-
61 SNÚA
* * *(sný; snøra or snera; snúinn), v.1) to turn, with dat.;snýr jarl þangat herinum, the earl turns his host thither;snúa úfriði á hendr e-m, to begin hostilities against one;snúa aptr ferð sinni, to turn back;2) to turn, go;sneru þeir þá yfir ána, then they went across the river;þeir snerú í móti þeim ok börðust við þá, they turned against them and fought with them;snúa aptr, to turn back;snúa brott, to go away (maðrinn sneri þá brott);3) to change, alter (hann sneri síðan nafni sínu);snúa skapi sínu, to change one’s mind;4) to turn, twist, twine (snúa vönd í hárit);5) to translate (snúa Látinu-bréfinu í norrœnu);6) impers., snýr e-u, it is turned (snøri þá mannfalli í lið Kirjala); it changes (brátt sneri fjáærhaginum fyrir Teiti, er G. var í brottu);7) with preps.,snúa at e-m, to turn on one;snúm vér nú at þeim, let us turn upon them;snúa at brúðhlaupi, to prepare for;halt svá hendi yfir honum, at øngri hefnd sé til hans snúit, protect him so that no vengeance may befall him;snúa e-u til leiðar, to bring about;skiptir mik miklu, hversu þú vilt til snúa, what turn thou wilt take;snúa e-u um, to turn upside down, upset (um snýr þú öllum, sætunum); to change completely (hón kvaðst hafa ætlat at snúa þar um lands-lagi öllu);snúa undan, draw back, retreat, flee (en er Baglar sá þat, þá sneru þeir undan);8) refl., snúast.* * *pres. sný, snýr (snýrðu), snýr; plur. snúm, snúit, snúa: pret. snöri, sneri (also spelt sneyri); subj. snöri and sneri: imperat. snú, snúðú: part. snúinn: [Ulf. sniwan; Dan. snoe.]A. To turn, with dat.; sný ek hennar öllum sefa, Hm. 162; ek fékk snúit mínum hesti, Fms. ix. 382; himininn snýr sólu frá austri til vestrs. Rb. 474; hón lét hann mala ok s. kvern, Fas. ii. 377; þeir snúa skipum sínum ok láta framstafna horfa frá landi, Fms. xi. 101; Baglar vildu snúa Rauðsúðinni, viii. 378; hann hafði snúit út skinnunum, vii. 34; snýr jarl þangat herinum, Nj. 127; komask fyrir þá ok snúa þeim aptr, Al. 30: snúa umb öllu því er í er húsinu, Greg. 33; um snýr þú ( to turn up and down) öllum sæmdunum, Ölk. 37; snúa sínu ráði áleiðis með sæmd, to proceed well, take a good turn, Fms. vii. 21; mikit (better miklu) þótti mér þeir þá hafa snúit til leiðar, Edda i. 52; s. máli til sættar, Fms. x. 413; þá snýrðu öllum vanda á hendr mér, Nj. 215; sný ek þessu niði á hönd Eiríki, Eg. 389; at öngri hefnd sé til hans snúit, Nj. 266; snúa vináttu sinni til e-s, Fms. x. 51; s. úfriði á hendr e-m, to turn upon a person, begin hostilities, ix. 436; s. e-m til samþykkis við sik, vii. 307; snúa at brullaupi, to prepare for, Ld. 70, Fms. x. 105; s. til seyðis, Edda; nú skiptir miklu hversu þú vilt til snúa, what turn wilt thon take? Gísl. 58; snúa aptr ferð sinni, to turn back, Fms. vi. 89.2. to turn on a journey; göra þá ráð sitt, hvert hann sneyri (subj.) þaðan, … snéri konungr þá með þat lið austr, Fms. v. 24: snúa aptr, to turn back; þeir snéru aptr til Kvenlands, Eg. 59, Fms. vii. 289, viii. 378; at þeir snöri (subj.) heimleiðis … vildu þeir við þetta heim snúa, Rb. 261; sneyru þau suðr, Landn. 77; skipin snéru hér ok hvar undir nesit, Fms. ix. 314; snöri hann þá frá, Stj. 401; þá snéru þeir undan, drew back, Fms. ix. 216; snúm at þeim, let us turn upon them, Nj. 245; snéri hann þá í móti honum, 8; hann snýr í móti honum, 125; sólin snýr um jörðina, turns (passes) round the earth, Rb. 488.3. to change, alter; hann snéri siðan namni sínu, Fms. ix. 272; nú skulu vit snúa vísum þeim er mest eru ákveðin orð, v. 173; s. skapi sínu, Fas. i. 339; snúa þingboði í herör, Hkr. i. 270: sneri hón því í villu er hann hafði mælt, Nj. 161; sneri hann manns-líki á sik, 623. 35: to turn, translate, snúa Látinu-bréfinu í Norrænu, Bs. i. (Laur. S.); Rodbert ábóti sneri ok Hakon konungr … lét snúa þessi Norrænu-bók, El; snúa þeim lögum í Norrænu. K. Á. 122; s. ór Franzeizu í Norrænu, Art.II. to turn, twist, absol.; fá, mér leppa tvá ór hári-þínu, ok snúit þit móðir mín saman til boga-strengs mér, Nj. 114: with, acc., lét hann snúa hinu ramligustu blýbönd, Fb. i. 564; vóru snúin þar fyrir speld, a shutter for the window, Nj. 114; var vöndr snúinn í hár þeim, Fms. xi. 147; snúa e-n undir, to throw down by a turn or twist, in wrestling, 656 B. 9: so also, snúa e-n niðr, to throw down, Stj. 346; harð-snúinn, hard-twisted; margsnúinn, many-twisted, cp. snúðr, snúðigr; snúa vélar ok svik, to twist, contrive, Sks. 349.III. impers. it is turned; þá. snéri um sæti því, it was upset, Sks. 110 B: acc., þá snéri um höll konungsins ok öll önnur hús, 648 B, less correct; henni snýr frá austri til vestrs, Rb. 480; snéri þá mannfalli í lið Kirjála, Eg. 59; sneri mannfalli á hendr Ribbungum, Fms. ix. 313; brátt sneri fjárhaginum fyrir Teiti, Sturl. i. 131 C; ef konur hengja klæði út … en ef um snýr, if they be turned up and down, N. G. L. i. 349.B. Reflex. to turn oneself; hafði Gunnarr snúizk í hauginum, Nj. 118; snerisk hann á hæli, 253; allir Þrændir snérusk til hans, Fms. i. 55.2. snérisk hann suðr aptr, he returned, Fms. xi. 417; snýsk Jörmungandr í jötunmóði, Vsp.: en þegar eptir snýsk fram Viðarr, W. comes forth, Edda i. 192; snerisk sá maðr fyrir honum inn í höllina, wheeled round into the hall, Edda 34; snúask undan, Nj. 129; snúask at e-m, í móti e-m, við e-m, to turn upon, face about, to meet an attack or the like, 84, 115, 129. Eg. 380, 583, passim: snúask um, to turn up and down; snýsk jörðin um fyrir sjónum þeirra. Fms. i. 9; snúask í hring, to spin round, rotate, Rb. 100; svá snerisk ( it turned out so) at þér kómusk í engan lífs-háska, Eg. 45; þá snýsk veðrátta á inn hægra veg, Rb. 100; vatnið snýsk til loptsins svá, sem þat þynnisk, Stj.; þó er líkast hann snúisk til várrar ættar um vinfengit, Nj. 38; snúask til leiðar, to turn towards the right, Fms. vii. 136; snúask til hlýðni við e-n, i. 232; þú neitaðir Guði ok snérisk aptr ( returnest to sin), … þú tókt við skírn ok snérisk til Guðs, Hom. 151: vér snörumk frá Skapara órum, turned away from our Maker, Greg. 38; at þeir snúisk ok fram heilsu anda sinna, 623. 26; snérisk allr lyðr í sút ok sorg, Stj.: pass., snúask um, s. niðr, he turned up and down, Sks. 110 B.II. part., for snúandi, Bs. i. 139, l. 28, read suiuandi, i. e. svífandi.2. past part. snúinn, turning to, bent on; snúinn til fégirni, Fms. v. 35; snúinn til vináttu við e-n, xi. 350; lýðr s. Guði til handa, 656 B. 8; konungr var mjök snúinn á þat at sigla til Írlands, enn menn hans löttu, Fms. x. 142, v. l. -
62 STAÐR
I)(-ar, ir), m.1) ‘stead’, place, spot;fimmtán í hvárum stað, fifteen in each place;í einum stað í Englandi, somewhere in England;skipta í tvá, fjóra staði, to divide into two, four parts;fara af stað, to go away, leave;hafa sik af stað, to absent oneself;bíða e-s ór stað, to wait on the spot, wait till one is attacked (Baglar biðu eigi högganna ór stað, ok flýðu þeir upp fyrir norðan bœinn);ráða e-u til staðar, to settle;gefa e-u stað, to stop;þeir gefa eigi stað ferðinni, they stopped not on their journey;gefa staðar, to stop, halt;þá er sá íss gaf staðar ok rann eigi, when that ice stopped and flowed no more;nema stað or staðar, to stop (hér munum vér stað nema);leita staðar, to seek a place to ease oneself;2) adverbially, í stað, þegar í stað, on the spot, at once;rétt í stað, just now;í marga staði, in many respects;í alla staði, in every respect;í engan stað, no-ways;í annan stað, on the other hand, secondly;í staðinn, instead;alls staðar, everywhere;annars staðar, elsewhere;nökkurs staðar, anywhere;3) end, result;vil ek vita, hvern stað eiga skal málit, I wish to know how the matter is to stand;koma í einn stað niðr, to turn out the same way;4) stop, pause, hesitation (þeim varð staðr á um andsvörin);5) springness, elasticity, of steel, etc.;ok dregr ór allan ataðinn ór boganum, the bow lost all its spring;6) strength of mind, courage;mun hann ekki eiga stað við sjónum hans, he will not be able to stand his looks;gøra stað í hestinn, to make the horse firm7) mark, print, traces (þeir sá þar engan stað þeira tíðinda, er þar höfðu orðit);8) church establishment, church, convent (staðrinn í Skálaholti, á Hólum);9) town (marga staði vann hann í þessu landi í vald Girkjakonungi).a. restive, of a horse;verða staðr at, to stop, start, from surprise.* * *1.m., gen. staðar, dat. stað, and older staði, pl. staðir: [from standa; Ulf. staþs = τόπος; A. S. stæð; Engl. stead in home-stead; Dan. stæd; Germ. statt]:—a ‘stead,’ place, abode; stjörnur þat né vissu hvar þær staði áttu, Vsp. 5; sessa ok staði, Ls. 7; fá mönnum stað ok mála, Grág. i. 473; nú hefir maðr eigi stað þeim mönnum, 465; færa úmaga til staðar, 256; færa varnað til staðar, Eg. 535; koma í þann stað, Grág. i. 485; í einn stað, in one place; í annan stað, in another place, 656 C. 11; fimmtán í hvárum stað, fifteen in each place, Eg. 577; í einhverjum stað, in some place, somewhere, Sks. 94; í einum stað í England, somewhere in England, Fms. x. 392; ek hefi í einum stað á stofnat, Nj. 3; í öllum stöðum, in all places, altogether, Grág. ii. 178; í öllum stöðum þeim, er…, in every case, where …, i. 153.2. skipta í tvá, fjóra, sextán … staði, to divide into two, four, sixteen … parts, 656 C. 16; skiptask í tvá staði, Fb. ii. 437:—fara af stað (mod. á stað), to go away, leave, Gþl. 177; hafa sik af stað, to absent oneself, Fb. i. 565; bíða e-s ór stað, to wait in one’s place, wait till one is attacked, Fms. iv. 268, viii. 48, 318, 355; ráða e-u til staðar, to settle, ii. 78, Ld. 178; gefa e-u stað, or gefa staðar, to stop, halt, Edda (pref.) 3, 40, Fms. vi. 384 (gefa A. V. 3), viii. 400; nema stað or staðar, to stop, Nj. 18, 54, 132, Dropl, 29, Fms. i. 167, 206, Fas. ii. 535, Ld. 104, Bs. i. 144, Edda 40 (nema A. 5); leita staðar, to seek a place (privy), Hm. 113. Hkr. i. 16, Fær. 197 (leita I): to seek an outlet, Fas. ii. 528; ganga at staðar, cacare, N. G. L. i. 127.3. adverbially, í stað, on the spot, at once, presently, Dropl. 9, Fas. ii. 508, Stj. 263, 505, Fms. iv. 249; rétt í stað, just now, Flóv. 7; í marga staði, in many respects, Fms. vii. 221; í engan stað, noways, i. 80; í alla staði, in every respect, Nj. 213, 224, 237, Fms. vi. 59, xi. 58; í staðinn. instead, Grág. i. 61, Fms. i. 24, Nj. 73, Fb. i. 285; í annan stað, on the other hand, secondly. Fms. vi. 191, Nj. 210, 216:—gen. as adverb, alls staðar, everywhere; annars s., elsewhere; einhvers-staðar, nökkurs-s., somewhere; marg-staðar, fás staðar, in many places, in few places; né eins staðar, nowhere; sums-staðar, somewhere; see allr, annarr, einn, nekkverr, margr, sumr.4. metaph. a goal, aim; hvern stað á sættar-umleitan þessi, Fms. ix. 51; ef þann stað tæki vizka þeirra, H. E. i. 249; vil ek vita hvern stað eiga skal málit, I wish to know the final answer, Ísl. ii. 216: hann spyrr hvern skal eiga hans mál, Eb. 132; koma í einn stað niðr, to turn out the same way, Fb. ii. 168.II. spec. usages, a stop, pause, hesitation; þeim varð staðr á um andsvörin. Fms. ix. 461; nú drepr ór hljóð, ok verðr honum staðr á, ok mælti þó vánu bráðara, xi. 115.2. elasticity, of steel or the like; ok dregr ór allan staðinn ór honum, it (the bow) lost all its elasticity, 623. 19; var þá ór sverðinu allr staðrinn, Sd. 118, 132; staðr í sverði, Kormak, freq. in mod. usage:—strength of mind, courage, þann úhreinan anda er hann átti eigi stað við at sjá, Sturl. iii. 246; mun hann ekki eiga stað við sjónum haus, he will not be able to stand his looks, Fms. iv. 242; ef þú þykkisk mega göra stað í hestinn ( make the horse firm), þá far til, Bs. i. 633.3. a mark, print; sýndi hann oss á sínum limum járna stað ok banda, Hom. 121; sá þar öngan stað (no marks, traces were seen) þeirra tíðenda er þar hofðu orðit, Fb. i. 283.III. a church-establishment (church, see, convent); höfuð-kirkja á staðinum, Fms. ix. 369; staðrinn í Skálaholti, s. á Hólum, or Hóla-staðr, á staðnum á Hólum, Bs. i. passim; staðr í Lundi, Ann. 1234; klaustr eða aðrir stórir staðir, Fms. xi. 202; Brandr er setti stað ( a benefice) at Húsa-felli, Ld. 332; staðr í Viðey ( a convent), D. I. i. 512 stað hér at Helgafelli, 282: a town, staðr í Lybiku, Fms. x. 48; s. í Óðinsvé, xi. 267; þann inn dýrliga stað (Konunga-hella), vii. 187; stað eða borg, K. Á. 222: staðar-ábúð, staðar-bót, staðar-spjöll; staðar-bú, a rectory; staðar-eign, church-possession; staðar-fé, church-property; staðar-forráð, administration of church-establishments; staðar-jörð, a glebe; staðar-prestr, a parish-priest; staðar-setning, an establishment, Sturl. i. 113, 143, iii. 229, Vm. 6, Ám. 28, Dipl. iii. 4, v. 18, Bs. i. 546; staða-mál, the church contest, the name given to the struggle between clergy and laity about the ownership and administration of the churches and glebes (staða-forráð), which took place in Icel. at the end of the 13th century, and was partly settled by the agreement of A. D. 1296, Bs., Arna S., Ann. passim; staða-menn, the lay proprietors of the church estates, Arna S.; staða-gjafir, the yielding up of staðir, Ann.2. ‘staðr’ was hence (but always in sing.) added to several local names where such an establishment had been erected, e. g. Staðr, Staðar-fell, Staðar-hraun, Staðar-hóll, as also Mel-staðr, Reyni-staðr, the old names in the heathen age of these places being Fell, Hraun, Hóll, Melr, see Sturl., Band., Bjarn.3. again, the plur. - staðir is freq. in local names of the heathen age; Grani bjó at Grana-stöðum, Grímarr á Grímars-stöðum, Höskulds-staðir, Alreks-staðir …, Landn., Fms. passim, see also map of lcel.2.adj. restive, of a horse; hross skjart eða statt, Gþl. 504; verða staðr at, to stop, start, from surprise, Korm. 76; þá varð þeim staðara at höggva, Fms. ix. 225. -
63 STIRÐR
a.1) stiff, rigid (fótinn gørði stirðan sem tré); stirt kvæði, a poem lacking in metrical fluency; e-m er stirt um mál, one talks with difficulty, has no fluent tongue;2) harsh, severe (s. dómr);3) stiff, unbending (Helga gørðist stirð við Hrafn).* * *adj. stiff, rigid; hann var andaðr ok svá s., at menn fengu hvergi rétt hann, Eg. 396; er ek lá stirðr á strám, Sól. 47; fótinn görði stirðan sem tré, Bs. i. 180; ákafliga móðr ok stirðr, Grett. 98; gamlan mann ok stirðan, Sturl. ii. 251; af stirðu lérepti, Sks. 404 B; með stirðum orðum, Mar.; stirt kvæði, stiff, not fluent, of rhymes, Fms. vi. 217, Ísl. ii. 237, v. l.; e-m er stirt um mál, to talk with difficulty, Fms. vii. 165; honum var málit stirt, he had not a fluent tongue, Bs. i. 277.II. harsh, severe; talar langt ok snjallt ok stirt á hendr bændum, Fms. xi. 251; stirðr dómr, v. 191; harðr ok stirðr, 343; var frú Kristín stirðari til sveinsins, enn hón hafði áðr verit, ix. 244, v. l.; Helga görðisk þá svá stirð við Rafn, Ísl. ii. 249; í stirðum hug, in sad, gloomy mood, Fms. vii. 159; við stirðan hug, Ad. 4; stirðr ok stríðr, Bs. i. 136; svara stirt ok stutt, Ó. H. 69.COMPDS: stirðfættr, stirðkveðinn, stirðlyndr, stirðlæti, stirðorðr. -
64 stöðva
(að), v.1) to stop (hann stöðvaði her sinn); s. sik, to halt; hann stöðvar sik ekki, he does not check his course; s. blóð, to stop bleeding;2) to soothe, calm down; s. sik, to contain oneself (Grettir gat þá eigi stöðvat sik);3) refl., stöðvast, to stop oneself, calm down (stöðvaðist Dana-herr); to be fixed (stöðvast þá sú ráðagerð).* * *að, with neg. suff. stöðvig-a-k, Hom, 151, [stöð]:—to stop; hann stöðvar sik ekki, Nj. 144; hann stöðvaði her sinn, halted, Eg. 274; s. liðit, Fms. vii. 298.2. to soothe, halt; hlaupa menn ok stöðva Hall, Ld. 38; kvað bændr mundu stöðva sik, they would calm themselves down, Magn. 424; stöðva ræðu yðra, Sks. 250; s. úhreina anda, Hom. 133; s. þorsta sinn, Al. 83; s. blóð, blóðrás, to still the blood, Lækn.; ok varð eigi stöðvat, Nj. 210, Fms. i. 46; stöðva sik, to contain oneself, Grett. 93 new Ed., Hom. (St.)II. reflex. to stop oneself, calm down; stöðvaðisk Dana-herr, Fms. i. 109; kyrrask ok stöðvask, 623. 26; settisk þá niðr ok stöðvaðisk úfriðr allr ok agi, Fms. vi. 286: to be fixed, stöðvask sú ráðagörð, Bs. i. 809. -
65 sveiðandi
part., in the απ. λεγ. ek skal senda þér sveiðanda spjót = sviðu-spjót or sviða (q. v.), Fas. ii. (in a verse). -
66 SÆING
I)f. sacrifice, sacrificial beast.* * *f., gen. sæingar, these being the old forms; the later and mod. contr. form sæng, gen. sængr, pl. sængr, which is used in vellums of the 14th century; [Dan. sæng; Swed. säng]:— a bed; sakna ek í sessi ok í sæingu mins málvinar, Gkv. i. 20; sæing fóru síðan sína þau Högni, Am. 10; sofnuð var Guðrún í sæingu, Skv. 3. 24; ganga í sama sæing konu, Grág. i. 175, 311, 329, Glúm. 374(sæng Ed.); hann lagði hana í sæng hjá sér, Fms. i. 4; kona liggr í sænginni, … í sængina, Fb., i. 258.2. childbed; er hón á sæng ferr, N. G. L. i. 30; þær konur sem á sæng andaðisk, Bs. i. 687; liggja á sæng, to lie in childbed; kona lá á sæng.COMPDS: sængarferð, sængarför, sængrföt, sængarklæði, sængrkona, sængrstokkr. -
67 VIRÐA
(-rða, -rðr), v.1) to fix the worth of a thing, to tax, value (síðan vóru virð fé Haflgerðar);2) fig., to value, estimate (þat kann engi virða nema guð einn);with gen., virða e-t mikils, to rate highly, think much of;virða lítils, to think or make light of;virða e-t engis (einskis), to make nothing of;virða e-t með sjálfum sér, to bethink oneself of, consider;konungr virði mest skáld sín, he held his poets in the highest estimation;virði jarl hann vel, the earl showed him great honour;virða til, to pay heed to, regard;hann kveðst vilja virða til enn heilaga Jacobum postola, he said he would respect the sanctity of St. James;virða e-t til e-s, to consider (deem) as (virða e-t til útrúleika við e-n);virða e-t vel, illa fyrir e-m, to put it to his credit, discredit;3) refl., virðast vel, to be highly esteemed (hann virðist hvervetna vel);impers., virðist öllum mönnum vel til hans, everybody liked him;virðist oss svá, sem minnkaðist vár sœmd í því, it seems to us, we think that …;virðist hann konunginum afbragðsmaðr, the king thought him to be an exceptional man.* * *pret. virði, mod. virti; [cp. verð; this word and its derivatives are in mod. Norse proncd. and spelt with y, vyrda; Swed. vörda]:—to fix the worth of a thing, to tax, value; síðan vóru virð fé Hallgerðar, Nj. 24; búar skolu virða fúlgur ómagans tvennar, Grág. i. 259; þar skolu fylgja einn eyrir ok tuttugu, ok virða til friðs, D. I. i. 199; þrjár merkr ok virt til vaðmála, 203; búar skolu virða skip þat til vöru eðr til brends silfrs, Grág. (Kb.) ii. 68; virða e-t til smœrs, D. N. ii. 93.II. metaph., þat kann engi virða nema Guð einn, Fms. vii. 144: with gen. of the price, virða enskis, Blas. 44; virða mikils, to rate highly, Eg. 167; konungr virði hann mikils, Fms. vi. 132; virða e-t lítils, O. H. L. 76; úvinir hans höfðu grun á ok virðu til utrúleika við konung, Fms. ix. 428; er þat ílla virðanda fyrir þér, it is to be ill-esteemed, blamed, ii. 53; mun þat vera vel virt fyrir þér, Karl. 99; svá virðu vinir jarls sem Þorkell mundi þá bræðr sízt spara til deilu, Orkn. 180; vita ok virða, Stj. 145; virða e-t með sjálfum sér, to bethink oneself of, consider, 132; hygg at ok virð meðr þér sjálfum, 142; virð með sjálfum þér hvat haun mun mega með síns herra fulltingi, Karl. 542.2. with prepp.; virða at e-u, to give heed to a thing, consider it, Stj. 153; virða e-t fyrir sér, to count, consider; virða til, to pay heed to, regard; Rafn vildi eigi þat, þvíat hann kveðsk vilja virða til enn heilaga Jacobum postola, ok berjask eigi við Þorvald, i. e. Rafn said he would respect the holiness of St. James and not fight Th., Bs. i. 668; heldr skal hitt til virða, at hann vildi Kristni sinni í þyrma, Hom. 109; eg vil ekki virða mig til þess, not demean myself to that: virða um e-t = virða til, D. N. ii. 95: virða e-t við e-t, to value, count; virða við saur ok hégóma, Barl. 74: virð einskis við þá er þér göra í mein, take no account of it if they do thee wrong, Hom. (St.); virða sakar við annan, id.; Guð virði við hann ( may God reward him) undir hvílíkan þunga hann á at standa, Bs. i. 821; biðju vér at þér takit vára dvöl eigi til þrjózku, virðandi vid oss um leiðar-lengd ok harða veðráttu, we beg you not to account it for disobedience in us, but consider the length of the way, and the severe weather, D. N. iii. 80: also of gratitude, eg virði það við hann, að …, to regard past services.III. reflex., impers. to like; mér virðisk ekki skapferði hans, Ísl. ii. 217; virðisk þeim vel allt til konungs en eigi verr til dróttningar, Fb. ii. 120; hann virðisk þar hverjum manni vel, everybody liked him, Eg. 27, Nj. 46, Fms. i. 6l.2. to deem, think; virðisk oss svá, sem minnkaðisk vár sæmd í því heldr enn yxi, Fms. x. 7; virðisk konunginum hann af bragðs-maðr, Bjarn. 4: very freq. in mod. usage, mér virðist, methinks.3. to deign, vouchsafe; af hans ætt virðisk várr Drottinn Jesús at fæðask, Stj.; þú skapari minn virzk at miskunna mér, Barl. 92; þau miskunnar verk er hann virðisk at göra, 95; öll bréf þau er þeir virða sik (= virðask) við at taka, Róm. 248. -
68 vizka
f. wisdom, sagacity.* * *u, f., qs. vitska, [vit], wisdom, Fas. i. 392; sýnit vizku yðra, 623. 29; kraptr ok v., Barl. 99; gef honum vizku þíns helga anda, 100; skildi konungr þat af vizku sinni, at …, Ó. H. 98; er þat eigi undarligt at gæfa fylgi vizku, 123, passim; vizku-bragð, a wise contrivance, Fær. 157; mikill er vizku-munr orðinn, Nj. 36; vizku-tré, the tree of knowledge, 671. 6: freq. in mod. usage, Jesu óx aldr og vizka og náð, N. T., Pass., Vídal.: ú-vizka, foolishness; sér-vizka, q. v.COMPDS: vizkuliga, vizkuligr, vizkumaðr. -
69 YNDI
I) n. delight, happiness;njóta yndis, to enjoy happiness, live in bliss;þeira samfarar urðu ekki at yndi, their married life was not happy;nema, festa yndi á e-m stað, to feel happy in a place;ok hvárki nam hann yndi á Íslandi né í Nóregi, he found no rest in Iceland or in Norway.* * *older ynði, n. [A. S. wyn; Germ. wonne; Dan. ynde; see una, unaðr]:—a charm, delight; the primitive notion of an abode is still visible in such phrases as, nema yndi, prop. to take up one’s abode, to stay in a place, be fond of it; Kolskeggr tók skírn í Danmörku, en nam þar þá eigi yndi, ok fór austr í Garða-ríki, Nj. 121; ef hann vildi þar stað-festast ok nema yndi, Fms. i. 103; hann festi ekki yndi á Vindlandi síðan, viz. ( after her death) he could get no rest in Windland, 135; tók móðir hans sótt ok andaðisk, eptir þat festi Ásmundr eigi yndi í Noregi, Grett. 90; hann varð aldri glaðr, svá þótti honum mikit fráfall Ólafs konungs, ok hvárki nam hann yndi á Íslandi né í Noregi, he found no rest in Iceland or in Norway, Fms. iii. 26; lítið yndi hefi ek haft í konungdóminum, little ease, viii. 219; þeirra samfarar urðu ekki at yndi, their married life was not happy, Bs. i. 418; verðr eigi mér verr at ynði (ynþi MS.), Gkv. 2. 34.2. in mod. usage, a charm, delight; yndi að heyra, yndi að sjá, a delight to hear, to behold.COMPDS: yndifall, yndisbót, yndlshót, yndisstaðr. -
70 ÞRÓASK
að, dep. to wax, increase, grow; ok mun sá þróask hafa í kviði hennar, Fms. vi. 351; æ dóttir búanda tók at þróask ok digrask, xi. 53; vér trúum þinn kvið hafa þróask af helgum Anda, Mar.: en þá es honum þótti sá staðr hafa vel at auðæfum þróask, Íb. 16; hann þróaðisk ( grew up) langa hríð eptir sem eðli ok aldr vísar til, Fms. x. 177; hildr þróask, waxes, Stor. 13; metnaðr honum þróask, pride waxes in him, Hm. 78; þróask ekki mér, grief waxes within me, Sighvat. -
71 ÞYNGJA
(-da, -dr), v. to weigh down, make heavy; impers., sóttinni þyngir, the illness grows worse; þyngir e-m, one grows worse (from illness); one grows heavy from sleep;refl., þyngjast, to grow heavy, adverse (tekr nú bardaginn at þyngja); e-m þyngist = e-m þyngir (þá tók honum at þyngjast).* * *ð and d, [þungr, Dan. tynge], to weigh down, burden, make heavy, Hom. 53; mun mér eigi þ. þetta erviði, it will not encumber me, Eluc. 3; augu þeirra þyngðusk (pass.) af tárum, 623. 60.2. impers. he grows heavy, with dat. of manner; en sóttinni þyngði ( the illness grew worse) eigi því síðr, ok andaðisk hann, Fms. x. 73; þá þyngdi honum mjök (it grew very heavy with him, i. e. he grew heavy from sleep), ok lagðisk hann niðr ok svaf, v. 222; þyngja tekr máli ok minni, Skáld H. 5. 16.II. reflex., tekr nú bardaginn at þyngjask, to grow heavy, adverse. Fas. i. 105; honum tók þá at þyngjask ( he sank) sem á leið daginn, Fms. viii. 445. -
72 ákast
-
73 útleizla
f.1) ‘leading out’ of guests, taking leave of them after an entertainment (veizlan var hin vegsamligsta ok útleizlan hin sköruligsta);2) burial (jarlinn andaðist ok var gör virðulig útleizla hans). -
74 önduð
Страницы
См. также в других словарях:
Anda — ist der Familienname folgender Personen: Béla Anda (* 1963), deutscher Journalist und Regierungssprecher Géza Anda (1921 1976), schweizerischer Pianist Hortense Anda Bührle (* 1926), Ehefrau von Géza Anda, Unternehmerin, Kunstsammlerin und… … Deutsch Wikipedia
Anda — is the surname of Géza Anda, a Hungarian pianist.Anda is also the name of different locations:* In the Philippines: ** Anda, Bohol ** Anda, Pangasinan * Anda, Afghanistan * Anda, Norway, an island ** Anda lighthouse, on the above island * Anda… … Wikipedia
¡anda! — interjección 1. Uso/registro: coloquial. Expresa asombro o sorpresa: ¡Anda... te has cortado el pelo! 2. Uso/registro: coloquial. Se usa para animar, rogar o pedir a alguien que haga alguna cosa: ¡Anda, ponte a estudiar! ¡Anda, lava los platos!… … Diccionario Salamanca de la Lengua Española
Anda — Saltar a navegación, búsqueda Anda se puede referir a: Anda en Bohol, Filipinas; Anda en Pangasinán, Filipinas; Joannesia, género de plantas. Obtenido de Anda Categoría: Wikipedia:Desambiguación … Wikipedia Español
ANDA — (ISSN: 1433 6146) ist eine deutschsprachige Flamenco Zeitschrift. Sie erscheint alle zwei Monate. Sie enthält Berichte aus der internationalen Flamencoszene, Künstlerportraits, Kritiken und einen Veranstaltungskalender. Weblinks… … Deutsch Wikipedia
anda — (Chi., Guat., Perú) f. Andas. * * * anda. f. Bol., Chile, Col., Guat. y … Enciclopedia Universal
anda — s. f. 1. Cada um de dois paus, munidos de um como estribo em que assenta o pé, para andar a certa altura do solo. (Mais usado no plural.) 2. Varal (de tumba, de andor, etc.). (Mais usado no plural.) • andas s. f. pl. 3. Charola. 4. Espécie de… … Dicionário da Língua Portuguesa
Anda — (женское имя) Встреченная в поле. Японские имена. Словарь значений … Словарь личных имен
ANDA — puede hacer referencia a: Asociación Nacional de Actores: organización gremial de los actores mexicanos. Asociación Nacional de Anunciantes: organización gremial de anunciantes publicitarios de Venezuela. Esta página de desambiguación cataloga… … Wikipedia Español
Anda — Anda, See im russischen Gouvernement Olonetz; geht als Fluß, der sich mit dem Ausfluß des Wygosees verbindet, in den Onegabusen (Weißes Meer) … Pierer's Universal-Lexikon
ANDA — abbr. abbreviated new drug application. * * * … Universalium
