Перевод: со всех языков на английский

с английского на все языки

palanquin

  • 21 носилки

    2) Medicine: hand frame, handbarrow
    4) History: bier
    5) Construction: hand barrow, skid
    7) Indian language: dooly
    8) Forestry: glass chair, sedan chair
    9) Makarov: litter (для переноски больных, раненых)

    Универсальный русско-английский словарь > носилки

  • 22 паланкин

    2) Architecture: palankeen
    4) Forestry: glass chair, sedan chair
    5) Japanese: norimon

    Универсальный русско-английский словарь > паланкин

  • 23 процессия священного паланкина

    Универсальный русско-английский словарь > процессия священного паланкина

  • 24 אפיריון

    canopy, marquee, litter, palankeen, palanquin, sedan

    Hebrew-English dictionary > אפיריון

  • 25 Sänfte

    f; -, -n sedan (chair)
    * * *
    Sạ̈nf|te ['zɛnftə]
    f -, -n
    litter; (esp im 17., 18. Jh. Europas) sedan chair; (in Indien) palanquin; (auf Elefant) howdah
    * * *
    Sänf·te
    <-, -n>
    [ˈzɛnftə]
    f litter; (17., 18. Jh.) sedan [chair]
    * * *
    die; Sänfte, Sänften litter; (geschlossen) sedan chair
    * * *
    Sänfte f; -, -n sedan (chair)
    * * *
    die; Sänfte, Sänften litter; (geschlossen) sedan chair
    * * *
    -n f.
    sedan chair n.

    Deutsch-Englisch Wörterbuch > Sänfte

  • 26 Sänftenträger

    m, Sänftenträgerin f sedan-chair carrier
    * * *
    Sạ̈nf|ten|trä|ger(in)
    m(f)
    litter bearer; sedan bearer; palanquin bearer
    * * *
    Sänftenträger m, Sänftenträgerin f sedan-chair carrier

    Deutsch-Englisch Wörterbuch > Sänftenträger

  • 27 Sänftenträgerin

    Sạ̈nf|ten|trä|ger(in)
    m(f)
    litter bearer; sedan bearer; palanquin bearer
    * * *
    Sänftenträger m, Sänftenträgerin f sedan-chair carrier

    Deutsch-Englisch Wörterbuch > Sänftenträgerin

  • 28 lektyka

    - ki; -ki; dat sg -ce; f
    * * *
    f.
    sedan (chair), litter; ( typu orientalnego) palanquin.

    The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > lektyka

  • 29 bærestol

    (glds transportmiddel) sedan (chair);
    ( i Østen) palanquin;
    (hist. fx i Rom) litter.

    Danish-English dictionary > bærestol

  • 30 अक्षः _akṣḥ

    अक्षः [अश्-सः]
    1 An axis, axle, pivot; अक्षभङ्गे च यानस्य....न दण्डं मनुरब्रवीत् Ms.8.291,292; दृढधूः अक्षः Kāś. V. 4.74; Śi.12.2, 18.7; ज्योतिश्चक्राक्षदण्डः Dk.
    1 Axle-pole.
    -2 The pole of a cart.
    -3 A cart, car; also a wheel.
    -4 The beam of a balance.
    -5 Terrestrial latitude.
    -6 A die for playing with; cube; यानाक्षमधिकृत्य ब्रूत इति गम्यते न तु विदेवना- क्षमिति । ŚB. on MS.6.8.35.
    -7 The seed of which rosaries are made.
    -8 A weight equal to 16 māṣas and called कर्ष.
    -9 N. of the plant Terminalia Belerica (बिभीतक- Mar. बेहडा) the seed of which is used as a die; also the nut of this plant; यथा वै द्वे वामलके द्वे वा कोले द्वौ वाक्षौ मुष्टिरनुभवति Chān. Up; so धाराभिरक्षमात्राभिः.
    -1 A shrub producing the rosary seed, Eleocarpus Ganitrus (रुद्राक्ष); the seed of this plant, as also of another plant (इन्द्राक्ष).
    -11 A serpent; hence a curve.
    -12 Garuḍa.
    -13 N. of a son of Rāvaṇa.
    -14 The soul.
    -15 Knowledge (usually, sacred).
    -16 Law; a lawsuit; legal procedure.
    -17 A person born blind.
    -18 the lower part of the temples (कर्ण- नेत्रयोर्मध्ये शङ्खादधोभागः).
    -19 The base of a column; अथवाक्षं नवांशोच्चं जन्म चैकेन कारयेत् । Māna.14.17.
    -2 The window-like part of a swing, a hammock, a palanquin, an axle of a chariot; पार्श्वयोर्वारणं कुर्यात् तस्याधो$क्षं सुसंयुतम् । Māna.5.165,166.
    -21 Gambling (in general). cf. अक्षो द्यूते वरूथाङ्गे नयवादौ बिभीतके । कर्षे व्याप्तौ कृषे (?) चक्रे आधारव्यव- हारयोः । आत्मजे पाशके दैत्यभेदे चेन्द्रियवालयोः । Nm.
    -क्षम् (अश्नुते व्याप्नोति विषयान् स्ववृत्त्या संयोगेन वा)
    1 An organ of sense; निरोधाच्चेतसो$क्षाणि निरुद्धान्यखिलान्यपि Pt.2.154; संयताक्षो विनीतः Mātaṅga L.12.1. (The word संयताक्ष here means 'having control over his senses', but 'having eyes closed' M. W.); m. also (नियच्छेद्विषयेभ्यो$क्षान् Bhāg.; an object of sense.
    -2 The eye, (only at the end of comp.; जलजाक्ष, कमलाक्ष, &c.)
    -3 Sachal salt, sea-salt.
    -4 Blue vitriol (from its crystallized shape) (Mar. मोरचूद) [cf. L. axis; Gr. akshon or axon, old Germ. ahsa; Germ. achse.]
    -Comp. -अंशः the degree of latitude.
    -अग्रम् the axle or its end; the anterior end of the axle or its end; the anterior end of the pole of a car.
    -अग्रकीलः -लकः a linch-pin, a pin which fastens the yoke to the pole.
    -आवपनम् [अक्षान् पाशान् आवपति क्षिपत्यस्मिन्; आ-वप्-आधारे ल्युट्] a dice-board (अक्षा उप्यन्ते$स्मिन्निति अक्षावपनम् अक्षस्थानावपनपात्रम्, सायण).
    -आवलिः f. a rosary.
    -आवापः [अक्षान् आवपति क्षिपति; आवप्-अण्] a gambler, keeper of the dice or gambling table; he is one of the रत्निन्s mentioned in Taitt. Saṁ. I.8.9.1.2 and Śat. Br.5.3.2; also ˚अतिवापः (अक्षावापो नाम अक्षाणां क्षेप्ता अक्षगोप्ता वा द्यूतकारः).
    -उपकरणम् a piece at chess.
    -कर्णः hypotenuse, particularly of the triangle formed with the gnomon of a dial and its shadow; (astr.) argument of the latitude.
    -कुशल, -शौण्ड a. [स. त.] skilful in gambling.
    -कूटः [ अक्षस्य कूट इव] the pupil of the eye.
    -कोविद, -ज्ञ a. skilled in dice; so ˚विद्, ˚वेत्तृ &c.
    -क्षेत्रम् [अक्षनिमित्तं क्षेत्रम्] an astronomical figure (अक्षसाधनार्थं क्षेत्रतया कल्पितानां अक्षभवानामष्टानां क्षेत्राणामेकं).
    -ग्लहः [तृ. त.] gambling, playing at dice.
    -चक्रम् the circle of sensual passions. दृढनियमित ˚क्रः K.37 (also axis and wheels).
    -जम् [अक्षात् जायते; जन्-ड]
    1 direct knowledge or cognition.
    -2 a thunderbolt (वज्रम् अस्थिरूपावयवजातत्वात्तस्य तन्नामत्बम्).
    -3 a diamond.
    -4 अक्षक्षेत्रम् q.v. (m. in some of these senses).
    -जः N. of Viṣṇu.
    -तत्त्वम्, -विद्या the science of gambling; ˚विद् skilled in the principles of gambling.
    -दण्डः axle-pole.
    -दर्शकः, -दृश् [अक्षाणाम् ऋणादानादिव्यवहाराणां दर्शकः दृश्-ण्वुल्, अक्षान् पश्यतीति दृश् -क्विप् कुत्वम्]
    1 a judge (one who tries law- suits).
    -2 a superintendent of gambling.
    -दृक्कर्मन् n. operation or calculation for latitude.
    -देविन् m.. [अक्षैर्दीव्यति, दिव्-णिनि],
    अक्षद्यूः, [दिव्-क्विपू ऊठ् P.VI.4.19.]
    -द्यूतः [अक्षैर्द्यूतं यस्य] a gambler, dicer.
    -द्यूतम् dice play, gambling; ˚तादिगणः a class of words mentioned in P.IV.4.19.
    -द्यूतिकम् [अक्षद्यूत- ठक्] dispute at play.
    -द्रुग्ध a. [अक्षैः द्रुग्धः] unlucky at dice (opposed to अक्षप्रिय fond of dice, or lucky in gambling).
    -धरः [अक्षं चक्रं रथावयवं तत्कीलकमिव कण्टकं वा धरतीति धरः धृ-अच् ष. त.]
    1 N. of Viṣṇu.
    -2 N. of the plant (also called शाखोट); Trophis Aspera. (Mar. हेदि, खरोत).
    -3 a wheel.
    -4 any one who bears a wheel, or who holds dice.
    -धूः (धुर्) the yoke attached to the fore-part of the pole of a car.
    -धूर्तः [अक्षे तद्देवने धूर्तः] 'dice-rogue,' a gamester, a gambler.
    -धूर्तिलः [अक्षस्य शकटस्य धूर्तिं भारं लाति, ला-क; or अक्ष-धुर्-तिलप्रत्ययः] a bull or ox yoked to the pole of a cart.
    -पटलः[ष. त.]
    1 a court of law.
    -2 depository of legal documents.
    -3 = अक्षि- पटलम्, q. v. -लः [अक्षाणां व्यवहाराणां पटलमस्त्यस्य अच्] a judge.
    -4 record-office (GI).
    -5 account-office (RT).
    -पटलाधिकृतः superintendent of records and accounts.
    -परि ind [अक्षेण विपरतिम् वृत्तं P.II.1.1 द्यूतव्यवहारे पराजये एवायं समासः Sk.] so as to be a loser (by an unlucky throw of dice) पाशकक्रीडायां यथा गुटिकापाते जयो भवति तद्वि- परीतपातः Tv.)
    -पाटः = ˚वाटः, q. v.
    -पाटकः [अक्षे व्यवहारे पाटयति; पट् दीप्तौ-ण्वुल्] one who is well-versed in law, a judge.
    -पातः [ष. त.] cast of dice.
    -पादः N. of the sage Gautama, founder of the Nyāya system of philosophy, or a follower of that system (अक्षं नेत्रं दर्शनसाधनतया जातः पादो$स्य; अक्षपादो हि स्वमतदूषकस्य व्यासस्य मुखदर्शनं चक्षुषा न कर्तव्यम् इति प्रतिज्ञाय पश्चाद् व्यासेन प्रसादितः पादे नेत्रं प्रकाश्य तं दृष्टवान् इति प्रसिद्धिः Tv.)
    -पीडा [ष. त.]
    1 an injury to the organs.
    -2 [अक्षम् इन्द्रियं रसनारूपं पीडयति आस्वादनात्; पीड्-अच्] N. of the plant यवतिक्ता. (Mar. शंखिनी).
    -भागः (˚अंशः) a degree of latitude.
    -भारः [ष. त.]
    1 a cart-load.
    -2 the lower part of a chariot. (cf. तत्तद्देशे तु छिद्रं स्यादक्षभारे रथान्तकम् । छिद्रे प्रवेशयेत् कीलं युक्त्या च पट्टयोजितम् ॥ Māna. 42.51-53.)
    -मदः [च. त.] a mad passion for gambling.
    -मात्रम् [अक्षो मात्रा यस्य]
    1 anything as large as dice; dice.
    -2 a moment of time (निमिषः) twinkling of an eye.
    -माला, -सूत्रम् [अक्षाणां माला -सूत्रम्]
    1 a rosary, string of beads (अकारादिक्षकारान्तः अक्षः तत्कृता तत्प्रतिनिधिभूता वा माला); कृतो- $क्षसूत्रप्रणयी तया करः Ku.5.11,66; ˚मालामुपयाचितुमागतो$स्मि K.151. (It is made of रुद्राक्ष seeds, corals, crystals, rubies, gems &c.)
    -2 N. of अरुन्धती (अक्षमाला त्वरुन्धती - Hm.); अक्ष- माला वसिष्ठेन संयुक्ताधमयोनिजा...जगामाभ्यर्हणीयताम् Ms.9.23. मातङ्गयामक्षमालायां गर्हितायां रिरंसया । Bu. ch.4.77. (अक्षस्य नक्षत्रचक्रस्य मालेव भूषणत्वात्; सा ह्युत्तरस्यां दिशि गगने सप्तर्षिमण्डले मालारूपेण वसिष्ठसमीपे वर्तते सर्वेभ्यश्चोज्ज्वलत्वात्तस्या मालारूपेण स्थितत्वाच्च नक्षत्रचक्रभूषणत्वम् Tv).
    -राजः [अक्षाणां राजेव] one addicted to gambling; also 'the die called Kali'.
    --वामः [स. त.] an unfair gambler.
    -वाटः [अक्षाणां पाशकक्रीडानां बाटः वासस्थानम्]
    1 a gambling house; the gambling table.
    -2 [अक्षस्य रथचक्रस्य क्षुण्णस्थानस्य इव वाटः] a place of contest, arena, wrestling ground (तत्र हि रथचक्रक्षुण्णपांशुसदृशपांशुम- त्त्वात् तत्सदृशत्वम् Tv.)
    -विद a. skilled in gambling.
    -वृत्त a. [अक्षे वृत्तः व्यापृतः स. त.] engaged in, addicted to, gambling; what has occurred in gambling.
    -वृत्तम् राशिचक्ररूपं वृत्तक्षेत्रम् the zodiacal circle.
    -शालिन् (शालिकः) officer in charge of the gambling house; EI 24.173.
    -स्तुषः Beleric Myrobalan (Mar. बेहडा)
    -हृदयम् perfect skill in, or conversancy with, gambling (lit. the heart or innermost nature of dice or gambling); वशीकृताक्षहृदयां K.131.

    Sanskrit-English dictionary > अक्षः _akṣḥ

  • 31 इत्य _itya

    इत्य a. To be gone towards or approached; इत्यः शिष्येण गुरुवत्.
    -त्या 1 Going; way. अन्यमस्मदिच्छ सा त$- इत्या Vāj.12.62.
    -2 A litter, palanquin.

    Sanskrit-English dictionary > इत्य _itya

  • 32 उत्सारणम् _utsāraṇam

    उत्सारणम् 1 Removing, keeping at a distance, driving out of the way; तूर्णमुत्सारणं तत्र कारयामास धर्मवित् Rām.6. 114.2. ˚वेत्रलता K.16,112.
    -2 Helping out to step out (of a palanquin &c.).
    -3 Reception of a guest.

    Sanskrit-English dictionary > उत्सारणम् _utsāraṇam

  • 33 कन्दकः _kandakḥ

    कन्दकः An palanquin.

    Sanskrit-English dictionary > कन्दकः _kandakḥ

  • 34 कर्णी _karṇī

    कर्णी 1 An arrow of a particular shape (barbed arrow).
    -2 N. of the mother of Mūladeva, the father of the science and art of thieving.
    -Comp. -रथः a covered litter; a lady's vehicle, palanquin; कर्णीरथस्थां रघुवीरपत्नीम् R.14.13.
    -सुतः Mūladeva, father of the science and art of thieving; कर्णीसुतकथेव संनिहितविपुलाचला K.19; कर्णीसुतप्रहिते च पथि मतिमकरवम् Dk.

    Sanskrit-English dictionary > कर्णी _karṇī

  • 35 डयनम् _ḍayanam

    डयनम् 1 Flight.
    -2 A litter carried upon men's shoulders, palanquin.

    Sanskrit-English dictionary > डयनम् _ḍayanam

  • 36 दोला _dōlā _दोलिका _dōlikā

    दोला दोलिका 1 A litter, palanquin.
    -2 A swing, hammock (fig. also); आसीत् स दोलाचलचित्तवृत्तिः R.14.34; 9.46;19.44; संदेहदोलामारोप्यते K.27.
    -3 Swinging, fluctuation.
    -4 Doubt, uncertainty.
    -6 The Indigo plant.
    -Comp. -अधिरूढ, -आरूढ a. (lit.) mounted on a swing; (fig.) uncertain, irresolute, disquieted.
    -चलचित्त- वृत्ति a. One whose mind is agitated like a swing.
    -यन्त्रम् drugs tied up in a cloth and boiled out over a fire; Bhāva. P.
    -युद्धम् uncertainty of success, a fight with varying success; दोलायुद्धं कृतगुरुतरध्वानमौद्धत्यभाजाम् Śi.18.8.
    -लोल a. uncertain.

    Sanskrit-English dictionary > दोला _dōlā _दोलिका _dōlikā

  • 37 नरः _narḥ

    नरः [नॄ-नये-अच्]
    1 A man, male person; संयोजयति विद्यैव नीचगापि नरं सरित् । समुद्रमिव दुर्धर्षं नृपं भाग्यमतः परम् ॥ H. Pr.5; Ms.1.96;2.213.
    -2 A man or piece at chess.
    -3 The pin of a sun-dial.
    -4 The Supreme Spirit, the original or eternal man.
    -5 Man's length (= पुरुष. q. v.).
    -6 N. of a primitive sage.
    -7 N. of Ar- juna; see नरनारायण below.
    -8 A horse.
    -9 (In gram.) A personal termination.
    -1 The individual soul (जीवात्मा); Mb.12.28.5.
    -Comp. -अङ्गः 1 the penis.
    -2 eruption on the face.
    -अधमः a wretch, miscreant.
    -अधिपः, अधिपतिः, -ईशः, -ईश्वरः, -देवः, -पतिः, -पालः a king; नरपतिहितकर्ता द्वेष्यतां याति लोके Pt. नराणां च नराधिपम् Bg.1.27; Ms.7.13; R.2.75;3.42;7.62; Me.39; Y.1.311.
    -अन्तकः death.
    -अयनः an epithet of Viṣṇu. नराणामयनं यस्मात् तेन नारायणः स्मृतः Brav.P.
    -अशः a demon, goblin.
    -आधारः N. of Śiva. (
    -रा) the earth.
    -इतरः 1 a being higher than a man, a god; Bhāg.4.6.9.
    -2 an animal.
    -इन्द्रः 1 a king; R.2.18. नरेन्द्रकन्यास्तमवाप्य सत्पतिं तमोनुदं दक्षसुता इवाबभुः 3.33;6.8; Ms.9.253.
    -2 a physician, dealer in antidotes, curer of poisons; तेषु कश्चि- न्नरेन्द्राभिमानी तां निर्वर्ण्य Dk.51; सुनिग्रहा नरेन्द्रेण फणीन्द्रा इव शत्रवः Śi.2.88. (where the word is used in both senses). ˚मार्गः a high street, main road.
    -3 a mineralogist; L. D. B.
    -उत्तमः 1 an epithet of Viṣṇu.
    -2 of Buddha.
    -ऋषभः 'the chief of men', a prince, king.
    -कपालः a man's skull.
    -कीलकः the murderer of a spiritual preceptor.
    -केश(स)रिन् m.
    1 Viṣṇu in his fourth incarnation; cf. नरसिंह below.
    -2 the chief of men.
    -चिह्नम् the mous- taches.
    -देवः 1 the warrior class (क्षत्रिय); शिष्ट्वा वा भूमि- देवानां नरदेवसमागमे Ms.11.82.
    -2 a king.
    -धिः the world.
    -द्विष् m. a demon, goblin; तेन मूर्धानमध्वंसन्नरद्विषः Bk.15. 94.
    -नारायणः N. of Kṛiṣṇa. (
    -णौ dual) originally regarded as identical, but in mythology and epic poet- ry, considered as distinct beings, Arjuna being identi- fied with Nara and Kṛiṣṇa with Nārāyaṇa. [In some places they are called देवौ, पूर्वदेवौ, ऋषी or ऋषिसत्तमौ. They are said to have been practising very austere penance on the Himālaya, which excited the fear of Indra, and he sent down several damsels to disturb their aus- terities. But Nārāyaṇa put all of them to shame by creating a nymph called Urvaśī from a flower placed on his thigh who excelled them in beauty; cf. स्थाने खलु नारायणमृषिं विलोभयन्त्यस्तदूरुसंभवामिमां दृष्ट्वा व्रीडिताः सर्वा अप्सरस इति V.1.]
    -पशुः 'a beast-like man', a beast in human form.
    -पुङ्गवः 'best of men', an excellent man; शैब्यश्च नरपुङ्गवः Bg.1.5.
    -बलिः a human sacrifice.
    -भुज् a. man-eating, cannibal.
    -भूः f. the Bharatavarṣa, i. e. India.
    -मानिका, मानिनी, -मालिनी 'manlike woman', a woman with a beard, masculine woman or an amazon.
    -माला a girdle of skulls.
    -मेधः a human sacrifice.
    -यन्त्रम् sun-dial.
    -यानम्, -रथः, -वाहनम् a vehicle drawn by men, a palanquin; नरयानादवातीर्य Par- ṇāl.4.17; Bhāg.1.59.37.
    -लोकः 1 'the world of men', the earth, terrestrial world.
    -2 mankind.
    -वाहनः an epithet of Kubera; विजयदुन्दुभितां ययुरर्णवा घनरवा नर- वाहनसंपदः R.9.11.
    -विष्वणः a demon, goblin.
    -वीरः a brave man, hero.
    -व्याघ्रः, -शार्दूलः an eminent man.
    -शृङ्गम् 'man's horn', an impossibility, a chimera, non-entity.
    -संसर्गः human society.
    -सखः an epithet of Nārayaṇa; ऊरूद्भवा नरसखस्य मुनेः सुरस्त्री V.1.3.
    -सिंहः, -हरिः 'man-lion', Viṣṇu in his fourth incarnation; cf. तव करकमलवरे नखमद्भुतशृङ्गं दलितहिरण्यकशिपुतनुभृङ्गम् । केशव धृत- नरहरिरूप जय जगदीश हरे ॥ Gīt.1.
    -सिंहद्वादशी the 12th day in the light half of फाल्गुन.
    -स्कन्धः a multi- tude or body of men.
    -हयम् a fight or enmity between man and horse.

    Sanskrit-English dictionary > नरः _narḥ

  • 38 नहुषः _nahuṣḥ

    नहुषः N. of a king of the lunar race, son of Āyus and grandson of Purūravas and father of Yayāti. [He was a very wise and powerful king, and when Indra lay concealed under waters to expiate the sin of having killed the demon Vṛitra, a Brāhmaṇa, he was asked to occupy his seat. While there he thought of winning the love of Indrāṇī and caused the seven sages to convey him in a palanquin to her house. On his way he asked each of them to be quick using the words 'sarpa', 'sarpa', (move on, move on), when one of the sages (Agastya ?) cursed him to be a 'sarpa' (serpent). He fell down from the sky, and remained in that wretched state till he was relieved from it by Yudhiṣttod;hira.]

    Sanskrit-English dictionary > नहुषः _nahuṣḥ

  • 39 नृ _nṛ

    नृ [नी-ऋन् डिच्च; cf. Uṇ.2.11.] (Nom. sing. ना, gen. pl. नृणाम् or नॄणाम्)
    1 A man, a person whether male or female; Ms.3.81;4.61;7.61; नॄन् प्रशंसत्यजस्रं यो घण्टाताडोरुणोदये 1.33.
    -2 Mankind.
    -3 A piece at chess.
    -4 The pin of a sun-dial.
    -5 A masculine word; संधिर्ना विग्रहो यानम् Ak.
    -6 A leader.
    -Comp. -अस्थि- मालिन् m. an epithet of Śiva.
    -कपालम् man's skull.
    -कलेवरः a dead human body.
    -कारः manly deed, heroism.
    -केसरिन् m. 'man-lion', Viṣṇu in his Nara- simha incarnation; cf. नरसिंह.
    -चक्षस् a. Ved.
    1 seeing or observing men.
    -2 leading or guiding men; अस्तभ्नात् सिन्धुमर्णवं नृचक्षाः Rv.3.53.9. (-m.)
    1 a god.
    -2 a demon, goblin.
    -जग्ध a. a man-eater;......नृजग्धो माल्यधारयः Bk.5.38.
    -जलम् human urine.
    -दुर्गः a fort protected by army on all sides; Ms.7.7.
    -देवः a king.
    -धर्मन् m. an epithet of Kubera.
    - नमन a. to be saluted by men (as gods).
    -पः [नॄन् पाति रक्षति, पा-क] a ruler of men, king, sovereign; चतुर्योजनपर्यन्तमधिकारो नृपस्य च Brav. P. (श्रीकृष्णजन्मखण्डे). ˚अंशः
    1 royal por- tion of revenue, i. e. a sixth, eighth &c. part of grain; काले नृपाशं विहितं ददद्भिः Bk.2.14.
    -2 a prince. ˚अङ्गनम् (णम्) a royal court. ˚अध्वरः N. of a sacrifice (Rājasūya) performed by an emperor or lord para- mount, in which all the offices are performed by tributary princes. ˚आत्मजः a prince, crown-prince. ˚आभीरम्, ˚मानम् music played at the royal meals. ˚आमयः consumption. ˚आसनम् 'royal-seat', a throne, the chair of state. ˚गृहम् a royal palace. ˚द्रुमः N. of some trees (Mār. बाहवा, रांजणी). ˚नीतिः f. politics, royal policy, state-craft; वेश्याङगनेव नृपनीतिरनेकरूपा Bh.2.47. ˚प्रियः the mango tree. ˚लक्ष्मन् n., लिङ्गम् a royal symbol, an emblem of royalty, any one of the royal insignia; particularly, the white umbrella. ˚लिङ्गधर a.
    1 assuming the insignia of royalty.
    -2 assuming the royal insignia (as a disguise). ˚वल्लभः
    1 the friend or favourite of a king.
    -2 a kind of mango. (
    -भा) a queen. ˚शासनम् a royal grant or edict. ˚संश्रय a. seeking the protection of a king. ˚सुता the musk-rat. ˚सभम्, सभा an assembly of kings.
    -पः, -पतिः, -पालः 1 a king; जाताभिषङ्गो नृपतिः R.2.3; विद्वत्वं च नृपत्वं च नैव तुल्यं कदाचन Subhāṣ.
    -2 N. of Kubera.
    -3 Kṣatriya. ˚पथः a royal or main road. ˚संश्रयः
    1 royal support; नृपसंश्रयमिष्यते जनैः Pt.
    -2 service of princes.
    -पशुः 1 a beast in the form of a man, a brute of a man; वचस्पस्याकर्ण्य श्रवणसुभगं पण्डितपतेरधुन्वन् मूर्धानं नृपशुरथवायं पशुपतिः Bv.4.38.
    -2 a man serving as a sacrificial victim.
    -पाय्यम् a large edifice, hall.
    -पीतिः f. Ved. protection of men.
    -मिथुनम् the sign Gemini (twins) of the zodiac.
    -मेध a human sacrifice.
    -यज्ञः 'the sacrifice to be offered to men', hospitality, reception of guests (one of the five daily Yajñas; see पञ्चयज्ञ).
    -युग्मम् = नृमिथुन q. v.
    -लोकः the world of mortals, the earth.
    -वराहः Viṣṇu in the boar-incarnation.
    -वाहनः an epithet of Kubera.
    -वाह्यम् a palanquin.
    -वेष्टनः N. of Śiva.
    -शंस a. A vile and cruel man; इतरेषु तु शिष्टेषु नृशंसानृतवादिनम् Ms.
    -शृङ्गम् 'man's horn'; i. e. an impossibility.
    -सदनम् (नृषदनम्) the hall of sacrifice.
    -सद् (षद्) m. the Supreme Being. -f. intellect (बुद्धि); सुरेतसादः पुनराविश्य चष्टे हंसं गृध्राणं नृषदिं गिरामिमः Bhāg. 5.8.14; -a. sitting or dwelling among men.
    -सिंहः, हरिः 1 'a lion-like man' a chief among men, an eminent or distinguished man.
    -2 Viṣṇu in his fourth incarnation; अस्त्राण्यमोघमहिमानि निरूपितानि नो पस्पृशुर्नृहरिदास- मिवासुराणि Bhāg.1.15.16; cf. नरसिंह.
    -3 a particular mode of sexual enjoyment. ˚चतुर्दशी fourteenth day of the bright half of Vaiśākha. ˚द्वादशी the twelfth day of the light half of Phālguna. ˚पुराणम् N. of an उपपुराण.
    -सेनम्, -सेना an army of men.
    -सोमः an illustrious man, great man; सोमोद्भवाया सरितो नृसोमः R.5.59.

    Sanskrit-English dictionary > नृ _nṛ

  • 40 पर्यङ्कः _paryaṅkḥ

    पर्यङ्कः 1 A bed, couch, sofa; क्वचिद् भूमौ शायी क्वचिदपि च पर्यङ्कशयनः Bh.2.81.
    -2 A palanquin.
    -3 A cloth girt round the back, loins, and knees (by a person) when sitting on his hams; cf. अवसक्थिका
    -6 A parti- cular kind of posture practised by ascetics in medita- tion, sitting on the hams; it is the same as वीरासन which is thus defined by Vasiṣṭha:-- एकं पादमथैकस्मिन् विन्यस्योरौ तु संस्थितं । इतरस्मिंस्तथैवोरुं वीरासनमुदाहृतम् ॥ पर्यङ्क- ग्रन्थिबन्ध &c. Mk.1.1.
    -Comp. -ग्रन्थिः, बन्धः sitting on the hams, the posture called पर्यङ्क; पर्यङ्कबन्धस्थिरपूर्व- कायम् Ku.3.45,59.
    -बद्ध a. squatting.
    -भोगिन् m. a kind of serpent.

    Sanskrit-English dictionary > पर्यङ्कः _paryaṅkḥ

Страницы

См. также в других словарях:

  • palanquin — [ palɑ̃kɛ̃ ] n. m. • 1611; planchin 1571; port. palanquim, hindi pâlakî, sanskr. paryanka ♦ Sorte de chaise ou de litière portée à bras d hommes (parfois à dos de chameau ou d éléphant) dans les pays orientaux. « les nombreux palanquins des… …   Encyclopédie Universelle

  • palanquin — 1. (pa lan kin) s. m. Litière dans laquelle les riches Indiens se font porter sur les épaules de leurs serviteurs. •   C était en palanquin que les officiers marchaient à l ennemi, RAYNAL Hist. phil. I, 24. •   Il lui donna, pour le porter à… …   Dictionnaire de la Langue Française d'Émile Littré

  • Palanquin — Pal an*quin , n. [F. palanquin, Pg. palanquim, Javan. palangki, OJavan. palangkan, through Prakrit fr. Skr. parya[.n]ka, palya[.n]ka, bed, couch; pari around (akin to E. pref. peri ) + a[.n]ka a hook, flank, probably akin to E. angle fishing… …   The Collaborative International Dictionary of English

  • palanquin — PALANQUIN. s. m. Sorte de chaise portative dont on se sert dans les Indes pour aller d un lieu à l autre. Se faire porter dans un palanquin …   Dictionnaire de l'Académie française

  • palanquin — m. palanquin …   Diccionari Personau e Evolutiu

  • palanquin — (n.) a covered litter, 1580s, from Port. palanquim (early 16c.), from Malay and Javanese palangki, ultimately from Skt. palyanka s couch, bed, litter, from pari around + ancati it bends, curves, related to anka s a bend, hook, angle, and meaning …   Etymology dictionary

  • palanquín — sustantivo masculino 1. Silla o litera orientales para transportar a brazo a las personas importantes. 2. Área: marina Cabo o cuerda que une una vela mayor a la cruz de su verga …   Diccionario Salamanca de la Lengua Española

  • palanquin — (also palankeen) ► NOUN ▪ (in India and the East) a covered litter for one passenger. ORIGIN Portuguese palanquim, from Sanskrit, bed, couch …   English terms dictionary

  • palanquin — or palankeen [pal΄ən kēn′] n. [Port palanquim < Indo Aryan (cf. Hindi pālkī) < Sans palyaṅka, paryaṅka, bed, couch < pari , around (see PERI ) + añcati, (it) bends < IE base * ank > ANKLE] Historical a covered litter used in S Asia …   English World dictionary

  • Palanquin — Un palanquin est une sorte de chaise, ou de litière, portée par des hommes ou par des animaux et dont les personnes importantes se servent, dans une grande partie de l Asie, pour se faire transporter d’un lieu à un autre. Présent en Inde et en… …   Wikipédia en Français

  • PALANQUIN — s. m. Sorte de chaise, de litière, que des hommes portent sur leurs épaules, et dont les personnes considérables se servent, dans l Inde et à la Chine, pour se faire transporter d un lieu à un autre. Se faire porter dans un palanquin. Un riche… …   Dictionnaire de l'Academie Francaise, 7eme edition (1835)

Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
… Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»