-
1 σπεῖρα
σπεῖρα, ἡ, auch σπείρα betont, das lat. spira, alles Gewundene; vom Netze, ἄγει πόντου τ' εἰναλίαν φύσιν σπείραισι δικτυοκλώστοις, Soph. Ant. 346; σπείραις πολυπλόκοις, Eur. Med. 481; σπεῖραι τριχῶν, Haarflechten, Poll. 2, 31. 4, 149. – Bei Apolld. 2, 5, 11, σπεῖραν ἐπὶ τῆς κεφαλῆς ποιήσασϑαι, wie Schol. Ap. Rh. 4, 1396 ein Ring, den man unter die auf dem Kopfe zu tragende Last legte. – Auch die Basis, Unterlage einer Säule; – βόειαι σπεῖραι, der von Ochsenleder gemachte, um die Faust gewundene caestus der Faustkämpfer, Theocr. 22, 80. – Windung, Schneckenlinie, der gewundene Gang der Schlangen, Arat. 446; ὁλκοὶ τοῠ ὄφεως, Suid., u. ähnl. – Auch ein Schiffstan, das man im Sturme auswarf und hinter dem Schiffe schleppen ließ, um den schwankenden u. schnellen Gang des Schiffes zu sichern u. zu hemmen, νεὼς μὲν γὰρ ἁρπαγείσης ὑπὸ πνεύματος ἐπιλαμβάνονται σπείραις καὶ ἀγκύραις τὸ τάχος ἀμβλύνοντες, Plut. de garrul. 10; vgl. Luc. Tox. 10. – Im Holze solche Stellen, wo die Holzfasern schneckenförmig in einander gewunden sind, Maser, Theophr. – Bei Pol. der römische manipulus, der dritte Theil der Cohorte, 11, 23, 1 u. sonst; κατὰ σπείρας, manipulatim, 3, 115, 12 u. öfter; Plut., N. T. u. a. Sp. – Vgl. noch σπάρτος, σπάργω, σπάργανον u. σφαῖρα.
-
2 τάγμα
τάγμα, τό, das Geordnete, Angeordnete, insbes. a) Anordnung, Verordnung, Befehl, νόμου Plat. def. 414 e. – b) eine geordnete Menge von Soldaten, Legion, Heerschaar; Xen. Mem. 3, 1, 11; Pol. 6, 24, 5; κατ' ἄνδρα καὶ κατὰ τάγμα ἡμιλλῶντο πρὸς ἑαυτούς, 2, 69, 5, u. öfter, das röm. manipulus.
-
3 σπεῖρα
σπεῖρα, ἡ, lat. spira, alles Gewundene; vom Netze; σπεῖραι τριχῶν, Haarflechten; σπεῖραν ἐπὶ τῆς κεφαλῆς ποιήσασϑαι, ein Ring, den man unter die auf dem Kopfe zu tragende Last legte. Auch die Basis, Unterlage einer Säule; βόειαι σπεῖραι, der von Ochsenleder gemachte, um die Faust gewundene caestus der Faustkämpfer. Windung, Schneckenlinie, der gewundene Gang der Schlangen. Auch ein Schiffstau, das man im Sturme auswarf und hinter dem Schiffe schleppen ließ, um den schwankenden u. schnellen Gang des Schiffes zu sichern u. zu hemmen. Im Holze solche Stellen, wo die Holzfasern schneckenförmig in einander gewunden sind, Maser; der römische manipulus, der dritte Teil der Cohorte -
4 τάγμα
См. также в других словарях:
Manipŭlus — 1) (röm. Ant.), Handvoll, Bündel, z.B. Heu; 2) Truppenabtheilung, 1/3 der Cohorte, bei den Veliten, Hastaten u. Principes 120 M., bei den Triariern 60 M. Der M. war in 2 Centuriae getheilt, s.u. Cohorte u. Legion; 3) auf Recepten eine Handvoll … Pierer's Universal-Lexikon
Manipulus — Manipulus, Manipel, bei der röm. Legion (s.d.) der 3. Theil einer Cohorte … Herders Conversations-Lexikon
MANIPULUS — I. MANIPULUS in Ecclesia Romana dicitur sacrum indumentum Subdiaconi: quod antiquitus linteum erat seu sudariolum, ad extergendum sudorem et a Subdiacono praecipue ferebatur ad polienda vasa sacra, alias dictum, Aer, Brachiale, Brandeum,… … Hofmann J. Lexicon universale
manipulus — (лат.) горсть … Словарь ботанических терминов
Манипул — (Manipulus) часть римского легиона; см. Легион … Энциклопедический словарь Ф.А. Брокгауза и И.А. Ефрона
МАНИПУЛ — • Manipŭlus, см. Acies, Боевой строй … Реальный словарь классических древностей
Man. — manipulus, a handful …
Thomas of Ireland — (fl. 1295 died before 1338), known as Thomas Hibernicus, not to be confused with the Franciscan friar Thomas de Hibernia (d. c. 1270),[1] was an Irish writer. His claim to fame is not as an original author, but as an anthologist and indexer.… … Wikipedia
manipule — 1. manipule [ manipyl ] n. m. • 1380; lat. médiév. manipulus, dit aussi mappula « petite serviette » ♦ Liturg. Bande d étoffe que porte à l avant bras gauche le prêtre pour la célébration de la messe. manipule 2. manipule [ manipyl ] n. m. •… … Encyclopédie Universelle
Manipur White-toothed Rat — Conservation status Least Concern (IUCN 2.3) Scientific classification … Wikipedia
Manipel — Ma|ni|pel1 〈m. 5〉 Unterabteilung, dritter Teil der röm. Kohorte [<lat. manipulus „Handvoll“] Ma|ni|pel2 〈f. 21; kath. Kirche〉 zum Messgewand gehörendes, breites, über dem linken Unterarm getragenes Schmuckband [<ital. manipolo „Armbinde“] * … Universal-Lexikon