmış bilim adamları vardı. H. Taner … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim kurgusal — sf. Bilim kurguya ait, bilim kurguya dayalı … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim dışılık — is., ğı Bilim dışı olma durumu … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim insanı — is. Bilim adamı … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim kadını — is. Bilim adamı … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim kurgu — sf. Çağdaş bilim verileriyle düş gücünden oluşan (film, roman vb.) … Çağatay Osmanlı Sözlük
bilim kurgucu — is. Bilim kurgusal eserler ortaya koyan kimse … Çağatay Osmanlı Sözlük