-
1 Achāicus
Achāicus adj., Achaean, Grecian: manus, V.: ignis, H.: homines. -
2 Bene legere saecla vincere
• To read well is to master the ages. (Professor Isaac Flagg)Latin Quotes (Latin to English) > Bene legere saecla vincere
-
3 anser
goose. -
4 Compluti*
Alcalá de Henares (Spain) [sp] -
5 abrupte
abruptē, adv., v. abrumpo, P. a. fin. -
6 Acrocephalus stentoreus celebensis
ENG Heinroth's reed-warblerAnimal Names Latin to English > Acrocephalus stentoreus celebensis
-
7 posticus
postīcus, a, um, adj. [post; like anticus from ante].I.That is behind, hinder, back -, posterior (class., but not in Cic. or Cæs.):II.est etiam hic ostium aliud posticum nostrarum aedium,
backdoor, Plaut. Stich. 3, 1, 40; cf.: posticum ostium dicitur in posteriore parte aedium. Ceterum antiqui etiam vicinum habitantem ad posteriorem partem aedium sic appellarunt, Paul. ex Fest. p. 220 Müll.:locus erat posticis aedium partibus,
Liv. 23, 8: perrexit in interiores partes domuis posticae, of the backbuilding, out - house, Varr. ap. Non. 217, 7:domo posticā egressus,
Val. Max. 5, 7, 3:muri,
Varr. L. L. 5, § 42 Müll.: vicinus, v. Paul. ex Fest. l. l.: non peperit, verum posticā parte profudit, with the posteriors, Lucil. ap. Non. 217, 17:sannae,
made behind the back, Pers. 1, 62:pedes,
hind feet, Sol. 26:pars palatii,
Suet. Oth. 6:posticam lineam in agris dividendis Serv. Sulpicius appellavit, ab exoriente sole ad occidentem quae spectabat,
Fest. p. 233 Müll.: quae ante nos sunt, antica: et quae post nos sunt, postica dicuntur: et dextram anticam, sinistram posticam dicimus. Sic etiam ea caeli pars, quae sole illustratur ad meridiem, antica nominatur, quae ad septentrionem postica, Paul. ex Fest. p. 220 Müll.; cf.:ejus templi partes quattuor dicuntur: sinistra ab oriente, dextra ab occasu, antica ad meridiem, postica ad septentrionem,
Varr. L. L. 7, § 7 Müll.—Subst.A.postīca, ae, f., a backdoor (post-class.), App. M. 9, p. 217, 25; Dig. 7, 1, 13.—B.postīcum, i, n.1.A backdoor (the prevailing form for this signif.):2.per posticum se conferre,
Plaut. Most. 3, 3, 27:atria servantem postico falle clientem,
Hor. Ep. 1, 5, 31; Vulg. Dan. 13, 18.—The back part of a building, the rear front, Titin. ap. Non. 217, 19:3.in pronao, et postico,
Vitr. 3, 1.—A backhouse, privy (anteclass.), Lucil. ap. Non. 217, 20.—4.The posteriors, the fundament (ante- and postclass.): retrimenta cibi, quae exierunt per posticum, Varr. ap. Non. 217, 24; also in plur., Arn. 2, 54. -
8 perimo
pĕrĭmo (orig. form pĕrĕmo, Cato ap. Fest. p. 217 Müll.), ēmi, emptum (emtum), 3, v. a. [per-emo], to take away entirely, to annihilate, extinguish, destroy; to cut off, hinder, prevent.I.In gen. (class.;II.syn.: perdo, deleo): penitus materiem omnem,
Lucr. 1, 226:sensu perempto,
Cic. Tusc. 1, 37, 89: luna subito perempta est, was taken away, i. e. vanished, disappeared, id. poët. Div. 1, 11, 18:divum simulacra peremit fulminis ardor,
id. ib. 1, 12, 19:Troja perempta,
destroyed, ruined, Verg. A. 5, 787:corpus macie,
Liv. 2, 23; cf. id. 38, 21: ne quid consul auspici peremat, should hinder, prevent, Cato ap. Fest. p. 217 Müll.:reditum,
Cic. Planc. 42, 101:nisi aliqui casus consilium ejus peremisset,
id. Off. 3, 7, 33:si causam publicam mea mors peremisset,
id. Sest. 22, 49; id. Fragm. ap. Non. 450, 5:perimit urbem incendio,
Vulg. Jos. 11, 11.— Absol.:sin autem (supremus ille dies) perimit ac delet omnino, quid melius, quam? etc.,
Cic. Tusc. 1, 49, 117.—In partic., to kill, slay ( poet. and in post-Aug. prose; cf.trucido): perempta et interempta pro interfectis poni solet a poëtis,
Fest. p. 217 Müll.; Lucr. 3, 886:crudeli morte peremptus,
Verg. A. 6, 163:aliquem caede,
id. ib. 9, 453:sorte,
id. ib. 11, 110: hunc, ubi tam teneros volucres matremque peremit (trans. from Homer), Cic. poët. Div. 2, 30, 64; Ov. M. 8, 395:conceptum abortu,
Plin. 3, 44, 69, § 172:caedes fratrum indigne peremptorum,
Just. 7, 6. -
9 pulvis
pulvis, ĕris (nom. pulver, App. Herb. 35; Theod. Prisc. 1, 30; 2, 32; cf. Prisc. p. 707 P.), m. ( fem., Enn. ap. Non. 217, 11 sq.; Prop. 1, 22, 6; 2, 13, 35 (3, 5, 19);I.and also,
masc., id. 1, 17, 23; 1, 19, 6; 4 (5), 9, 31).Lit., dust, powder: jamque fere pulvis ad caelum vasta videtur, Enn. ap. Non. 217, 11 (Ann. v. 286 Vahl.): fulva, id. ap. Non. 217, 13 (Ann. v. 319 ib.):II.si multus erat in calceis pulvis,
Cic. Inv. 1, 30, 47; Lucr. 3, 381:pulveris nebula,
id. 5, 254:Romani pulveris vim magnam animadvortunt,
Sall. J. 53, 1; Caes. B. C. 2, 26:qui (ventus) nubes pulveris vehit,
Liv. 22, 43:prospectum oculorum nubes pulveris abstulerat,
Curt. 4, 15, 32; 5, 13, 12; Sil. 2, 174:subitam nigro glomerari pulvere nubem Prospiciunt,
Verg. A. 9, 33:pulvis collectus turbine,
Hor. S. 1, 4, 31:pulverem Olympicum Collegisse,
id. C. 1, 1, 3:crinis pulvere collines,
id. ib. 1, 15, 20:pulvere sparsi juvenes,
Phaedr. 4, 24, 22:tum caeco pulvere campus Miscetur,
Verg. A. 12, 444:pulverem excutere,
Ov. A. A. 1, 150:sedare,
Phaedr. 2, 5, 18:movere,
Quint. 5, 10, 81:excitare,
Col. Arb. 12:glaebam in pulverem resolvere,
id. 11, 2, 60: eruditus, the dust or sand in which mathematicians drew their figures, Cic. N. D. 2, 18, 48; cf. id. Tusc. 5, 23, 64:formas in pulvere describere,
Liv. 25, 31; Pers. 1, 131:amomi,
dust, powder, Ov. Tr. 3, 3, 69:carbonis,
coal-dust, id. A. A. 3, 628. — Poet.:Etrusca,
i. e. soil, Prop. 1, 22, 6; so of potters' earth, Mart. 14, 1021; 1141; of volcanic ashes:Puteolanus,
pozzolana, Stat. S. 4, 3, 53; Sen. Q. N. 3, 20, 3; Plin. 35, 13, 47, § 166.—Of the dust or ashes of the dead:pulvis et umbra sumus,
Hor. C. 4, 7, 16 al.; cf.:pulvis es et in pulverem reverteris,
Vulg. Gen. 3, 19:hibernus,
i. e. a dry winter, Verg. G. 1, 101.—Esp.: pulvis belli, war:formosus pulvere belli,
Mart. 8, 65, 3:duces Non indecoro pulvere sordidi,
Hor. C. 2, 1, 22:in pulverem Martium tractus,
Amm. 16, 1, 5:exercitus pulvere coalitus Martio,
id. 21, 12, 22.—In plur.:novendiales,
Hor. Epod. 17, 48:cineris pulveres,
Pall. 3, 25, 14 (cf. id. 11, 14, 15):pulverum mole degravante,
Plin. 11, 24, 28, § 83; cf. Gell. 19, 8, 13:natio ad pulveres Martios erudita,
Amm. 23, 6, 83.—Prov.: sulcos in pulvere ducere, to draw furrows in the sand, i. e. to give one's self useless trouble, Juv. 7, 48: pulverem ob oculos aspergere, to throw dust in one's eyes, i. e. to deceive, Gell. 5, 21, 4.—Transf.A. 2.In gen., a scene of action, field (cf. arena):B.doctrinam ex umbraculis eruditorum in solem atque pulverem produxit,
i. e. before the public, Cic. Leg. 3, 6, 14; cf. Hor. C. 1, 8, 4:educenda dictio est in agmen, in pulverem,
Cic. de Or. 1, 34, 157:forensis pulvis,
Quint. 10, 1, 33:inque suo noster pulvere currat equus,
on his own field, within his own territory, Ov. F. 2, 360.— -
10 augurium
augŭrĭum, ii, n. (plur. augura, heterocl., like aplustra from aplustre, Att. ap. Non. p. 488, 2, or Trag. Rel. p. 217 Rib.) [augur], the observation and interpretation of omens, augury (v. augur and the pass. there cited).I.Lit.:II.pro certo arbitrabor sortes oracla adytus augura? Att., Trag. Rel. p. 217 Rib.: agere,
Varr. L. L. 6, § 42 Müll.; Cic. Div. 1, 17, 32; id. Off. 3, 16, 66:capere,
Suet. Aug. 95:quaerere,
Vulg. Num. 24, 1:observare,
ib. Deut. 18, 10; ib. 4 Reg. 21, 6:non est augurium in Jacob,
ib. Num. 23, 23:dare,
Ov. Tr. 3, 1, 36:nuntiare,
Liv. 1, 7:decantare,
Cic. Div. 1, 47, 105: accipere, to understand or receive as an omen, Liv. 1, 34; 10, 40; Val. Fl. 1, 161:augurium factum,
Suet. Vit. 18:augurio experiri aliquid,
Flor. 1, 5, 3: augurium salutis, an augury instituted in time of peace, for the inquiry whether one could supplicate the Deity for the prosperity of the state (de salute), Cic. Div. 1, 47, 105; Suet. Aug. 31; Tac. A. 12, 23; cf. Dio Cass. 37, 24, and Fabric. ad h. l.—Transf.A.Any kind of divination, prophecy, soothsaying, interpretation:B.auguria rerum futurarum,
Cic. Phil. 2, 35, 89: conjugis augurio ( by the interpretation of [p. 205] quamquam Titania mota est, Ov. M. 1, 395: Divinatio arroris et auguria mendacia vanitas est, Vulg Eccli. 34, 5.—And transf. to the internal sense. presentiment, foreboding of future occurrences inhaeret in mentibus quasi saeclorum quoddam augurium futurorum, Cic. Tusc. 1, 15, 33; id. Fam 6, 6:Fallitur augurio spes bona saepe suo,
Ov. H. 16, 234:Auguror, nec me fallit augurium, historias tuas immortales futuras,
Plin. Ep. 7, 33, 1 al. —Object, a sign, omen, token, prognostic:C.thymum augurium mellis est,
Plin. 21, 10, 31, § 56:augurium valetudinis ex eā traditur, si etc.,
id. 28, 6, 19, § 68.—The art of the augur, augury:cui laetus Apollo Augurium citharamque dabat,
Verg. A. 12, 394 (v. Apollo and augur):Rex idero et regi Turno gratissimus augur,
id. ib. 9, 327; Flor. 1, 5, 2. -
11 excello
ex-cello, cellŭi, celsum, 3 (also acc. to the 2d conj., praes. indic. excellet, Aem. Mac. ap. Diom. p. 371 P., and subj. excelleat, Cic. Fragm. ap. Prisc. p. 838 and 896 P.), v. a. and n. [cello].I.Act., to raise up, elevate; only:II. A.recellere reclinare, et excellere in altum extollere,
Fest. p. 274, 31; and Paul. ib. 275, 11 Müll.; cf. the P. a. excelsus, below.—Lit., only in the P. a. excellens, q. v. A.—B.Trop.1.In gen., to exult, be elated: animus excellit rebus secundis, Cato ap. Gell. 7, 3, 14; 13, 24, 14.—Far more freq. (but not in Plaut. and Ter.; and in the verb. finit. not in Aug. poets),2.In partic., to be eminent, to distinguish one's self for any quality above others; to surpass, excel, in a good or (less freq.) in a bad sense:1. A.ut is, qui dignitate principibus excellit facilitate infimis par esse videatur,
Cic. de Imp. Pomp. 14, 41:ut inter quos posset excellere, cum iis, etc.,
Cic. Inv. 1, 2 fin.:inter omnes,
id. Or. 2, 6:super ceteros,
Liv. 28, 43:ante ceteros,
App. Flor. 16.—With dat.:qui longe ceteris excellere pictoribus existimabatur,
Cic. Inv. 2, 1, 1:quae una ceteris excellebat,
id. Tusc. 2, 18, 43; id. Fin. 3, 2, 8; id. de Or. 2, 54, 216; id. de Imp. Pomp. 13, 39 al.:ceteris,
Quint. 2, 20, 9.—With abl.:bonā famā,
Lucr. 6, 13:ingenio scientiāque,
Cic. Ac. 2, 2, 4:animi magnitudine,
id. Off. 1, 18 fin.:actione,
id. Brut. 59, 215:hoc genere virtutis,
id. Fam. 11, 21, 4:dignitate,
Caes. B. G. 6, 13, 9:altitudine,
Plin. 16, 6, 18, § 24:candore,
id. 37, 6, 23, § 88 et saep.—With in and abl.:in arte,
Cic. Rep. 1, 13:in aliqua arte et facultate,
id. de Or. 1, 50, 217:in alia parte orationis,
id. Brut. 59, 215:maxime in amicitiis expetendis colendisque,
id. Lael. 9, 30; id. de Or. 2, 54, 217 et saep.— Absol.:excellit atque eminet vis, potestas nomenque regium,
Cic. Rep. 2, 28; 2, 23; 1, 22; id. Div. 1, 19, 38; 1, 41, 91; id. Fam. 4, 3 fin.; Tac. Or. 32 (with eminere) et saep. —In a bad sense:vitiis,
Cic. Leg. 1, 19, 51:cum haec (flagitia), quae excellunt, me nosse videas,
id. Pis. 38 fin. —Hence,Lit., high, lofty (very rare;B.not in Cic.): oppida excellentibus locis constituta, Auct. B. Hisp. 8, 4: corpore excellens,
Vell. 2, 107.—Far more freq. and class.,Trop., distinguishing himself, distinguished, superior, surpassing, excellent:2.deos rerum omnium praestantia excellentes,
Cic. Div. 2, 63:Brutus noster excellens omni genere laudis,
id. Ac. 1, 3 fin.;for which also: in omni genere,
id. Tusc. 1, 1, 2; id. de Or. 2, 54, 220:cujus excellens in re militari gloria,
id. Rep. 2, 17:Galba fuit inter tot aequales unus excellens,
id. Brut. 97, 333:natura excellens atque praestans,
id. N. D. 1, 20 fin.:scientia excellens atque singularis,
id. Fam. 4, 3 fin.:vir excellenti providentia,
id. Rep. 2, 3;for which: excellente ingenii magnitudine,
id. Off. 1, 33 (al. excellenti and excellentis, v. Orell. ad h. l.):studium,
Caes. B. C. 3, 34 fin.:pulchritudo muliebris formae,
Cic. Inv. 2, 1, 1: cygnus, * Verg. A. 12, 250 et saep.— Subst.: excellentia, ōrum, n., exceptional instances: nec excellentia, sed quotidiana tractabo, Aus. Grat. Act. § 62.— Comp.:ova excellentiora,
Plin. 29, 3, 11, § 50:nihil illo (sc. Alcibiade) fuisse excellentius, vel in vitiis, vel in virtutibus,
Nep. Alcib. 1.— Sup.:excellentissima virtus,
Caes. B. C. 3, 99, 2; Sen. Vit. Beat. 14:cultus,
Suet. Ner. 20:triumphus,
id. Caes. 37:aurum,
Plin. 37, 4, 15, § 56 et saep.— Adv.: excellon-ter, excellently, Cic. Off. 1, 18, 61; Nep. Att. 1, 3.— Comp., Cic. Sest. 45.— Sup.:excellentissime,
Aug. Civ. D. 17, 8.—ex-celsus, a, um, P. a., elevated, lofty, high (freq. and class.; cf.: celsus, editus, altus, sublimis, procerus, arduus).A.Lit.:b.mons,
Caes. B. C. 1, 80, 2; cf.: vertex montis, * Verg. A. 5, 35:locus,
Cic. Rep. 6, 11:porticus,
id. Att. 4, 16, 14:basis (statuae),
id. Verr. 2, 4, 34; cf.signum,
id. ib.:statura,
Suet. Caes. 45:aves (Ibes),
Cic. N. D. 1, 36, 101:altitudo vineae,
Plin. 17, 22, 35, § 184 et saep.— Comp.:in excelsiore loco,
Cic. Rep. 2, 31:cornu (bovis),
Caes. B. G. 6, 26, 1; cf.:crura chamaeleonis,
Plin. 8, 33, 51, § 120.— Sup.:mons,
Caes. B. C. 1, 70, 4; cf.locus,
Hirt. B. G. 8, 33 fin.:rupes,
Plin. 10, 6, 7, § 19:aegilops,
id. 16, 6, 8, § 22; 11, 37, 49, § 135.—Subst.1.excelsum, i, n., a height:2. B.simulacrum Jovis in excelso collocare,
Cic. Cat. 3, 8, 20; id. Att. 6, 1, 17:Phoebus ab excelso, quantum patet, aspicit aequor,
Ov. H. 15, 165; so,ab excelso,
id. F. 2, 369:prohibebit in excelsum emicare (vitem),
Plin. 17, 22, 35, § 184.—Trop.1.In gen., high, lofty, distinguished, excellent, noble:(α).te natura excelsum quendam videlicet et altum et humana despicientem genuit,
Cic. Tusc. 2, 4, 11; cf.:magnus homo et excelsus,
id. Mur. 29:animus excelsus magnificusque,
id. Off. 1, 23; cf. id. Opt. Gen. 4, 12:excelso et illustri loco sita est laus tua,
id. Fam. 2, 5; cf.:te in excelsissimo humani generis fastigio positum, Plin. H. N. praef. § 11: species magnae excelsaeque gloriac,
Tac. Agr. 4 fin. et saep.— Comp.:(orator) grandior et quodammodo excelsior,
Cic. Or. 34; cf. Quint. 12, 10, 23; Plin. Pan. 94, 3:quo tua in me humanitas fuerit excelsior quam in te mea,
Cic. Att. 3, 20 fin.—Sup.:excelsissimae victoriae,
Vell. 2, 96 fin.:duces,
id. 2, 114 fin.—Subst., m. plur.: excelsi, ōrum, the lofty; prov.:(β).excelsis multo facilius casus nocet,
Pub. Syr. 162 (Rib.).—Neut.: excelsum, i, an elevated station or position:2.in excelso aetatem agere,
i. e. in a high station, Sall. C. 51, 12.—Esp. (eccl. Lat.): in excelsis, in the highest, in ascriptions of praise, Vulg. Psa. 148, 1 al.—Esp., in the later period of the empire, a title of high official dignitaries, e. g. of the praefectus praetorio, etc.— Adv.: excelsē, highly, on high, loftily.1.Lit.:2.si vitis scandit excelsius,
Col. 4, 1, 5.—Trop., in an elevated manner, highly:ornat excelse,
Plin. Ep. 2, 3, 3:excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet,
Cic. Or. 34, 119:excelsissime floruit (Sparta),
exceedingly, Vell. 1, 6, 3. -
12 excellonter
ex-cello, cellŭi, celsum, 3 (also acc. to the 2d conj., praes. indic. excellet, Aem. Mac. ap. Diom. p. 371 P., and subj. excelleat, Cic. Fragm. ap. Prisc. p. 838 and 896 P.), v. a. and n. [cello].I.Act., to raise up, elevate; only:II. A.recellere reclinare, et excellere in altum extollere,
Fest. p. 274, 31; and Paul. ib. 275, 11 Müll.; cf. the P. a. excelsus, below.—Lit., only in the P. a. excellens, q. v. A.—B.Trop.1.In gen., to exult, be elated: animus excellit rebus secundis, Cato ap. Gell. 7, 3, 14; 13, 24, 14.—Far more freq. (but not in Plaut. and Ter.; and in the verb. finit. not in Aug. poets),2.In partic., to be eminent, to distinguish one's self for any quality above others; to surpass, excel, in a good or (less freq.) in a bad sense:1. A.ut is, qui dignitate principibus excellit facilitate infimis par esse videatur,
Cic. de Imp. Pomp. 14, 41:ut inter quos posset excellere, cum iis, etc.,
Cic. Inv. 1, 2 fin.:inter omnes,
id. Or. 2, 6:super ceteros,
Liv. 28, 43:ante ceteros,
App. Flor. 16.—With dat.:qui longe ceteris excellere pictoribus existimabatur,
Cic. Inv. 2, 1, 1:quae una ceteris excellebat,
id. Tusc. 2, 18, 43; id. Fin. 3, 2, 8; id. de Or. 2, 54, 216; id. de Imp. Pomp. 13, 39 al.:ceteris,
Quint. 2, 20, 9.—With abl.:bonā famā,
Lucr. 6, 13:ingenio scientiāque,
Cic. Ac. 2, 2, 4:animi magnitudine,
id. Off. 1, 18 fin.:actione,
id. Brut. 59, 215:hoc genere virtutis,
id. Fam. 11, 21, 4:dignitate,
Caes. B. G. 6, 13, 9:altitudine,
Plin. 16, 6, 18, § 24:candore,
id. 37, 6, 23, § 88 et saep.—With in and abl.:in arte,
Cic. Rep. 1, 13:in aliqua arte et facultate,
id. de Or. 1, 50, 217:in alia parte orationis,
id. Brut. 59, 215:maxime in amicitiis expetendis colendisque,
id. Lael. 9, 30; id. de Or. 2, 54, 217 et saep.— Absol.:excellit atque eminet vis, potestas nomenque regium,
Cic. Rep. 2, 28; 2, 23; 1, 22; id. Div. 1, 19, 38; 1, 41, 91; id. Fam. 4, 3 fin.; Tac. Or. 32 (with eminere) et saep. —In a bad sense:vitiis,
Cic. Leg. 1, 19, 51:cum haec (flagitia), quae excellunt, me nosse videas,
id. Pis. 38 fin. —Hence,Lit., high, lofty (very rare;B.not in Cic.): oppida excellentibus locis constituta, Auct. B. Hisp. 8, 4: corpore excellens,
Vell. 2, 107.—Far more freq. and class.,Trop., distinguishing himself, distinguished, superior, surpassing, excellent:2.deos rerum omnium praestantia excellentes,
Cic. Div. 2, 63:Brutus noster excellens omni genere laudis,
id. Ac. 1, 3 fin.;for which also: in omni genere,
id. Tusc. 1, 1, 2; id. de Or. 2, 54, 220:cujus excellens in re militari gloria,
id. Rep. 2, 17:Galba fuit inter tot aequales unus excellens,
id. Brut. 97, 333:natura excellens atque praestans,
id. N. D. 1, 20 fin.:scientia excellens atque singularis,
id. Fam. 4, 3 fin.:vir excellenti providentia,
id. Rep. 2, 3;for which: excellente ingenii magnitudine,
id. Off. 1, 33 (al. excellenti and excellentis, v. Orell. ad h. l.):studium,
Caes. B. C. 3, 34 fin.:pulchritudo muliebris formae,
Cic. Inv. 2, 1, 1: cygnus, * Verg. A. 12, 250 et saep.— Subst.: excellentia, ōrum, n., exceptional instances: nec excellentia, sed quotidiana tractabo, Aus. Grat. Act. § 62.— Comp.:ova excellentiora,
Plin. 29, 3, 11, § 50:nihil illo (sc. Alcibiade) fuisse excellentius, vel in vitiis, vel in virtutibus,
Nep. Alcib. 1.— Sup.:excellentissima virtus,
Caes. B. C. 3, 99, 2; Sen. Vit. Beat. 14:cultus,
Suet. Ner. 20:triumphus,
id. Caes. 37:aurum,
Plin. 37, 4, 15, § 56 et saep.— Adv.: excellon-ter, excellently, Cic. Off. 1, 18, 61; Nep. Att. 1, 3.— Comp., Cic. Sest. 45.— Sup.:excellentissime,
Aug. Civ. D. 17, 8.—ex-celsus, a, um, P. a., elevated, lofty, high (freq. and class.; cf.: celsus, editus, altus, sublimis, procerus, arduus).A.Lit.:b.mons,
Caes. B. C. 1, 80, 2; cf.: vertex montis, * Verg. A. 5, 35:locus,
Cic. Rep. 6, 11:porticus,
id. Att. 4, 16, 14:basis (statuae),
id. Verr. 2, 4, 34; cf.signum,
id. ib.:statura,
Suet. Caes. 45:aves (Ibes),
Cic. N. D. 1, 36, 101:altitudo vineae,
Plin. 17, 22, 35, § 184 et saep.— Comp.:in excelsiore loco,
Cic. Rep. 2, 31:cornu (bovis),
Caes. B. G. 6, 26, 1; cf.:crura chamaeleonis,
Plin. 8, 33, 51, § 120.— Sup.:mons,
Caes. B. C. 1, 70, 4; cf.locus,
Hirt. B. G. 8, 33 fin.:rupes,
Plin. 10, 6, 7, § 19:aegilops,
id. 16, 6, 8, § 22; 11, 37, 49, § 135.—Subst.1.excelsum, i, n., a height:2. B.simulacrum Jovis in excelso collocare,
Cic. Cat. 3, 8, 20; id. Att. 6, 1, 17:Phoebus ab excelso, quantum patet, aspicit aequor,
Ov. H. 15, 165; so,ab excelso,
id. F. 2, 369:prohibebit in excelsum emicare (vitem),
Plin. 17, 22, 35, § 184.—Trop.1.In gen., high, lofty, distinguished, excellent, noble:(α).te natura excelsum quendam videlicet et altum et humana despicientem genuit,
Cic. Tusc. 2, 4, 11; cf.:magnus homo et excelsus,
id. Mur. 29:animus excelsus magnificusque,
id. Off. 1, 23; cf. id. Opt. Gen. 4, 12:excelso et illustri loco sita est laus tua,
id. Fam. 2, 5; cf.:te in excelsissimo humani generis fastigio positum, Plin. H. N. praef. § 11: species magnae excelsaeque gloriac,
Tac. Agr. 4 fin. et saep.— Comp.:(orator) grandior et quodammodo excelsior,
Cic. Or. 34; cf. Quint. 12, 10, 23; Plin. Pan. 94, 3:quo tua in me humanitas fuerit excelsior quam in te mea,
Cic. Att. 3, 20 fin.—Sup.:excelsissimae victoriae,
Vell. 2, 96 fin.:duces,
id. 2, 114 fin.—Subst., m. plur.: excelsi, ōrum, the lofty; prov.:(β).excelsis multo facilius casus nocet,
Pub. Syr. 162 (Rib.).—Neut.: excelsum, i, an elevated station or position:2.in excelso aetatem agere,
i. e. in a high station, Sall. C. 51, 12.—Esp. (eccl. Lat.): in excelsis, in the highest, in ascriptions of praise, Vulg. Psa. 148, 1 al.—Esp., in the later period of the empire, a title of high official dignitaries, e. g. of the praefectus praetorio, etc.— Adv.: excelsē, highly, on high, loftily.1.Lit.:2.si vitis scandit excelsius,
Col. 4, 1, 5.—Trop., in an elevated manner, highly:ornat excelse,
Plin. Ep. 2, 3, 3:excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet,
Cic. Or. 34, 119:excelsissime floruit (Sparta),
exceedingly, Vell. 1, 6, 3. -
13 excelsi
ex-cello, cellŭi, celsum, 3 (also acc. to the 2d conj., praes. indic. excellet, Aem. Mac. ap. Diom. p. 371 P., and subj. excelleat, Cic. Fragm. ap. Prisc. p. 838 and 896 P.), v. a. and n. [cello].I.Act., to raise up, elevate; only:II. A.recellere reclinare, et excellere in altum extollere,
Fest. p. 274, 31; and Paul. ib. 275, 11 Müll.; cf. the P. a. excelsus, below.—Lit., only in the P. a. excellens, q. v. A.—B.Trop.1.In gen., to exult, be elated: animus excellit rebus secundis, Cato ap. Gell. 7, 3, 14; 13, 24, 14.—Far more freq. (but not in Plaut. and Ter.; and in the verb. finit. not in Aug. poets),2.In partic., to be eminent, to distinguish one's self for any quality above others; to surpass, excel, in a good or (less freq.) in a bad sense:1. A.ut is, qui dignitate principibus excellit facilitate infimis par esse videatur,
Cic. de Imp. Pomp. 14, 41:ut inter quos posset excellere, cum iis, etc.,
Cic. Inv. 1, 2 fin.:inter omnes,
id. Or. 2, 6:super ceteros,
Liv. 28, 43:ante ceteros,
App. Flor. 16.—With dat.:qui longe ceteris excellere pictoribus existimabatur,
Cic. Inv. 2, 1, 1:quae una ceteris excellebat,
id. Tusc. 2, 18, 43; id. Fin. 3, 2, 8; id. de Or. 2, 54, 216; id. de Imp. Pomp. 13, 39 al.:ceteris,
Quint. 2, 20, 9.—With abl.:bonā famā,
Lucr. 6, 13:ingenio scientiāque,
Cic. Ac. 2, 2, 4:animi magnitudine,
id. Off. 1, 18 fin.:actione,
id. Brut. 59, 215:hoc genere virtutis,
id. Fam. 11, 21, 4:dignitate,
Caes. B. G. 6, 13, 9:altitudine,
Plin. 16, 6, 18, § 24:candore,
id. 37, 6, 23, § 88 et saep.—With in and abl.:in arte,
Cic. Rep. 1, 13:in aliqua arte et facultate,
id. de Or. 1, 50, 217:in alia parte orationis,
id. Brut. 59, 215:maxime in amicitiis expetendis colendisque,
id. Lael. 9, 30; id. de Or. 2, 54, 217 et saep.— Absol.:excellit atque eminet vis, potestas nomenque regium,
Cic. Rep. 2, 28; 2, 23; 1, 22; id. Div. 1, 19, 38; 1, 41, 91; id. Fam. 4, 3 fin.; Tac. Or. 32 (with eminere) et saep. —In a bad sense:vitiis,
Cic. Leg. 1, 19, 51:cum haec (flagitia), quae excellunt, me nosse videas,
id. Pis. 38 fin. —Hence,Lit., high, lofty (very rare;B.not in Cic.): oppida excellentibus locis constituta, Auct. B. Hisp. 8, 4: corpore excellens,
Vell. 2, 107.—Far more freq. and class.,Trop., distinguishing himself, distinguished, superior, surpassing, excellent:2.deos rerum omnium praestantia excellentes,
Cic. Div. 2, 63:Brutus noster excellens omni genere laudis,
id. Ac. 1, 3 fin.;for which also: in omni genere,
id. Tusc. 1, 1, 2; id. de Or. 2, 54, 220:cujus excellens in re militari gloria,
id. Rep. 2, 17:Galba fuit inter tot aequales unus excellens,
id. Brut. 97, 333:natura excellens atque praestans,
id. N. D. 1, 20 fin.:scientia excellens atque singularis,
id. Fam. 4, 3 fin.:vir excellenti providentia,
id. Rep. 2, 3;for which: excellente ingenii magnitudine,
id. Off. 1, 33 (al. excellenti and excellentis, v. Orell. ad h. l.):studium,
Caes. B. C. 3, 34 fin.:pulchritudo muliebris formae,
Cic. Inv. 2, 1, 1: cygnus, * Verg. A. 12, 250 et saep.— Subst.: excellentia, ōrum, n., exceptional instances: nec excellentia, sed quotidiana tractabo, Aus. Grat. Act. § 62.— Comp.:ova excellentiora,
Plin. 29, 3, 11, § 50:nihil illo (sc. Alcibiade) fuisse excellentius, vel in vitiis, vel in virtutibus,
Nep. Alcib. 1.— Sup.:excellentissima virtus,
Caes. B. C. 3, 99, 2; Sen. Vit. Beat. 14:cultus,
Suet. Ner. 20:triumphus,
id. Caes. 37:aurum,
Plin. 37, 4, 15, § 56 et saep.— Adv.: excellon-ter, excellently, Cic. Off. 1, 18, 61; Nep. Att. 1, 3.— Comp., Cic. Sest. 45.— Sup.:excellentissime,
Aug. Civ. D. 17, 8.—ex-celsus, a, um, P. a., elevated, lofty, high (freq. and class.; cf.: celsus, editus, altus, sublimis, procerus, arduus).A.Lit.:b.mons,
Caes. B. C. 1, 80, 2; cf.: vertex montis, * Verg. A. 5, 35:locus,
Cic. Rep. 6, 11:porticus,
id. Att. 4, 16, 14:basis (statuae),
id. Verr. 2, 4, 34; cf.signum,
id. ib.:statura,
Suet. Caes. 45:aves (Ibes),
Cic. N. D. 1, 36, 101:altitudo vineae,
Plin. 17, 22, 35, § 184 et saep.— Comp.:in excelsiore loco,
Cic. Rep. 2, 31:cornu (bovis),
Caes. B. G. 6, 26, 1; cf.:crura chamaeleonis,
Plin. 8, 33, 51, § 120.— Sup.:mons,
Caes. B. C. 1, 70, 4; cf.locus,
Hirt. B. G. 8, 33 fin.:rupes,
Plin. 10, 6, 7, § 19:aegilops,
id. 16, 6, 8, § 22; 11, 37, 49, § 135.—Subst.1.excelsum, i, n., a height:2. B.simulacrum Jovis in excelso collocare,
Cic. Cat. 3, 8, 20; id. Att. 6, 1, 17:Phoebus ab excelso, quantum patet, aspicit aequor,
Ov. H. 15, 165; so,ab excelso,
id. F. 2, 369:prohibebit in excelsum emicare (vitem),
Plin. 17, 22, 35, § 184.—Trop.1.In gen., high, lofty, distinguished, excellent, noble:(α).te natura excelsum quendam videlicet et altum et humana despicientem genuit,
Cic. Tusc. 2, 4, 11; cf.:magnus homo et excelsus,
id. Mur. 29:animus excelsus magnificusque,
id. Off. 1, 23; cf. id. Opt. Gen. 4, 12:excelso et illustri loco sita est laus tua,
id. Fam. 2, 5; cf.:te in excelsissimo humani generis fastigio positum, Plin. H. N. praef. § 11: species magnae excelsaeque gloriac,
Tac. Agr. 4 fin. et saep.— Comp.:(orator) grandior et quodammodo excelsior,
Cic. Or. 34; cf. Quint. 12, 10, 23; Plin. Pan. 94, 3:quo tua in me humanitas fuerit excelsior quam in te mea,
Cic. Att. 3, 20 fin.—Sup.:excelsissimae victoriae,
Vell. 2, 96 fin.:duces,
id. 2, 114 fin.—Subst., m. plur.: excelsi, ōrum, the lofty; prov.:(β).excelsis multo facilius casus nocet,
Pub. Syr. 162 (Rib.).—Neut.: excelsum, i, an elevated station or position:2.in excelso aetatem agere,
i. e. in a high station, Sall. C. 51, 12.—Esp. (eccl. Lat.): in excelsis, in the highest, in ascriptions of praise, Vulg. Psa. 148, 1 al.—Esp., in the later period of the empire, a title of high official dignitaries, e. g. of the praefectus praetorio, etc.— Adv.: excelsē, highly, on high, loftily.1.Lit.:2.si vitis scandit excelsius,
Col. 4, 1, 5.—Trop., in an elevated manner, highly:ornat excelse,
Plin. Ep. 2, 3, 3:excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet,
Cic. Or. 34, 119:excelsissime floruit (Sparta),
exceedingly, Vell. 1, 6, 3. -
14 excelsum
ex-cello, cellŭi, celsum, 3 (also acc. to the 2d conj., praes. indic. excellet, Aem. Mac. ap. Diom. p. 371 P., and subj. excelleat, Cic. Fragm. ap. Prisc. p. 838 and 896 P.), v. a. and n. [cello].I.Act., to raise up, elevate; only:II. A.recellere reclinare, et excellere in altum extollere,
Fest. p. 274, 31; and Paul. ib. 275, 11 Müll.; cf. the P. a. excelsus, below.—Lit., only in the P. a. excellens, q. v. A.—B.Trop.1.In gen., to exult, be elated: animus excellit rebus secundis, Cato ap. Gell. 7, 3, 14; 13, 24, 14.—Far more freq. (but not in Plaut. and Ter.; and in the verb. finit. not in Aug. poets),2.In partic., to be eminent, to distinguish one's self for any quality above others; to surpass, excel, in a good or (less freq.) in a bad sense:1. A.ut is, qui dignitate principibus excellit facilitate infimis par esse videatur,
Cic. de Imp. Pomp. 14, 41:ut inter quos posset excellere, cum iis, etc.,
Cic. Inv. 1, 2 fin.:inter omnes,
id. Or. 2, 6:super ceteros,
Liv. 28, 43:ante ceteros,
App. Flor. 16.—With dat.:qui longe ceteris excellere pictoribus existimabatur,
Cic. Inv. 2, 1, 1:quae una ceteris excellebat,
id. Tusc. 2, 18, 43; id. Fin. 3, 2, 8; id. de Or. 2, 54, 216; id. de Imp. Pomp. 13, 39 al.:ceteris,
Quint. 2, 20, 9.—With abl.:bonā famā,
Lucr. 6, 13:ingenio scientiāque,
Cic. Ac. 2, 2, 4:animi magnitudine,
id. Off. 1, 18 fin.:actione,
id. Brut. 59, 215:hoc genere virtutis,
id. Fam. 11, 21, 4:dignitate,
Caes. B. G. 6, 13, 9:altitudine,
Plin. 16, 6, 18, § 24:candore,
id. 37, 6, 23, § 88 et saep.—With in and abl.:in arte,
Cic. Rep. 1, 13:in aliqua arte et facultate,
id. de Or. 1, 50, 217:in alia parte orationis,
id. Brut. 59, 215:maxime in amicitiis expetendis colendisque,
id. Lael. 9, 30; id. de Or. 2, 54, 217 et saep.— Absol.:excellit atque eminet vis, potestas nomenque regium,
Cic. Rep. 2, 28; 2, 23; 1, 22; id. Div. 1, 19, 38; 1, 41, 91; id. Fam. 4, 3 fin.; Tac. Or. 32 (with eminere) et saep. —In a bad sense:vitiis,
Cic. Leg. 1, 19, 51:cum haec (flagitia), quae excellunt, me nosse videas,
id. Pis. 38 fin. —Hence,Lit., high, lofty (very rare;B.not in Cic.): oppida excellentibus locis constituta, Auct. B. Hisp. 8, 4: corpore excellens,
Vell. 2, 107.—Far more freq. and class.,Trop., distinguishing himself, distinguished, superior, surpassing, excellent:2.deos rerum omnium praestantia excellentes,
Cic. Div. 2, 63:Brutus noster excellens omni genere laudis,
id. Ac. 1, 3 fin.;for which also: in omni genere,
id. Tusc. 1, 1, 2; id. de Or. 2, 54, 220:cujus excellens in re militari gloria,
id. Rep. 2, 17:Galba fuit inter tot aequales unus excellens,
id. Brut. 97, 333:natura excellens atque praestans,
id. N. D. 1, 20 fin.:scientia excellens atque singularis,
id. Fam. 4, 3 fin.:vir excellenti providentia,
id. Rep. 2, 3;for which: excellente ingenii magnitudine,
id. Off. 1, 33 (al. excellenti and excellentis, v. Orell. ad h. l.):studium,
Caes. B. C. 3, 34 fin.:pulchritudo muliebris formae,
Cic. Inv. 2, 1, 1: cygnus, * Verg. A. 12, 250 et saep.— Subst.: excellentia, ōrum, n., exceptional instances: nec excellentia, sed quotidiana tractabo, Aus. Grat. Act. § 62.— Comp.:ova excellentiora,
Plin. 29, 3, 11, § 50:nihil illo (sc. Alcibiade) fuisse excellentius, vel in vitiis, vel in virtutibus,
Nep. Alcib. 1.— Sup.:excellentissima virtus,
Caes. B. C. 3, 99, 2; Sen. Vit. Beat. 14:cultus,
Suet. Ner. 20:triumphus,
id. Caes. 37:aurum,
Plin. 37, 4, 15, § 56 et saep.— Adv.: excellon-ter, excellently, Cic. Off. 1, 18, 61; Nep. Att. 1, 3.— Comp., Cic. Sest. 45.— Sup.:excellentissime,
Aug. Civ. D. 17, 8.—ex-celsus, a, um, P. a., elevated, lofty, high (freq. and class.; cf.: celsus, editus, altus, sublimis, procerus, arduus).A.Lit.:b.mons,
Caes. B. C. 1, 80, 2; cf.: vertex montis, * Verg. A. 5, 35:locus,
Cic. Rep. 6, 11:porticus,
id. Att. 4, 16, 14:basis (statuae),
id. Verr. 2, 4, 34; cf.signum,
id. ib.:statura,
Suet. Caes. 45:aves (Ibes),
Cic. N. D. 1, 36, 101:altitudo vineae,
Plin. 17, 22, 35, § 184 et saep.— Comp.:in excelsiore loco,
Cic. Rep. 2, 31:cornu (bovis),
Caes. B. G. 6, 26, 1; cf.:crura chamaeleonis,
Plin. 8, 33, 51, § 120.— Sup.:mons,
Caes. B. C. 1, 70, 4; cf.locus,
Hirt. B. G. 8, 33 fin.:rupes,
Plin. 10, 6, 7, § 19:aegilops,
id. 16, 6, 8, § 22; 11, 37, 49, § 135.—Subst.1.excelsum, i, n., a height:2. B.simulacrum Jovis in excelso collocare,
Cic. Cat. 3, 8, 20; id. Att. 6, 1, 17:Phoebus ab excelso, quantum patet, aspicit aequor,
Ov. H. 15, 165; so,ab excelso,
id. F. 2, 369:prohibebit in excelsum emicare (vitem),
Plin. 17, 22, 35, § 184.—Trop.1.In gen., high, lofty, distinguished, excellent, noble:(α).te natura excelsum quendam videlicet et altum et humana despicientem genuit,
Cic. Tusc. 2, 4, 11; cf.:magnus homo et excelsus,
id. Mur. 29:animus excelsus magnificusque,
id. Off. 1, 23; cf. id. Opt. Gen. 4, 12:excelso et illustri loco sita est laus tua,
id. Fam. 2, 5; cf.:te in excelsissimo humani generis fastigio positum, Plin. H. N. praef. § 11: species magnae excelsaeque gloriac,
Tac. Agr. 4 fin. et saep.— Comp.:(orator) grandior et quodammodo excelsior,
Cic. Or. 34; cf. Quint. 12, 10, 23; Plin. Pan. 94, 3:quo tua in me humanitas fuerit excelsior quam in te mea,
Cic. Att. 3, 20 fin.—Sup.:excelsissimae victoriae,
Vell. 2, 96 fin.:duces,
id. 2, 114 fin.—Subst., m. plur.: excelsi, ōrum, the lofty; prov.:(β).excelsis multo facilius casus nocet,
Pub. Syr. 162 (Rib.).—Neut.: excelsum, i, an elevated station or position:2.in excelso aetatem agere,
i. e. in a high station, Sall. C. 51, 12.—Esp. (eccl. Lat.): in excelsis, in the highest, in ascriptions of praise, Vulg. Psa. 148, 1 al.—Esp., in the later period of the empire, a title of high official dignitaries, e. g. of the praefectus praetorio, etc.— Adv.: excelsē, highly, on high, loftily.1.Lit.:2.si vitis scandit excelsius,
Col. 4, 1, 5.—Trop., in an elevated manner, highly:ornat excelse,
Plin. Ep. 2, 3, 3:excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet,
Cic. Or. 34, 119:excelsissime floruit (Sparta),
exceedingly, Vell. 1, 6, 3. -
15 Excelsus
ex-cello, cellŭi, celsum, 3 (also acc. to the 2d conj., praes. indic. excellet, Aem. Mac. ap. Diom. p. 371 P., and subj. excelleat, Cic. Fragm. ap. Prisc. p. 838 and 896 P.), v. a. and n. [cello].I.Act., to raise up, elevate; only:II. A.recellere reclinare, et excellere in altum extollere,
Fest. p. 274, 31; and Paul. ib. 275, 11 Müll.; cf. the P. a. excelsus, below.—Lit., only in the P. a. excellens, q. v. A.—B.Trop.1.In gen., to exult, be elated: animus excellit rebus secundis, Cato ap. Gell. 7, 3, 14; 13, 24, 14.—Far more freq. (but not in Plaut. and Ter.; and in the verb. finit. not in Aug. poets),2.In partic., to be eminent, to distinguish one's self for any quality above others; to surpass, excel, in a good or (less freq.) in a bad sense:1. A.ut is, qui dignitate principibus excellit facilitate infimis par esse videatur,
Cic. de Imp. Pomp. 14, 41:ut inter quos posset excellere, cum iis, etc.,
Cic. Inv. 1, 2 fin.:inter omnes,
id. Or. 2, 6:super ceteros,
Liv. 28, 43:ante ceteros,
App. Flor. 16.—With dat.:qui longe ceteris excellere pictoribus existimabatur,
Cic. Inv. 2, 1, 1:quae una ceteris excellebat,
id. Tusc. 2, 18, 43; id. Fin. 3, 2, 8; id. de Or. 2, 54, 216; id. de Imp. Pomp. 13, 39 al.:ceteris,
Quint. 2, 20, 9.—With abl.:bonā famā,
Lucr. 6, 13:ingenio scientiāque,
Cic. Ac. 2, 2, 4:animi magnitudine,
id. Off. 1, 18 fin.:actione,
id. Brut. 59, 215:hoc genere virtutis,
id. Fam. 11, 21, 4:dignitate,
Caes. B. G. 6, 13, 9:altitudine,
Plin. 16, 6, 18, § 24:candore,
id. 37, 6, 23, § 88 et saep.—With in and abl.:in arte,
Cic. Rep. 1, 13:in aliqua arte et facultate,
id. de Or. 1, 50, 217:in alia parte orationis,
id. Brut. 59, 215:maxime in amicitiis expetendis colendisque,
id. Lael. 9, 30; id. de Or. 2, 54, 217 et saep.— Absol.:excellit atque eminet vis, potestas nomenque regium,
Cic. Rep. 2, 28; 2, 23; 1, 22; id. Div. 1, 19, 38; 1, 41, 91; id. Fam. 4, 3 fin.; Tac. Or. 32 (with eminere) et saep. —In a bad sense:vitiis,
Cic. Leg. 1, 19, 51:cum haec (flagitia), quae excellunt, me nosse videas,
id. Pis. 38 fin. —Hence,Lit., high, lofty (very rare;B.not in Cic.): oppida excellentibus locis constituta, Auct. B. Hisp. 8, 4: corpore excellens,
Vell. 2, 107.—Far more freq. and class.,Trop., distinguishing himself, distinguished, superior, surpassing, excellent:2.deos rerum omnium praestantia excellentes,
Cic. Div. 2, 63:Brutus noster excellens omni genere laudis,
id. Ac. 1, 3 fin.;for which also: in omni genere,
id. Tusc. 1, 1, 2; id. de Or. 2, 54, 220:cujus excellens in re militari gloria,
id. Rep. 2, 17:Galba fuit inter tot aequales unus excellens,
id. Brut. 97, 333:natura excellens atque praestans,
id. N. D. 1, 20 fin.:scientia excellens atque singularis,
id. Fam. 4, 3 fin.:vir excellenti providentia,
id. Rep. 2, 3;for which: excellente ingenii magnitudine,
id. Off. 1, 33 (al. excellenti and excellentis, v. Orell. ad h. l.):studium,
Caes. B. C. 3, 34 fin.:pulchritudo muliebris formae,
Cic. Inv. 2, 1, 1: cygnus, * Verg. A. 12, 250 et saep.— Subst.: excellentia, ōrum, n., exceptional instances: nec excellentia, sed quotidiana tractabo, Aus. Grat. Act. § 62.— Comp.:ova excellentiora,
Plin. 29, 3, 11, § 50:nihil illo (sc. Alcibiade) fuisse excellentius, vel in vitiis, vel in virtutibus,
Nep. Alcib. 1.— Sup.:excellentissima virtus,
Caes. B. C. 3, 99, 2; Sen. Vit. Beat. 14:cultus,
Suet. Ner. 20:triumphus,
id. Caes. 37:aurum,
Plin. 37, 4, 15, § 56 et saep.— Adv.: excellon-ter, excellently, Cic. Off. 1, 18, 61; Nep. Att. 1, 3.— Comp., Cic. Sest. 45.— Sup.:excellentissime,
Aug. Civ. D. 17, 8.—ex-celsus, a, um, P. a., elevated, lofty, high (freq. and class.; cf.: celsus, editus, altus, sublimis, procerus, arduus).A.Lit.:b.mons,
Caes. B. C. 1, 80, 2; cf.: vertex montis, * Verg. A. 5, 35:locus,
Cic. Rep. 6, 11:porticus,
id. Att. 4, 16, 14:basis (statuae),
id. Verr. 2, 4, 34; cf.signum,
id. ib.:statura,
Suet. Caes. 45:aves (Ibes),
Cic. N. D. 1, 36, 101:altitudo vineae,
Plin. 17, 22, 35, § 184 et saep.— Comp.:in excelsiore loco,
Cic. Rep. 2, 31:cornu (bovis),
Caes. B. G. 6, 26, 1; cf.:crura chamaeleonis,
Plin. 8, 33, 51, § 120.— Sup.:mons,
Caes. B. C. 1, 70, 4; cf.locus,
Hirt. B. G. 8, 33 fin.:rupes,
Plin. 10, 6, 7, § 19:aegilops,
id. 16, 6, 8, § 22; 11, 37, 49, § 135.—Subst.1.excelsum, i, n., a height:2. B.simulacrum Jovis in excelso collocare,
Cic. Cat. 3, 8, 20; id. Att. 6, 1, 17:Phoebus ab excelso, quantum patet, aspicit aequor,
Ov. H. 15, 165; so,ab excelso,
id. F. 2, 369:prohibebit in excelsum emicare (vitem),
Plin. 17, 22, 35, § 184.—Trop.1.In gen., high, lofty, distinguished, excellent, noble:(α).te natura excelsum quendam videlicet et altum et humana despicientem genuit,
Cic. Tusc. 2, 4, 11; cf.:magnus homo et excelsus,
id. Mur. 29:animus excelsus magnificusque,
id. Off. 1, 23; cf. id. Opt. Gen. 4, 12:excelso et illustri loco sita est laus tua,
id. Fam. 2, 5; cf.:te in excelsissimo humani generis fastigio positum, Plin. H. N. praef. § 11: species magnae excelsaeque gloriac,
Tac. Agr. 4 fin. et saep.— Comp.:(orator) grandior et quodammodo excelsior,
Cic. Or. 34; cf. Quint. 12, 10, 23; Plin. Pan. 94, 3:quo tua in me humanitas fuerit excelsior quam in te mea,
Cic. Att. 3, 20 fin.—Sup.:excelsissimae victoriae,
Vell. 2, 96 fin.:duces,
id. 2, 114 fin.—Subst., m. plur.: excelsi, ōrum, the lofty; prov.:(β).excelsis multo facilius casus nocet,
Pub. Syr. 162 (Rib.).—Neut.: excelsum, i, an elevated station or position:2.in excelso aetatem agere,
i. e. in a high station, Sall. C. 51, 12.—Esp. (eccl. Lat.): in excelsis, in the highest, in ascriptions of praise, Vulg. Psa. 148, 1 al.—Esp., in the later period of the empire, a title of high official dignitaries, e. g. of the praefectus praetorio, etc.— Adv.: excelsē, highly, on high, loftily.1.Lit.:2.si vitis scandit excelsius,
Col. 4, 1, 5.—Trop., in an elevated manner, highly:ornat excelse,
Plin. Ep. 2, 3, 3:excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet,
Cic. Or. 34, 119:excelsissime floruit (Sparta),
exceedingly, Vell. 1, 6, 3. -
16 lepus
lĕpus, ŏris, m. (com., Varr. R. R. 3, 12; Plin. 8, 55, 81, § 217; v. infra) [cf. Aeol. and Sicil. leporis, collat. form of lagôs, Varr. L. L. 5, § 101 Müll.; id. R. R. 3, 12; but Curt. compares lepor, lepidus, root in Gr. lampô], a hare, Varr. R. R. 3, 12; Plin. 8, 55, 81, § 217: lepus multum somni affert, qui illum edit, Cato ap. Diomed. p. 358 P.; Plaut. Pers. 3, 3, 31:II.auritosque sequi lepores,
Verg. G. 1, 308:pavidus,
Hor. Epod. 2, 35; id. C. 1, 37, 18:dare semesum leporem,
Juv. 5, 167.—Of the she-hare:lepus cum praegnans sit,
Varr. R. R. 3, 12; Plin. 8, 55, 81, § 219; cf.:fecundae leporis,
Hor. S. 2, 4, 44 (fecundi, Keller).—Prov.: aliis leporem exagitare, to hunt the hare for others, i. e. to do something of which others reap the advantage, Petr. 131; cf. Ov. A. A. 3, 661: lepus tute es et pulpamentum quaeris? What! you a hare, and hunting for game? —In mal. part., Liv. Andron. ap. Ter. Eun. 3, 1, 36; cf. Don. ad h. l. and Vop. Num. 13. —As a term of endearment:mens pullus passer, mea columba, mi lepus,
Plaut. Cas. 1, 50.—Transf.A.A poisonous seafish, of the color of a hare, the Aplysia depilans, Linn.; Plin. 9, 48, 72, § 155; 32, 1, 3, § 8.—B.The constellation Lepus, Cic. Arat. 365; id. N. D. 2, 44, 114; Hyg. Astr. 3, 22; Manil. 5, 159. -
17 perihodus
I.A complete sentence, a period: in toto circuitu illo orationis, quem Graeci periodon, nos tum ambitum, tum circuitum, tum comprehensionem, aut continuationem, aut circumscriptionem dicimus, Cic. Or. 61, 204; cf. id. Brut. 8, 34; 44, 162; Quint. 9, 4, 14; Plin. Ep. 5, 20, 4.—II.The circuit of the four Grecian games (the Pythian, Isthmian, Nemean, and Olympian):in gymnicis certaminibus periodon vicisse dicitur, qui Pythia, Isthmia, Nemea, Olympia vicit, a circumitu eorum spectaculorum,
Fest. p. 217 Müll. -
18 periodus
I.A complete sentence, a period: in toto circuitu illo orationis, quem Graeci periodon, nos tum ambitum, tum circuitum, tum comprehensionem, aut continuationem, aut circumscriptionem dicimus, Cic. Or. 61, 204; cf. id. Brut. 8, 34; 44, 162; Quint. 9, 4, 14; Plin. Ep. 5, 20, 4.—II.The circuit of the four Grecian games (the Pythian, Isthmian, Nemean, and Olympian):in gymnicis certaminibus periodon vicisse dicitur, qui Pythia, Isthmia, Nemea, Olympia vicit, a circumitu eorum spectaculorum,
Fest. p. 217 Müll. -
19 praesto
1.praestō (old collat. form praestū, acc. to Curtius Valerianus in Cassiod. p. 2289 P.: qui praestu sunt, Inscr. Carina Via Appia, 1, p. 217. In later time as adj.: prae-stus, a, um:I.bonorum officio praestus fui,
Inscr. Grut. 669, 4), adv. [dat. from praestus, a sup. form from prae, so that praesto esse alicui = to be or stand in the foremost place for or as respects one], at hand, ready, present, here; usually with esse (very freq. and class.).Lit.:II.ni tua propitia pax foret praesto,
Plaut. Trin. 4, 1, 18: sed ubi est frater? Chaer. Praesto adest, Ter. Eun. 5, 8, 20; id. Heaut. 1, 1, 120; so Att. Tr. 498:quod adest praesto in primis placet,
Lucr. 5, 1412; Lact. 3, 7, 10:sacrificiis omnibus praesto adesse,
id. 2, 16, 10;more freq., praesto esse: ibi mihi praesto fuit L. Lucilius,
Cic. Fam. 3, 5, 1:togulae lictoribus ad portam praesto fuerunt,
id. Pis. 23, 55:tibi nulla fuit clementia praesto?
hadst thou no compassion? Cat. 64, 137: praesto esse, to arrive, appear:hirundines aestivo tempore praesto sunt,
Auct. Her. 4, 48, 61.—Without esse ( poet.):era, eccum praesto militem,
Plaut. Mil. 4, 6, 1:ipsum adeo praesto video,
Ter. And. 2, 5, 4; Stat. Th. 6, 643.—In partic: praesto esse or adireA.To be at hand, to attend or wait upon, to serve, aid:B.ero meo ut omnibus locis sine praesto,
Plaut. Men. 5, 6, 26:jus civile didicit, praesto multis fuit,
Cic. Mur. 9, 19:praesto esse clientem tuum?
id. Att. 10, 8, 3:saluti tuae praesto esse, praesto esse virtutes ut ancillulas,
id. Fin. 2, 21, 69; id. Fam. 4, 14, 4:ut ad omnia, quae tui velint, ita assim praesto, ut, etc.,
id. ib. 4, 8, 1; id. Att. 4, 12, 1 fin.;also with videor,
id. ib. 4, 12, 1 fin. —With adire:pauper erit praesto semper tibi, pauper adibit primus,
will be at hand, at your service, Tib. 1, 5, 61.—With esse, to present one's self in a hostile manner, to resist, oppose:2.si quis mihi praesto fuerit cum armatis hominibus,
Cic. Caecin. 30, 87:quaestores cum fascibus mihi praesto fuerunt,
id. Verr. 2, 2, 4, § 11.prae-sto, ĭti (post-class. also praestāvi), ātum or ĭtum, 1, v. n. and a.I. A.Lit.:B.dum primae praestant acies,
Luc. 4, 30.—Trop., to stand out, be superior, to distinguish one's self, to be excellent, distinguished, admirable; constr. alicui aliquā re, alicui rei, in aliquā re, or absol. (class.):2.cum virtute omnibus praestarent,
Caes. B. G. 1, 3:quantum praestiterint nostri majores prudentiā ceteris gentibus,
Cic. de Or. 1, 44, 192:quā re homines bestiis praestent,
id. Inv. 1, 4, 5:hoc praestat amicitia propinquitati, quod, etc.,
id. Lael. 5, 19:Zeuxin muliebri in corpore pingendo plurimum aliis praestare,
id. Inv. 2, 1, 1:ceteris,
id. Ac. 1, 4, 16:suos inter aequales longe praestitit,
id. Brut. 64, 230:omnes homines, qui sese student praestare ceteris animalibus,
Sall. C. 1, 1:praestare honestam mortem existimans turpi vitae,
Nep. Chabr. 4, 3:quantum ceteris praestet Lucretia,
Liv. 1, 57, 7:cernere, quantum eques Latinus Romano praestet,
id. 8, 7, 7:quantum vel vir viro vel gens genti praestat!
id. 31, 7, 8:genere militum praestare tironibus,
id. 42, 52, 10:tantum Romana in bellis gloria ceteris praestat,
Quint. 1, 10, 14:qui eloquentiā ceteris praestet,
id. 2, 3, 5; 2, 16, 17; Curt. 8, 14, 13; Just. 18, 3, 14; 28, 2, 11; 44, 3, 9:sacro, quod praestat, peracto,
Juv. 12, 86:probro atque petulantiā maxume praestabant,
were pre-eminent, distinguished themselves, Sall. C. 37, 5:truculentiā caeli praestat Germania,
Tac. A. 2, 24:cur alias aliis praestare videmus Pondere res rebus?
Lucr. 1, 358.—Praestat, with a subjectclause, it is preferable or better:II.nimio impendiosum praestat te, quam ingratum dicier,
it is much better, Plaut. Bacch. 3, 2, 12:mori milies praestitit, quam haec pati,
it was better, Cic. Att. 14, 9, 2:praestare dicunt, Gallorum quam Romanorum imperia perferre,
it is better, Caes. B. G. 1, 17:motos praestat componere fluctus,
Verg. A. 1, 135; 3, 429; 6, 39.Act.A.To surpass, outstrip, exceed, [p. 1431] excel (not in Cic. or Cæs.; constr. usually aliquem aliquā re): qui primus in alterutrā re praestet alios, Varr. ap. Non. 502, 23; Varr. R. R. 2, 2, 10; 3, 1, 3:B.quantum Galli virtute ceteros mortales praestarent,
Liv. 5, 36, 4:qui belli gloriā Gallos omnes Belgasque praestabant,
Hirt. B. G. 8, 6:praestate virtute peditem, ut honore atque ordine praestatis,
Liv. 3, 61, 7:ut vetustate et gradu honoris nos praestent,
id. 7, 30, 4; 34, 34, 14; 37, 30, 2:praestat ingenio alius alium,
Quint. 1, 1, 3; Val. Max. 3, 2, 21; 3, 2, ext. 7;7, 2, 17: honore ceteros,
Nep. Att. 18, 5; 3, 3; id. Reg. 3, 5:imperatores prudentiā,
id. Hann. 1, 1:eloquentiā omnes eo tempore,
id. Epam. 6, 1.—Only aliquem, Stat. Th. 4, 838.—To become surety for, to answer or vouch for, to warrant, be responsible for, to take upon one's self, etc. (class.):C.ut omnes ministros imperii tui rei publicae praestare videare,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 3:quem tamen ego praestare non poteram,
id. Att. 6, 3, 5:quanto magis arduum est alios praestare quam se, tanto laudabilius,
Plin. Pan. 83:communem incertumque casum neque vitare quisquam nostrum, nec praestare ullo pacto potest,
Cic. Fam. 5, 17, 3: simus eā mente ut nihil in vitā nobis praestandum praeter culpam putemus, that we need only answer for guilt, i. e. keep ourselves clear of guilt, id. ib. 6, 1, 4:impetus populi praestare nemo potest,
no one can be held to answer for the outbreaks of the people, id. de Or. 2, 28, 124:periculum judicii,
id. Mur. 2, 3:damnum alicui,
id. Off. 3, 16:invidiam,
id. Sest. 28, 61:nihil,
to be responsible for nothing, id. Q. Fr. 3, 1, 3; cf. in pass.:cum id, quod ab homine non potuerit praestari, evenerit,
what none could vouch for that it would not happen, id. Tusc. 3, 16, 34. —With ab aliquā re:ego tibi a vi praestare nihil possum,
Cic. Fam. 1, 4, 3.—With de:quod de te sperare, de me praestare possum,
Cic. Fam. 4, 15, 2.—With an objectclause:quis potest praestare, semper sapientem beatum fore, cum, etc.?
Cic. Tusc. 5, 10, 29; cf.:(praedones) nullos fore, quis praestare poterat?
id. Fl. 12, 28:meliorem praesto magistro Discipulum,
Juv. 14, 212.—With ut:illius lacrimae praestant ut veniam culpae non abnuat Osiris,
Juv. 6, 539.—In gen., to fulfil, discharge, maintain, perform, execute:2.arbitramur nos ea praestitisse, quae ratio et doctrina praescripserit,
Cic. N. D. 1, 3, 7:ultima exspectato, quae ego tibi et jucunda et honesta praestabo,
id. Fam. 7, 17, 2:suum munus,
id. de Or. 2, 9, 38:hospitii et amicitiae jus officiumque,
id. Fam. 14, 4, 2:ne quem ejus paeniteret, praestiti,
I took care, exerted myself, Liv. 30, 30; Ov. Tr. 5, 14, 19:quamcumque ei fidem dederis, ego praestabo,
I will fulfil, keep the promise, Cic. Fam. 5, 11, 2:fidem alicui,
Liv. 30, 15:pacem cum iis populus Romanus non ab se tantum, sed ab rege etiam Masinissa praestitit,
maintained, id. 40, 34:tributa,
to pay, Juv. 3, 188:annua,
id. 6, 480:triplicem usuram,
id. 9, 7.— Pass.:promissum id benignius est ab rege quam praestitum,
Liv. 43, 18, 11:mea tibi tamen benevolentia fidesque praestabitur,
Cic. Fam. 12, 2, 3; so,quibus (victoribus) senatūs fides praestabitur,
id. Phil. 14, 11, 30:virtus vetat spectare fortunam dum praestetur fides,
id. Div. 2, 37, 79:ni praestaretur fides publica,
Liv. 2, 28, 7.—In partic.a.To keep, preserve, maintain, retain:b.pueri, quibus videmur praestare rem publicam debuisse,
Cic. Att. 10, 4, 5; Ov. M. 11, 748:omnes socios salvos praestare poteramus,
Cic. Imp. Pomp. 18, 55:mors omnia praestat Vitalem praeter sensum calidumque vaporem,
Lucr. 3, 214. —To show, exhibit, to prove, evince, manifest:c.Pomptinius praestat tibi memoriam benevolentiamque, quam debet,
Cic. Fam. 3, 10, 3:neque hercule in iis ipsis rebus eam voluntatem, quam exspectaram, praestiterunt,
id. ib. 1, 9, 5:virtutem,
Caes. B. G. 2, 27:benevolentiam,
Cic. Att. 11, 1, 1:consilium suum fidemque,
id. de Or. 3, 33, 134. —With se, to show, prove, or behave one's self as: praesta te eum, qui, etc., show thyself such, as, etc., Cic. Fam. 1, 6, 2:se incolumem,
Lucr. 3, 220:se invictum,
Ov. Tr. 4, 10, 104:teque praesta constanter ad omne Indeclinatae munus amicitiae,
show thyself constant, id. ib. 4, 5, 23:Victoria nunc quoque se praestet,
show itself, id. ib. 2, 169: sed ne ad illam quidem artissimam innocentiae formulam praestare nos possumus, prove ourselves innocent even according to that rule, Sen. Ira, 2, 28, 1:juris periti consultatoribus se praestabant,
showed themselves accessible, Dig. 1, 2, 2.— Poet.:vel magnum praestet Achillem,
should show, prove, approve himself a great Achilles, Verg. A. 11, 438.—To show, exhibit, manifest:d.honorem debitum patri,
Cic. Phil. 9, 5, 12:fratri pietatem,
id. Brut. 33, 126:virtutem et diligentiam alicui,
id. Fam. 14, 3, 2:frequentiam et officium alicui honores petenti,
Hirt. B. G. 8, 50:obsequium,
Sen. Q. N. 2, 59, 8:sedulitatem alicui rei,
to apply, Plin. Ep. 3, 18, 6.—To give, offer, furnish, present, expose:A.alicui certam summam pecuniae,
Suet. Dom. 9: cervicem, Sen. ap. Diom. p. 362 P.:caput fulminibus,
to expose, Luc. 5, 770:Hiberus praestat nomen terris,
id. 4, 23:anser praestat ex se pullos atque plumam,
Col. 8, 13:cum senatui sententiam praestaret,
gave his vote, Cic. Pis. 32, 80:terga hosti,
to turn one's back to the enemy, to flee, Tac. Agr. 37:voluptatem perpetuam sapienti,
to assume, Cic. Fin. 2, 27, 89.— Pass.:pueri, quibus id (biduum) praestabatur,
was devoted, Quint. 1, prooem. § 7; cf.:corpus, cui omnia olim tamquam servo praestabantur, nunc tamquam domino parantur,
Sen. Ep. 90, 19.—Hence, praestans, antis, P. a., pre-eminent, superior, excellent, distinguished, extraordinary.In gen. (class.).1.Of persons:2.omnibus praestans et ingenio et diligentiā,
far surpassing all, Cic. Tusc. 1, 10, 22:usu et sapientiā praestantes,
noted for their experience and wisdom, Nep. Timoth. 3, 2.— Comp.:virginibus praestantior omnibus Herse,
superior to all, Ov. M. 2, 724.— Sup.:in illis artibus praestantissimus,
Cic. de Or. 1, 50, 217:praestantissimi studio atque doctrinā,
id. Ac. 1, 4, 17.—With gen.:o praestans animi juvenis,
distinguished for courage, Verg. A. 12, 19:belli,
Sil. 5, 92:armorum,
Stat. Th. 1, 605:praestantissimus sapientiae,
Tac. A. 6, 6.— Poet., with objectclause:quo non praestantior alter Aere ciere viros,
whom no other excelled in rousing the men, Verg. A. 6, 164.—Of things, pre-eminent, excellent, remarkable, extraordinary, distinguished:B.praestanti corpore Nymphae,
Verg. A. 1, 71:praestanti corpore tauri,
id. G. 4, 550:formā,
id. A. 7, 483:naturā excellens atque praestans,
Cic. N. D. 1, 20, 56:qui a te tractatus est praestanti et singulari fide,
id. Fam. 3, 10, 3:praestans prudentiā in omnibus,
Nep. Alc. 5, 1; Cic. Tusc. 5, 13, 38:quid praestantius mihi potuit accidere?
id. Vatin. 3, 8.—In partic.1.Efficacious:2.medicina,
Plin. 13, 24, 47, § 130:usus praestantior,
id. 18, 13, 34, § 126:calamus praestantior odore,
id. 12, 22, 48, § 105:sucus sapore praestantissimus,
id. 15, 1, 2, § 5:praestantissima auxilia,
id. 27, 13, 120, § 146.—Sup.:Praestantissimus,
a title of the later emperors, Nazar. 26; Tert. Cor. Mil. 1.— Hence, adv.: praestanter, excellently, admirably (post-Aug.); sup.:praestantissime,
Plin. 28, 12, 50, § 186. -
20 praestu
1.praestō (old collat. form praestū, acc. to Curtius Valerianus in Cassiod. p. 2289 P.: qui praestu sunt, Inscr. Carina Via Appia, 1, p. 217. In later time as adj.: prae-stus, a, um:I.bonorum officio praestus fui,
Inscr. Grut. 669, 4), adv. [dat. from praestus, a sup. form from prae, so that praesto esse alicui = to be or stand in the foremost place for or as respects one], at hand, ready, present, here; usually with esse (very freq. and class.).Lit.:II.ni tua propitia pax foret praesto,
Plaut. Trin. 4, 1, 18: sed ubi est frater? Chaer. Praesto adest, Ter. Eun. 5, 8, 20; id. Heaut. 1, 1, 120; so Att. Tr. 498:quod adest praesto in primis placet,
Lucr. 5, 1412; Lact. 3, 7, 10:sacrificiis omnibus praesto adesse,
id. 2, 16, 10;more freq., praesto esse: ibi mihi praesto fuit L. Lucilius,
Cic. Fam. 3, 5, 1:togulae lictoribus ad portam praesto fuerunt,
id. Pis. 23, 55:tibi nulla fuit clementia praesto?
hadst thou no compassion? Cat. 64, 137: praesto esse, to arrive, appear:hirundines aestivo tempore praesto sunt,
Auct. Her. 4, 48, 61.—Without esse ( poet.):era, eccum praesto militem,
Plaut. Mil. 4, 6, 1:ipsum adeo praesto video,
Ter. And. 2, 5, 4; Stat. Th. 6, 643.—In partic: praesto esse or adireA.To be at hand, to attend or wait upon, to serve, aid:B.ero meo ut omnibus locis sine praesto,
Plaut. Men. 5, 6, 26:jus civile didicit, praesto multis fuit,
Cic. Mur. 9, 19:praesto esse clientem tuum?
id. Att. 10, 8, 3:saluti tuae praesto esse, praesto esse virtutes ut ancillulas,
id. Fin. 2, 21, 69; id. Fam. 4, 14, 4:ut ad omnia, quae tui velint, ita assim praesto, ut, etc.,
id. ib. 4, 8, 1; id. Att. 4, 12, 1 fin.;also with videor,
id. ib. 4, 12, 1 fin. —With adire:pauper erit praesto semper tibi, pauper adibit primus,
will be at hand, at your service, Tib. 1, 5, 61.—With esse, to present one's self in a hostile manner, to resist, oppose:2.si quis mihi praesto fuerit cum armatis hominibus,
Cic. Caecin. 30, 87:quaestores cum fascibus mihi praesto fuerunt,
id. Verr. 2, 2, 4, § 11.prae-sto, ĭti (post-class. also praestāvi), ātum or ĭtum, 1, v. n. and a.I. A.Lit.:B.dum primae praestant acies,
Luc. 4, 30.—Trop., to stand out, be superior, to distinguish one's self, to be excellent, distinguished, admirable; constr. alicui aliquā re, alicui rei, in aliquā re, or absol. (class.):2.cum virtute omnibus praestarent,
Caes. B. G. 1, 3:quantum praestiterint nostri majores prudentiā ceteris gentibus,
Cic. de Or. 1, 44, 192:quā re homines bestiis praestent,
id. Inv. 1, 4, 5:hoc praestat amicitia propinquitati, quod, etc.,
id. Lael. 5, 19:Zeuxin muliebri in corpore pingendo plurimum aliis praestare,
id. Inv. 2, 1, 1:ceteris,
id. Ac. 1, 4, 16:suos inter aequales longe praestitit,
id. Brut. 64, 230:omnes homines, qui sese student praestare ceteris animalibus,
Sall. C. 1, 1:praestare honestam mortem existimans turpi vitae,
Nep. Chabr. 4, 3:quantum ceteris praestet Lucretia,
Liv. 1, 57, 7:cernere, quantum eques Latinus Romano praestet,
id. 8, 7, 7:quantum vel vir viro vel gens genti praestat!
id. 31, 7, 8:genere militum praestare tironibus,
id. 42, 52, 10:tantum Romana in bellis gloria ceteris praestat,
Quint. 1, 10, 14:qui eloquentiā ceteris praestet,
id. 2, 3, 5; 2, 16, 17; Curt. 8, 14, 13; Just. 18, 3, 14; 28, 2, 11; 44, 3, 9:sacro, quod praestat, peracto,
Juv. 12, 86:probro atque petulantiā maxume praestabant,
were pre-eminent, distinguished themselves, Sall. C. 37, 5:truculentiā caeli praestat Germania,
Tac. A. 2, 24:cur alias aliis praestare videmus Pondere res rebus?
Lucr. 1, 358.—Praestat, with a subjectclause, it is preferable or better:II.nimio impendiosum praestat te, quam ingratum dicier,
it is much better, Plaut. Bacch. 3, 2, 12:mori milies praestitit, quam haec pati,
it was better, Cic. Att. 14, 9, 2:praestare dicunt, Gallorum quam Romanorum imperia perferre,
it is better, Caes. B. G. 1, 17:motos praestat componere fluctus,
Verg. A. 1, 135; 3, 429; 6, 39.Act.A.To surpass, outstrip, exceed, [p. 1431] excel (not in Cic. or Cæs.; constr. usually aliquem aliquā re): qui primus in alterutrā re praestet alios, Varr. ap. Non. 502, 23; Varr. R. R. 2, 2, 10; 3, 1, 3:B.quantum Galli virtute ceteros mortales praestarent,
Liv. 5, 36, 4:qui belli gloriā Gallos omnes Belgasque praestabant,
Hirt. B. G. 8, 6:praestate virtute peditem, ut honore atque ordine praestatis,
Liv. 3, 61, 7:ut vetustate et gradu honoris nos praestent,
id. 7, 30, 4; 34, 34, 14; 37, 30, 2:praestat ingenio alius alium,
Quint. 1, 1, 3; Val. Max. 3, 2, 21; 3, 2, ext. 7;7, 2, 17: honore ceteros,
Nep. Att. 18, 5; 3, 3; id. Reg. 3, 5:imperatores prudentiā,
id. Hann. 1, 1:eloquentiā omnes eo tempore,
id. Epam. 6, 1.—Only aliquem, Stat. Th. 4, 838.—To become surety for, to answer or vouch for, to warrant, be responsible for, to take upon one's self, etc. (class.):C.ut omnes ministros imperii tui rei publicae praestare videare,
Cic. Q. Fr. 1, 1, 3:quem tamen ego praestare non poteram,
id. Att. 6, 3, 5:quanto magis arduum est alios praestare quam se, tanto laudabilius,
Plin. Pan. 83:communem incertumque casum neque vitare quisquam nostrum, nec praestare ullo pacto potest,
Cic. Fam. 5, 17, 3: simus eā mente ut nihil in vitā nobis praestandum praeter culpam putemus, that we need only answer for guilt, i. e. keep ourselves clear of guilt, id. ib. 6, 1, 4:impetus populi praestare nemo potest,
no one can be held to answer for the outbreaks of the people, id. de Or. 2, 28, 124:periculum judicii,
id. Mur. 2, 3:damnum alicui,
id. Off. 3, 16:invidiam,
id. Sest. 28, 61:nihil,
to be responsible for nothing, id. Q. Fr. 3, 1, 3; cf. in pass.:cum id, quod ab homine non potuerit praestari, evenerit,
what none could vouch for that it would not happen, id. Tusc. 3, 16, 34. —With ab aliquā re:ego tibi a vi praestare nihil possum,
Cic. Fam. 1, 4, 3.—With de:quod de te sperare, de me praestare possum,
Cic. Fam. 4, 15, 2.—With an objectclause:quis potest praestare, semper sapientem beatum fore, cum, etc.?
Cic. Tusc. 5, 10, 29; cf.:(praedones) nullos fore, quis praestare poterat?
id. Fl. 12, 28:meliorem praesto magistro Discipulum,
Juv. 14, 212.—With ut:illius lacrimae praestant ut veniam culpae non abnuat Osiris,
Juv. 6, 539.—In gen., to fulfil, discharge, maintain, perform, execute:2.arbitramur nos ea praestitisse, quae ratio et doctrina praescripserit,
Cic. N. D. 1, 3, 7:ultima exspectato, quae ego tibi et jucunda et honesta praestabo,
id. Fam. 7, 17, 2:suum munus,
id. de Or. 2, 9, 38:hospitii et amicitiae jus officiumque,
id. Fam. 14, 4, 2:ne quem ejus paeniteret, praestiti,
I took care, exerted myself, Liv. 30, 30; Ov. Tr. 5, 14, 19:quamcumque ei fidem dederis, ego praestabo,
I will fulfil, keep the promise, Cic. Fam. 5, 11, 2:fidem alicui,
Liv. 30, 15:pacem cum iis populus Romanus non ab se tantum, sed ab rege etiam Masinissa praestitit,
maintained, id. 40, 34:tributa,
to pay, Juv. 3, 188:annua,
id. 6, 480:triplicem usuram,
id. 9, 7.— Pass.:promissum id benignius est ab rege quam praestitum,
Liv. 43, 18, 11:mea tibi tamen benevolentia fidesque praestabitur,
Cic. Fam. 12, 2, 3; so,quibus (victoribus) senatūs fides praestabitur,
id. Phil. 14, 11, 30:virtus vetat spectare fortunam dum praestetur fides,
id. Div. 2, 37, 79:ni praestaretur fides publica,
Liv. 2, 28, 7.—In partic.a.To keep, preserve, maintain, retain:b.pueri, quibus videmur praestare rem publicam debuisse,
Cic. Att. 10, 4, 5; Ov. M. 11, 748:omnes socios salvos praestare poteramus,
Cic. Imp. Pomp. 18, 55:mors omnia praestat Vitalem praeter sensum calidumque vaporem,
Lucr. 3, 214. —To show, exhibit, to prove, evince, manifest:c.Pomptinius praestat tibi memoriam benevolentiamque, quam debet,
Cic. Fam. 3, 10, 3:neque hercule in iis ipsis rebus eam voluntatem, quam exspectaram, praestiterunt,
id. ib. 1, 9, 5:virtutem,
Caes. B. G. 2, 27:benevolentiam,
Cic. Att. 11, 1, 1:consilium suum fidemque,
id. de Or. 3, 33, 134. —With se, to show, prove, or behave one's self as: praesta te eum, qui, etc., show thyself such, as, etc., Cic. Fam. 1, 6, 2:se incolumem,
Lucr. 3, 220:se invictum,
Ov. Tr. 4, 10, 104:teque praesta constanter ad omne Indeclinatae munus amicitiae,
show thyself constant, id. ib. 4, 5, 23:Victoria nunc quoque se praestet,
show itself, id. ib. 2, 169: sed ne ad illam quidem artissimam innocentiae formulam praestare nos possumus, prove ourselves innocent even according to that rule, Sen. Ira, 2, 28, 1:juris periti consultatoribus se praestabant,
showed themselves accessible, Dig. 1, 2, 2.— Poet.:vel magnum praestet Achillem,
should show, prove, approve himself a great Achilles, Verg. A. 11, 438.—To show, exhibit, manifest:d.honorem debitum patri,
Cic. Phil. 9, 5, 12:fratri pietatem,
id. Brut. 33, 126:virtutem et diligentiam alicui,
id. Fam. 14, 3, 2:frequentiam et officium alicui honores petenti,
Hirt. B. G. 8, 50:obsequium,
Sen. Q. N. 2, 59, 8:sedulitatem alicui rei,
to apply, Plin. Ep. 3, 18, 6.—To give, offer, furnish, present, expose:A.alicui certam summam pecuniae,
Suet. Dom. 9: cervicem, Sen. ap. Diom. p. 362 P.:caput fulminibus,
to expose, Luc. 5, 770:Hiberus praestat nomen terris,
id. 4, 23:anser praestat ex se pullos atque plumam,
Col. 8, 13:cum senatui sententiam praestaret,
gave his vote, Cic. Pis. 32, 80:terga hosti,
to turn one's back to the enemy, to flee, Tac. Agr. 37:voluptatem perpetuam sapienti,
to assume, Cic. Fin. 2, 27, 89.— Pass.:pueri, quibus id (biduum) praestabatur,
was devoted, Quint. 1, prooem. § 7; cf.:corpus, cui omnia olim tamquam servo praestabantur, nunc tamquam domino parantur,
Sen. Ep. 90, 19.—Hence, praestans, antis, P. a., pre-eminent, superior, excellent, distinguished, extraordinary.In gen. (class.).1.Of persons:2.omnibus praestans et ingenio et diligentiā,
far surpassing all, Cic. Tusc. 1, 10, 22:usu et sapientiā praestantes,
noted for their experience and wisdom, Nep. Timoth. 3, 2.— Comp.:virginibus praestantior omnibus Herse,
superior to all, Ov. M. 2, 724.— Sup.:in illis artibus praestantissimus,
Cic. de Or. 1, 50, 217:praestantissimi studio atque doctrinā,
id. Ac. 1, 4, 17.—With gen.:o praestans animi juvenis,
distinguished for courage, Verg. A. 12, 19:belli,
Sil. 5, 92:armorum,
Stat. Th. 1, 605:praestantissimus sapientiae,
Tac. A. 6, 6.— Poet., with objectclause:quo non praestantior alter Aere ciere viros,
whom no other excelled in rousing the men, Verg. A. 6, 164.—Of things, pre-eminent, excellent, remarkable, extraordinary, distinguished:B.praestanti corpore Nymphae,
Verg. A. 1, 71:praestanti corpore tauri,
id. G. 4, 550:formā,
id. A. 7, 483:naturā excellens atque praestans,
Cic. N. D. 1, 20, 56:qui a te tractatus est praestanti et singulari fide,
id. Fam. 3, 10, 3:praestans prudentiā in omnibus,
Nep. Alc. 5, 1; Cic. Tusc. 5, 13, 38:quid praestantius mihi potuit accidere?
id. Vatin. 3, 8.—In partic.1.Efficacious:2.medicina,
Plin. 13, 24, 47, § 130:usus praestantior,
id. 18, 13, 34, § 126:calamus praestantior odore,
id. 12, 22, 48, § 105:sucus sapore praestantissimus,
id. 15, 1, 2, § 5:praestantissima auxilia,
id. 27, 13, 120, § 146.—Sup.:Praestantissimus,
a title of the later emperors, Nazar. 26; Tert. Cor. Mil. 1.— Hence, adv.: praestanter, excellently, admirably (post-Aug.); sup.:praestantissime,
Plin. 28, 12, 50, § 186.
См. также в других словарях:
217 av. J.-C. — 217 Années : 220 219 218 217 216 215 214 Décennies : 240 230 220 210 200 190 180 Siècles : IVe siècle … Wikipédia en Français
217/II — es un misil tierra aire experimental soviético de combustible sólido desarrollado en 1939 por Sergéi Koroliov, bajo la dirección de Dryazgov. Fue lanzado desde un raíl de 10 metros de longitud que podía elevarse en ángulo. Alcanzó los 1000 metros … Wikipedia Español
217 — Années : 214 215 216 217 218 219 220 Décennies : 180 190 200 210 220 230 240 Siècles : IIe siècle IIIe siècle … Wikipédia en Français
217 — Portal Geschichte | Portal Biografien | Aktuelle Ereignisse | Jahreskalender ◄ | 2. Jahrhundert | 3. Jahrhundert | 4. Jahrhundert | ► ◄ | 180er | 190er | 200er | 210er | 220er | 230er | 240er | ► ◄◄ | ◄ | 213 | 214 | 215 | 216 | … Deutsch Wikipedia
-217 — Années : 220 219 218 217 216 215 214 Décennies : 240 230 220 210 200 190 180 Siècles : IVe siècle av. J.‑C. … Wikipédia en Français
217 — Años: 214 215 216 – 217 – 218 219 220 Décadas: Años 180 Años 190 Años 200 – Años 210 – Años 220 Años 230 Años 240 Siglos: Siglo II – Siglo I … Wikipedia Español
217/I — Misil tierra aire experimental soviético de combustible sólido desarrollado en 1938 por Sergéi Koroliov. Fue el primer misil antiaéreo desarrollado en la Unión Soviética. Tenía alas y superficies de control en la cola. El proyecto dio origen al… … Wikipedia Español
217-59-4 — Triphénylène Triphénylène Structure du triphénylène Général Nom IUPAC Trip … Wikipédia en Français
217 a. C. — Años: 220 a. C. 219 a. C. 218 a. C. – 217 a. C. – 216 a. C. 215 a. C. 214 a. C. Décadas: Años 240 a. C. Años 230 a. C. Años 220 a. C. – Años 210 a. C. – Años 200 a. C. Años 190 a. C. Años 180 a. C. Siglos … Wikipedia Español
217 — Убийство Каракаллы близ Карр (8 апреля), наступило междуцарствие смена правителей за короткий отрезок времени (с 217 по 222 г.). Макрин становится императором, он терпит поражение близ Нисибина (лето) … Хронология всемирной истории: словарь
217. Infanterie-Division (Wehrmacht) — 217. Infanterie Division Aktiv 17. August 1939–2. November 1943 Land Deutsches Reich NS … Deutsch Wikipedia