Перевод: с латинского на все языки

со всех языков на латинский

libare

  • 1 libare

    возливать, приносить в жертву (1. 7 C. 1, 11).

    Латинско-русский словарь к источникам римского права > libare

  • 2 libo

    [st1]1 [-] lībo, āre, āvi, ātum: - tr. -    - cf. gr. λείϐω. --- λοιϐή, ῆς: libation. a - enlever une parcelle d'un objet, détacher de.    - ex variis ingeniis excellentissima quaeque libare, Cic. Inv. 2, 4: détacher de la variété des talents ce qu'ils ont de meilleur. --- cf. Cic. Tusc. 5, 82; de Or. 1, 159.    - a natura deorum libatos animos habemus, Cic. Div. 1, 110: nous avons des âmes qui sont détachées de la divinité.    - nil libatum de toto corpore, Lucr. 3, 213: rien ne s'est détaché de l'ensemble du corps.    - terra libatur, Lucr. 5, 260: la terre perd qqch d'elle-même.    - libatis viribus, Liv. 21, 29, 6: les forces étant entamées. b - goûter à qqch, manger ou boire un peu de.    - libato jocinere, Liv. 25, 16, 3: après avoir mangé un peu du foie.    - libare cibos, Ov. A. 1, 4, 34: goûter à des mets.    - libare vinum, Varr. L. 6, 21: goûter au vin.    - apes omnia libant, Lucr. 3, 11: les abeilles goûtent à tout.    - fig. libare artes, Tac. D. 31: goûter aux sciences. c - effleurer.    - libare cibos digitis, Ov. A. A. 1, 577: toucher légèrement les mets de ses doigts. --- cf. Ov. M. 10, 653.    - libare oscula natae, Virg. En. 1, 256: effleurer les lèvres de sa fille d'un baiser.    - libare altaria pateris, Virg. En. 12, 174: arroser les autels du vin des patères [dans un sacrifice]. d - verser, répandre en l'honneur d'un dieu.    - in mensam honorem laticum libare, Virg. En. 1, 736: verser sur la table la liqueur en l'honneur des dieux, faire la libation aux dieux.    - libare alicui, Virg. G. 4, 381: faire des libations à un dieu.    - abl. abs. du part. n. libato, Virg. En. 1, 737: la libation faite.    - poét. libare rorem in tempora nati, Val. Fl. 4, 17: verser de la rosée sur le front de son fils. g - offrir en libation aux dieux, consacrer.    - libare certas bacas publice, Cic. Leg. 2, 19: employer certains fruits dans les libations officielles.    - diis dapes libare, Liv. 39, 43, 4: offrir des mets en libation aux dieux. --- cf. Tib. 1, 11, 21; Ov. M. 8, 274.    - avec abl. lacte, vino libare, Plin.: faire des libations avec du lait, avec du vin.    - fig. Celso lacrimas adempto libare, Ov. P. 1, 9, 41: verser des larmes en offrande à Celsus ravi par la mort.    - libare carmen recentibus aris, Prop. 4, 6, 8: offrir un chant à l'autel nouvellement construit. [st1]2 [-] Lĭbo, ōnis, m.: Libon (surnom de la gens Marcia et de la gens Scribonia).    - Cic. Att. 12, 5, 3; id. Brut. 23, 89; id. de Or. 2, 65, 263; id. Ac. 1, 1, 3; Hor. Ep. 1, 19, 8.    - Lĭbōnĭānus, a, um: de Libon.
    * * *
    [st1]1 [-] lībo, āre, āvi, ātum: - tr. -    - cf. gr. λείϐω. --- λοιϐή, ῆς: libation. a - enlever une parcelle d'un objet, détacher de.    - ex variis ingeniis excellentissima quaeque libare, Cic. Inv. 2, 4: détacher de la variété des talents ce qu'ils ont de meilleur. --- cf. Cic. Tusc. 5, 82; de Or. 1, 159.    - a natura deorum libatos animos habemus, Cic. Div. 1, 110: nous avons des âmes qui sont détachées de la divinité.    - nil libatum de toto corpore, Lucr. 3, 213: rien ne s'est détaché de l'ensemble du corps.    - terra libatur, Lucr. 5, 260: la terre perd qqch d'elle-même.    - libatis viribus, Liv. 21, 29, 6: les forces étant entamées. b - goûter à qqch, manger ou boire un peu de.    - libato jocinere, Liv. 25, 16, 3: après avoir mangé un peu du foie.    - libare cibos, Ov. A. 1, 4, 34: goûter à des mets.    - libare vinum, Varr. L. 6, 21: goûter au vin.    - apes omnia libant, Lucr. 3, 11: les abeilles goûtent à tout.    - fig. libare artes, Tac. D. 31: goûter aux sciences. c - effleurer.    - libare cibos digitis, Ov. A. A. 1, 577: toucher légèrement les mets de ses doigts. --- cf. Ov. M. 10, 653.    - libare oscula natae, Virg. En. 1, 256: effleurer les lèvres de sa fille d'un baiser.    - libare altaria pateris, Virg. En. 12, 174: arroser les autels du vin des patères [dans un sacrifice]. d - verser, répandre en l'honneur d'un dieu.    - in mensam honorem laticum libare, Virg. En. 1, 736: verser sur la table la liqueur en l'honneur des dieux, faire la libation aux dieux.    - libare alicui, Virg. G. 4, 381: faire des libations à un dieu.    - abl. abs. du part. n. libato, Virg. En. 1, 737: la libation faite.    - poét. libare rorem in tempora nati, Val. Fl. 4, 17: verser de la rosée sur le front de son fils. g - offrir en libation aux dieux, consacrer.    - libare certas bacas publice, Cic. Leg. 2, 19: employer certains fruits dans les libations officielles.    - diis dapes libare, Liv. 39, 43, 4: offrir des mets en libation aux dieux. --- cf. Tib. 1, 11, 21; Ov. M. 8, 274.    - avec abl. lacte, vino libare, Plin.: faire des libations avec du lait, avec du vin.    - fig. Celso lacrimas adempto libare, Ov. P. 1, 9, 41: verser des larmes en offrande à Celsus ravi par la mort.    - libare carmen recentibus aris, Prop. 4, 6, 8: offrir un chant à l'autel nouvellement construit. [st1]2 [-] Lĭbo, ōnis, m.: Libon (surnom de la gens Marcia et de la gens Scribonia).    - Cic. Att. 12, 5, 3; id. Brut. 23, 89; id. de Or. 2, 65, 263; id. Ac. 1, 1, 3; Hor. Ep. 1, 19, 8.    - Lĭbōnĭānus, a, um: de Libon.
    * * *
        Libo, libas, libare. Virgil. Gouster tant soit peu de quelque liqueur, et mouiller seulement ses levres.
    \
        Cibum libare digitis. Ouid. Toucher tant soit peu.
    \
        Libata gustu potio. Tacit. De laquelle on a gousté et tasté, ou essayé, Bruvage dont on a faict l'essay.
    \
        Oscula libauit natae. Virgil. La baisa.
    \
        Libare. Virgil. Offrir à Dieu, Sacrifier.
    \
        Libare. Cic. Recueillir et extraire ce qui semble le meilleur en lisant les autheurs.

    Dictionarium latinogallicum > libo

  • 3 Libo

    1.
    lībo, āvi, ātum, 1, v. a. [root lib-, leibô, loibê; cf. Līber, delibutus, etc.], to take a little from any thing.
    I.
    Lit.
    A.
    In gen.:

    libare gramina dentibus,

    to crop, Calp. Ecl. 5, 51.—
    B.
    In partic.
    1.
    To take a taste of a thing, to taste:

    jecur,

    Liv. 25, 16:

    pocula Bacchi,

    Verg. A. 3, 354:

    flumina libant Summa leves,

    to sip, id. G. 4, 54.—
    b.
    Poet., to touch a thing:

    cibos digitis,

    Ov. A. A. 1, 577:

    summam celeri pede libat harenam,

    id. M. 10, 653:

    cellulae limen,

    Petr. 136:

    oscula alicujus,

    to kiss, Verg. A. 1, 256.—
    2.
    To pour out in honor of a deity, to make a libation of any thing:

    duo rite mero libans carchesia Baccho,

    Verg. A. 5, 77:

    carchesia patri,

    Val. Fl. 5, 274:

    Oceano libemus,

    Verg. G. 4, 381:

    in mensam laticum libavit honorem,

    id. A. 1, 740:

    pateris altaria libant,

    sprinkle, id. ib. 12, 174:

    sepulcrum mei Tlepolemi tuo luminum cruore libabo,

    App. M. 8, p. 206 fin.
    b.
    To pour out or forth:

    rorem in tempora nati,

    Val. Fl. 4, 15.—
    3.
    To pour out as an offering, to offer, dedicate, consecrate:

    certasque fruges certasque bacas sacerdotes publice libanto,

    Cic. Leg. 2, 8, 19:

    diis dapes,

    Liv. 39, 43:

    uvam,

    Tib. 1, 11, 21:

    frugem Cereri,

    Ov. M. 8, 274:

    noluit bibere, sed libavit eam (aquam) Domino,

    Vulg. 2 Reg. 23, 16. — Absol., to offer libations:

    libant diis alienis,

    Vulg. Jer. 7, 18:

    Domino,

    id. 2 Reg. 23, 16:

    cum solemni die Jovi libaretur,

    Gell. 12, 8, 2.—So poet.:

    carmen aris,

    Prop. 4 (5), 6, 8:

    Celso lacrimas libamus adempto,

    Ov. P. 1, 9, 41.—
    4.
    To lessen, diminish, impair by taking away:

    ergo terra tibi libatur et aucta recrescit,

    Lucr. 5, 260; id. 5, 568:

    virginitatem,

    Ov. H. 2, 115:

    vires,

    Liv. 21, 29.—
    II.
    Trop., to take out, cull, extract from any thing (rare but class.):

    ex variis ingeniis excellentissima quaeque libavimus,

    Cic. Inv. 2, 2, 4; cf. id. Tusc. 5, 29, 82:

    qui tuo nomini velis ex aliorum laboribus libare laudem,

    Auct. Her. 4, 3, 5:

    libandus est etiam ex omni genere urbanitatis facetiarum quidem lepos,

    Cic. de Or. 1, 34, 159:

    a qua (natura deorum) haustos animos et libatos habemus,

    id. Div. 1, 49, 110:

    unde (i. e. ex divinitate) omnes animos haustos, aut acceptos, aut libatos haberemus,

    id. ib. 2, 11, 26: neque ea, ut sua, possedisse, sed ut aliena libāsse. id. de Or. 1, 50, 218.—
    B.
    To learn something of, acquire superficially:

    sed eum (informamus) qui quasdam artes haurire, omnes libare debet,

    Tac. Dial. 31 fin.
    2.
    Lĭbo, ōnis, m., a Roman surname in the gens Marcia and Scribonia, Cic. Att. 12, 5, 3; id. Brut. 23, 89; id. de Or. 2, 65, 263; id. Ac. 1, 1, 3; Hor. Ep. 1, 19, 8.

    Lewis & Short latin dictionary > Libo

  • 4 libo

    1.
    lībo, āvi, ātum, 1, v. a. [root lib-, leibô, loibê; cf. Līber, delibutus, etc.], to take a little from any thing.
    I.
    Lit.
    A.
    In gen.:

    libare gramina dentibus,

    to crop, Calp. Ecl. 5, 51.—
    B.
    In partic.
    1.
    To take a taste of a thing, to taste:

    jecur,

    Liv. 25, 16:

    pocula Bacchi,

    Verg. A. 3, 354:

    flumina libant Summa leves,

    to sip, id. G. 4, 54.—
    b.
    Poet., to touch a thing:

    cibos digitis,

    Ov. A. A. 1, 577:

    summam celeri pede libat harenam,

    id. M. 10, 653:

    cellulae limen,

    Petr. 136:

    oscula alicujus,

    to kiss, Verg. A. 1, 256.—
    2.
    To pour out in honor of a deity, to make a libation of any thing:

    duo rite mero libans carchesia Baccho,

    Verg. A. 5, 77:

    carchesia patri,

    Val. Fl. 5, 274:

    Oceano libemus,

    Verg. G. 4, 381:

    in mensam laticum libavit honorem,

    id. A. 1, 740:

    pateris altaria libant,

    sprinkle, id. ib. 12, 174:

    sepulcrum mei Tlepolemi tuo luminum cruore libabo,

    App. M. 8, p. 206 fin.
    b.
    To pour out or forth:

    rorem in tempora nati,

    Val. Fl. 4, 15.—
    3.
    To pour out as an offering, to offer, dedicate, consecrate:

    certasque fruges certasque bacas sacerdotes publice libanto,

    Cic. Leg. 2, 8, 19:

    diis dapes,

    Liv. 39, 43:

    uvam,

    Tib. 1, 11, 21:

    frugem Cereri,

    Ov. M. 8, 274:

    noluit bibere, sed libavit eam (aquam) Domino,

    Vulg. 2 Reg. 23, 16. — Absol., to offer libations:

    libant diis alienis,

    Vulg. Jer. 7, 18:

    Domino,

    id. 2 Reg. 23, 16:

    cum solemni die Jovi libaretur,

    Gell. 12, 8, 2.—So poet.:

    carmen aris,

    Prop. 4 (5), 6, 8:

    Celso lacrimas libamus adempto,

    Ov. P. 1, 9, 41.—
    4.
    To lessen, diminish, impair by taking away:

    ergo terra tibi libatur et aucta recrescit,

    Lucr. 5, 260; id. 5, 568:

    virginitatem,

    Ov. H. 2, 115:

    vires,

    Liv. 21, 29.—
    II.
    Trop., to take out, cull, extract from any thing (rare but class.):

    ex variis ingeniis excellentissima quaeque libavimus,

    Cic. Inv. 2, 2, 4; cf. id. Tusc. 5, 29, 82:

    qui tuo nomini velis ex aliorum laboribus libare laudem,

    Auct. Her. 4, 3, 5:

    libandus est etiam ex omni genere urbanitatis facetiarum quidem lepos,

    Cic. de Or. 1, 34, 159:

    a qua (natura deorum) haustos animos et libatos habemus,

    id. Div. 1, 49, 110:

    unde (i. e. ex divinitate) omnes animos haustos, aut acceptos, aut libatos haberemus,

    id. ib. 2, 11, 26: neque ea, ut sua, possedisse, sed ut aliena libāsse. id. de Or. 1, 50, 218.—
    B.
    To learn something of, acquire superficially:

    sed eum (informamus) qui quasdam artes haurire, omnes libare debet,

    Tac. Dial. 31 fin.
    2.
    Lĭbo, ōnis, m., a Roman surname in the gens Marcia and Scribonia, Cic. Att. 12, 5, 3; id. Brut. 23, 89; id. de Or. 2, 65, 263; id. Ac. 1, 1, 3; Hor. Ep. 1, 19, 8.

    Lewis & Short latin dictionary > libo

  • 5 libo

    lībo, āvī, ātum, āre (λείβω), I) ein wenig von einer Sache wegnehmen, A) im allg.: libare gramina dentibus, abrupfen, Calp. ecl. 5, 51. – übtr., entnehmen, entlehnen, libas ex omnibus, Cic.: a natura deorum libatos animos habemus, unsere Seelen sind aus dem Wesen Gottes, Cic.: sit boni oratoris multa etiam legendo percucurrisse, neque ea ut sua possedisse, sed ut aliena libasse, Cic. – B) insbes.: 1) von etw. kosten, genießen, cibos, Ov.: amnem, Verg.: iecur, Liv.: dapes, naschen von usw., Verg.: quantum ex istis epulis libatis? Sen.: hoc die solitum vinum novum libari et degustari medicamenti causā, Varro LL. 6, 21. – übtr., neque enim sapientem informamus, sed eum, qui quasdam artes haurire, omnes libare debet, der nur einige Wissenschaften in sich aufnehmen, von allen aber einen Vorgeschmack haben soll, Tac. dial. 31: si quid ex his studiis olim fortasse libassem, Sulp. Sev. vit. Mart. praef. § 5. – dah. a) berühren, cibos digitis, Ov.: oscula natae, küssen, Verg. – b) durch Ausgießen beim Opfern benetzen, altaria pateris, Verg. Aen. 12, 147: sepulcrum mei Tlepolemi tuo luminum cruore libabo, Apul. met. 8, 12. – 2) von etw. ausgießen zu Ehren eines Gottes, honorem laticum (d.i. Wein) in mensam, Verg.: carchesia Baccho, Verg.: nunc pateras libate Iovi, Verg.: poet., übh. ausgießen, hingießen, rorem in tempora nati. Val. Flacc. 4, 17. – 3) übh. einem Gotte etw., bes. als das Erste in seiner Art, opfern, weihen, a) eig.: certas fruges certasque bacas publice, Cic.: uvam, Tibull.: diis dapes, Liv.: solemni die epulum Iovi, Gell.: frugem Cereri, Ov.: tura dis, Ov.: m. folg. Abl., lacte, vino, Plin.: abs., Oceano libemus, Verg. georg. 4, 381. – b) übtr., opfern, weihen, widmen, Celso lacrimas, Ov.: carmina aris, Prop. – II) prägn., vermindern, nil de corpore, Lucr.: vires, Liv.: virginitatem, verletzen, Ov.

    lateinisch-deutsches > libo

  • 6 libo

    lībo, āvī, ātum, āre (λείβω), I) ein wenig von einer Sache wegnehmen, A) im allg.: libare gramina dentibus, abrupfen, Calp. ecl. 5, 51. – übtr., entnehmen, entlehnen, libas ex omnibus, Cic.: a natura deorum libatos animos habemus, unsere Seelen sind aus dem Wesen Gottes, Cic.: sit boni oratoris multa etiam legendo percucurrisse, neque ea ut sua possedisse, sed ut aliena libasse, Cic. – B) insbes.: 1) von etw. kosten, genießen, cibos, Ov.: amnem, Verg.: iecur, Liv.: dapes, naschen von usw., Verg.: quantum ex istis epulis libatis? Sen.: hoc die solitum vinum novum libari et degustari medicamenti causā, Varro LL. 6, 21. – übtr., neque enim sapientem informamus, sed eum, qui quasdam artes haurire, omnes libare debet, der nur einige Wissenschaften in sich aufnehmen, von allen aber einen Vorgeschmack haben soll, Tac. dial. 31: si quid ex his studiis olim fortasse libassem, Sulp. Sev. vit. Mart. praef. § 5. – dah. a) berühren, cibos digitis, Ov.: oscula natae, küssen, Verg. – b) durch Ausgießen beim Opfern benetzen, altaria pateris, Verg. Aen. 12, 147: sepulcrum mei Tlepolemi tuo luminum cruore libabo, Apul. met. 8, 12. – 2) von etw. ausgießen zu Ehren eines Gottes, honorem laticum (d.i. Wein) in mensam, Verg.: carchesia Baccho, Verg.: nunc pateras libate Iovi, Verg.: poet., übh. ausgießen, hingießen, rorem in tempora
    ————
    nati. Val. Flacc. 4, 17. – 3) übh. einem Gotte etw., bes. als das Erste in seiner Art, opfern, weihen, a) eig.: certas fruges certasque bacas publice, Cic.: uvam, Tibull.: diis dapes, Liv.: solemni die epulum Iovi, Gell.: frugem Cereri, Ov.: tura dis, Ov.: m. folg. Abl., lacte, vino, Plin.: abs., Oceano libemus, Verg. georg. 4, 381. – b) übtr., opfern, weihen, widmen, Celso lacrimas, Ov.: carmina aris, Prop. – II) prägn., vermindern, nil de corpore, Lucr.: vires, Liv.: virginitatem, verletzen, Ov.

    Ausführliches Lateinisch-deutsches Handwörterbuch > libo

  • 7 daps

    daps, dapis, f. (vgl. δάπτω, δαπάνη, δαψιλής, ahd. zebar, Opfertier, nhd. Ungeziefer, eigentl. »unreines, nicht zum Opfern geeignetes Tier«), die Speise als Mahl, der Schmaus, a) als t. t. der Religionsspr., der Festschmaus zu religiösem Zwecke, der Opferschmaus, α) Sing.: dapem pro bubus piro florente facito, Cato: sacrum Herculi adhibitis ad ministerium dapemque Potitiis ac Pinariis factum, Liv.: ergo obligatam redde lovi dapem, Hor. – β) Plur.: Saliaribus (prächtigen) ornare pulvinar deorum dapibus, Hor.: dapes et tristia dona libare cineri (Hectoris), Verg. – b) übtr., übh. die Speise als Gegenstand des Schmauses, der Schmaus, das Mahl, α) Sing.: amor dapis, Hor.: ad usum nefariae dapis, Val. Max.: humanā dape (mit Menschenfleisch) pascere equas, Ov.: v. tierischer Nahrung, sed tacitus pasci si posset corvus, haberet plus dapis et rixae multo minus invidiaeque, Hor. ep. 1, 17, 50 sq. – β) Plur.: dapes inemptae (ein ungekauftes = selbsterzeugtes), Hor.: dapes largae, Val. Max.: dapes opimae, Verg.: exstructae dapibus mensae, Ov.: onerare mensas dapibus, Verg.: dapibus epulari opimis, Verg.: humanorum corporum dapibus uti (Menschenfleisch essen), Val. Max.: ictae (fulmine) dapes mensaque disiecta est, Tac. – v. einem ärmlichen Mahle, veniam dapibus orant, Ov. met. 6, 684. – meton., dapes humanae, Menschenkot, Plin. 17, 51. – / Nbf. dapis, is, f., Iuvenc. beim Auct. de gener. nomin. p. 78, 3 ed. Haupt. – Nom. daps ist veraltet (s. Paul. ex Fest. 68, 3); Dat. Sing. dapi steht Cato r. r. 132, 1; aber Genet. Plur. dapum ohne Beleg im Frgm. Bob. de nom. 562, 10.

    lateinisch-deutsches > daps

  • 8 laus [1]

    1. laus, laudis, f., das Lob, die Anerkennung, Achtung, die der Verdienstvolle genießt, der Ruhm, die Verherrlichung (Ggstz. vituperatio, maledictum [üble Nachrede], reprehensio, crimen, culpa), Plur. laudes, Lob, Lobsprüche, Lobeserhebungen, Lobreden, Loblieder (Ggstz. vituperationes), I) eig. u. meton.: A) eig.: bellica laus, bellicae laudes, Cic.: blandae laudes magistri, Verg.: laus debita, Quint.: falsa, Cic.: imperatoria, Cic.: inanis et infructuosa, Tac. dial.: insignis, Quint.: insolita, Quint.: iucunda, Cic.: maior, Quint.: maxima, Cic.: laudes maximae, Cic.: laus modica, Quint.: nascens, Cic.: laus Pompeiana, Verherrlichung des Pompejus, Cic.: popularis, Quint.: praecipua, Nep.: pulcherrima, Quint.: laus solida, Val. Max.: laus summa, Quint.: laudes summae, Cic.: laus vera, Ter. u. Quint.: laudes funebres, Liv.: laudes meritae, Liv.: laudes verae, Cic. – abundans bellicis laudibus, Cic.: laudis avidus, Cic. u. Sall.: laudis cupidus, Cic.: lande dignus, Cic. u. Hor.: laudibus indignus, Hieron. – m. subj. Genet., laus doctorum, vulgi, Quint. – m. obj. Genet., laus Pompei, Quint.: iuris periti viri, militaris viri, Quint.: continentiae, Cic.: eloquentiae, Quint.: ingenii, Quint.: legum, Quint.: rei militaris, Nep.: virtutis, Quint.: liberatarum Thebarum, Nep.: patriae in libertatem vindicandae, Cic.: dicendi, Cic.: venandi et equitandi, Cic. – omnes tui ad laudem impetus, Cic. – te praepropera festinatio abducet a tantis laudibus, Cic.: cum et illi cives optimi sint et ego ab ista laude non absim, und auch mir dieser Ruhm nicht abgesprochen werden dürfte, Cic.: cum aliquantum ex provincia atque ex imperio laudis accesserit, Cic.: laudem patriae in libertatem vindicandae adamasse, Cic.: adhortari alqm ad certam laudem (Ggstz. a dimicatione deterrere), Cic.: adipisci laudem, Cic., in Sempronio (in der Sache des S.) maximam ab omnibus laudem, Cic.: afferre alci tantam laudem, Verg.: ceterorum laudibus obscuritatem afferre (v. jmds. Taten), Cic.: laude affici, Lob ernten, Cic.: affingere alci falsam laudem, Cic.: agere laudes, Naev. fr.: agere alci laudes gratesque, Plaut., laudes gratiasque, Liv. u. Eutr.: agnoscere Augusti laudes, darin des Au. Lob erkennen, Hor.: asciscendae laudis causā, Cic.: ascribere alqm socium alcis laudibus, Cic.: assequi (erreichen) alcis laudes (Ggstz. exsuperare), Liv.: tua laus pariter cum re publica cecĭdit (ist dahingesunken), Cic.: canere laudem victorum, Phaedr., laudes regum, Curt.: canere suas et imperatoris laudes (v. Soldaten beim Triumph), Liv.: canere ad tibiam clarorum virorum laudes, Cic., laudes heroum ac deorom ad citharam, Quint.: capere (ernten) ex hac una re maximam laudem, Cic. (u. so quantam et quam veram laudem capiet Parmeno! Ter.): loquendi laude carere, Cic.: lande suā non carere (v. einer Sache), Quint.: celebrare alcis laudes, Cic.: celebrare alqd laudibus, Lact., alqd super omnia laudibus, aliquid miris laudibus, Plin.: quantis laudibus suum erum collaudavit, Plaut.: colligere undique omnium laudem, Cic.: communicare bellicas laudes cum multis, vielen einen Anteil am Kriegsruhm zugestehen, Cic.: concedere alci summam dicendi laudem, Cic.: conferre laudem in medium, alle an dem eigenen Ruhm teilnehmen lassen (Ggstz. laudem ex communi ad se trahere), Liv.: consequi laudem, s. cōn-sequorno. II, 2, a, α (Bd. I. S. 1517): cumulare alqm omni laude, Cic., alqm certatim laude, Plin. ep., alqm apud alqm tantis laudibus, Plin. ep.: dare alqd alci laudi, Cic., non laudi, sed vitio, Cic. (u. so si Fabio laudi datum esset, quod [daß er] pingeret, Cic.): debere alci laudem illam, Cic.: deesse alcis laudibus, sich jmds. Belobung entziehen, Cic.: delectari hāc laude dicendi (v. den Athenern), Cic.: non de laude alcis delibare quicquam, Cic.: deterrere alqm a laude, von der Bahn des Ruhmes zurückschrecken, Plin. pan.: vera laus detrahitur (wird geschmälert) alci oratione alcis, Cic.: alci dicere laudes, jmdm. lobsingen, jmds. Lob anstimmen, Ov.: dicere (besingen) laudes alcis, Verg. (vgl. quid prius dicam solitis Parentis laudibus, Hor.): dicere laudes de Caesare, Gell.: ista omnia numquam in culpam, sed in laudem dicuntur, Gell.: o Cn. Pompei sic late longeque diffusa laus, ut etc., Cic.: dolere alienā laude, Cic.: eam laudem hic ducit maximam, das hält er für das gr. L., Ter.: tu nunc id tibi laudi ducis, quod tum fecisti inopiā? Ter.: laudi ducitur (es gereicht zum L.) adulescentulis quam plurimos habuisse amatores, Nep.: efferre alqm laudibus u. summis laudibus ad caelum, Cic.: ferre alqm laudibus in caelum, Nep.: ferre alqd laudibus u. maximis laudibus, Cic., alqm summis laudibus, Nep.: eripere huius generis laudem iam languenti Graeciae et transferre in hanc urbem, Cic.: brevitas laus est interdum in aliqua parte dicendi, Cic.: est ea laus eloquentiae certe maxima, Cic.: principibus placuisse viris non ultima (geringste) laus est, Hor.: quos (pueros) laus formandos est tibi magna datos, Ov.: at illa laus est, magno in genere et in divitiis liberos hominem educare, Plaut.: id facere laus est quod decet, non quod licet, Sen. poët.: laudis est purum tenuisse ferrum, Sen. poët.: apud Graecos in summa laude esse, in hohen Ehren stehen (v. Pers.), Nep.: magnis in laudibus totā fere fuit Graeciā victorem Olympiae citari, wurde es für eine hohe Ehre gehalten, Nep.: haec in Graecia magnae laudi erant, Nep.: ut sempiternae laudi tibi sit iste tribunatus, Cic.: ut coniunctionem amicitiamque nostram utrique: nostrûm laudi sperem fore, Cic.: cum populo Romano et in laude et in gratia esse, bei dem röm. V. Ruhm und Gunst erlangen, Cic.: excellere eodem in genere laudis, Cic., omni genere laudis, Cic.: excipere (ernten) laudem ex eo, quod (daß) etc., Cic.: laudes alcis od. alcis rei exsequi, sich über jmds. L. verbreiten, Liv. fr. u. Plin.: exsuperare alcis laudes (Ggstz. assequi), Liv.: bellicas laudes extenuare verbis easque detrahere ducibus, Cic.: extollere alqm in caelum suis laudibus, Cic.: laudi facere modum, seinem Ehrgeize ein Ziel setzen, Curt.: favere alcis laudi, alcis nascenti laudi, Cic.: faveo quoque laudibus istis, dein Lob ist mir selbst erfreulich, Ov.: ferre alqm laudibus in od. ad caelum, Cic. u. Liv.: ferre alqm od. alqd laudibus, Cic. u. Liv., alqm laudibus miris, Apul., alqm summis laudibus, Nep., alqm tantis laudibus, ut etc., Tac., alqd magnis laudibus, Plin.: ferri praecipuā laude (v. Pers.), Nep.: ferre carmine laudes Herculeas et facta, in Lobliedern die Taten des Herkules preisen, Verg.: florere laudibus, Cic. u. Lucr.: qua in familia laus aliqua forte floruerit, Cic.: brevitas in universa eloquentia laudem non habet, Cic.: quorum neuter summi oratoris habuit laudem, Cic.: Macrochir praecipuam habet laudem amplissimae pulcherrimaeque corporis formae, Nep.: quod omnes laudes habet, id est optimum, Cic.: laudem de me nullus adulter habet, kein Buhler hat noch Ruhm sich geholt an mir, Ov.: cotidianae assiduaeque laudes (Lobreden) ab alqo de nobis habentur, Cic.: alci laudes gratiasque habere maximas, Plaut.: eodem e fonte se hausturum intellegit laudes suas, e quo sit aspersus, Cic.: suo maledicto laudem alcis illustrare, Cic.: imminuere alcis laudem, Cic.: alci tantum impertire laudis, quantum forti viro et sapienti homini debetur, Cic.: implere populares meritis laudibus, unter den Landsleuten das verdiente Lob verbreiten, Liv.: incumbere toto pectore ad laudem, Cic.: invidere laudi alcis, Cic.: ipse meritus est, ut laudetur laudibus, Plaut.: laudemus igitur prius legem ipsam veris et propriis generis sui laudibus, Cic.: libare suo nomini ex aliorum laboribus laudem, Cornif. rhet.: minuere laudem alcis, Cic. u. Liv.: etiam in vulneris dolore cum laude mori, Cic.: obterere invidiā laudem virtutis, Nep.: obteritur laus imperatoria criminibus avaritiae, Cic.: obtrectare alcis laudibus, Liv.: maledicto (üble Nachrede) quidem idcirco nihil in hisce rebus loci est, quod omnia laus occupavit, Cic.: onerare alqm multis laudibus, Phaedr., alqm eximiis laudibus, Liv.: alqm laudibus haud immeritis, Cic.: ornare alqm non solum suis laudibus, sed etiam alienis, Cic.: ornare alqm veris laudibus, Cic.: ornare res alcis divinis laudibus, Cic.: sibi parĕre maximam laudem ex illa accusatione nobili et gloriosa, Cic.: alcis laus perfertur ad nos nec obscuro nec vario sermone, sed et clarissimā et unā omnium voce, Cic.: petere laudes fucosas, Porcius poët. bei Suet.: quae est ista laus, quae possit e macello peti, Cic.: neque ego hoc in tua laude pono, rechne ich dir als Lob an, Cic.: ipsum Latine loqui est illud quidem in magna laude ponendum, Cic.: praedicare alqd miris laudibus, Plin.: praeripere aliis eam laudem, Cic.: alci praeripere desponsam iam et destinatam laudem, Cic.: dicendi non ita multum laude processisse, Cic.: quaeritur in re domestica continentiae laus, in publica dignitatis, Cic.: referre (erneuern) veterem Valeriae gentis in liberanda patria laudem, Cic.: scribere laudem victori cuidam pyctae, ein Lobgedicht schreiben, Phaedr.: scribere de Alexandri laudibus, Gell.: servire in eo magis suae quam vestrae laudi existimationique, Cic.: alqm aliqua ex parte in societatem laudum suarum venire pati, teilnehmen lassen an usw., Cic.: suffragari alcis laudi et in senatu et ceteris rebus, Cic.: subvenire alcis laudi, Cic.: omnes suas laudes transfundere ad alqm (Ggstz. exhaurire aliquam partem ex alcis laudibus), Cic.: tribuere alci laudem suam, Cic., alci rei summam laudem, Cic.: laudem ex communi ad se trahere (Ggstz. laudem conferre in medium), Liv.: venari laudem modestiae in ea re, Cic.: viget apud eos venandi et equitandi laus, Cic.: laudem eorum iam prope senescentem ab oblivione hominum atque a silentio vindicare, Cic.: vivere in laude, fort u. fort nichts als Lob ernten, Cic.

    B) meton.: a) die löbliche Handlung od. Tat, das Verdienst, die ruhmvolle Wirksamkeit, laus Thesea, Ov.: hae tantae summis in rebus laudes. so r. W., Cic.: aberat tertia laus, Cic.: cuius laudis ut memoria maneret, Nep.: sunt hic etiam sua praemia laudi, Verg. – b) Plur. laudes = löbliche, rühmliche Eigenschaften, Vorzüge, conferre se alcis laudibus, Phaedr. 4, 24 (23), 4: quarum laudum gloriam adamaris, quibus artibus eae laudes comparantur, in iis esse laborandum, Cic. ep. 2, 4, 2: Ggstz., est enim (signum Corinthium) nudum nec aut vitia, si qua sunt, celat aut laudes parum ostentat, Plin. ep. 3, 6, 2: quorum operum et laudes et culpae (Mängel, Gebrechen) aeternae solent permanere, Vitr. 3, 1, 4.

    II) übtr., der Wert einer Sache, coccum in laude est, Plin.: Cois amphoris laus maxima, Plin.: Creticae cotes diu maximam laudem habuere, Plin. – / Genet. Plur. gew. laudum; doch auch laudium, wie Cic. Phil. 2, 28 cod. Vat. Sidon. carm. 23, 31. Itin. Alex. 53 (119).

    lateinisch-deutsches > laus [1]

  • 9 libamen

    lībāmen, inis, n. (libo), I) was beim Opfern den Göttern zu Ehren ausgegossen, ausgestreut od. geopfert wird, der Opferguß, das Opfer, Ov. fast. 3, 733. Val. Flacc. 1, 204: libamina prima, von den abgeschnittenen u. ins Feuer geworfenen Haaren, Verg. Aen. 6, 246: praedae libamina, die Erstlinge der Beute, Sil. 15, 264: libare alci libamina, Vulg. Ierem. 19, 13; 32, 29 u.a.: relinquat sacrificium et libamen Speise- u. Trankopfer) domino deo vestro, Vulg. Ioël 2, 14: übtr., v. dem, was beim Verbrennen einer Leiche mit in den Scheiterhaufen geworfen wird, Stat. Theb. 6, 224. – bildl., tu nova servatae carpes libamina famae, du wirst meiner Ehre zuerst Abbruch tun, Ov. her. 4, 27. – II) = libum (w. s.), Porphyr. Hor. ep. 1, 10, 10.

    lateinisch-deutsches > libamen

  • 10 virginitas

    virginitās, ātis, f. (virgo), I) die Jungfrauschaft, der Jungfrauenstand, perpetua, v. der Vestalin, Liv.: virginitatem laedere, Cic., eripere, Verg., rapere, Ov., libare, Ov. – II) meton., die Jungfrauen, adulta virg., Amm. 31, 8. § 8.

    lateinisch-deutsches > virginitas

  • 11 arena

    ărēna (hărēna), ae, f. [st1]1 [-] sable.    - arenam emere, Cic. Agr. 2, 71: acheter un terrain sablonneux.    - harena nigra, Virg. G. 4, 292: limon.    - harenae semina mandare, Ov. H. 5, 115: semer sur le sable, perdre son temps.    - bibula arena, Virg. G. 1, 114: le sable qui absorbe l'eau.    - arenae carae, Ov. M. 11, 88: les sables précieux (les sables d'or du Pactole).    - harena urens, Sen. Q. N. 2, 30, 1: la lave. [st1]2 [-] terrain sablonneux; désert de sable.    - Libycae arenae, Ov. M. 4, 617: les sables de Libye. [st1]3 [-] rivage de la mer, plage.    - hospitium arenae, Virg. En. 1, 540: l'hospitalité du rivage. [st1]4 [-] arène (partie sablée de l’amphithéâtre); amphithéâtre, théâtre; jeux, combat, théâtre.    - Cic. Tusc. 2, 46; Suet. Tib. 72; [fig.] Plin. Ep. 6, 12, 2.    - arenae devotus, Suet. Calig. 30: passionné pour les combats du cirque.    - operas arenae promittere, Tac. An. 14, 14: s'engager pour les combats.    - civilis belli arena, Flor. 4, 2, 18: théâtre de la guerre civile.    - cum juris idem contingat harenae, Juv. 6, 217: quand ces messieurs de l'arène jouissent du même droit.
    * * *
    ărēna (hărēna), ae, f. [st1]1 [-] sable.    - arenam emere, Cic. Agr. 2, 71: acheter un terrain sablonneux.    - harena nigra, Virg. G. 4, 292: limon.    - harenae semina mandare, Ov. H. 5, 115: semer sur le sable, perdre son temps.    - bibula arena, Virg. G. 1, 114: le sable qui absorbe l'eau.    - arenae carae, Ov. M. 11, 88: les sables précieux (les sables d'or du Pactole).    - harena urens, Sen. Q. N. 2, 30, 1: la lave. [st1]2 [-] terrain sablonneux; désert de sable.    - Libycae arenae, Ov. M. 4, 617: les sables de Libye. [st1]3 [-] rivage de la mer, plage.    - hospitium arenae, Virg. En. 1, 540: l'hospitalité du rivage. [st1]4 [-] arène (partie sablée de l’amphithéâtre); amphithéâtre, théâtre; jeux, combat, théâtre.    - Cic. Tusc. 2, 46; Suet. Tib. 72; [fig.] Plin. Ep. 6, 12, 2.    - arenae devotus, Suet. Calig. 30: passionné pour les combats du cirque.    - operas arenae promittere, Tac. An. 14, 14: s'engager pour les combats.    - civilis belli arena, Flor. 4, 2, 18: théâtre de la guerre civile.    - cum juris idem contingat harenae, Juv. 6, 217: quand ces messieurs de l'arène jouissent du même droit.
    * * *
        Arena, arenae, pen. prod. Arene, Sablon et menu gravois ou grave, Gravier, Gravelle.
    \
        Arenam libare pedibus. Ouid. Quand aucun court si vistement qu'il ne touche quasi point du pied à terre.
    \
        Potiri arena. Virg. Arriver au port.
    \
        Aduerti arenae. Virg. Aborder à la rive ou rivage.
    \
        Impingere aliquem arenis nostris dicitur fortuna, aut ventus. Lucan. Quand par fortune il abborde à nostre rivage.
    \
        Arcere arena aliquem. Virg. L'empescher qu'il n'abborde.

    Dictionarium latinogallicum > arena

  • 12 cibus

    cĭbus, cĭbi, m. [st2]1 [-] nourriture, aliment. [st2]2 [-] repas, mets, plat; pâture. [st2]3 [-] suc nourricier (des plantes), sève.    - cibŭs, ūs, m. arch. Prisc.    - cibum capere (capessere, sumere): prendre de la nourriture.    - hospes non multi cibi, Cic.: hôte qui mange peu.    - caseus maximi cibi, Varr.: fromage très nourrissant.    - flentes orabant, ut se in servitutem receptos cibo juvarent, Caes. BG. 7: en pleurs, ils demandaient qu’on voulût bien les accepter comme esclaves et leur donner quelque nourriture.    - far tostum cibo salubrius est, Plin.: le blé grillé donne une nourriture plus saine.    - lupinum homini in cibo est, Plin.: le lupin est un aliment pour l'homme.    - post cibum, Suet.: après le repas.    - cibus animalis, Cic.: l'élément nutritif puisé dans l'air.    - cibo meo, Plaut.: à mes dépens.    - cibus furoris, Ov.: l'aliment de la fureur.    - hamos abdit cibus, Tib.: l'appât cache l'hameçon.
    * * *
    cĭbus, cĭbi, m. [st2]1 [-] nourriture, aliment. [st2]2 [-] repas, mets, plat; pâture. [st2]3 [-] suc nourricier (des plantes), sève.    - cibŭs, ūs, m. arch. Prisc.    - cibum capere (capessere, sumere): prendre de la nourriture.    - hospes non multi cibi, Cic.: hôte qui mange peu.    - caseus maximi cibi, Varr.: fromage très nourrissant.    - flentes orabant, ut se in servitutem receptos cibo juvarent, Caes. BG. 7: en pleurs, ils demandaient qu’on voulût bien les accepter comme esclaves et leur donner quelque nourriture.    - far tostum cibo salubrius est, Plin.: le blé grillé donne une nourriture plus saine.    - lupinum homini in cibo est, Plin.: le lupin est un aliment pour l'homme.    - post cibum, Suet.: après le repas.    - cibus animalis, Cic.: l'élément nutritif puisé dans l'air.    - cibo meo, Plaut.: à mes dépens.    - cibus furoris, Ov.: l'aliment de la fureur.    - hamos abdit cibus, Tib.: l'appât cache l'hameçon.
    * * *
        Cibus, cibi. Toute sorte de viandes.
    \
        Fames vetitorum ciborum. Oui. Envie de manger viandes defendues.
    \
        Hora cibi. Ouid. L'heure de prendre son repas.
    \
        Nouitate cibi capi. Lucret. Estre affriandé d'une viande nouvelle.
    \
        Maturus cibo. Plin. Qui est tant meur qu'il est bon à manger.
    \
        Onustus cibo. Cic. Qui a trop mangé, Chargé de viande.
    \
        Penuria cibi. Lucret. Disette, ou faulte de viande.
    \
        Satias cibi. Lucret. Saoulement.
    \
        Varietas cibi et copia. Cic. Diversité et abondance.
    \
        Cibi auidus. Terent. Aspre à la viande, Goulu.
    \
        Contenti cibis nullo cogente creati. Ouid. Qui se contentoyent des viandes que nature produisoit d'elle mesme sans le labeur des hommes.
    \
        Expers cibi. Ouid. Qui ne mange point.
    \
        Acuti cibi. Plin. iunior. Qui donnent appetit.
    \
        Alienus cibus. Terent. Repeue franche, quand on disne aux despens d'autruy.
    \
        Anceps. Plin. Viande dangereuse.
    \
        Conditiuus cibus. Colum. De reserve, et de provision.
    \
        Crudus cibus. Iuuenal. Qui n'est point digeré en l'estomach.
    \
        Diurnus. Claud. La portion pour un jour.
    \
        Fallaces cibi. Ouid. Amorce, ou Appast.
    \
        Frigidi et repositi cibi fastidium mouent. Quintil. Viandes gardees.
    \
        Illiberalis cibus. Plin. Viande à povres gens.
    \
        Imperfectus. Iuuenal. Qui n'est point digeré, Viande indigeste.
    \
        Inuisus. Ouid. Qu'on hait.
    \
        Lautus. Terent. Bien apprestee et assaisonnee.
    \
        Lenis. Celsus. Qui n'est point aigre ne forte.
    \
        Lentus. Ouid. Qu'on masche à loisir et lentement.
    \
        Operosus cibus. Plin. Difficile à digerer.
    \
        Robustus. Cels. Qui soustiens fort, Qui est de grand nourrissement.
    \
        Perpetuus. Plaut. Qui ne fault point.
    \
        Simplex. Plin. Une sorte de viande.
    \
        Solitus. Ouid. Accoustumee.
    \
        Summus. Pli. Ce qu'on mange le dernier apres toute autre viande, Le dernier més.
    \
        Tetri cibi. Claud. Ordes et villaines, qu'on ha en horreur.
    \
        Vilis cibus. Horat. Qui ne couste gueres.
    \
        Adiicere cibo. Cels. Augmenter la pitance, Donner plus à manger.
    \
        Cibis aliquid apponere. Plaut. Mesler parmi.
    \
        Capere cibum. Cic. Prendre sa refection ou son repas.
    \
        Capere cibum cum aliquo. Terent. Manger avec aucun.
    \
        Capessere cibum. Cic. Prendre.
    \
        Carpere cibos digitis. Ouid. Prendre.
    \
        Concoquere cibum. Cic. Digerer.
    \
        Conficere cibos. Plin. Mascher bien menu. C'est aussi digerer.
    \
        Deducere cibum. Terent. Diminuer la pitance, Restraindre les morceaulx.
    \
        Deficiente cibo perire. Ouid. Mourir de faim.
    \
        Ingerere cibum aegroto. Celsus. Luy presenter la viande, et le presser de manger.
    \
        Libare cibum digitis. Ouid. Attoucher doulcement.
    \
        Mitificare. Cic. Digerer.
    \
        Minuere. Celsus. Diminuer la pitance.
    \
        Mitigare. Cic. Cuire.
    \
        Aues teneris infirmisque foetibus cibos ore suo collatos partiuntur. Quintil. Distribuent.
    \
        Peragere cibum. Plin. Digerer en l'estomach.
    \
        Praegustare cibos. Ouid. Faire l'essay de la viande.
    \
        Repositi cibi. Quintil. Viandes gardees.
    \
        Secretus cibo, id est a cibo secretus. Lucr. Qui n'ha que manger.
    \
        Seruire cibo suo. Plaut. A ses despens.
    \
        In cibo est homini. Plin. Les hommes en mangent.
    \
        Vacare cibo. Cels. Ne point manger.
    \
        Vincuntur cibi praecipue peruigilio. Plin. Se digerent.
    \
        Mali cibus. Ouid. Nourriture et entretenement de mal.

    Dictionarium latinogallicum > cibus

  • 13 cinis

    cinis, cineris, m. (qqf. f.) [st2]1 [-] cendre. [st2]2 [-] cendres des morts, les restes. [st2]3 [-] le mort (on brûlait les morts), le défunt. [st2]4 [-] la mort, le néant, la ruine.    - post cineres, Mart. 1, 2: après la mort.    - cineres patriae, Virg. En. 10, 59: les cendres de la patrie, les ruines de la patrie.    - dummodo absolvar cinis, Phaedr. 3, 9, 4: [pourvu qu'on me rende justice, (quand je serai) cendre] = pourvu qu'on me rende justice après ma mort.    - aquas infundere in cinerem, Quint.: jeter de l'eau sur la cendre (secourir trop tard).    - cineri medicinam dare, Prop.: donner un remède à un mort (secourir trop tard).
    * * *
    cinis, cineris, m. (qqf. f.) [st2]1 [-] cendre. [st2]2 [-] cendres des morts, les restes. [st2]3 [-] le mort (on brûlait les morts), le défunt. [st2]4 [-] la mort, le néant, la ruine.    - post cineres, Mart. 1, 2: après la mort.    - cineres patriae, Virg. En. 10, 59: les cendres de la patrie, les ruines de la patrie.    - dummodo absolvar cinis, Phaedr. 3, 9, 4: [pourvu qu'on me rende justice, (quand je serai) cendre] = pourvu qu'on me rende justice après ma mort.    - aquas infundere in cinerem, Quint.: jeter de l'eau sur la cendre (secourir trop tard).    - cineri medicinam dare, Prop.: donner un remède à un mort (secourir trop tard).
    * * *
        Cinis, huius cineris, pen. cor. m. g. Cendre. Foeminino genere videtur protulisse Catullus.
    \
        Compositus. Ouid. Cendres amassees en un monceau.
    \
        Dolosus Horat. Quand soubs la cendre il y a de la breze cachee.
    \
        Aura aufert cineres. Lucan. Le vent emporte les cendres.
    \
        Euerberare cineres. Ouid. Espardre en frappant.
    \
        Excitare ruinas vrbis in cinerem datas. Seneca. Redifier une ville qui a esté bruslee.
    \
        Cinis, pro Reliquiis funerum, vel memoria. Cic. On souloit brusler et mettre en cendres les corps des trespassez. Parquoy souvent on use de ce mot, pour les reliques et restes, ou memorial de celuy qui est mort, et aucunesfois pour le tombeau et sepulchre.
    \
        Ingratus. Virg. Qui nous est mal aggreable, Qui nous donne grand ennuy.
    \
        Patrii cineres. Horat. Le sepulchre de mon pere. Operti. Horat.
    \
        Dare poenas cineri atque ossibus alicuius. Cic. Estre puni du tort qu'on a faict à celuy qui est mort.
    \
        Suprema ferre cineri. Virg. Faire funerailles à un trepassé.
    \
        Insidere cineres patriae. Virgil. Habiter et demourer en sa ville ou pays bruslé.
    \
        Inurere dolorem cineri atque ossibus alicuius. Cic. Faire dueil et despit à un trespassé.
    \
        Libare cineri. Virgil. Faire sacrifices au sepulchre de quelcun.
    \
        Rigare cineres. Seneca. Arrouser le tombeau.
    \
        Cineres. Martial. Post cineres. Aprés la mort.
    \
        Cinis. Virgil. Un homme mort, Le corps d'un homme mort.
    \
        Fidem seruare cineri. Virg. Tenir à un homme mort la promesse qu'on luy a faicte en son vivant.

    Dictionarium latinogallicum > cinis

  • 14 daps

    daps, dapis, f. (vgl. δάπτω, δαπάνη, δαψιλής, ahd. zebar, Opfertier, nhd. Ungeziefer, eigentl. »unreines, nicht zum Opfern geeignetes Tier«), die Speise als Mahl, der Schmaus, a) als t. t. der Religionsspr., der Festschmaus zu religiösem Zwecke, der Opferschmaus, α) Sing.: dapem pro bubus piro florente facito, Cato: sacrum Herculi adhibitis ad ministerium dapemque Potitiis ac Pinariis factum, Liv.: ergo obligatam redde lovi dapem, Hor. – β) Plur.: Saliaribus (prächtigen) ornare pulvinar deorum dapibus, Hor.: dapes et tristia dona libare cineri (Hectoris), Verg. – b) übtr., übh. die Speise als Gegenstand des Schmauses, der Schmaus, das Mahl, α) Sing.: amor dapis, Hor.: ad usum nefariae dapis, Val. Max.: humanā dape (mit Menschenfleisch) pascere equas, Ov.: v. tierischer Nahrung, sed tacitus pasci si posset corvus, haberet plus dapis et rixae multo minus invidiaeque, Hor. ep. 1, 17, 50 sq. – β) Plur.: dapes inemptae (ein ungekauftes = selbsterzeugtes), Hor.: dapes largae, Val. Max.: dapes opimae, Verg.: exstructae dapibus mensae, Ov.: onerare mensas dapibus, Verg.: dapibus epulari opimis, Verg.: humanorum corporum dapibus uti (Menschenfleisch essen), Val. Max.: ictae (fulmine) dapes mensaque disiecta est, Tac. – v. einem ärmlichen Mahle, veniam dapibus orant, Ov. met. 6, 684. – meton., dapes humanae, Menschenkot,
    ————
    Plin. 17, 51. – Nbf. dapis, is, f., Iuvenc. beim Auct. de gener. nomin. p. 78, 3 ed. Haupt. – Nom. daps ist veraltet (s. Paul. ex Fest. 68, 3); Dat. Sing. dapi steht Cato r. r. 132, 1; aber Genet. Plur. dapum ohne Beleg im Frgm. Bob. de nom. 562, 10.

    Ausführliches Lateinisch-deutsches Handwörterbuch > daps

  • 15 laus

    1. laus, laudis, f., das Lob, die Anerkennung, Achtung, die der Verdienstvolle genießt, der Ruhm, die Verherrlichung (Ggstz. vituperatio, maledictum [üble Nachrede], reprehensio, crimen, culpa), Plur. laudes, Lob, Lobsprüche, Lobeserhebungen, Lobreden, Loblieder (Ggstz. vituperationes), I) eig. u. meton.: A) eig.: bellica laus, bellicae laudes, Cic.: blandae laudes magistri, Verg.: laus debita, Quint.: falsa, Cic.: imperatoria, Cic.: inanis et infructuosa, Tac. dial.: insignis, Quint.: insolita, Quint.: iucunda, Cic.: maior, Quint.: maxima, Cic.: laudes maximae, Cic.: laus modica, Quint.: nascens, Cic.: laus Pompeiana, Verherrlichung des Pompejus, Cic.: popularis, Quint.: praecipua, Nep.: pulcherrima, Quint.: laus solida, Val. Max.: laus summa, Quint.: laudes summae, Cic.: laus vera, Ter. u. Quint.: laudes funebres, Liv.: laudes meritae, Liv.: laudes verae, Cic. – abundans bellicis laudibus, Cic.: laudis avidus, Cic. u. Sall.: laudis cupidus, Cic.: lande dignus, Cic. u. Hor.: laudibus indignus, Hieron. – m. subj. Genet., laus doctorum, vulgi, Quint. – m. obj. Genet., laus Pompei, Quint.: iuris periti viri, militaris viri, Quint.: continentiae, Cic.: eloquentiae, Quint.: ingenii, Quint.: legum, Quint.: rei militaris, Nep.: virtutis, Quint.: liberatarum Thebarum, Nep.: patriae in libertatem vindicandae, Cic.: dicendi, Cic.: venandi et equitandi,
    ————
    Cic. – omnes tui ad laudem impetus, Cic. – te praepropera festinatio abducet a tantis laudibus, Cic.: cum et illi cives optimi sint et ego ab ista laude non absim, und auch mir dieser Ruhm nicht abgesprochen werden dürfte, Cic.: cum aliquantum ex provincia atque ex imperio laudis accesserit, Cic.: laudem patriae in libertatem vindicandae adamasse, Cic.: adhortari alqm ad certam laudem (Ggstz. a dimicatione deterrere), Cic.: adipisci laudem, Cic., in Sempronio (in der Sache des S.) maximam ab omnibus laudem, Cic.: afferre alci tantam laudem, Verg.: ceterorum laudibus obscuritatem afferre (v. jmds. Taten), Cic.: laude affici, Lob ernten, Cic.: affingere alci falsam laudem, Cic.: agere laudes, Naev. fr.: agere alci laudes gratesque, Plaut., laudes gratiasque, Liv. u. Eutr.: agnoscere Augusti laudes, darin des Au. Lob erkennen, Hor.: asciscendae laudis causā, Cic.: ascribere alqm socium alcis laudibus, Cic.: assequi (erreichen) alcis laudes (Ggstz. exsuperare), Liv.: tua laus pariter cum re publica cecĭdit (ist dahingesunken), Cic.: canere laudem victorum, Phaedr., laudes regum, Curt.: canere suas et imperatoris laudes (v. Soldaten beim Triumph), Liv.: canere ad tibiam clarorum virorum laudes, Cic., laudes heroum ac deorom ad citharam, Quint.: capere (ernten) ex hac una re maximam laudem, Cic. (u. so quantam et quam veram laudem capiet Parmeno! Ter.): loquendi laude carere, Cic.: lande suā non care-
    ————
    re (v. einer Sache), Quint.: celebrare alcis laudes, Cic.: celebrare alqd laudibus, Lact., alqd super omnia laudibus, aliquid miris laudibus, Plin.: quantis laudibus suum erum collaudavit, Plaut.: colligere undique omnium laudem, Cic.: communicare bellicas laudes cum multis, vielen einen Anteil am Kriegsruhm zugestehen, Cic.: concedere alci summam dicendi laudem, Cic.: conferre laudem in medium, alle an dem eigenen Ruhm teilnehmen lassen (Ggstz. laudem ex communi ad se trahere), Liv.: consequi laudem, s. consequor no. II, 2, a, α (Bd. I. S. 1517): cumulare alqm omni laude, Cic., alqm certatim laude, Plin. ep., alqm apud alqm tantis laudibus, Plin. ep.: dare alqd alci laudi, Cic., non laudi, sed vitio, Cic. (u. so si Fabio laudi datum esset, quod [daß er] pingeret, Cic.): debere alci laudem illam, Cic.: deesse alcis laudibus, sich jmds. Belobung entziehen, Cic.: delectari hāc laude dicendi (v. den Athenern), Cic.: non de laude alcis delibare quicquam, Cic.: deterrere alqm a laude, von der Bahn des Ruhmes zurückschrecken, Plin. pan.: vera laus detrahitur (wird geschmälert) alci oratione alcis, Cic.: alci dicere laudes, jmdm. lobsingen, jmds. Lob anstimmen, Ov.: dicere (besingen) laudes alcis, Verg. (vgl. quid prius dicam solitis Parentis laudibus, Hor.): dicere laudes de Caesare, Gell.: ista omnia numquam in culpam, sed in laudem dicuntur, Gell.: o Cn. Pompei sic late longeque diffusa laus, ut
    ————
    etc., Cic.: dolere alienā laude, Cic.: eam laudem hic ducit maximam, das hält er für das gr. L., Ter.: tu nunc id tibi laudi ducis, quod tum fecisti inopiā? Ter.: laudi ducitur (es gereicht zum L.) adulescentulis quam plurimos habuisse amatores, Nep.: efferre alqm laudibus u. summis laudibus ad caelum, Cic.: ferre alqm laudibus in caelum, Nep.: ferre alqd laudibus u. maximis laudibus, Cic., alqm summis laudibus, Nep.: eripere huius generis laudem iam languenti Graeciae et transferre in hanc urbem, Cic.: brevitas laus est interdum in aliqua parte dicendi, Cic.: est ea laus eloquentiae certe maxima, Cic.: principibus placuisse viris non ultima (geringste) laus est, Hor.: quos (pueros) laus formandos est tibi magna datos, Ov.: at illa laus est, magno in genere et in divitiis liberos hominem educare, Plaut.: id facere laus est quod decet, non quod licet, Sen. poët.: laudis est purum tenuisse ferrum, Sen. poët.: apud Graecos in summa laude esse, in hohen Ehren stehen (v. Pers.), Nep.: magnis in laudibus totā fere fuit Graeciā victorem Olympiae citari, wurde es für eine hohe Ehre gehalten, Nep.: haec in Graecia magnae laudi erant, Nep.: ut sempiternae laudi tibi sit iste tribunatus, Cic.: ut coniunctionem amicitiamque nostram utrique: nostrûm laudi sperem fore, Cic.: cum populo Romano et in laude et in gratia esse, bei dem röm. V. Ruhm und Gunst erlangen, Cic.: excellere eodem in genere laudis, Cic.,
    ————
    omni genere laudis, Cic.: excipere (ernten) laudem ex eo, quod (daß) etc., Cic.: laudes alcis od. alcis rei exsequi, sich über jmds. L. verbreiten, Liv. fr. u. Plin.: exsuperare alcis laudes (Ggstz. assequi), Liv.: bellicas laudes extenuare verbis easque detrahere ducibus, Cic.: extollere alqm in caelum suis laudibus, Cic.: laudi facere modum, seinem Ehrgeize ein Ziel setzen, Curt.: favere alcis laudi, alcis nascenti laudi, Cic.: faveo quoque laudibus istis, dein Lob ist mir selbst erfreulich, Ov.: ferre alqm laudibus in od. ad caelum, Cic. u. Liv.: ferre alqm od. alqd laudibus, Cic. u. Liv., alqm laudibus miris, Apul., alqm summis laudibus, Nep., alqm tantis laudibus, ut etc., Tac., alqd magnis laudibus, Plin.: ferri praecipuā laude (v. Pers.), Nep.: ferre carmine laudes Herculeas et facta, in Lobliedern die Taten des Herkules preisen, Verg.: florere laudibus, Cic. u. Lucr.: qua in familia laus aliqua forte floruerit, Cic.: brevitas in universa eloquentia laudem non habet, Cic.: quorum neuter summi oratoris habuit laudem, Cic.: Macrochir praecipuam habet laudem amplissimae pulcherrimaeque corporis formae, Nep.: quod omnes laudes habet, id est optimum, Cic.: laudem de me nullus adulter habet, kein Buhler hat noch Ruhm sich geholt an mir, Ov.: cotidianae assiduaeque laudes (Lobreden) ab alqo de nobis habentur, Cic.: alci laudes gratiasque habere maximas, Plaut.: eodem e fonte se hausturum intelle-
    ————
    git laudes suas, e quo sit aspersus, Cic.: suo maledicto laudem alcis illustrare, Cic.: imminuere alcis laudem, Cic.: alci tantum impertire laudis, quantum forti viro et sapienti homini debetur, Cic.: implere populares meritis laudibus, unter den Landsleuten das verdiente Lob verbreiten, Liv.: incumbere toto pectore ad laudem, Cic.: invidere laudi alcis, Cic.: ipse meritus est, ut laudetur laudibus, Plaut.: laudemus igitur prius legem ipsam veris et propriis generis sui laudibus, Cic.: libare suo nomini ex aliorum laboribus laudem, Cornif. rhet.: minuere laudem alcis, Cic. u. Liv.: etiam in vulneris dolore cum laude mori, Cic.: obterere invidiā laudem virtutis, Nep.: obteritur laus imperatoria criminibus avaritiae, Cic.: obtrectare alcis laudibus, Liv.: maledicto (üble Nachrede) quidem idcirco nihil in hisce rebus loci est, quod omnia laus occupavit, Cic.: onerare alqm multis laudibus, Phaedr., alqm eximiis laudibus, Liv.: alqm laudibus haud immeritis, Cic.: ornare alqm non solum suis laudibus, sed etiam alienis, Cic.: ornare alqm veris laudibus, Cic.: ornare res alcis divinis laudibus, Cic.: sibi parĕre maximam laudem ex illa accusatione nobili et gloriosa, Cic.: alcis laus perfertur ad nos nec obscuro nec vario sermone, sed et clarissimā et unā omnium voce, Cic.: petere laudes fucosas, Porcius poët. bei Suet.: quae est ista laus, quae possit e macello peti, Cic.: neque ego hoc in tua laude pono, rechne ich dir als
    ————
    Lob an, Cic.: ipsum Latine loqui est illud quidem in magna laude ponendum, Cic.: praedicare alqd miris laudibus, Plin.: praeripere aliis eam laudem, Cic.: alci praeripere desponsam iam et destinatam laudem, Cic.: dicendi non ita multum laude processisse, Cic.: quaeritur in re domestica continentiae laus, in publica dignitatis, Cic.: referre (erneuern) veterem Valeriae gentis in liberanda patria laudem, Cic.: scribere laudem victori cuidam pyctae, ein Lobgedicht schreiben, Phaedr.: scribere de Alexandri laudibus, Gell.: servire in eo magis suae quam vestrae laudi existimationique, Cic.: alqm aliqua ex parte in societatem laudum suarum venire pati, teilnehmen lassen an usw., Cic.: suffragari alcis laudi et in senatu et ceteris rebus, Cic.: subvenire alcis laudi, Cic.: omnes suas laudes transfundere ad alqm (Ggstz. exhaurire aliquam partem ex alcis laudibus), Cic.: tribuere alci laudem suam, Cic., alci rei summam laudem, Cic.: laudem ex communi ad se trahere (Ggstz. laudem conferre in medium), Liv.: venari laudem modestiae in ea re, Cic.: viget apud eos venandi et equitandi laus, Cic.: laudem eorum iam prope senescentem ab oblivione hominum atque a silentio vindicare, Cic.: vivere in laude, fort u. fort nichts als Lob ernten, Cic.
    B) meton.: a) die löbliche Handlung od. Tat, das Verdienst, die ruhmvolle Wirksamkeit, laus Thesea, Ov.: hae tantae summis in rebus laudes. so r. W.,
    ————
    Cic.: aberat tertia laus, Cic.: cuius laudis ut memoria maneret, Nep.: sunt hic etiam sua praemia laudi, Verg. – b) Plur. laudes = löbliche, rühmliche Eigenschaften, Vorzüge, conferre se alcis laudibus, Phaedr. 4, 24 (23), 4: quarum laudum gloriam adamaris, quibus artibus eae laudes comparantur, in iis esse laborandum, Cic. ep. 2, 4, 2: Ggstz., est enim (signum Corinthium) nudum nec aut vitia, si qua sunt, celat aut laudes parum ostentat, Plin. ep. 3, 6, 2: quorum operum et laudes et culpae (Mängel, Gebrechen) aeternae solent permanere, Vitr. 3, 1, 4.
    II) übtr., der Wert einer Sache, coccum in laude est, Plin.: Cois amphoris laus maxima, Plin.: Creticae cotes diu maximam laudem habuere, Plin. – Genet. Plur. gew. laudum; doch auch laudium, wie Cic. Phil. 2, 28 cod. Vat. Sidon. carm. 23, 31. Itin. Alex. 53 (119).

    Ausführliches Lateinisch-deutsches Handwörterbuch > laus

  • 16 libamen

    lībāmen, inis, n. (libo), I) was beim Opfern den Göttern zu Ehren ausgegossen, ausgestreut od. geopfert wird, der Opferguß, das Opfer, Ov. fast. 3, 733. Val. Flacc. 1, 204: libamina prima, von den abgeschnittenen u. ins Feuer geworfenen Haaren, Verg. Aen. 6, 246: praedae libamina, die Erstlinge der Beute, Sil. 15, 264: libare alci libamina, Vulg. Ierem. 19, 13; 32, 29 u.a.: relinquat sacrificium et libamen Speise- u. Trankopfer) domino deo vestro, Vulg. Ioël 2, 14: übtr., v. dem, was beim Verbrennen einer Leiche mit in den Scheiterhaufen geworfen wird, Stat. Theb. 6, 224. – bildl., tu nova servatae carpes libamina famae, du wirst meiner Ehre zuerst Abbruch tun, Ov. her. 4, 27. – II) = libum (w. s.), Porphyr. Hor. ep. 1, 10, 10.

    Ausführliches Lateinisch-deutsches Handwörterbuch > libamen

  • 17 virginitas

    virginitās, ātis, f. (virgo), I) die Jungfrauschaft, der Jungfrauenstand, perpetua, v. der Vestalin, Liv.: virginitatem laedere, Cic., eripere, Verg., rapere, Ov., libare, Ov. – II) meton., die Jungfrauen, adulta virg., Amm. 31, 8. § 8.

    Ausführliches Lateinisch-deutsches Handwörterbuch > virginitas

  • 18 lībō

        lībō āvī, ātus, āre    [LIQV-], to take out as a sample, take a little of: quodcunque cibi digitis, O.— To take a taste of, taste, sip: iecur, L.: flumina summa, V.: vernas Pasco <*>ibatis dapibus, i. e. remnants, H.— To pour out, offer as a libation, spill, sprinkle, make a drink-offering: in mensam laticum honorem, V.: mero libans carchesia Baccho, of pure wine, V.: Oceano libemus, V.: Hoc auro (i. e. hac paterā aureā), V.: libato (i. e. postquam libatum est), V.— To besprinkle: pateris altaria, V.— To offer, dedicate, consecrate (esp. of first-fruits): certasque fruges: diis-dapes, L.: tristia dona cineri, V.: Celso lacrimas adempto, O.— To touch lightly, graze: summam celeri pede harenam, O.: oscula natae, kissed lightly, V.— To impair: virīs, L.: virginitatem, O.—Fig., to take out, cull, extract, gather, compile, collect: ex variis ingeniis excellentissima quaeque: neque ea, ut sua, possedisse, sed ut aliena libasse.
    * * *
    I
    libare, libavi, libatus V
    nibble, sip; pour in offering/a libation; impair; graze, touch, skim (over)
    II
    Libo; (Roman cognomen)

    Latin-English dictionary > lībō

  • 19 patera

        patera ae, f    [2 PAT-], a low bowl, flattened dish, saucer, libation-saucer: paterā ad res divinas uti: sanguinem in pateris circumtulisse, S.: de paterā fundens liquorem, H.: pateris libare et auro, golden cups, V.
    * * *
    bowl; saucer

    Latin-English dictionary > patera

  • 20 sollemnis

        sollemnis (-ennis, -empnis, not sōle-), e, adj.    [sollus (3 SAL-)+annus], annual, stated, established, appointed: sacrificium: dies: Idūs Maiae sollemnes ineundis magistratibus erant, L.: Sollemnīs dapes Libare, V.— Religiously fixed, sacred, consecrated, religious, festive, solemn: religiones: ludi: comitiorum precatio: officium: sollemnia vota Reddere, V.: Sollemnīs mactare ad aras, V.: dies Iure sollemnis mihi, H.: ignis, O.: festum sollemne parare, O.— Regular, wonted, common, usual, customary, habitual, ordinary: militum lascivia, L.: imperium, V.: Romanis viris opus (venatio), H.: sollemnis mihi debetur gloria, Ph.
    * * *
    sollemne, sollemnior -or -us, sollemnissimus -a -um ADJ
    solemn, ceremonial, sacred, in accordance w/religion/law; traditional/customary

    Latin-English dictionary > sollemnis

См. также в других словарях:

  • libare — v. tr. [dal lat. libare, affine al gr. léibō versare a goccia a goccia ], lett. 1. (relig.) [fare una libagione] ▶◀ ‖ offrire. 2. (estens.) [sorbire a fior di labbra] ▶◀ assaggiare, provare. ↑ assaporare, degustare …   Enciclopedia Italiana

  • libare — 1li·bà·re v.tr. LE 1a. offrire in una libagione: libare vino, latte agli dei; anche ass.: Liba tre volte (D Annunzio) 1b. ass., estens., brindare 2. gustare appena, sorbire a fior di labbra; anche fig.: i dolci baci ella sovente | liba (Tasso)… …   Dizionario italiano

  • LIBARE Oscula — apud Virg. Aen. l. 1. v. 258. et 260. Olli subridens hominum sator atque Deorum Oscula libavit natae: quid sit, pulchre Serv. exponiit ad h. l. Sane multi molunt ita intelligi, ut summum osculum filiae dederit, i. e. non pressim, sed summâ… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • libare — {{hw}}{{libare}}{{/hw}}v. tr. 1 (lett.) Versare o spargere un liquido sull altare o altrove per offrirlo a una divinità. 2 Gustare leggermente attingendo appena con le labbra …   Enciclopedia di italiano

  • libare — v. tr. bere, brindare □ assaggiare, delibare, gustare, assaporare CONTR. ingollare, ingurgitare, tracannare …   Sinonimi e Contrari. Terza edizione

  • libar — (Del lat. libare, probar.) ► verbo transitivo/ intransitivo 1 ZOOLOGÍA Chupar los insectos el néctar de las flores: ■ en la primavera, este rosal se llena de abejas que liban. ► verbo transitivo 2 Chupar el jugo de una cosa con suavidad. 3 Tomar… …   Enciclopedia Universal

  • Libation — Li|ba|ti|on 〈f. 20〉 altröm. Trankopfer , spende [<lat. libatio „Trankopfer“; zu libare „etwas wegnehmen, ausgießen, opfern“] * * * Libation   [lateinisch, zu libare »ein wenig ausgießen«] die, / en, im Alten Orient und in der altrömischen… …   Universal-Lexikon

  • ЛИБАЦИЯ — (лат. libatio, от libare орошать, возливать на жертвенник). У древних: возлияние вина на приносимую божеству жертву; в переносном значении попойка. Словарь иностранных слов, вошедших в состав русского языка. Чудинов А.Н., 1910. ЛИБАЦИЯ возлияние… …   Словарь иностранных слов русского языка

  • préliber — ⇒PRÉLIBER, verbe trans. Littér., rare. Effleurer le premier (un sujet); goûter le premier à (quelque chose). Bing et tous les collectionneurs s étonnaient de la pauvreté des envois d Hayashi, ignorant que tout ce qu il y avait de bon, de rare, de …   Encyclopédie Universelle

  • baiser — I. Baiser quelqu un, Basiare, Affigere osculum, Aliquem osculo impertire, Osculum dare, aut ferre, aut pangere, Osculari, Suauium dare, aut facere, Sumere suauium, Suauiari. Baiser quelque chose, Libare aliquid. B. Baiser hastivement en passant,… …   Thresor de la langue françoyse

  • Delibate — Del i*bate, v. t. [L. delibatus, p. p. of delibare to taste; de + libare to taste.] To taste; to take a sip of; to dabble in. [Obs.] [1913 Webster] …   The Collaborative International Dictionary of English

Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»