ldi

I adv 1. orada; burada; 2. budur; 3. o zaman; \da oben orada, yuxarıda; dieses Haus \da budur, bu ev; von \da oradan; hier und \da hər yerdə, hər tərəfdə, hər yanda; wer \da? oradakı kimdir?, gələn kimdir?; von \da (ab) o vaxtdan; sieh \da! bir buna bax!; kimi görürəm!; \da hast du! al gəldi!, tut gəldi!; nichts \da! bir şey yoxdur!; II cj 1. üçün, görə; er konnte nicht kommen, \da er krank war o, xəstə olduğu üçün gələ bilmədi; 2. zaman, vaxt; eines Tages, \da er zu Hause war… bir dəfə o, evdə olanda…

a hamısı; \alles strömte dem Stadtinnern zu hamı şəhərin mərkəzinə yönəldi; \alles über hər şeydən üstün; nicht um \alles in der Welt heç vaxt, heç bir vəchlə; heç cür; dünyanın bütün nazı-neməti də olsa

I vi (s) 1. gəlib çatmaq; daxil olmaq; rechtzeitig / zeitig \ankommen vaxtında gəlib çatmaq; 2. yanaşmaq; 3. işə qəbul olunmaq; qəbul olunmaq; ◊ es kommt darauf an! şəraitdən asılı olaraq!, darauf kommt es (eben) an iş elə ondadır ki; es kommt ihm sehr darauf an bu onun üçün çox önəmlidir; darauf kommt es nicht an! iş bundan asılı deyil; da ist er gut angekommen məc. o, payını aldı; es auf etw. (A) \ankommenlassen nəyisə təhlükə altına almaq; II vt: die Lust kam ihn an onun həvəsi gəldi; die Furcht kommt mich an məni vahimə basır

vt 1. əsmək, yellətmək; 2. gətirmək (qar yığınını); er kommt angeweht o, gözlənilmədən gəldi; 3. üfürmək (nəyisə)

adv elə bil qəsdən, biləbilə; \ausgerechnet Bananen! dan. daha nə qalıb!, bir bu çatmırdı!; er ist \ausgerechnet heute gekommen o elə bil qəsdən bu gün gəldi

f oh. pl 1. seçki, seçmə; seçim; yığım; eine \Auswahl treffen seçmək; ohne \Auswahl qatma-qarışıq, necə gəldi; 2. əla çeşid

I a (superl vom gut) ən yaxşı; beim \besten Willen canla-başla; im \besten Schlafe sein bərk yatmaq; der erste \beste hər kəs gəldi; II adv: am \besten hər şeydən yaxşı; \bestens, aufs \beste mümkün olan qədər yaxşı, lap yaxşı; etw. für das \beste halten nəyisə daha üstün tutmaq; j-n zum \besten haben kimisə ələ salmaq, lağa qoymaq

a 1. kor; \blind werden kor olmaq, gözü tutulmaq; 2. yalan, saxta; boş (gülləsiz); \blindes Fenster n kor (gözsüz) pəncərə; \blinder Lärm, \blinder Alarm yalançı həyəcan; \blinder Elfer schadet nur ata. söz. Cəhd çarıq yırtar; \blinder Passagier biletsiz sərnişin; \blind darauf losschlagen hara gəldi vurmaq

vi (s) keçmək; er ist mit seiner Meinung durchgedrungen onun fikri üstün gəldi

vt deşmək, dəlib keçmək; die Kugel durchdrang seine Brust güllə onun sinəsini deşdi

adv səliqəsiz, necə gəldi, ağına-bozuna baxmadan

vi (s) 1. görünmək, nəzərə çarpmaq; 2. çapdan çıxmaq (kitab); \erscheinen lassen* çap etmək; 3. … kimi görünmək, … kimi gəlmək; es erschien mir, als ob … mənə elə gəldi ki, guya …

I a 1. düz; 2. safürəkli, təmizürəkli; məc. namuslu; ein \gerader Mensch düz adam; 3. cüt (say haqqında); eine \gerade Zahl cüt ədəd; II adv düz; lap; er kam \gerade zur rechten Zeit o lap vaxtında gəldi; es ist \gerade halb vier indi düz dördün yarısıdır; er ist nicht \gerade dumm o, axmaq deyil; er lässt fünf \gerade sein o, barmaqarası baxır; o mərhəmətlidir; nun \gerade nicht! axı yox!

n -s, oh. pl aufs \Geratewohl fikirləşmədən, kor-koranə, ağına-bozuna baxmadan, necə gəldi

I köməkçi fel (tərcümə olunmur); II vt 1. malik olmaq; ich habe varımdır; ich habe nicht yoxumdur; ich habe nichts davon bundan mənə heç bir xeyir yoxdur; was hast du? sənə nə olub?; die Sache hat Eile işi gecikdirmək olmaz; jetzt habe ich ihn 1) indi onu tutdum; 2) məc. indi o mənim əlimdədir; bei uns ist alles zu \haben bizdə hər şey əldə etmək (tapmaq) olar (mümkündür); das Buch ist noch zu \haben kitab satışda hələ var; 2. (inf+zu): ich habe zu… mən gərək …; er hat hier nichts zu sagen onun burada əmr verməyə ixtiyarı yoxdur; es hat nichts zu sagen bunun əhəmiyyəti yoxdur, bu vacib deyil; wir \haben noch ein Kilometer bis dahin (zu gehen*) biz hələ bir kilometr getməliyik; ich habe nicht zu lesen* oxumağa bir şeyim yoxdur; ich habe zu tun* işim var, məşğulam; ich will damit nichts zu tun* \haben mən bu işə qarışmaq istəmirəm; 3. (inf’lə zu’suz): du hast gut reden sənin üçün demək asandır; Sie \haben gut fragen sizin üçün soruşmaq asandır; 4. (“es” tamamlığı ilə birlikdə); es bequem \haben rahat(ca) yerləşmək; es gut \haben yaxşı yaşamaq; es eilig \haben tələsmək; ich habe es weit yolum uzaqdır; jetzt habe ich’s! indi bildim, indi tapdım!; es hat nichts auf sich bunun mənası (əhəmiyyəti) yoxdur; er hat es von ihm 1) bunu ondan öyrəndi (bildi); 2) bunu ondan aldı; ich will es so \haben mən belə istəyirəm; 5.: da \haben wir die Bescherung / den Braten / den Salat! gördün başımıza nə gəldi!; da hast du’s, da \haben wir’s! əcəb işdir!; hab dich nicht so! çox lovğalanma!, burnunu çox dik tutma!; habe Dank! təşəkkür edirəm!

(comp härter, superl härtest) 1. a bərk; möhkəm; ein \hartes Ei bərk bişmiş yumurta; \harter Stuhlgang tib. qəbizlik; \hartes Geld sikkə, metal pul; 2. bərk, sərt, cod; kəskin (səs); \hartes Wasser cod su; 3. məc. qəddar, amansız; acıqlı (gegen A), ciddi; \harter Winter sərt qış; j-n \hart behandeln, j-m \hart begegnen bir kəslə çox sərt rəftar etmək; \harter Schlag ağır zərbə; \harter Kampf amansız mübarizə; 4. çətin, ağır; \harte Arbeit ağır iş; das ist eine \harte Nuß məc. çox çətin işdir; mit \harter Mühe çox çətinliklə; ein \hartes Muß ağır ehtiyac; einen \harten Stand haben ağır vəziyyətdə olmaq; 5. tərs, inadcıl; er hat einen \harten Kopf / Nacken məc. o çox tərsdir; II adv: \hart dabei …lap yaxın, …kip; \hart am Fluße çayın lap yaxınında; es fällt mir \hart mənə çətindir; etw. \hart büßen ağır cəzalanmaq; es wird \hart halten* çətin olacaq; ◊ \hart auf \hart gehen* daş qayaya rast gəldi

m (9, 7) 1. qalaq, dəstə, topa; qucaq; auf einen Haufen werfen* 1) üstüstə tökmək, qalamaq; 2) qarışdırmaq, necə gəldi bir-birinə qarışdırmaq; 2. yığın, topa; 3. dəstə, camaat; im \Haufe(n) dəstə-dəstə, yığın-yığın; sürü-sürü; \Haufe(n) über den Haufen rennen* / werfen* / stoßen* yerə yıxmaq

n -ens, -en 1. ürək; qəlb; ums \Herz qəlbdə, ürəkdə; sich etw. zu \Herzen nehmen* məc. nəyisə ürəyinə salmaq; am \Herzen liegen*: das liegt ihm am \Herzen məc. onun ürəyi bu işin yanındadır; an gebrochenem \Herzen sterben qüssədən ölmək; ans \Herz legen (D) nəyisə kimdənsə təkidlə istəmək; ans \Herz gewachsen məc. sevimli, istəkli, əziz; j-n in sein \Herz schließen* məc. kiməsə məhəbbət bağlamaq; ein Kind unter dem \Herzen tragen* hamilə olmaq; von (ganzem) \Herzen, von \Herzen gern həvəslə, qəlbən; vom \Herzen haben məc. qayğını öz üzərindən atmaq; zu \Herzen gehen* ürəyinə toxunmaq; ich kann zu diesem Menschen kein \Herzfassen bu adamdan gözüm su içmir; sein \Herz ausschütten ürəyini boşaltmaq; kein \Herz haben daşürəkli olmaq; sein \Herz auf der Zunge haben ürəyindəkiləri açıq demək; ihm fiel das \Herz in die Schuhe / Hosen onun ürəyi düşdü (ağzına gəldi); 2. məc. cəsarət; j-m \Herz machen kiməsə ürək-dirək vermək; sich ein \Herz fassen ürəklənmək, cürətlənmək; übers \Herz bringen* həll etmək, qərara gəlmək; 3. mərkəz, əsas; 4. qırmızıtoxmaq (qumar kağızı)

n -s, oh. pl çarpma, şappıldatma; wenn es zum \Klappen kommt məc. iş sona gəldi

m (1*) 1. baş; den \Kopf oben behalten* 1) başını dik tutmaq; 2) məc. ruhdan düşməmək; den \Kopf hängen lassen* məc. ruhdan düşmək; er weiß nicht, wo ihm der \Kopf steht o, başını itirib; ◊ das will ihm nicht in den \Kopf məc. bu onun başına girmir; er ist nicht auf den \Kopf gefallen məc. o, axmaq deyil; der \Kopf steht ihm nicht recht məc. o özündə deyil; j-m den \Kopf warm machen məc. kimisə qızışdırmaq; j-m den \Kopf waschen* kimisə danlaqdan keçirmək; j-m etw. auf den \Kopf zusagen məc. kimisə təqsirləndirmək; j-m über den \Kopf wachsen* məc. kimisə ötüb keçmək (birlikdə); j-m den \Kopf zurechtrücken məc. kiminsə başına ağıl qoymaq; die Köpfe zusammenstecken məc. pıçıldaşmaq; alles auf den \Kopf stellen hər şeyi alt-üst etmək; sich (D) die Augen aus dem \Kopfe sehen məc. gözlərini xarab etmək (çox işləməkdən); mit bloßem \Kopfe açıq başla, başıaçıq; Hals über \Kopf çox iti, çox cəld; die Hände über dem \Kopfe zusammenschlagen* əllərini başı üstündə çarpazlamaq; 2. ağıl, zehin, dərrakə, idrak; ein klarer \Kopf ağıllı baş, aydın fikirləşən; im \Kopf(e) fikrində, ağlında; die führenden / leitenden Köpfe einer Idee hansısa ideyanın baniləri; er hat einen offenen \Kopf o, aydın fikirləşən adamdır; den \Kopf verlieren* məc. başını itirmək; çaşmaq; aus dem \Kopfe əzbər, əzbərdən; etw. im \Kopfe behalten* nəyisə yadda saxlamaq; er ist nicht richtig im \Kopfe onun ağılı özündə deyil; etw. geht mir durch den \Kopf ağlıma bir şey gəldi, yadıma bir şey düşdü; 3. baş, həyat; seinen \Kopf aufs Spiel setzen həyatı ilə risk etmək; \Kopf und Kragen kosten məc. baha başa gəlmək, baha oturmaq; es gilt den \Kopf, es geht an \Kopf und Kragen burada başınla (həyatınla) risk edirsən; den \Kopf hergeben müssen* cəfasını çəkmək; başını qurban vermək; 4. bot. papaq (göbələkdə); baş (kələm); 5.: \Kopf einer Zeituug məc. başlıq (qəzetdə); ◊ j-m eine Beleidigung an den \Kopf werfen* kimisə təhqir etmək, ; etw. auf seinen eigenen \Kopf tun* nəyisə özbaşına etmək; auf seinem \Kopf(e) bestehen* / beharren / verbleiben* dediyindən dönməmək, inad etmək; sich (D) etw. in den \Kopf setzen məc. beyninə yerləşdirmək (özünün); bei meinem \Kopf! başıma and olsun!, başım haqqı!; j-n vor den \Kopf stoßen* kiminsə xətrinə dəymək; kimisə bərk həyəcanlandırmaq; kimisə itələmək; ein Brett vor dem \Kopfe haben dan. dardüşüncəli (axmaq) olmaq

n (5) 1. ot; bitki; 2. göyərti, tərəvəz; 3. kələm; 4. meyvəkök bitkilərin gövdə və yarpaqları; ◊ wie \Kraut und Rüben necə gəldi; ins \Kraut schießen* çox tez artmaq, qol-budaq atmaq (mənfi şeylər)