-
1 STEÐI
(gen. steðja), m.1) stithy, anvil (S. hjó í steðjann ok klauf niðr í fótinn);2) the mint (konungs s.).* * *m., gen. steðja, pl. steðjar, [Engl. stithy]:—a stithy, anvil, Edda 9, Fms. i. 177, Þiðr. 166, Dipl. iii. 13, passim; konungs steði, the ‘king’s stithy’ the mint, Gþl. 139, Bs. ii. 58.COMPDS: steðjabréf, steðjakollr, steðjanef, steðjasteinn, steðjastokkr. -
2 steðja
I)(að), v. to bound, leap.(steð, stadda, staddr), v.1) to stop (nú staddi konungr lið sitt);2) to fix, settle (hón hafði statt í hug sér at þjóna guði einum í hreinlífi); s. e-t fyrir sér, to determine, decide on (þú munt hafa statt fyrir þér, hvar niðr skal koma);3) to make firm (þá er hann hafði statt ok styrkt ríki sitt);4) to permit (s. fyrirboðna hluti).* * *að, to bound, leap, Bs. i. 527, Al. 146; steðjaði yfir upp, Nj. 144; steðjar upp yfir hann, Finnb. 310, passim. -
3 STEÐJA
I)(að), v. to bound, leap.(steð, stadda, staddr), v.1) to stop (nú staddi konungr lið sitt);2) to fix, settle (hón hafði statt í hug sér at þjóna guði einum í hreinlífi); s. e-t fyrir sér, to determine, decide on (þú munt hafa statt fyrir þér, hvar niðr skal koma);3) to make firm (þá er hann hafði statt ok styrkt ríki sitt);4) to permit (s. fyrirboðna hluti).* * *pret. staddi, part. staddr, neut. statt; the word is little used except in part. pass.; [staðr]:—to stop; stöddu þeir ferðina er í fyrstu riðu. Fagrsk. 138: to permit, steðja fyrir-boðna hluti (cp. Dan. tilstede), Rétt. 95: to fix, appoint, þeir stöddu með sér á alþingi þann samning, at …, Bs. i. 770.II. reflex. to be decided on; sættar-görð þá er nýliga staddisk, H. E. i. 458; kaup staddisk, Dipl. iii. 10; stöddusk þá þeir hlutir, N. G. L. ii. 428; hafa statt e-t, to have made one’s mind up, Fms. i. 284; hafa e-t statt fyrir sér, to have determined on, Ld. 184: to make firm, þá er hann hafði statt ok styrkt ríki sitt, Stj. 455; hann hugðisk hafa statt sik í ríkinu, Barl. 61: göra e-t, to resolve, Fms. ii. 293, Bárð. 164; með stöddum endi-mörkum, fixed limits, Gþl. 44.III. part. staddr, as adj. placed, present, esp. used of a temporary chance abode; hvergi sem þau eru stödd, Grág. i. 332; ef hann var þar staddr þar sem blót vóru, happened to be present, Fms. i. 35; margir ef þar vóru hjá staddir, Eg. 64; vera við staddr, present, Nj. 63, Eg. 64, passim.2. placed in such or such a position; Einarr spurði Egil, hvar hann hefði þess verit staddr, at hann hefði mest reynt sik. Eg. 687; þér ernt staddir ekki vel, ye are in danger, Fms. ii. 16; litt staddr, doing poorly, x. 173; þeim mönnum er í sóttum vóru staddir, Blas. 40: neut., hví er yðr svá statt til Sigfússona, why are you thus troubled about them? Nj. 252. -
4 sté
from stíga. -
5 steðr
-
6 steðja-nef
n. the ‘stithy-neb,’ thin end of a stithy, Fms. i. 133; cp. nef-steði. -
7 steðja-bréf
m. a writ granting licence to the mint, D. N. -
8 steðja-kollr
m. a nick-name, Nj. 182. -
9 steðja-steinn
m. a stithy-stone, base of an anvil, Þiðr. 166. -
10 steðja-stokkr
m. a stithy-stock, id. -
11 steðjanef
-
12 steðjasteinn
-
13 steðjastokkr
m. anvil-block. -
14 konungs-steði
a, m. the king’s stithy, i. e. the mint, Js. 157, Fms. viii. 166. -
15 nef-steði
a, m. a nebbed stithy, Fb. i. 190. -
16 STOÐ
(pl. støðr, steðr, later stoðir), f.1) pillar, post; eru veggir hans ok steðr ok stólpar af rauðu gulli, its walls and pillars and posts are of red gold;2) fig. prop, support (margar stoðir runnu undir hann, frændr, mágar ok vinir).* * *f., pl. stöðr or steðr, later stoðir, Hom. 95; stuðir, 97; [styðja]:—a post; stukku steðr frá lúðri, Gs. 20; stóð hón und stoð, Gkv. 1; broddrinn stóð fastr í stoðinni, Fms. viii. 258, Sturl. ii. 119; steðr ok stólpar, Edda i. 78; ábyrgjask hús, ef steðr eru til fengnar, Grág. ii. 336: metaph. a prop, in phrases, kippa undan þeirri stoð er áðr hélt mest upp ráði hennar, Glúm. 341; margar stoðir (stoðar Cod. C.) runnu undir hann, frændr, mágar ok vinir, Sturl. i. 160; stoð ok styrkr, Bs. i. 131; at-stoð, help. -
17 STÍGA
* * *(stig; steig or sté, stigum; stiginn), v.1) to step, tread (hón mátti ekki s. á fótinn); s. fótum á land, to set foot on land; s. fram, to step forward; to die, = fara fram; s. undan borði, to rise from table; s. á hest, s. á bak, to mount one’s horse, get on horseback; s. af hesti, af baki, to alight; s. á skip, to go on board; s. fyrir borð, to leap overboard; s. ofan, to step down; s. upp, to ascend; s. til ríkis, to ascend the throne; s. yfir e-t, to overcome; s. yfir höfuð e-m, to get the better of one;2) to step on, set foot on, with acc.; hér sté hón land af legi, she landed here from the sea; O. steig í sundr orfit, O. trod asunder the scythe-handle.* * *pres. stíg; part. steig, steigt (Fms. vii. 160), steig, pl. stigu; also sté, Niðrst. 8; þú stétt, Blas. 50, Fms. vii. 160, v. l.; stéttú, Edda 54 (in a verse): subj. stigi; imperat. stíg, stígðú; part. stiginn: [Ulf. steigan = A. S. stîgan, Old Engl. to sty; Germ. steigen, etc.]:—to step, esp. to step upwards; hón mátti ekki stíga á fótinn, Bs. i. 343; stíga fótum á Noreg, á land, to set foot on, Fms. x. 259; svá nær landi, at maðr má stíga á hólmann, Sks. 93 B; stíga í skó, N. G. L. i. 31; hann sté í gólfit upp at ökla, Fms. iii. 188; þú steigt (v. l. stétt) upp ór ánni, vii. 160; annarr fótr sökk áðr öðrum væri upp stigit, ix. 511, v. l.; s. yfir borð, to step over the table, Sks. 259; s. fram, to step forward, Nj. 50, 52; s. undan borði, to rise from table, Ísl. ii. 352; þeir stigu á skíð, Eg 545; stiga á skip, to go on board, Nj. 19, Fms. viii. 228; s. í bát, ix. 374, Nj. 172; s. á hest, to mount one’s horse, Fms. xi. 332; s. á bak, to get on horseback, Nj. 58; s. af hesti, af baki, to alight, 53, 58, 104, Eg. 744: stíga stórum, to stride, take long steps; hann spurði hverr þar stigi stórum, Bs. i. 628 (stór-stígr, smá-stígr); s. fyrir borð, to leap overboard, Fms. ii. 117; s. ofan, to step down, x. 238; s. upp, to ascend; s. upp til himna, Rb. 56; s. niðr, to descend, 623. 8; cp. upp-stigning, ascent; niðr-stigning, descent: s. í fótspor e-m, Fs. 4, Sks. 13; s. til ríkis, to ascend the throne, Fms. x. 390, 410, 415; s. til föður-leifðar sinnar, xi. 331; konungr steig til vizku, x. 380:—s. yfir, to overcome, Blas. 50; stíg þú yfir íllt með góðu, Hom. 6; at stíga yfir höfuð þvílíkum höfðingjum, Fms. vii. 296; en nú er svá komit aldri mínum, at þat er á öngri stundu örvænt, nær elli stígr yfir höfuð mér, Eb. 332; ef talan stígr yfir (oversteps, exceeds) sjau, Rb. 128.2. with acc., steig hann keflit af spjóts-oddinum, Fms. xi. 347; hann steig í sundr orbit, Fb. i. 522.II. reflex., sú reiði stígsk yfir með þolinmæði, Hom. 26; hirð eigi þú yfir at stígask af íllu, 6. Róm. xii. 21.2. part., yfir-stiginn, overcome, vanquished, 625. 40, Sks. 551. -
18 staddr
pp. from steðja;1) placed, present; ef hann var þar s., þar sem blót vóru, if he happened to be present; vera við (or hjá) s., to be present; vera úti s., to be outside the house;2) placed in a certain position, situated, circumstanced (vel, illa s.); lítt s., doing poorly; hví er ykkr svá statt til Sigfússona, why do ye talk thus of the sons of S.* * *part., see steðja. -
19 STÓÐ
(pl. støðr, steðr, later stoðir), f.1) pillar, post; eru veggir hans ok steðr ok stólpar af rauðu gulli, its walls and pillars and posts are of red gold;2) fig. prop, support (margar stoðir runnu undir hann, frændr, mágar ok vinir).* * *n. [A. S. stôd; Engl. stud; Germ. stut]:— a stud of horses, Fms. vii. 21, Fas. iii. 91, Krók. (in a pun), Sæm. 128; fylmerr í stóði, Grág. i. 504; jalda í stóði, Kormak; hann gékk upp eptir dalnum til stóðs síns, Hrafn. 8.COMPDS: stóðhestr, stóðhross, stóðmerr. -
20 STÖÐ
(pl. støðr, steðr, later stoðir), f.1) pillar, post; eru veggir hans ok steðr ok stólpar af rauðu gulli, its walls and pillars and posts are of red gold;2) fig. prop, support (margar stoðir runnu undir hann, frændr, mágar ok vinir).* * *f., gen. stöðvar, pl. stöðvar; [staðr. standa; A. S. stæð; Engl. stead, in roadstead; cp. Lat. stātio]:—a berth, harbour; stýr þú hingat eikjunni, ek mun þér stöðna kenna, Hbl.; ef hvalr rekr í stöð manns, … er í stöðinni liggr … er stöðina á, er um gengr stöðina út, N. G. L. i. 252: esp. in plur., þeir kómu í þær stöðvar, … ok lögðu skipit undir mels-höfða, Sd. 147; í þær stöðvar er átti Sveinn konungr ok leggja þeir skip sín í lægi, Fms. xi. 70; þeir kómu í stöðvar Gorms konungs síð um aptan, 15.2. metaph. place; ok verðr sá at skilja af stöð ( from the context) er ræðr skáldskapinn um hvárn kveðit er konunginn, Edda 92.3. stöðvar, dwelling-places = Gr. ἤθεα; á sömu stöðvum, freq. in mod. usage.II. in local names; Stöð, the harbour in Skard in western Icel.; fara ofan í Stöð, lenda í Stöðinni: Stöðvar-fjörðr, Landn.; whence Stöðfirðingar, m. pl. the men from S., id.
См. также в других словарях:
stȅći — (što) svrš. 〈prez. stȅknēm, pril. pr. stȅkāvši, prid. rad. stȅkao/stȅkla ž〉 1. {{001f}}a. {{001f}}vlastitim radom zaslužiti što, postati vlasnik čega b. {{001f}}privrijediti, zaraditi, zadobiti 2. {{001f}}pren. uspjeti u čemu, ostvariti što… … Veliki rječnik hrvatskoga jezika
Ste — Cette page d’homonymie répertorie les différents sujets et articles partageant un même nom. {{{image}}} Sigles d une seule lettre Sigles de deux lettres > Sigles de trois lettres … Wikipédia en Français
ste — ste·go·bi·um; ste·la; ste·lar; … English syllables
ste|la — «STEE luh», noun, plural lae « lee», las. = stele (defs. 1, 2, and 3). (Cf. ↑stele) ╂[< Latin stela < Greek st ē] … Useful english dictionary
ste|le — «STEE lee», noun, plural lae « lee», les. 1. an upright slab or pillar of stone bearing an inscription, sculptured design, or the like. 2. a prepared surface on the face, as of a building or a rock, bearing an inscription or the like. 3. an… … Useful english dictionary
Ste — abbrev. 1. 〚< Fr Sainte〛 Saint (female) 2. Suite * * * … Universalium
Ste — 〈Abk. für〉 Sainte … Universal-Lexikon
stȅga — ž 〈G mn stêgā〉 1. {{001f}}red, pravila kojih se moraju pridržavati svi članovi neke zajednice; disciplina [školska ∼; stranačka ∼] 2. {{001f}}tehn. sprava kojom se učvršćuje predmet koji se obrađuje; škripac, stegač … Veliki rječnik hrvatskoga jezika
stȅpa — ž 〈G mn stêpā〉 geogr. veliko ravno prostranstvo pokriveno niskim grmljem i trajnim zelenim raslinjem u krajevima kontinentalne i suptropske klime s malom godišnjom količinom oborina ✧ {{001f}}njem. ← rus … Veliki rječnik hrvatskoga jezika
stȅći se — (∅) svrš. sastati se u obliku okolnosti, naći se kao zajednički uzrok ili mogućnost za vršenje radnje ili za neko stanje [stekle su se okolnosti; stekli su se uvjeti]; stvoriti se, nagomilati se … Veliki rječnik hrvatskoga jezika
štȅta — štȅt|a ž 〈G mn štêtā〉 1. {{001f}}gubitak u vrijednosti; kvar 2. {{001f}}ozljeda čije imovine, tijela, časti itd. uzrokovana tuđom radnjom ili propuštanjem radnje [učinjena ∼a; nanijeti, nanositi komu ∼u; pretrpjeti, trpjeti, ∼u; nadoknaditi… … Veliki rječnik hrvatskoga jezika
