programming+time

1) способность

2) мощность; производительность

3) соответствие ( характеристик техническим требованиям)

4) pl возможности; характеристики

•

- Done In One capability

- addressless computer

1) устройство

2) pl средства; оборудование; аппаратура

•

- assembly facility

1) функция; назначение

2) работать, функционировать, действовать

3) функциональный показатель

4) функциональная группа

•

- adjoint functions

- 2-D design and drafting software

1) техника; технические средства; оборудование

2) технология; технические приёмы

•

- acoustic emission technique

вычислительная машина, ЭВМ, компьютер, вычислительное устройство, вычислитель

задание, задача, давать задание, ставить задачу, выполняемая операция, операция

[ˈθɪərɪ]

applied decision theory прикладная теория принятия решений automata theory теория автоматов axiomatic theory аксиоматическая теория communication theory теория связи deterrence theory теория устрашения expectation theory теория вероятностей game theory теория игр graph theory теория графов theory разг. предположение; to have a theory that... полагать, что... hemline theory бирж. теория "длины дамских юбок" (шуточная теория о том, что цены акций движутся в одном направлении с длиной дамских юбок) information theory теория информации intimidation theory теория устрашения legal theory правовая теория linear programming theory теория линейного программирования liquidity preference theory теория предпочтения ликвидности logic theory матлогика logical theory логическая теория nonlinearized theory нелинейная теория theory теория; numbers theory теория чисел operations research theory теория исследования операций optimal control theory оптимальная теория управления optimization theory теория оптимизации price theory полит.эк. теория цен probabilistic decision theory вероятностная теория принятия решений probability theory теория вероятностей queueing theory стат. теория массового обслуживания queueing theory теория массового обслуживания representation theory теория представлений sampling theory теория выборочного метода theory разг. предположение; to have a theory that... полагать, что... theory теоретические основы theory теоретические правила theory теория; numbers theory теория чисел theory теория theory of large samples теория больших выборок theory of law теория права theory of matrices теория матриц theory of programming вчт. теория программирования theory of queues стат. теория массового обслуживания theory of random processes теория случайных процессов theory of sets теория множеств theory of statistical decision теория статистических решений theory of stochastic processes теория случайных процессов theory of testing hypothesis теория проверки гипотез theory of time series теория временных рядов theory of wages теория заработной платы theory of waiting lines теория массового обслуживания theory of weighted smoothing теория взвешенного сглаживания waiting line theory стат. теория массового обслуживания

1) база, основание; фундамент

2) станина; фундаментная плита

3) подстилающий слой ( грунта)

4) геод. база, базис

5) плинтус

6) материал основы; основа ( сплава)

7) бедная руда

8) метал. поддон

9) основание; щёлочь

10) электрон. база, базовая область

11) основа; подложка

12) система отсчёта; уровень отсчёта

13) вчт. основание системы счисления или логарифма

14) вчт. базовый адрес

15) эл. изолирующее основание

16) цоколь (электровакуумного прибора, лампы)

17) подставка ( для клише)

18) ножка ( литеры)

19) тара дно ( ёмкости); нижняя часть сборного ящика

20) деревянный настил, к которому крепится изделие при перевозке

21) парк (напр. установленных единиц оборудования)

1) система

1) Общая лексика: Transmission Control Protocol (Главный транспортный протокол. Протокол управления передачей. Работает одновременно с клиентом и протоколом низкого уровня (IP). Интерфейс между TCP и пользователем есть открытие и закрытие соединения и отправка и з)

2) Компьютерная техника: Terminal Control Program, Type Constrained Programming

3) Американизм: The Common People

4) Военный термин: Tactical Control Processor, Technological Coordinating Paper, Terminal Control Protocol, Traditional CINC Programs, tactical command post, task change proposal, technical change proposal, technical cooperation program, technical coordinating paper, test and checkout procedure, test control package, traffic control point, traffic control post, Time Charter Party

5) Техника: telemetry and command processor assembly, tetracalcium phosphate, thickness-conductivity product, time limited correlation processing, timing and control panel, training controller panel, transmission control program

6) Химия: Tri Cresyl Phosphate

7) Экономика: Проект технического сотрудничества (Technical Cooperation Project)

8) Автомобильный термин: torque charger, temperature compensated accelerator pump (Ford)

9) Телекоммуникации: Telephone Connecting Program, Transmission Control Protocol (IETF)

10) Сокращение: TDATS Control Panel, Tactical Computer Processor, Tactical Cryptologic Program (USA), Tactical Cryptologic Program, Thermite Case Penetrator, Transmission Control Program / Protocol (USA), Transport Control Protocol, Travure Courte Portee (Assault treadway bridge (France)), Turret Control Panel, Topologically Close Packed, Technical Cooperation Programme (ООН)

11) Физиология: Tablet, Coated Particles

12) Электроника: Time Controlled Parameter, Transformer- Coupled Plasma, Transmission Control Protocols

13) Вычислительная техника: Tape Carrier Package, Tape-Carrier Package, Test Coordination Procedure, Transmission Control Protocol (ARPANET), Tape Carrier Package (CPU), transmission control protocol

14) Нефть: total core penetration, tubing conveyed perforating

15) Иммунология: T-cell precursor, t-complex polypeptide

16) Стоматология: бета TCP, бета ТКФ, трикальций фосфат, трикальцийфосфат, трикальциум фосфат, tricalcium phosphate, ТКФ, трикальциум-фосфат

17) Онкология: Thrombocytopenia

18) Космонавтика: Technical Cooperation Programme (FAO), Tropical Cyclone Programme (WMO)

19) Геофизика: произведение мощности на удельную проводимость

20) Транспорт: Transportation Control Plan

21) Фирменный знак: The Childrens Place

22) Экология: Tropical Cyclone Program

23) Энергетика: Turbine Control Panel, панель контроля турбины, панель управления турбиной

24) Глоссарий компании Сахалин Энерджи: tubing convey gun, turnover and completion package, Tubing Conveyed Perforating (ТЭО)

25) Образование: Traditional Classroom Program

26) Сетевые технологии: корпус на ленточном носителе, протокол управления передачей данных, управляющий протокол передачи

27) Полимеры: tricresyl phosphate

28) Автоматика: tool center point

29) Сахалин Ю: tubing conveyed perforator

30) Майкрософт: протокол TCP

31) Должность: Terran Confederation Pilot

32) Чат: Totally Controllable Pixies

33) Библиотечное дело: Theodore C. Petersen manuscript collection

1) Общая лексика: Transmission Control Protocol (Главный транспортный протокол. Протокол управления передачей. Работает одновременно с клиентом и протоколом низкого уровня (IP). Интерфейс между TCP и пользователем есть открытие и закрытие соединения и отправка и з)

2) Компьютерная техника: Terminal Control Program, Type Constrained Programming

3) Американизм: The Common People

4) Военный термин: Tactical Control Processor, Technological Coordinating Paper, Terminal Control Protocol, Traditional CINC Programs, tactical command post, task change proposal, technical change proposal, technical cooperation program, technical coordinating paper, test and checkout procedure, test control package, traffic control point, traffic control post, Time Charter Party

5) Техника: telemetry and command processor assembly, tetracalcium phosphate, thickness-conductivity product, time limited correlation processing, timing and control panel, training controller panel, transmission control program

6) Химия: Tri Cresyl Phosphate

7) Экономика: Проект технического сотрудничества (Technical Cooperation Project)

8) Автомобильный термин: torque charger, temperature compensated accelerator pump (Ford)

9) Телекоммуникации: Telephone Connecting Program, Transmission Control Protocol (IETF)

10) Сокращение: TDATS Control Panel, Tactical Computer Processor, Tactical Cryptologic Program (USA), Tactical Cryptologic Program, Thermite Case Penetrator, Transmission Control Program / Protocol (USA), Transport Control Protocol, Travure Courte Portee (Assault treadway bridge (France)), Turret Control Panel, Topologically Close Packed, Technical Cooperation Programme (ООН)

11) Физиология: Tablet, Coated Particles

12) Электроника: Time Controlled Parameter, Transformer- Coupled Plasma, Transmission Control Protocols

13) Вычислительная техника: Tape Carrier Package, Tape-Carrier Package, Test Coordination Procedure, Transmission Control Protocol (ARPANET), Tape Carrier Package (CPU), transmission control protocol

14) Нефть: total core penetration, tubing conveyed perforating

15) Иммунология: T-cell precursor, t-complex polypeptide

16) Стоматология: бета TCP, бета ТКФ, трикальций фосфат, трикальцийфосфат, трикальциум фосфат, tricalcium phosphate, ТКФ, трикальциум-фосфат

17) Онкология: Thrombocytopenia

18) Космонавтика: Technical Cooperation Programme (FAO), Tropical Cyclone Programme (WMO)

19) Геофизика: произведение мощности на удельную проводимость

20) Транспорт: Transportation Control Plan

21) Фирменный знак: The Childrens Place

22) Экология: Tropical Cyclone Program

23) Энергетика: Turbine Control Panel, панель контроля турбины, панель управления турбиной

24) Глоссарий компании Сахалин Энерджи: tubing convey gun, turnover and completion package, Tubing Conveyed Perforating (ТЭО)

25) Образование: Traditional Classroom Program

26) Сетевые технологии: корпус на ленточном носителе, протокол управления передачей данных, управляющий протокол передачи

27) Полимеры: tricresyl phosphate

28) Автоматика: tool center point

29) Сахалин Ю: tubing conveyed perforator

30) Майкрософт: протокол TCP

31) Должность: Terran Confederation Pilot

32) Чат: Totally Controllable Pixies

33) Библиотечное дело: Theodore C. Petersen manuscript collection

high [haɪ]

1. adjective

   a. haut

• a 40-metre high building un bâtiment de 40 mètres de haut

• the wall is 2 metres high le mur fait 2 mètres de haut

• how high is that tower? quelle est la hauteur de cette tour ?

• how high is the mountain? quelle est l'altitude de la montagne ?

• when he was only so high (inf) alors qu'il était haut comme trois pommes

• high cheekbones pommettes fpl saillantes

• on high ground ( = on hill) en hauteur ; ( = on mountain) en altitude

• to have the moral high ground ( = moral superiority) avoir l'avantage moral

• to take the moral high ground prendre l'avantage moral

   b. (in degree, number, strength) [frequency, latitude, tension] haut before n ; [speed, number] grand before n ; [rent, price] élevé ; [sound, voice] aigu (- guë f)

• to have high blood pressure avoir de la tension

• official reports say casualties have been high selon les rapports officiels, il y a beaucoup de morts et de blessés

• to have high expectations of sb/sth beaucoup attendre de qn/qch

• high official haut fonctionnaire m

• to have a high opinion of sb/sth avoir une haute opinion de qn/qch

• in high places en haut lieu

• to pay a high price for sth payer qch cher

• he has a high temperature il a beaucoup de fièvre

• the temperature was in the high 30s la température approchait les quarante degrés

• it's high time you went home il est grand temps que tu rentres

• in high gear en quatrième (or cinquième) vitesse

► high in... [+ fat, nitrogen] à forte teneur en

   c. ( = drunk) (inf) parti (inf)

• he was high ( = on drugs) il planait (inf)

• to get high on alcohol s'enivrer

• he was high on speed il planait (inf) après avoir pris du speed

• she was high on her latest success elle était enivrée par son dernier succès

2. adverb

   a. [climb, jump, throw] haut ; [fly] à haute altitude

• high above our heads bien au-dessus de nos têtes

• how high can you jump? à quelle hauteur peux-tu sauter ?

• the house was built high on the hillside la maison était construite en haut de la colline

• a house high up in the hills une maison perchée dans les collines

• she was quite high up in the organization elle était assez haut placée dans l'organisation

• economic reform is high on the agenda la réforme économique est l'une des priorités

• to set one's sights high viser haut

   b. (in degree, number, strength) the numbers go as high as 200 les nombres montent jusqu'à 200

• I had to go as high as $200 for it j'ai dû aller jusqu'à 200 dollars pour l'avoir

• to hunt high and low for sb chercher qn partout

• to look high and low for sth chercher qch partout

• to hold one's head up high avoir la tête haute

• to play high [gambler] jouer gros (jeu)

• feelings ran high les esprits étaient échauffés

3. noun

   a. ( = high point) the cost of living reached a new high le coût de la vie a atteint un nouveau record

• the euro closed at a new high l'euro a atteint un nouveau record en clôture

• highs and lows les hauts mpl et les bas mpl

   b. on high en haut

• from on high d'en haut

• orders from on high des ordres venus d'en haut

   c. ( = weather system) zone f de haute pression

4. compounds

► high and dry adjective [boat] échoué

• to leave sb high and dry laisser qn en plan (inf) ► high and mighty (inf) adjective

• to be high and mighty se donner de grands airs ► high-angle shot noun (Cinema) plongée f

► high beam noun (US) pleins phares mpl

► high-class adjective [hotel, food, service] sélect ; [neighbourhood, flat] (de) grand standing ; [person] du grand monde ; [prostitute] de luxe

► High Court noun Haute cour f

► high definition adjective noun

► high-density adjective haute densité inv

► high-end adjective ( = top-of-the-range) haut de gamme inv

► high explosive noun explosif m puissant

► high fibre diet noun ( = régime) régime m riche en fibres ; ( = food eaten) alimentation f riche en fibres

► high flier noun jeune loup m

► high-flown adjective [style, discourse] ampoulé

► high flyer noun jeune loup m

► high-flying adjective [aim, ambition] extravagant ; [person] plein d'avenir

► high-frequency adjective à haute fréquence

► high-grade adjective de qualité supérieure

► high-handed adjective despotique

► high heels plural noun hauts talons mpl

► high horse noun

• to be on one's high horse être sur ses grands chevaux ► high-impact adjective [aerobics, exercise] high-impact inv

► high-income adjective à hauts revenus

► high-interest adjective à intérêt élevé

► high jump noun saut m en hauteur

► high jumper noun sauteur m, - euse f en hauteur

► high-level adjective [meeting, discussions] à un très haut niveau ; [computer language, programming] de haut niveau

• high-level nuclear waste déchets mpl hautement radioactifs ► high life noun

• to live the high life mener la grande vie ► high living noun grande vie f

► high-minded adjective [person] d'une grande élévation morale ; [ambition, wish] noble

► high-necked adjective à col haut

► high-performance adjective très performant

► high-octane adjective [petrol] à indice d'octane élevé ; (figurative = powerful, exciting) puissant

► high-pitched adjective [voice, sound, note] aigu (- guë f)

► high point noun [of visit, holiday] grand moment m

• the high point of the show/evening le clou du spectacle/de la soirée ► high-powered adjective [car] très puissant ; [person] de haut vol

• high-powered businessman homme m d'affaires de haut vol ► high-pressure adjective à haute pression

• high-pressure area zone f de haute pression ► high-profile adjective [position, politician] très en vue ; [role] très influent ; [issue] très discuté

► high-ranking adjective haut placé

• high-ranking official haut fonctionnaire m ► high resolution noun haute résolution f

► high-resolution adjective haute résolution inv

► high-rise noun tour f (d'habitation)

► high-risk adjective à haut risque

► high school noun (US) ≈ lycée m ; (British) établissement m d'enseignement secondaire

• high school diploma (US) diplôme m de fin d'études secondaires ≈ baccalauréat m → HIGH SCHOOL ► high seas plural noun

• on the high seas en haute mer ► high season noun (British) haute saison f

► high-sided vehicle noun véhicule m haut (donnant prise au vent)

► high sign (inf) noun

(US) signe m d'intelligence

• to give sb a high sign faire un signe d'intelligence à qn ► high society noun haute société f

► high-speed adjective ultrarapide

• a high-speed chase une course poursuite

• high-speed train train m à grande vitesse ► high-spirited adjective [person] plein d'entrain ; [horse] fougueux

► high spirits plural noun entrain m

• in high spirits ( = lively) plein d'entrain ; ( = happy) tout joyeux ► high spot noun [of visit, holiday] grand moment m

• the high spot of the show/evening le clou du spectacle/de la soirée ► high stakes plural noun

• to play for high stakes jouer gros jeu ► high street noun (British) [of village] grand-rue f ; [of town] rue f principale

► high-street adjective (British) [shop, store] qui appartient à une grande chaîne

• the high-street banks les grandes banques fpl ► high-strung adjective (US) très nerveux

► high summer noun cœur m de l'été

• in high summer en plein été ► high tech noun high-tech m inv

► high-tech adjective de haute technologie ; [computer] sophistiqué ; [industry, medicine, technique] de pointe

► high tide noun marée f haute

• at high tide à marée haute ► high wire noun ( = tightrope) corde f raide

• to be walking the high wire être sur la corde raide ► high-up noun (inf) grosse légume (inf) f

━━━━━━━━━━━━━━━━━

Dans le système juridique anglais et gallois, la High Court est une cour de droit civil chargée des affaires plus importantes et complexes que celles traitées par les « County Courts ». En Écosse en revanche, la High Court (of Justiciary) est la plus haute cour de justice, à laquelle les affaires les plus graves, telles que meurtre et viol, sont soumises et où elles sont jugées devant un jury.

━━━━━━━━━━━━━━━━━

━━━━━━━━━━━━━━━━━

Aux États-Unis, les high schools réunissent les quatre années du deuxième cycle du secondaire (15 à 18 ans). Les élèves reçus à leur examen final se voient remettre leur diplôme au cours d'une importante cérémonie appelée « Graduation ».

La vie des high schools a inspiré de nombreux films et téléfilms américains ; on y voit le rôle qu'y jouent les sports (en particulier le football et le basket-ball) et certaines manifestations mondaines comme le bal de fin d'année des élèves de terminale, le « Senior Prom ». → GRADE  GRADUATION  PROM

━━━━━━━━━━━━━━━━━

* * *

1)

2) (colloq)

3) (colloq) US School = high school

1) [building, wall, cliff] haut; [table, forehead, collar] haut (after n)

2) [number, ratio, price, frequency, volume] élevé; [wind] violent; [hope, expectation] grand (before n)

3) ( important) [quality, standard, rank] supérieur

4) ( noble) [ideal, principle] noble

5) ( acute) [pitch, sound, voice] aigu/-guë; [note] haut

6) Culinary [game] faisandé

7) (colloq) ( euphoric) ( on drug) défoncé (colloq); ( happy) ivre de joie

1) ( to a great height) haut

2) (at a high level, pitch) [set, turn on] fort; [sing, play] haut

••

1) устройство; приспособление; механизм

2) аппарат; прибор

•

- abrading device

- analysis of accounts

- analysis of corporate cash flows

- analysis of observation

- ABC analysis

- accelerator-multiplier analysis

- activity analysis

- activity analysis of production and allocation

- balance sheet analysis

- Bayesian analysis

- benefit-cost analysis

- benefit-risk analysis

- best-route analysis

- break-even analysis

- budget analysis

- business analysis

- check analysis

- cluster analysis

- cobweb analysis

- cohort analysis

- cohort disaggregation analysis

- cohort survival analysis

- complaint analysis

- congestion analysis

- convex analysis

- correlation analysis

- cost analysis

- cost-benefit analysis

- cost-effectiveness analysis

- cost-performance analysis

- cost-sensitivity analysis

- cost-utility analysis

- cost-volume-profit analysis

- covariance analysis

- cross-impact analysis

- cross-sectional analysis

- current population analysis

- decision-flow analysis

- discounted cash flow analysis

- discriminant analysis

- discriminatory analysis

- disequilibrium analysis

- dynamic analysis

- empirical analysis

- end-point analysis

- equilibrium analysis

- error analysis

- ex ante analysis

- ex post analysis

- express analysis

- factorial analysis

- family analysis

- farm budget analysis

- feasibility analysis

- feed analysis

- fertility analysis

- field analysis

- field return analysis

- film analysis

- financial analysis

- flow-of-funds analysis

- fundamental analysis

- game-theoretic analysis

- gap analysis

- household analysis

- impact analysis

- income analysis

- income-expenditure analysis

- indifference curve analysis

- industrial analysis

- input-output analysis

- interaction analysis

- invariant analysis

- inventory analysis

- job analysis

- job safety analysis

- least-squares analysis

- linear analysis

- linear programming analysis

- longitudinal analysis

- long-run analysis

- macroeconomic analysis

- maintainability analysis

- maintenance analysis

- marginal analysis

- measure analysis

- microeconomic analysis

- micromotion analysis

- model analysis

- money-flow analysis

- motion analysis

- motion time analysis

- multiplier analysis

- multistage analysis

- multivariate statistical analysis

- needs analysis

- network analysis

- operating analysis

- operating cost analysis

- operations analysis

- order analysis

- organization analysis

- overhead analysis

- parameter analysis

- performance analysis

- performance degradation analysis

- periodic analysis

- periodogram analysis

- pilot analysis

- policy analysis

- population analysis

- portfolio analysis

- postoptimality analysis

- priority analysis

- process analysis

- prospective analysis

- quadratic analysis

- quality cost analysis

- queueing analysis

- ranging analysis

- ratio analysis

- regulatory impact analysis

- relevance analysis

- reliability variation analysis

- risk analysis

- safety analysis

- sales analysis

- sampling analysis

- savings-investment analysis

- scrap-cost analysis

- seasonal analysis

- security analysis

- sensitivity analysis

- sequence analysis

- short-run analysis

- simulation analysis

- skills analysis

- standardized analysis

- stock analysis

- successive analysis

- supply analysis

- tabular analysis

- task analysis

- team analysis

- technical analysis

- therblig analysis

- time analysis

- time-series analysis

- trade-off analysis

- transverse analysis

- trend analysis

- utility analysis

- variability analysis

- variance analysis

- volumetric analysis

- worst-case analysis

повреждение, неисправность, ошибка, дефект, недостаток

Abort - ndërprerje e operacionit, procesit ose procedures gjatë kryerjes së tij.

Accept - pranon.

Access time - koha e arritjes së të dhënave.

Accessories - veglat ndihmëse në Windows.

Adapter - kartelë për zgjerim e cila instalohet në kompjuter.

Adress register - numër hemksadecimal i cili e tregon adresën e lokacionit të caktuar të memorjes.

Algorithm - zgjidhja e një problemi hap pas hapi.

allocate - ndarje të resurseve të kompjuterit, si për shembull në disk, shtypës ose memorje të çdo skedari, shfrytëzuesi ose procesi.

alpha numeric characters - shenja alfanu-merike. Të gjitha shenjat që i shfrytëzon kompjuteri, përfshirë këtu edhe shkronjat, shifrat, shenjat për interpunksion dhe shenjat speciale, siç janë: \$, \@ i \#

ANSI (American National Standar Institute) - Instituti Nacional Amerikan për Standarde.

ASCII ( American Standard Code for Information Interchange) - Kodi amerikan për këmbim të informacioneve. Renditje standarde e shtatë shifrave binare (shifra e shtatë mund të jepet për kontroll të çiftësisë) e cila aplikohet për paraqitjen e shenjave në kompjuter.

Animation - animacion - Iluzion i lëvizjes me paraqitje të shpejtë të fotografive të njëpasnjëshme, e cila arrihet me përdorim të harduerit dhe softuerit përkatës. Programet më të njohura për animacion janë: 3 D Studio, Autodesk Chaos, Imagine etj.

Application - program i cili është i dedikuar për shfrytëzuesit e rëndomtë, i cili është i projektuar për kryerje të ndonjë pune të caktuar. Për shembull aplikacioni për kontabilitet financiar.

Application development tools - vegla për krijim të programeve aplikative.

ALU ( Arithmetic-Logic Unit) - njësi aritmetiko-logjike. Është pjesë e njësisë qendrore (çip i mikroprocesorit) e cila kryen operacione kryesore aritmetike dhe logjike me të dhënat.

Artificial Intelligence - intelegjencë artificiale. Emër i sistemeve të kompjuterit që duhet të shfaqin inteligjencë njerëzore, si kuptim për fjalën e thënë, si reagim ndaj ambientit të tyre fizik dhe adaptimit ndaj kushteve të tilla.

Ascending order - rendi i radhitjes së elementeve sipas rendit të rritjes, prej vlerave më të vogla kah më të mëdhatë (a, b, c...)

Assembler - përkthyes programor. Program i projektuar që t'i transformojë instruksionet simbolike në formë më të qëlluar për t'i kryer në kompjuter.

Assign - dhënie vlerë diçkaje që është shfrytëzuar në programim.

Asterisk - shenja * (yll). Përdoret si shenjë xhoker që mundëson specifikim të disa skedarëve përnjëherë.

Auto CAD - program aplikativ për projektim kompjuterik dhe disenjim.

Backbone - niveli më i lartë në një rrjet kierarkik kompjuterik.

Backslash - shenja \\ ( ASCII kodi 92). Përdoret në specifikimin e rrugës së diskut ku gjendet skedari i kërkuar.

Backspace - zhvendosje e kursorit për një vend prapa.

Backup - kopje rezerve. Bëhet kopje e përmbajtjes së diskut të kompjuterit dhe atë në mënyrë periodike, ndërsa vendoset në shirit magnetik ose në CD.

Bad sector - sektori jo në rregull. Pjesë e disketës ose diskut ku nuk nuk mund dhe ku nuk është e sigurt të shkruhen informacione

Bad trac table - tabelë e shtigjeve që nuk janë në rregull. Listë e pjesëve të çrregulluara fabrikisht dhe të pasigurta për shkruarje, e cila është e ngjitur në pjesën e prapme të diksut.

Bandwidth - njësi matëse për sasinë e të dhënave të cilat mund të transmetohen përmes ndonjë rrjeti të komunikimit në një sekondë.

Bar chart - diagram në formë të shiritave.

Bar code - paraqitje e shenjave alfanu-merike me ndihmën e vijave vertikale me gjatësi të ndryshme. Përdoret si mënyrë për shifrim universal të prodhimeve.

Bar code reader - lexues bar cod. Pajisje optike për lexim të shenjave bar cod.

BIOS (Basic Input Output System) - grup i programeve më të vogla detyra e të cilave është të shfaqë test rutinor kur kyçet kompjuteri, si dhe ta startojë sistemin operativ të kompjuterit.

BASIC - gjuhë programore e cila është e lehtë për mësim.

Batch - pako. Bashkësi e elementeve ose dokumeneteve të cilat përpunohen si tërësi.

Batch processing - përpunim paketor. Teknikë që përdor vetëm një inkuadrim të programit në memorjen kryesore për shkak të përpunimit të më tepër detyrave të veçanta njëra pas tjetrës.

Baud - bod. Kapacitet maksimal për transmetim të informacioneve në një kanal të komunikimit, i cili është njësi matëse e numrit të ndryshimeve të niveleve në sekondë.

Benchmark - krahasim. Program standard i cili shërben për përcaktimin e performansave të kompjuterëve të ndryshëm.

Beta version - version prove i softuerit para daljes së tij zyrtare në treg.

BIT ( Binary digiT) - shifra binare janë 0 dhe 1. Kompjuterët digjital procesojnë informacione në formë digjitale, ndërsa zbatojnë vetëm shifra të sistemit binar. Ato zakonisht paraqiten me tension prej 5 V për numrin 1, gjegjësisht 0 V për numrin O.

Binary file - skedar binar i cili përbëhet prej disa bitave, por i cili nuk është skedar tekstual. Zakonisht ato janë programe me fotografi.

Binary system - sistem binar. Sistem numërimi për shkruarje të numrave në kompjuter. Aty ka vetëm dy shifra 0 dhe 1.

Bps (Bits per second) - bit në sekondë. Masë për shpejtësinë e transmetimit të rrjetave kompjuterike

Blank - i zbrazët, i pashkruar. Shenjë që i përdoret për paraqitjen e vendit të zbrazët ndërmjet shenjave të shtypura.

Bold - shkronja me kontura më të trasha dhe më të errëta

Bookmark - reference e cila na drejton kah ndonjë dokument i caktuar hipertekstual i Internetit.

Boot - startimi i kompjuterit, gjatë së cilës fillon puna e sistemit operativ.

Boot block - pjesë e diskut ku gjendet softueri i cili i mundëson kompjuterit ta fillojë punën.

Boot disk - disk ose disketë prej së cilës startohet sistemi operativ.

Break - ndërpren. Sinjal special i cili e ndërpet punën e ndonjë programi. Shpesh fitohet me shtypje të tasteve Ctrl dhe C përnjëherë.

Browser - fletëkërkues. Program i cili është i dedikuar për shikimin e dokumenteve hipertekstuale të Internetit. Me ndihmën e tij shrytëzohet servisi më i dobishëm i Internetit WWW (W orld W ide W eb). Fletëkërkuesit më të njohur janë Microsoft Internet Explorer dhe Netscape Navigator.

Buffer - bafer. Vend në kujtesën kryesore të kompjuterit për ruajtje të përkohshme të të dhënave.

Bug - gabim, defekt. Gabim i paqëllimtë në program, për shkak të të cilit programi nuk punon si duhet. Në përkthimin më tekstual nënkupton bubë dhe mendohet se rrjedh prej ngjarjes kur mola është kapur për ndonjë relej të kompjuterëve të parë dhe e ka pamundësuar punën e tij.

Bullet - shenjë për renditje e cila përdoret në programet për përpunim të tekstit.

BBS (Bulletin Board System) - tabelë elektronike për shpallje. Shërbim telekomunikues përmes të të cilit konsumatorët komunikojnë, këmbejnë informata etj.

Bus - mbledhëse. E lidh pllakën amë të kompjuterit me procesorin, kujtesën, diskun dhe elementet tjera kompjuterike.

Byte - bajt. Tetë bita. Shpesh është numër binar tetëshifror i cili paraqet një shkronjë.

Cache - kesh. Pjesë e kujtesën e rezervuar për ruajtje të të dhënave që përdoren shpesh, te të cilat procesori ka qasje shumë më të shpejtë sesa në hard disk. Kujtesën kesh mund të gjendet në memorjen RAM ose në hard disk.

Cancel button - tast për shfuqizimin e funksionit të zgjedhur. Te numri më i madh i programeve tasti për shfuqizim aktivizohet me shtypjen e tastit Esc.

Case sensitive - dallimi i shkronjave të mëdha dhe të vogla. Me shpesh gjatë krahasimit të dy fjalëve apo teksteve.

CRT (cathode ray tube) - gypi katodik i ekranit.

CPU (C entral P rocessing U nit) - njësi qendrore e procesuimit. Zemër e kompju­terit personal. Udhëheq dhe drejton me të gjitha operacionet për përpunim të të dhënave.

Centronics port - portë e kompjuterit në të cilën shpesh lidhet shtypësi.

Chanel - kanal. Rrugë në të cilën transmetohet informacioni digjital në kompjuter.

Character - shenjë; karakter. Cilado shkronjë, shenjë e interpunksionit, ose ndonjë nga njëqind shenjat tjera që mund të vërehen në ekran, gjegjësisht të cilat mund të shtypen.

CPI (character per inch) - numër i shenjave në një inç. Njësi matëse për matjen e dendësisë së shkrimit. Shprehet me numër të shenjave në një inç.

Check box - kuti katrore për dialog e cila mund të jetë e kyçur ose e çkyçur, gjegjësisht të jetë e zgjedhur ose jo, ndonjë opcion në kornizën për dialog.

Checksum - shumë për kontroll. Shuma e numrave që përdoren për kontrollim të mbledhjes.

Click - klik. Shtypje dhe lëshim i tastit të minakut, pa mos e lëvizur.

Client - klient. Sistem i cili mund të punojë i pavarur, edhe pse në një masë edhe ky është i varur prej ndonjë sisitemi tjetër. Për kompjuterin që është i lidhur në rrjet kompjuterik shpesh thuhet se është klient.

Client-server network - rrjet i tipit klient-server.

Clip art - bashkësi e vizatimeve grafike dhe fotografive të shkruara në skedar të veçantë i cili është i arritshëm për përdorim të ndonjë aplikacioni, për shembull, për përpunim të tekstit ose të grafikës.

Clipboard - kohësisht, skladim i fshehur për tekst ose fotografi të cilat priten ose kopjohen.

Clock speed - shpejtësi e ores. Shpejtësia e punës së procesorit në kompjuter matet me megahercë (MHz) ose me gigahercë (GHz).Sa më e shpejtë është shpejtësia e procesorit, aq më tepër urdhëra mund të kryejë kompjuteri.

Clone - klon. Kompjuter i cili paraqet kopje të suksesshme të kompjuterit tjetër të (standardizuar). Më shpesh kjo u dedikohet atyre kompjuterëve të cilët janë kompatibil me kompjuterët e kompanisë IBM.

Cod - kod. Diçka që është shkruar me gjuhën kompjuterike, në letër ose në kompjuter.

Code page - faqe e koduar. Tabelë e cila tregon se cili karakter i përgjigjet shenjës në ekran dhe me shtypjen e tasterit a përfitohet e njëjta shenjë.

CGA (Color Graphics Adapter) -videokartelë e cila është më e vjetëruar.

COM port - portë seriale. Më shpesh në kompjuterët ekzistojnë dy porta seriale të shënuara si C0M1 dhe COM2.

Command interperter - program i cili i integron dhe i përpunon urdhërat e dhënë në kompjuter. Në sistemin operativ DOS është programi C0MAND.COM, ndërsa në WINDOWS është WIN.INI

COBOL (Common Business Orientated Language) - gjuhë progamore nga gjeneratat më të vjetra të cilat përdoren për aplikacione financiare.

Communication protocol - përmbledhje e programeve e cila mundëson transmetim dhe këmbim të të dhënave ndërmjet dy ose më tepër kompjuterëve.

CD (Compact Disc) - kompakt disk. Medium për memorim të të dhënave digjitale dhe audio. Në kompakt disk mund të vendoset muzikë prej 72 minutave ose të dhëna prej 650 MB.

CD ROM (Comapct Disc Read Only Memory) - njësi harduerike për leximin e kompakt disqeve. Me këtë njësi mund vetëm të lexojmë e jo edhe të shlyejmë ose të regjistrojmë të dhëna të reja.

COMPAQ (COMPAtibility Quality) - shenjë e prodhimeve cilësore të kompjuterëve desktop dhe laptop.

Compiler - kompajler; përkthyes. Program i cili i përkthen disa gjuhë të larta programesh në ndonjë gjuhë makinerike.

CompuServe - njëra ndër rrjetat më të mëdha të Internetit në botë. Klientëve të tyre ju ofron këmbim të skedarëve, të të dhënave, të postës elektronike etj.

CAD (Computer Aided Design) - shfrytëzim i kompjuterit për krijime të vizatimeve ose për projektime të ndonjë objekti ose sistemi. Programet më të njohura nga kjo sferë janë Auto Cad, Auto Sketch, Design CAD, Lab View etj.

CAM (Computer Aided Manifacture) - prodhim me ndihmën e kompjuterit.

CASE (Computer Aided Software Engineering) - vegël softuerike për programerët. Shfrytëzohen për planifikim, analizim si dhe projektim të dokumentacionit në softuerin kompjuterik.

Computer analyst - analitik kompjuteristik. Person i cili i definon problemet dhe saktësisht i pëcakton hapat për zgjidhjen e tyre me anë të kompjuterit.

Configuration - konfiguracion. Mënyrë e lidhshmërisë së kompjuterit me njësitë tjera periferike në një sistem të përbashkët.

Controller - vegël teknike e cila i mundëson veglës tjetër të komunikojë me kompjuterin.

Conversion - konverzion. Proces i transformimit të të dhënave (tekst, grafik) nga një format në tjetër.

Cooki file - skedar në të cilin ruhen skedarët e shfrytëzuar (cookies). Zakonisht gjendet në emërtuesin bashk me fletëkërkuesin (shembull në emërtuesin Internet Explorer).

Corel DRAW- Pako programore e dedikuar për vizatim dhe punim me fotografi.

Corrupted file - skedar i dëmtuar. Dëmtimi mund të jetë për shkak të ektorëve të diskut që nuk janë në rregull, prishjes fizike ose gabimeve të shkaktuara nga programi.

Crash - gjendje kur kompjuteri bie prej funksionimit të tij dhe më tutje nuk mund të përdoret. Pas kësaj kompjuteri zakonisht përseri startohet.

Current drive - disk me të cilin shfrytëzuesi punon momentalisht.

Cursor - kursori. Tregues i pozicionimit. Vijë vertikale e lëvizshme që dridhet dhe vezullon e që paraqitet në ekran si indikator vizuel e cila mund të dislokohet edhe vertikalisht edhe horizontalisht me anë të urdhërave prej tastierës.

Cyberphobia - kiberfobia. Frikë nga kompjuteri.

CRC (Cyclic Redundancy Check) - metodë e testimit për të dhënat dalëse nga disku për shkak të sigurisë prej gabimeve.

Data - të dhënat. Nocion i përgjithshëm për numrat, simbolet dhe madhësitë analoge të cilat shfrytëzohen si madhësi dalëse për përpunimin e kompjuterit.

Database - baza e të dhënave. Bashkësi e të dhënave të lidhura ndërmjet vete dhe të organizuara paraprakisht. Programet më të njohura për udhëheqjen e bazave të të dhënave janë: Oracle, MS SQL Server, Informix, Sybase etj.

Data security - mbrojtje e të dhënave nga ndërhyrjet e qëllimta ose të rastësishme nga njerëz jo të autorizuar.

Data type - tip i të dhënave. Mund të jenë: tekstuale, numerike, logjike, dhe të dhëna të datave.

Dead lock - ndërprerje; bllokim. Situatë kur ndonjë program nuk mund të realizohet në kompjuter, për shkak se e pret rastin që faktikisht kurrë nuk do të ndodh.

Debug - testim i programit të kompjuterit me korrigjim të gabimeve të paraqitura në te.

Default value - ndonjë vlerë që nënkuptohet. Vlerë që programi automatikisht e zgjedh po qe se shfrytëzuesi nuk jep ndonjë vlerë tjetër. Për shembull ngjyrat që i jep WIND0WS-i janë default vetëm po qe se shfrytëzuesi nuk i përdor.

Defragmentation - defragmentim. Proces i bashkangjitjes i të dhënave të një programi në disk, që të mund të shpejtohet puna e tij. Është e preferueshme që defragmenting të bëhet një herë në javë, për të shpejtuar punën e diskut.

Density - dendësi. Njësi matëse për numrin e të dhënave të cilat mund të shkruhen në ndonjë medium (disketë, shirit magnetik etj).

Decsending sort - renditje me radhitje të kundërt.

Desktop - sipërfaqja aktive e ekranit gjatë punës me Windows, e cila përmban dritare dhe ikona.

Desktop computer - kompjuter i cili pozicionohet horizontalisht në tavolinën punës.

DTP (Desktop Publishing) - Pako e softuerit me të cilën kompjuteri mund të përdoret për disenj të dokumenteve, duke përfshirë fotografi, tekst dhe kontroll të pamjes së dokumenteve dhe shtypjen e tyre.

Destination file - skedar që pranon.

Device - vegël, mjet, përbërje, njësi. Nocion i përgjithshëm i cili shfrytëzohet për të identifikuar ndonjë komponentë të kompjuterit (disk, tastaturë, minak, etj).

Device driver - softuer i cili i mundëson kompjuterit të komunikojë me njësitë periferike.

DAT (Digital Audio Tape) - shirit magnetik në të cilin memorizohen të dhënat me sasi shumë të mëdha.

DVD (Digital Video Disk) - teknologji e harduerit e cila mundëson shiqimin e filmave, spoteve muzikore etj.

DMA (Direct Memory Access) - proces i transmetimit të një sasie të madhe të të dhënave ndërmjet diskut dhe kujtesës punuese të kompjuterit.

DirectX - varg i programeve standarde për aplikacione të Microsfti-t, i dedikuar për lojra dhe aplikacione multimediale.

Disk controller - kartelë e cila e lidh kompjuterin me diskun; zakonisht gjendet në pjesën e poshtme të diskut.

Disk drive - njësi fizike e cila e pranon dhe e kthen diskun magnetik dhe mundëson lexim dhe shkrim të të dhënave.

DOS (Disk Operating System) - njëri ndër sistemet më të njohura operative i cili është shumë përfshirës dhe shfrytëzohet nga kompjuterët personal. I prodhuar nga kompania Microsft në vitin 1982.

Domain - grup i kompjuterëve emrat e të cilëve e ndajnë të njëjtën prapashtesë. Shembull: com (firmë komerciale), org (organizatë pa përfitim), gov (qeveri), edu (institucion arsimor), net (provajder i Internetit). Njësoj ekzistojnë edhe prapashtesa të cilat i identifikojnë shtetet p.sh. mk prapashtesë për Maqedoninë.

Dpi (dots per inch) - pika në inç. Njësi për matjen e rezolutës së shtypjes në shtypës. Rezoluta te shtypësit amë sillet rreth 300 dpi, ndërsa te shtypësit lezër arrin deri në 1200 dpi.

Double click - klikim; shtypje e dyfishtë. Klikim i shpejtë dhe lëshim i tastit të minakut dy here pa lëvizjen e minakut ndërmjet dy klikimeve.

Double precision - precizitet i dyfishtë. Teknikë me të cilën paraqiten numrat me gjatësi të dyfishuar.

Download - kopjim i ndonjë programi ose skedari prej ndonjë kompjuteri kryesor në kompjuterin personal.

Draft quality - kualitet i shtypit, i cili është i lexueshëm, por nuk duket aq mirë për përdorim që ai dokument të botohet në ndonjë revistë ose libër. Zakonisht shfrytëzohet për nxjerrjen e kopjeve që të shkojë në korrekturë.

Drag-and-drop - tërheqje dhe lëshim i tastit të minakut.

Drop-down meni - Lista e urdhërave të menysë së aktivizuar, të radhitura njëra pas tjetrës.

DLL (Dynamic Link Library) - grup e funksioneve të cilat shfrytëzohen gjatë programimit në Windows.

EPROM (E lectrically P rogrammable R ead O nly M emory) - çip memorizues përmbajtja e të cilit nuk mund të ndryshohet.

E-mail (electronic mail) - postë elektron­ike. Njëri nga shërbimet më të njohura të Internetit me të cilin porositë dërgohen prej një kompjuteri në kompjuter tjetër.

Embedded object - objekt i ndërvënë.

EMM386.EXE - program i cili mundëson vendosjen e drajverave dhe programeve në hapësirën e lartë të memories.

Emulator - emulator. Program cili i mundëson kompjuterit të zbatojë programe të shkruara për kompjuter tjetër.

Encryption - shifrim. Kodim i porosisë me çka nuk mundësohet hyrje e palejuar deri te ajo.

EOF (end of file) - fund i skedarit. Shenjë për fundin e skedarit, e cila shfrytëzohet si indikator se këtu kryhen të dhënat.

Ethernet - rrjet lokal kompjuterik i konstruktuar prej llojit të kabllove me mundësi të bartjes deri më 10 Mbit/sec.

Event - rast; paraqitje. Moment kur paraqitet ndryshimi specifik i ndonjë gjendjeje.

Exchange - këmbim i informatave ndërmjet dy lokacioneve.

Exchengeable disk - disk transmetues. Tip i diskut i cili montohet në shtëpizë të posaçme dhe është i transmetueshëm.

Executable file - program zbatues. Skedar i cili mund të aplikohet në kompjuter.

Expression - shprehje matematikore ose logjike e shkruar në gjuhën programore

EBCDIC (Extended Binary Decimal Interchange Code) - kod i cili i përdorë tetë shifra binare të krijuara nga IBM, ndërsa i paraqet shenjat (shkronjat, numrat etj.) nga kompjuteri i cili i proceson.

External modem - modem i jashtëm. Modem në kuti të veçantë, kabllo dhe mbushës i cili më së shpeshti aktivizohet në portën seriale të kompjuterit.

Extranet - intranet i cili u është lënë në disponim klientëve dhe blerësve të jashtëm me qëllim që t'i shohin të dhënat. Më shpesh ata janë të siguruara me shifra që të ruhet siguria e blerësve.

Fan ventilator - ventilator i cili mundëson cirkulimin e ajrit nëpërmjet pjesëve kompjuterike dhe e pamundëson nxehjen e tyre.

Fatal error - gabim në programin kom­pjuterik i cili e ndalon funksionimin e tij.

Fault tolerance - tolerim i gabimeve. Aftësi e ndonjë sisitemi që ta vazhdojë funksionimin normal edhe pse ekziston problem në harduer ose softuer.

Fax modem - faks modem. Modem i aftësuar të pranojë dhe të dërgojë fakse. Në këtë rast fakset janë elektronike.

Fiber optics - fije optike. Mundëson shpejtësi të madhe të bartjes së të dhënave në rrjetat kompjuterike.

File - skedar; fajll; datotekë. Pa marrë parasysh çfarë informate, të grumbulluar dhe të inçizuar nën një emër. Skedari mund të përmban tekst, grafikon, program etj.

FAT (File Allocation Table) - tabelë e cila shërben për renditjen e skedarëve e cila gjendet në fillim të diskut dhe përmban informata për ata pjesë të diskut të cilat shfrytëzohen, pjesë të diskut të cilat nuk shfrytëzohen dhe ato të cilat nuk mund të shfrytëzohen për shkak të dëmtimit të blloqeve në disk.

File control system - program i cili udhëheq me bartjen e të dhënave nga ciladoqoftë pajisje deri në ndonjë pajisje tjetër.

File locking - përmbyllje e skedarit. Ndalesë që më tepër se një shfrytëzues ta ndërrojë përmbajtjen e skedarit.

File protection - mbrojtje e skedarit. Komandë e kompjuterit e cila e ndalon shkruarjen dhe fshirjen e të dhënave në skedar, por e lejon leximin e tyre.

Firewall - sistem rrjetor për sigurim i cili ndihmon në ndërprerjen e hyrjes së paautorizuar në sistemin kompjuterik; thjesht ky është kompjuter i lidhur në Internet dhe me të cilin zhvillohet i gjith komunikimi në Internet.

Floppy disk - disk i butë, disketë

Footer - tekst i cili paraqitet në pjesën e poshtme në secilën faqe.

FF (Form Feed) - urdhër i cili shfrytëzohet i që ta lëviz letrën në printer në faqe të re. Zakonisht në tabelën kontrolluese të printerit gjendet një tast i cili mundëson kryerjen e funksionit përkatës.

FORTRAN (FORmula TRANslation) - gjuhë programore e krijuar në kompaninë IBM e cila shfrytëzohej për programimin e aplikacioneve tekniko shkencore.

Freeware - programe pa pagesë, por të mbrojtura me ligj për autorizim

FAQ (Frequently Asked Question) - pyetje ose lista me pyetje dhe përgjigje të cilat janë shumë të shpeshta dhe shumë shfrytëzues ballafaqohen me këto të dhëna. Këto lista janë shumë frytdhënëse për shkak të këmbimit të informatave.

GIGO (Garbage In, Garbage Out) - princip në të cilën po qe se hyjnë të dhëna jokor-rekte dhe jovalide në kompjuter, ai do të japë rezultate jokorrekte dhe të pakuptimta.

GUI (graphical user interface) - interfejs grafik i shfrytëzuar për sisteme opera­tive. Komunikimi ndërmjet shfrytëzuesit dhe programit zhviliohet me anë të shfrytëzimit të ikonave, dritareve dhe të ngjashme. Një shembull për një iterfejs të tillë që e shfrytëzojmë është Windows-i.

Guru - Njeri me kapacitet të lartë i cili dëshiron t'u ndihmojë të tjerëve në zgjedhjen e problemeve të tyre.

Hacker - haker. Person për të cilin kompjuteri është hobi. Sot shumë njerëz termin haker e identifikojnë me person i cili në mënyrë të paligjshme hy në kompjuter të huaj.

Halt - ndalesë. Ndalje e realizimit të operacioneve të renditura në programet kompjuterike.

Hand-held computer - kompjuter i vogël që mund të mbahet edhe në dorë.

Hang - rri varur. Mosfunksionim i kompjuterit. Kur kompjuteri rinë varur, i ekrani duket normal, por çfarëdo pune tjetër është e pamundur të futet në funksion.

Hard copy - rezultatet e shtypura në letër.

Hardware - hardueri, gjërat fizike apo të prekshme të kompjuterit.

Help - ndihmë. Funksion i cili është i pranishëm në shumë programe, i cili shërben si ndihmë e shfrytëzuesit për përdorimin e programit.

Hertz (Hz) - herc. Cikël në sekondë me të cilin matet shpejtësia e procesorit në kompjuter.

HEX (Hexadecimal) - Sisitem numëror në matematik, në të cilin si bazë e numërimit është numri 16. Për shfaqjen e numrave përdoren shifrat 0-9 dhe shkronjat A-F. Është shumë i qëlluar për përdorimin e kalkulimeve kompjuterike.

Hidden file - skedar i fshehur. Skedar i cili përmban atribute të cilat nuk lejojnë që emri i skedarit të kopjohet, të fshihet ose të shfletohet.

High tech - teknologji e lartë

Host computer - kompjuter kryesor me të cilin lidhen kompjuterët tjerë.

Hot key - tast ose kombinim i tasteve i cili zbaton instruksion të përcaktuar pa marrë parasysh se çka punon procesori në momentin e dhënë.

HTML (Hyper Text Markup Language) - format hipertekstual për punë me dokumente. Shërben për krijimin e dokumenteve WEB në internet.

Hub - hab. Paisje në të cilën kyçen kompjuterët të cilët janë të lidhur në rrjet.

Hyphenation - ndarje e fjalëve

Illegal - jolegal. Parametra hyrëse të cilët janë të papranuara, për shkak se nuk i përmbushin specifikacionet e vendosura në programe.

Image processing - përpunim i grafikonëve

Imaging - proces i shkrimit të grafikës në ndonjë medium, për shembull në shirit.

Implementation - implementim. Instalim i sitemit kompjuterik.

Infrared - teknologji e cila shfrytëzon ndriçimin për lidhjen të kompjuterëve pa kabëll.

Initialization - inicializim. Operacion për formatim të diskut ose disketës, si dhe përgatitje për shkruarjen dhe përdorimin e të dhënave.

Ink-jet printer - shtypës pështyes që hedh ngjyrën në letër.

Input data - të dhënat hyrëse.

Insert mod - rregull për futjen e të dhënave.

Install - instalim, futja fillestare e ndonjë programi në kompjuter.

Instruction - instruksion. Urdhër i destinuar për mikroprocesorin.

Integer - numër i plotë pa presje decimale

Line printer - shtypës i cili shtyp përnjëherë një rresht tekst.

Link- lidhje; lidhshmëri.

Load - mbushje, futje e programit në memorje.

LAN (Local Area Network) - rrjet lokal në kuadër të një hapësire ose ndërtese. Lidhje e dy ose më tepër kompjuterëve me kabllo me qëllim të këmbimit të informatave.

Local printer - shtypës i cili është i lidhur drejtpërdrejt me një stacion punues, i cili nuk është në disponim të shfrytëzuesve tjerë të rrjetit.

Login - Paraqitje në kompjuter. Në këtë rast kompjuteri kërkon nga shfrytëzuesi që të identifikohet me emrin dhe shifrën.

Logoff- çlajmërim. Largim nga puna me kompjuter.

Loop - cikël. Renditje të instruksioneve kompjuterike të cilat praktikohen me anë të përsëritjeve, gjersa nuk përmbushet ndonjë kusht.

Machine code - kod makine. Përmbledhje e instruksioneve kompjuterike në ndonjë kompjuter të posaçëm i cili niund ta kryejë urdhërin.

Macro - makro. Serial i urdhërave të cilat kryhen me shtypjen e një tasti ose me ndonjë urdhër. Në të shumtën e rasteve i shkruan vetë shfrytëzuesi për ta lehtësuar punën gjatë përsëritjeve të një morie urdhërash.

Mailbox - sandëku postar.

Main program - pjesë kryesore e pro­gramit e cila i kontrollon nënprogramet.

Mass storage - pajisje në të cilën mund të vendoset një numër i madh i të dhënave.

Medium - medium. Bartës i të dhënave, shpesh mendohet në disketë, CD-ROM dhe të ngjashme.

MMU (Memory Management Unit) - pajisje e cila udhëheq kujtesën.

Merge - bashkim, kombinim i dy ose më tepër skedarëve.

Message - porosi nga kompjuteri e cila informon për diçka.

MIDI file - skedarë me përshkrime muzikore.

MIPS (Million Instruction Per Second) -milion instuksione në sekondë. Njësi matëse për shpejtësinë me të cilën procesori i kryen instruksionet. Për shembull, procesori Pentium i cili punon në 100 MHz kryen 100 milionë instruksione në sekondë, pra 100 MIPS-a.

Millisecond (ms) - milisekondë. Kohë e barabartë me pjesën e njëmijtë të sekondës. Shfrytëzohet për shprehjen e shpejtësisë te hard disqet.

Mode - regjim i punës; mënyrë e punës. Njëra nga gjendjet alternative të punës së kompjuterit.

MODEM (MOdulator/DEModulator) - modem. Regullator i cili të dhënat e dërguara i shndërron në sinjal telefonik, të qëlluara për lidhje të drejtpërdrejtë telefonike.

Motherboard - pllaka amë e kompjuterit në të cilën janë të lidhura të gjitha elementet e harduerit.

Multimedia - kombinim i tekstit me fotografi dhe zë, videoanimacion.

MIME (Multipurpose Internet Mail Extensions) - standard për bashkangjitjen e skedarëve në porositë elektronike.

Multitasking - aftësi e sistemit operativ që njëkohësisht të ushtrojë më shumë programe.

Network - rrjet i kompjuterit.

NetWare - sistem operativ rrjetor i shpikur nga kompania Novell.

Network adapter - adapter i rrjetit. Kartelë e cila instalohet në kompjuter përmes të cilës ai lidhet në rrjet.

Network administrator - njeriu i cili e mbikëqyrë punën e rrjetit kompjuterik dhe që udhëheqë me të.

Network protocol - protokoll rrjetor. Bashkësi e standardeve kompjuterike në një rrjet.

Node - nyje, pika ngjitëse në rrjein kompjuterik

Non-interlaced - sa i përket disa monitorëve te të cilët topi elektronik pas një kohe e kalon ekranin pa mos lëshuar asnjë vijë.