-
41 a1
Ⅰ conj. 1. (przyłączające) and- różnice pomiędzy Wschodem a Zachodem differences between the East and the West- między Warszawą a Krakowem pociąg zatrzymuje się raz the train stops once between Warsaw and Cracow- ja idę, a ty? I’m going, (and) what about you?- ja poprę ten wniosek, a jak sądzę moi koledzy też I’ll support the motion, and I imagine my colleagues will as well- przyjdź tu, a zobaczysz come here and you’ll see- stary jesteś, a głupi you’re an old fool- przyjdź dziś, a nie jutro come today, and not tomorrow- to jest klon, a nie, przepraszam, to brzoza this is a maple tree – no, sorry, it’s a birch- ciężko pracował, a niczego nie osiągnął he worked hard, but he achieved nothing2. (porównujące) and, versus- Polska a Rosja w XIX wieku Poland and Russia in the 19th century- język a literatura language and a. versus literature3. (przeciwstawne) while, whereas- zmywałam naczynia, a on czytał gazetę I was washing the dishes, and a. while he was reading a newspaper- kupił samochód, a powinien był przeznaczyć pieniędze na mieszkanie he bought a car, whereas a. but he should have spent the money on a flat- masz osiemnaście lat, a on dopiero pięć you’re eighteen, whereas a. while he’s only five4. (uściślające) and- a poza tym (and) besides a. anyway- na pewno nie zabłądzę, a poza tym mam mapę I won’t lose my way, besides a. anyway, I’ve got a map- lubię wszystkie zupy, a najbardziej pomidorową I like all kinds of soup, and tomato soup most of all- a co dopiero let alone- dziecko nie potrafi utrzymać się na nogach, a co dopiero chodzić the baby can’t stand yet, let alone walk- kraje europejskie, a zwłaszcza Niemcy i Norwegia the European countries, (and) especially Germany and Norway- a zresztą, czy to nie wszystko jedno? (and) anyway, does it really matter?5. (w powtórzeniach) takie przykłady można mnożyć a mnożyć there are dozens a. lots and lots of examples like that pot.- wcale a wcale się nie boję I’m not afraid in the least- nic a nic z tego nie rozumiem I don’t understand it at all- w ogrodzie było kwiatów a kwiatów there were masses a. a lot of flowers in the garden6. (w wyrażeniach nieokreślonych) w takim a takim dniu on such-and-such a day- w takim a takim miejscu in such-and-such a place- taki a taki such-and-such- takie a takie nazwisko such-and-such a name- o tej a o tej godzinie at such-and-such a time7. książk. and- słowik śpiewał słodko a łagodnie the nightingale was singing sweetly and softly- zasnął spokojnym a głębokim snem he fell into a deep, peaceful sleepⅡ part. 1. (wprowadzające) and- a jak tam twoje egzaminy? and how are your exams going?- a widzisz! to wszystko prawda (you) see? it’s all true- a powiedz, ile masz lat (and) tell me how old you are- a niech sobie idzie oh, let him/her go- „poplamiłeś sobie spodnie” – „a co tam!” ‘you’ve stained your trousers’ – ‘ah, it’s nothing! a. not to worry!- „Anna zdała egzamin” – „a jednak!” ‘Anna passed the exam’ – ‘well, well!’- a nuż coś wygram I might win something- a nuż ktoś przyjdzie? what if somebody comes?; somebody might come2. (emfatyczne) a to łajdak! pejor. what a swine! pot.- a nie mówiłem? didn’t I say so?; I told you (so)!- ciągle się pyta, a co, a gdzie, a jak he keeps on asking what, and where, and how■ a to…, a to first…, (and) then…- ciągle się coś psuło: a to rozrusznik, a to skrzynia biegów something was always going wrong: first the starter, then the gearbox- mnóstwo sukienek, a to z aksamitu, a to z jedwabiu lots of dresses, some of velvet, some of silkThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > a1
-
42 do|jść
pf — do|chodzić1 impf (dojdę, dojdziesz, doszedł, doszła, doszli — dochodzę) Ⅰ vi 1. (dotrzeć) to reach (do czegoś to sth), to arrive- dojść do domu to reach a. get home- jak mogę dojść do dworca? how can I get to the railway station (from here)?- dochodząc do szkoły, usłyszał dzwonek na lekcje on reaching school he heard the bell ring for lessons2. (ogień, woda) to reach, to come (do czegoś up to sth)- pożar dochodził już do strychu the fire was already reaching up to the attic- woda doszła do samych drzwi the water came right up to the door- opatrunek jest za ścisły i krew nie dochodzi do nogi the dressing is too tight and the blood isn’t flowing to the leg3. [list, przesyłka, wiadomość] to reach (do kogoś sb)- jego list jeszcze nie doszedł his letter hasn’t arrived yet- czy pieniądze już doszły? has the money arrived yet?- doszło do moich uszu, że przenosi się pan do Paryża I heard that you’re moving to Paris- doszły mnie słuchy, że wyszłaś za mąż I hear you got married- dochodzą (do) nas plotki o jej życiu prywatnym we hear various rumours about her private life- mało z tego, co mu tłumaczę, dochodzi do niego not much of what I say gets through to him- wreszcie doszło do jego świadomości, że… it finally got through to him that…- program dochodzi przez satelitę the programme’s transmitted by satellite4. (dolecieć) [dźwięk, zapach] to come- z ogrodu dochodził miły zapach kwiatów a pleasant smell of flowers was coming from the garden- uliczny hałas tu nie dochodzi you can’t hear the traffic here- dziwny dźwięk doszedł do jego uszu he heard a strange sound5. (dołączyć) to join (do czegoś sth)- do naszego zespołu doszli nowi zawodnicy some new players have joined our team- doszedł nam nowy temat do dyskusji we have a new topic to discuss- do pensji dochodzi premia oraz różne dodatki on top of the salary there’s a bonus and various additions- po urodzeniu się dziecka dojdą nam nowe obowiązki after the baby’s born, we’ll have additional obligations6. [liczba, temperatura, cena] to amount, to come (do czegoś to sth)- liczba ofiar w wypadkach drogowych w tym miesiącu doszła już do 1000 the number of road accident victims this month has already reached 1,000- jego długi dochodziły do dwóch milionów złotych his debts amounted a. came to almost two million zlotys- kurs dolara doszedł do 4 zł the exchange rate for the dollar went up to a. reached 4 zlotys- upał dochodził do 40°C the temperature was approaching 40°C7. (osiągnąć) to achieve, to attain (do czegoś sth)- dojść do perfekcji w czymś to achieve a. attain perfection in sth- dojść do bogactwa to become rich- dojść do pełnoletności to come of age- dojść do punktu kulminacyjnego/zenitu to reach a high/zenith- dojść z kimś do porozumienia a. zgody to reach a. come to (an) agreement a. an understanding with sb- po długich negocjacjach rząd i związki dochodzą do porozumienia after protracted negotiations, the government and unions are coming to an understanding- dojść do sławy to become famous- dojść do władzy to come a. rise to power- jak on doszedł do takich pieniędzy? how did he come into that kind of money?- tylko najwytrwalsi do czegoś dochodzą only the most persevering people achieve anything (in this world)- jego wściekłość dochodziła do obłędu his fury verged on madness8. (domagać się) to demand- dochodzić zwrotu długu to demand the settlement of a debt- dochodzić swoich praw na drodze sądowej to pursue one’s rights in a court of law- dochodzić sprawiedliwości to seek a. demand justice9. (ustalić) to find out- dochodzić prawdy to search for the truth- nie dojdziesz prawdy you’ll never find out a. know the truth- postanowił dojść, o co im chodzi he resolved to find out what they meant- trudno dojść, jak jest naprawdę it’s hard to find out what the real situation is- dojść do wniosku a. przekonania to reach a. come to a conclusion10. (dogonić) to catch up- dojść kogoś to catch sb up a. catch up with sb- dochodził biegnącego przed nim Francuza he was catching up with the French runner in front of him- dojść do piłki/podania to get to the ball11. (o potrawie, mięsie, ryżu) to be ready- ziemniaki jeszcze twarde, ale zaraz dojdą the potatoes are still a bit hard, but they’ll be ready in a minute- zostaw mięso w piecu, niech dojdzie leave the meat in the oven to finish off for a bit12. (dojrzeć) [zboże, owoce, warzywa] to ripen- zboża już dochodzą the corn will be ripe soonⅡ v imp. (zdarzyć się) to happen, to come about- nie wiem, jak do tego doszło I’ve no idea how it happened a. came about- po operacji doszło do powikłań some complications arose after the operation- często dochodziło pomiędzy nimi do spięć there were often arguments between them- na tym skrzyżowaniu często dochodzi do wypadków accidents often occur at this crossroads- dochodzi do tego, że dzieci kłócą się z nauczycielami w szkole it’s coming to the point a. reaching the stage where children are quarrelling with their teachers at school- doszło do tego, że nikt nie podał mu ręki in the end no one shook his hand- do czego to doszło! what (on earth) are things coming to!■ dojść z czymś do ładu to get to grips with sth- dojść do ładu ze swymi myślami to get a. bring one’s thoughts under control- dojść z kimś do ładu to reach an understanding with sb- gdy się upił, trudno było z nim dojść do ładu when he got drunk, it was difficult to get through to him- nie dojdę z tym chłopakiem do ładu, nie chce mnie w ogóle słuchać I can’t cope with that boy, he doesn’t want to listen to me at allThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > do|jść
-
43 naucz|yć
pf — naucz|ać impf Ⅰ vt 1. (przekazać wiedzę) to teach- nauczyć kogoś historii/języka obcego to teach sb history/a foreign language- nauczyć kogoś czytać/pływać to teach sb (how) to read/swim- nauczyć kogoś posłuszeństwa to teach sb obedience- nauczyć psa aportu/sztuczek to teach a dog to fetch/to do tricks- ojciec nauczył mnie grać a. gry na skrzypcach my father taught me (how) to play the violin- nauczono mnie, że nie należy nigdy kłamać I was taught never to lie2. (pouczyć) to teach- życie nauczyło go cierpliwości life has taught him to be patient- historia nas nauczyła, że… history has taught us that…Ⅱ nauczyć się to learn (zdobyć umiejętność) to teach oneself (czegoś sth)- nauczyć się szyć to learn sewing a. (how) to sew- nauczyć się punktualności to learn to be punctual- nauczyć się wiersza na pamięć to learn a poem (off) by heart- nauczyłem się tego sam/od rodziców I’ve learnt it (by) myself/from my parents■ nauczony doświadczeniem książk. having learnt the lesson of experience- nauczony gorzkim doświadczeniem nie ufał nikomu from bitter experience, he trusted no one- nauczyć kogoś moresu przest. to teach sb some manners, to show sb what’s what- nauczyć kogoś rozumu pot. to knock some sense into sb- nauczyć się rozumu pot. to come to one’s senses- kiedy ty wreszcie nauczysz się rozumu! when will you ever learn?- czego Jaś się nie nauczy, tego Jan nie będzie umiał przysł. what you don’t learn as a child you can’t learn as an adult- ja cię/ja was nauczę pot. I’ll teach you- ja cię nauczę posłuszeństwa! I’ll teach you to do as you’re told!The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > naucz|yć
-
44 patrz|eć
, patrz|yć (patrzył a. patrzał, patrzyli a. patrzeli) impf Ⅰ vi 1. (spoglądać) to look (na kogoś/coś at sb/sth); (obserwować) to watch vt- patrzeć na zegarek to look at one’s watch- patrzeć w sufit/lustro to look at the ceiling/in the mirror- patrzeć przez lornetkę/dziurkę od klucza to look through binoculars/a keyhole- patrzyć za odjeżdżającym samochodem to watch a car drive off- patrzeć na coś zdziwionym wzrokiem to look in surprise at sth- patrzeć na kogoś badawczo to look at sb searchingly- patrzeć komuś w oczy to look sb in the eyes- patrzył, gdzie by tu usiąść he was looking for a place to sit- patrzył, jak dzieci bawiły się w ogrodzie he watched the children playing in the garden- aż przyjemnie było patrzeć, jak grają it was a pleasure to watch them play- nie mogę już na niego/to patrzeć I can’t stand the sight of him/it any more- nie mogę patrzeć obojętnie, jak tak się dzieje I can’t just stand and watch it happen- patrząc na nią, nigdy byś się nie domyślił to look at her, you’d never guess- patrz pod nogi! watch a. mind your step!- patrz, jak chodzisz! look where you’re going!- patrz, co zrobiłeś! look what you’ve done!- patrz, czy ktoś nie idzie look out to see if anyone’s coming- patrz, jak tu pięknie! look how beautiful it is here!- patrzcie, patrzcie, kto to idzie! well, well look who’s coming!- patrzcie państwo, jaki mądry! iron. look how smart he is! iron.2. (rozpatrywać, oceniać) to look (na kogoś/coś at sb/sth)- patrzeć na coś realnie/trzeźwo to look at sth realistically/rationally- optymistycznie/pesymistycznie patrzeć na życie to have an optimistic/a pessimistic outlook on life- patrzeć na coś z czyjegoś punktu widzenia to look at sth from sb’s point of view- zależy, jak się na to patrzy it depends on how you look at it- patrząc na to z perspektywy czasu, … looking back on it…- patrząc na to z boku, można pomyśleć, że… as an outside observer one might think that…- patrzeć na kogoś jak na wroga to treat sb like an enemy3. (zwracać uwagę) nie patrząc na to, że… ignoring the fact that…- patrz, żeby komuś nie zrobić krzywdy be careful not to hurt anybody4. pot. (dbać) każdy tylko patrzy, jak tu się dorobić all people care about is money Ⅱ patrzeć się, patrzyć się pot. to stare (na kogoś/coś)- tylko stoją i się patrzą they just stand there and stare■ patrzeć komuś na ręce to keep an eye on sb- patrzeć na coś przez palce to turn a blind eye to a. on sth- patrzeć na kogoś z góry to look down on sb- patrzeć na kogoś/coś krzywo a. krzywym okiem to frown on sb/sth- patrzeć na kogoś/coś łaskawie a. życzliwym okiem to look favourably on sb/sth- jak się patrzy first rate- buty mam teraz jak się patrzy I’ve got top quality shoes nowThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > patrz|eć
-
45 poka|zać
pf — poka|zywać impf (pokażę — pokazuję) Ⅰ vt 1. (dać zobaczyć) to show [książkę, obraz]- pokazać komuś drogę do wyjścia to show sb the way out- pokazywać sztuki magiczne to perform magic tricks2. (uczyć) to demonstrate- pokazać komuś, jak się tańczy salsę/jak się gotuje rosół to show sb how to dance the salsa/how to cook broth3. (o przyrządach pomiarowych) to show, to indicate- zegar pokazuje godziny the clock shows the time- termometr pokazuje temperaturę the thermometer shows the temperature4. (przedstawiać) to show- film pokazuje (nam) młodych naukowców the film shows young scientists5. (dać dowód) to prove, to show- głosowanie pokazało, że minister ma licznych zwolenników the vote showed (that) the minister had numerous supporters- czas pokaże, czy… time will tell whether…- pokazał, co potrafi a. umie he showed what he could do- pokazał prawdziwe oblicze he showed his real selfⅡ pokazać się — pokazywać się 1. (stać się widocznym) to appear- pokazać się w oknie to appear at the window- pokazały się komary mosquitoes appeared- pokazały się pierwsze truskawki the first strawberries came in2. (przyjść) to show pot.; to put in an appearance- czekał na nich, ale się nie pokazali he was waiting for them, but they didn’t show a. turn up- nie pokazał się więcej that was the last time he showed up- czemu się u nas nie pokaujesz? why don’t you ever come to see us?3. (dać się poznać) to show oneself- pokazać się z najlepszej strony to show oneself to one’s best advantage4. przest. (sprawdzić się) to turn out- to się jeszcze pokaże time will tell- pokazało się, że nie miał racji it turned out (that) he was wrong- pokazać figę to thumb one’s nose- pokazać komuś język to stick out one’s tongue at sb- pokazać komuś drzwi to show sb the door- pokazać pazury to bare one’s claws- nie pokazać po sobie gniewu/zmieszania not to show how angry/embarrassed one is- nie pokazał po sobie bólu he kept a stiff upper lip about his pain- starał się nie pokazać po sobie irytacji he tried not to let his irritation show- nie mógł/mogła a. nie śmiał/nie śmiała pokazać się ludziom na oczy he/she was too embarrassed to face anybodyThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > poka|zać
-
46 powie|dzieć
pf (powiem, powiedział, powiedzieli) vt 1. (wyrazić słowami) powiedzieć coś to say sth- powiedzieć, że… to say (that)…- powiedzieć komuś coś to tell sb sth- powiedzieć komuś o czymś to tell sb about sth- powiedzieć prawdę to tell the truth- powiedzieć głupstwo a. coś głupiego to say something stupid- powiedzieć komuś, żeby coś zrobił/czegoś nie robił to tell sb to do sth/not to do sth- powiedział, żebyśmy się nie martwili he told us not to worry- powiedział, że tam był/że przyjdzie he said he’d been there/would come- powiedział mi/nam/ojcu, że nie ma pieniędzy he told me/us/his father he had no money- nikomu nie powiedział o swojej chorobie he didn’t tell anybody that he was ill- powiedzieć sobie, że… to tell oneself that…- powiedział sobie, że to zrobi he told himself he must do it- powiedziano nam, że… we were told that…- powiedz mi, o co chodzi tell me what it’s all about- „dobrze” – powiedział he said OK- chciałbym powiedzieć o pewnej ważnej sprawie I’d like to mention an important issue- jak już wcześniej powiedziałem… as I said before…- wszystko mi jedno, co ludzie powiedzą I don’t care what people say- było powiedziane, żeby tak nie robić you/we/they were told not to do that- rób tak, jak było powiedziane do as you were told- kto tak powiedział? pot. says who? pot.- powiedzmy let’s say- przyjdę, powiedzmy, w czwartek I’ll come, let’s say, on Thursday- powiedzmy, że… let’s say that…- powiedzmy, że się uda, co potem? let’s say it works, what next?- że tak powiem so to speak a. say- byłem tym, że tak powiem, poirytowany I was, so to speak, annoyed- powiedzmy sobie szczerze, nie stać nas na to let’s face it, we can’t afford this- trzeba to sobie jasno a. otwarcie powiedzieć, że… we have to admit, that…- wstyd powiedzieć, ale nie pamiętam to my shame I’ve forgotten- łatwo powiedzieć! it’s easier said than done- trudno powiedzieć, czy/kiedy/jak… it’s hard to say if/when/how…- powiedzieć swoje to say one’s piece- powiedziałbym, że… I would say (that)…- wyglądała, powiedziałbym, na zmęczoną she looked, I would say, tired- przywitali nas, nie powiem wrogo, ale dosyć chłodno their welcome, though not exactly hostile, was rather reserved- nie powiem, żebym był zachwycony I wasn’t exactly happy- nie można powiedzieć, żebyś się specjalnie postarał I wouldn’t exactly say you tried hard- nie powiem, jedzenie było niezłe I must say, the food was OK- nie powiem, było całkiem przyjemnie I must say it was quite nice- był niezbyt rozgarnięty, żeby nie powiedzieć głupi he was rather simple-minded not to say stupid- można powiedzieć, że skończyliśmy we are more or less ready- prawdę a. szczerze powiedziawszy… frankly speaking…; to be honest…- no powiedz sam, czy tu nie jest ślicznie? it’s beautiful here, isn’t it?- niech pan sam powie, czy to w ogóle ma sens? what do you think, does it make any sense at all?- powiem ci, że mi się nie chce frankly speaking I don’t feel like it- powiem panu, że niezbyt mi się ten film podobał to be honest I didn’t particularly like the film- co ty powiesz/pan powie? (ze zdumieniem) are you serious?; (ironicznie) oh, really?- chciał przez to powiedzieć, że… what he meant by this is that…- co chcesz przez to powiedzieć? what do you mean?- to (za) mało powiedziane it’s an understatement- nie przepadam to za mało powiedziane, ja ich nie znoszę to say I’m not fond of them is an understatement, in fact I hate them- to za wiele a. dużo powiedziane that would be saying too much- katastrofa to za dużo powiedziane calling it a disaster would be saying too much- dobrze powiedziane well said- mieć wiele do powiedzenia (mieć wpływy) to have a lot of say; (dużo wiedzieć) to have a lot to say- on nie ma tu nic do powiedzenia he has no say in this matter- nie wiele mieliśmy sobie do powiedzenia we didn’t have much to say to each other- mam ci coś do powiedzenia I have to tell you something- nigdzie nie jest powiedziane, że… there’s no rule that…- wcale nie jest powiedziane, że przegramy no one says we have to lose- kto by powiedział, że zrobi taką karierę who would’ve guessed s/he would make such a career- co to ja chciałem powiedzieć? what was I to say?- jak to powiedzieć? how shall I put it?- nie powiesz (chyba), że… you don’t mean to tell me that…- nikt mi nie powie, że… no one’s going to tell me that…- chyba za dużo powiedziałem I think I said too much- oddaj, bo powiem mamie give it back or I’ll tell mum- nikomu nie powiem I won’t tell anybody- cześć, co powiesz? pot. hi, how are things going?- co powiesz na lody? what would you say to an ice-cream?- co powiesz na ten skandal z łapówkami? what do you think about this corruption scandal?2. (wypowiedzieć, opowiedzieć) to recite [wiersz]; to tell [dowcip]; to give [kazanie]; to say [słowo, zdanie]- powiedz cioci dzień dobry say hello to auntie- powiedz: aaaa (do pacjenta) say ah- powiedzieć wam kawał? do you want to hear a joke?3. (zwrócić się) to call- powiedzieć na kogoś „słoneczko”/„głupek” to call sb sunshine/a fool- powiedzieć do kogoś po imieniu a. na ty to address sb by their first name4. (podpowiedzieć) [rozum, serce, instynkt] to tell- doświadczenie powiedziało mu, że… his experience told him that…- jej oczy wiele mu powiedziały her eyes told him a lot5. (podać do wiadomości) to say- w ustawie powiedziano, że… it says in the act that…- w punkcie drugim powiedziane jest… it says in point two that…- powiedziane jest: „Nie zabijaj” it is said: ‘Thou shalt not kill’■ powiedział, co wiedział! pot. that’s nonsense!The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > powie|dzieć
-
47 przypom|nieć
pf — przypom|inać1 impf (przypomnisz, przypomniał, przypomnieli — przypominam) Ⅰ vt to remind- przypomnieć komuś coś to remind sb of sth- przypomnieć komuś, że… to remind sb (that)…- przypomnieć komuś, żeby coś zrobił to remind sb to do sth- przypomnieć komuś wczorajszy incydent to remind sb of what happened yesterday- przypomnieć komuś, że ma wysłać list to remind sb to mail a letter- chciałbym panu przypomnieć, że… let me remind you that…- przypomniane zostały jej osiągnięcia her achievements were recounted- podczas spektaklu przypomniane zostały piosenki z repertuaru Edith Piaf the show included songs from Edith Piaf’s repertoire- przypomina się, że w czasie całego lotu obowiązuje zakaz palenia we’d like to remind you that smoking is prohibited throughout the flight- przypominam o jutrzejszej klasówce don’t forget about tomorrow’s test- przypomnij mi, ile to kosztuje remind me how much it costs- przypomnij mi, żebym kupił gazetę remind me to buy a newspaper- to mi przypomina moją młodość it brings back my childhood (days)Ⅱ przypomnieć sobie — przypominać sobie to remember- przypomniała sobie tamten dzień she remembered that day- przypomniał sobie, że nie zamknął drzwi he realized that he’d forgotten to lock the door- nie mogłem sobie przypomnieć, jak ma na imię I couldn’t remember a. recall a. recollect his/her name- przypomnij sobie, jak to było try to remember how it happened- „jestem umówiony”, przypomniał sobie ‘I have an appointment,’ he rememberedⅢ przypomnieć się — przypominać się przypomniał mi się dowcip that reminds me of a joke- nagle mu się coś przypomniało he suddenly remembered something- właśnie mi się przypomniało, że… I’ve just remembered that…- przypomnieć się komuś [osoba] (zwrócić uwagę, że się czeka) to try to get sb’s attention; (kiedy nas nie poznają) to reintroduce oneself to sbThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > przypom|nieć
-
48 umi|eć
impf (umiem, umiał, umieli) vi 1. (nauczyć się) to know- umiał wiersz na pamięć he knew the poem by heart- nic nie umiem z matematyki I don’t know anything in math2. (być w stanie) nie umiem zasnąć bez środków nasennych I can’t fall asleep without sleeping pills 3. (potrafić) umiał mówić po francusku he knew how to speak French- umiesz naprawić suszarkę do włosów? do you know how to repair a hairdryer?- nie umiem tańczyć/pływać I can’t dance/swim- nie umiesz kłamać you don’t know how to tell a lie- umiał być stanowczy he could be firm- nigdy nie umiała odmawiać pomocy she’s never been able to refuse help■ umieć się ubrać pot. to be a stylish dresser, to have a good taste in clothes- pokazać, co się umie pot. to show what one’s worth- umieć coś jak pacierz pot. to know sth like one’s ABC- umieć po francusku/niemiecku pot. to speak French/GermanThe New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > umi|eć
-
49 aby
Ⅰ conj. 1. książk. (dla wyrażenia celu, skutku) (przed bezokolicznikami) (in order) to, so as to; (przed zdaniami) so (that)- wyciągnął rękę, aby zerwać kwiat he stretched out his arm to pick a flower- dałam ci kożuch, abyś nie zamarzł I gave you the sheepskin so (that) you wouldn’t freeze (to death)- aby krata nie rdzewiała, pokryj ją lakierem to prevent rusting, coat the grating with varnish- aby nie lest książk.- aby nie było żadnych nieporozumień lest there should be any misunderstandings, in order that there should be no misunderstandings- nie powiedziałem im prawdy, aby ich nie obrazić I didn’t tell them the truth, so as not to offend them a. lest I (should) offend them a. lest they (should) be offended2. (dla wyrażenia woli, sądu) to- chcę, abyś przyszedł I want you to come- nie prosiłem, aby mi pomagała I didn’t ask her to help me- nie wydaje mi się, abyście mogli go znać I don’t think you know him- wątpię, aby to się udało I doubt if it’s going to work3. (wyrażające następstwo) only to- zbudził się, aby po chwili znowu zasnąć he woke up, only to soon fall asleep again4. (dla wyrażenia intensywności) to- jest zbyt wrażliwy, aby tego spokojnie słuchać he’s too sensitive to be able to sit calmly and listen to that- na tyle dobrze znasz polski, abyś mógł się swobodnie porozumieć you know Polish well enough to be able to communicate freely- łóżko jest zbyt szerokie, abyście mogli je wnieść przez drzwi the bed is too wide for you to (be able to) carry it through the door5. (byle) as long as, just so long as- kup jakikolwiek stół, aby drewniany buy any table at all, provided (that) a. as long as it’s wooden- możesz wziąć tę książkę, abyś tylko odłożył ją potem na miejsce you can take the book, as long as you put it back where it belongs- pojadę za miasto, aby tylko była pogoda I’ll be going to the country, as long as a. just so long as the weather’s fineⅡ part. 1. (wyrażające życzenie) aby zdążyć przed deszczem! let’s hope we make it before the rain comes a. it rains!- abyście tylko wrócili cali i zdrowi! I hope you get back safe and sound!2. (wyrażające wątpliwość) czy te informacje są aby pewne? is the news really reliable?- czy aby potrzebnie się tym martwisz? is there really anything to worry about?- czy on aby się nie przeziębił? are you sure he hasn’t cought a cold?- aby nie za późno na wizytę? isn’t it rather late for a visit- zreperował to aby-aby he repaired it just anyhow a. any old how- na nasze pytania odpowiadał aby zbyć he answered our questions offhandedly* * *1. conj(in order) to, so that2. partona pojechała do Anglii, aby uczyć się angielskiego — she went to England to learn English
* * *conj.form. in order to, to, so that; aby nie... lest..., not to..., in order to avoid...; wycofał się z interesu, aby uratować resztę pieniędzy he withdrew from the business to save the rest of his money; kupił dom nad jeziorem, aby spędzać tam wakacje he bought a cottage at the lake to spend his holidays there; jemy, aby żyć we eat (in order) to live; powiedz jej, aby przyszła tell her to come here; niemożliwe, aby tam był it's impossible for him to be there; mówił bardzo cicho, aby go nikt nie usłyszał he spoke in a very soft voice so that nobody would hear him l. lest anybody (should) hear him l. in order not to be heard; zatrzymał się, aby znów po chwili jechać he stopped only to move on a moment later; pójdę na spacer, aby tylko była pogoda I'll go for a walk, weather permitting.part.1. ( wyraża niepewność) czy aby Kasia poszła spać? has Kate really gone to bed?; czy to aby prawda? is it really true?2. (= byle tylko) aby do jutra if we only make it till tomorrow.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > aby
-
50 ale
Ⅰ conj. 1. (lecz) but- powiem ci, ale nie teraz I’ll tell you, but not now- prowadził samochód szybko, ale ostrożnie he was driving fast, but cautiously- chciał jechać pierwszym pociągiem, ale zaspał he wanted to take the first train, but he overslept- przepraszam, ale to jakieś nieporozumienie I’m sorry but there’s some kind of misunderstanding- ale i but also- miała mnóstwo wielbicieli, ale i zajadłych wrogów she had many admirers, but also firm enemies2. (a jednak) yet, however- to niewiarygodne, ale prawdziwe it’s incredible, but a. yet true3. (w powtórzeniach) nikt, ale to nikt nobody, but nobody- nigdzie, ale to nigdzie nowhere, but nowhere- żadnej, ale to żadnej zmiany nie widać there’s no change whatsoever to be seen- wcale, ale to wcale mi się to nie podoba I don’t like it at all, I mean at all; I don’t like it in the least (little) bit- to było coś zupełnie, ale to zupełnie innego this was something entirely differentⅡ part. 1. (wyrazy zdziwienia) but- ale ja tu mieszkam! but I live here!- ale pomówmy poważnie! but let’s be serious!- ale dlaczego? but why?- ale skąd a. gdzie tam! of course not!; why, no! przest.2. (wyraz podziwu, oburzenia) ale samochód! what a car!, that’s some car!- ale ścisk! what a crush!- ale mnie urządziłeś! a fine mess you’ve got me into!- ale zasuwa! pot. (o człowieku, pojeździe) he’s/it’s really tearing a. steaming along pot.3. (emfatyczne) ale głupiec ze mnie! what a fool I am! Ⅲ inter. pot. 1. (zaprzeczenie) not at all!, nothing of the kind!- „pewnie sporo zarobiłeś?” – „ale! grosza nie dostałem” ‘you must have earned quite a bit?’ – ‘you’re joking! I didn’t get a penny out of it’2. (przypomnienie) ale a. ale, ale hold on! pot., hang on! pot.- ale, ale, byłbym zapomniał! hold on, I’d almost forgotten!Ⅳ n inv. 1. (słaba strona) flaw, weak spot- nikt nie jest bez ale no one is perfect2. (zastrzeżenie) but- tylko bez żadnych ale no buts, now!- mam wobec niej jedno ale I have one reservation about her- ale już! pot. right now! pot., pronto! pot.* * *1. conj 2. part* * *conj.but; ale jednak and yet; nie pierwszy raz, ale ostatni it's not the first time, but it's the last; ale z drugiej strony but then (again); może się mylę, ale... correct me if I'm wrong, but...part.1. what!, how!; ale zabawa! what fun!; ale numer! holy cow!; ale pomysł! what an idea!; ale fajnie! wow, that's cool; ale był wściekły! was he ever mad!; ale jestem głupi! how stupid of me!2. ale, ale pot. hold on, wait a minute; ale, ale! chciałem ci coś dać hold on, I want to give you sth.3. ale (gdzież tam)! iron. right!, sure!n.indecl. (= wada, wątpliwość) weak point, flaw; każde rozwiązanie ma swoje ale every solution has its flaws; zawsze są jakieś ale there are always ifs and buts.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > ale
-
51 bardzo
( z przymiotnikami) very; ( z czasownikami) very muchbardzo dobry — very good, ≈A (school grade)
bardzo przepraszam — I'm very lub so sorry
proszę bardzo — ( nie ma za co) not at all, you're welcome
nie bardzo — not much, not really
* * *adv.(z przymiotnikiem, przysłówkiem) very; bardzo duży/mały/szczęśliwy/chory/dobry/zły very big/small/happy/ill/good/bad; bardzo mało/dużo/dobrze/źle very little/much/well/badly; ( z imiesłowem) greatly, deeply; bardzo zadowolony greatly pleased; bardzo wzruszony deeply moved; ( z czasownikiem) very much, a lot; bardzo pomagać help very much l. a lot; bardzo za kimś tęsknić miss sb very much; bardzo cię kocham I love you very much l. dearly; bardzo dobrze very well; bardzo dobrze wiedzieć know very well; nie bardzo not much, not really, not quite; nie bardzo wypada tam iść we should't go there; nie bardzo mógł he hardly could; nie bardzo go lubią they don't really like him; jak bardzo how much; tak bardzo so/that much; za bardzo too much; za bardzo mu zaufałam I trusted him too much; bardzo być może only maybe; nie za bardzo pot. not really.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > bardzo
-
52 bądź
Ⅰ być Ⅱ conj. or- urodził się w Warszawie bądź pod Warszawą he was born in Warsaw or on the outskirts of Warsaw- chodził na wycieczki bądź (to) samemu, bądź (to a. też) z kolegami he went hiking – either by himself or with his friendsⅢ part. any- co bądź anything (at all); any old thing pot.- kto bądź anybody a. anyone at all- gdzie bądź anywhere at all; any old where pot.- kiedy bądź any time; any old time pot.- jak bądź anyhow; any old how pot.- jaki bądź any; any old pot.- za jaką bądź cenę for whatever price you can get- zapytaj którego bądź sąsiada just ask any(one) of the neighbours- połóż je gdzie bądź just put them anywhere- ubrał się jak bądź he dressed any old how- bądź co bądź after all, when all is said and done- żyjemy bądź co bądź w cywilizowanym kraju after all we live in a civilized country* * *1. vb; patrz być2. conjbądź tak dobry i... — would you be so kind and...
3. partbądź to... bądź to... — either... or...
* * *I.bądź1ipf.zob. być.II.bądź2conj.(= lub, albo) or; bądź (to)..., bądź (to)... either... or...III.bądź3part.(= -kolwiek) co bądź anything; kto bądź anybody; jak bądź anyhow; gdzie bądź l. dokąd bądź anywhere; jaki bądź any; bądź co bądź after all; at any rate.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > bądź
-
53 bo
Ⅰ conj. 1. (ponieważ) because, as; for przest., książk.- mów wolniej, bo nic nie rozumiem speak more slowly, because I can’t understand anything- pewnie już wyszedł, bo jego płaszcza nie ma na wieszaku he’s probably (already) gone, because his coat’s not on the hanger- niepraktyczna, bo jasna, suknia an impractical dress, because it’s a light colour2. (w przeciwnym razie) or (else), otherwise- uważaj, bo zrobisz sobie krzywdę be careful or you’ll hurt yourself- weź coś na uspokojenie, bo inaczej zwariujesz take a sedative or you’ll go round the bend pot.- ścisz radio, bo można ogłuchnąć turn the radio down or we’ll all go deaf3. (mimo, w przeciwstawieniu) kobieciarz, bo kobieciarz, ale dobry człowiek he’s a womanizer, it’s true a. I know, but he’s a good sort- ładna, bo ładna, ale głupia pretty enough, but foolish with it- rzadko, bo rzadko, ale jednak uczestniczę w tych zebraniach I don’t attend the meetings often, it’s true, but I do goⅡ part. 1. pot. (przeczące) bo ja wiem? I don’t really know- bo to prawda? is that really true?- bo on zapłacił? he didn’t pay, did he?, you mean he actually paid?- a bo to źle być dzieckiem? is it so bad a. that bad, being a child?2. pot. (wyrażające bezcelowość) nie odpowiedziałem mu, bo i po co? I didn’t answer him – what’s the point?- przestali mówić, bo i o czym? they stopped talking, I mean what could they say? a. what was there to say?- zabrałem ich do siebie, bo niby gdzie mieli pójść? I took them to my place, (I mean) where else could they go?Ⅲ (a) bo co? inter. pot. why- „mówił coś o mnie?” – „a bo co?” ‘did he say something about me?’ – ‘why do you ask?’ a. ‘why, what if he did?’- „nie stój tutaj” – „a bo co?” ‘don’t stand here’ – ‘why shouldn’t I?’ a. ‘(and) why not?’* * *conj( ponieważ) because; ( w przeciwnym razie) or (else)pospiesz się, bo się spóźnimy — hurry up, or we'll be late
* * *boconj.1. (= ponieważ) because, for; nie pójdę do kina, bo jestem zajęty I'm not going to the movies because I'm busy.2. (= w przeciwnym razie) or; bądź grzeczny, bo nie dostaniesz deseru be good or you'll get no dessert.3. (w funkcji dopowiedzenia, wyjaśnienia) because, as, for; te buty są niewygodne, bo za ciasne these shoes are uncomfortable because they're too tight; sekretarz, bo o niego chodziło, w tej sprawie milczał the secretary, for it was he who was involved, said nothing about it.part.1. ( wzmacnia przeciwstawienie) przystojny, bo przystojny, ale kompletnie głupi handsome to be sure, but utterly stupid.2. ( wzmacnia przeczenie albo powątpiewanie) a bo ja wiem? how should I know?; a bo to prawda? I doubt if it's true.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > bo
-
54 być
impf (jestem, jesteś, jest, jesteśmy, jesteście, są, byłem, byłeś, był, byliśmy, byliście, byli, będę, będziesz, będzie, będziemy, będziecie, będą) Ⅰ vi 1. (istnieć, żyć) to be- jest wielu znanych aktorów there are many well known actors- nie ma nikogo, kto mógłby to zrobić there’s no one who could do it- czy jest Bóg, czy go nie ma? does God exist, or not?- był sobie kiedyś stary król there was a. lived once an old king- nie było cię jeszcze wtedy na świecie this was before you were born- myślę, więc jestem I think, therefore I am- być albo nie być to be or not to be- to dla nas być albo nie być this is our to be or not to be, this is our Waterloo- nie ma już dla niej ratunku nothing can save her now- jest wiele powodów do zadowolenia there’s good reason to be happy- nie ma powodu do obaw there is no reason a. need to worry- są sprawy, których nigdy nie zrozumiesz there are (certain) things that you’ll never understand- nie ma co płakać/gadać it’s no use crying/talking (about it)- nie ma co żałować (there’s) no need to be sorry- nie ma co a. czego żałować it’s no great loss- nie ma czemu się dziwić, że… it’s no surprise a. wonder that…- nie ma o co się kłócić there’s nothing to quarrel about- nie ma czym się martwić/czego się bać there’s nothing to worry about/to be afraid of- nie ma z czego być dumnym (it’s) nothing to be proud of- nie ma z czego się cieszyć/śmiać there’s nothing to rejoice/to laugh about- „dziękuję za podwiezienie” – „nie ma za co” ‘thanks for the lift’ – ‘don’t mention it’ a. ‘you’re welcome‘- „przepraszam, że panu przerwałem” – „nie ma za co” ‘sorry I interrupted you’ – ‘that’s all right’- już cię/was nie ma! off with you!2. (przebywać, znajdować się) to be- być w pracy/szkole to be at work/at school- być w teatrze/na koncercie to be at the theatre/at a concert- teraz wychodzę, ale będę w domu o piątej I’m going out now, but I’ll be home at five- dzisiaj nie ma go w biurze he’s not in the office today- w pokoju nikogo nie ma/nie było there is/was no-one in the room- jest już piąta, a jego jak nie ma, tak nie ma it’s already five, and he’s still not here a. there’s still no trace of him- „czy jest Robert?” – „nie, nie ma go, jest jeszcze w szkole” ‘is Robert in?’ – ‘no, he’s not, he’s still at school’- „są jeszcze bilety na ostatni seans?” – „niestety, już nie ma” ‘do you still have tickets for the last showing?’ – ‘sorry, all sold out’- czy będziesz jutro w domu? ‘will you be at home a. in home tomorrow?’- kiedy (ona) będzie znowu w Warszawie? when will she be in Warsaw again?- byłem wczoraj u Roberta/u babci I was at Robert’s/granny’s yesterday, I went to see Robert/granny yesterday- był przy narodzinach swojej córki he was present at the birth of his daughter- nigdy nie byłem w Rosji I’ve never been to Russia- „skąd jesteś?” – „(jestem) z Krakowa/Polski” ‘where are you from?’ – ‘(I’m) from Cracow/Poland’- „gdzie jesteś?” – „tutaj!” ‘where are you?’ – ‘(I’m) here!’- „jestem!” (przy odczytywaniu listy) ‘here!’, ‘present’- będąc w Londynie, odwiedziłem Annę when a. while I was in London I went to see Anna- biblioteka jest w budynku głównym the library is in the main building- w jednym pudełku jest dziesięć bateryjek there are ten batteries in a packet- w domu nie było nic do jedzenia there was nothing to eat at home a. in the house- co jest w tym pudle? what’s in this box?- gdzie jest moja książka/najbliższa apteka? where’s my book/the nearest chemist’s?- co jest dzisiaj na lunch? what’s for lunch today?- wczoraj na kolację był dorsz there was cod for dinner yesterday- „dużo masz tych ziemniaków?” – „oj, będzie” pot. ‘got a lot of those spuds?’ – ‘loads’ pot.- będzie, będzie, więcej się nie zmieści pot. that’s plenty a. that’ll do, there’s no room for any more3. (trwać, stawać się) to be- jest godzina druga po południu it’s two in the afternoon a. two p.m.- nie ma jeszcze szóstej rano it’s not yet six a.m.- zanim dotrzemy do domu, będzie ósma wieczorem/północ it’ll be eight p.m./midnight by the time we reach home- był maj it was in May- to było w grudniu 1999 it was in December 1999- to było dawno, dawno temu this was a long, long time ago- jest piękny ranek it’s a fine morning- jest mroźno/upalnie it’s nippy/hot- wczoraj był deszcz/mróz it was raining/freezing yesterday- ciekawe, czy jutro będzie pogoda I wonder if it’s going to be fine tomorrow- nie pamiętam dokładnie, to było dość dawno temu I can’t really remember, it was some time ago- z niego jeszcze coś będzie he’ll turn out all right- co z niego będzie? how will he turn out?, what will become of him?- będzie z niego dobry pracownik he’ll be a good worker- kuchmistrz to z ciebie nie będzie you’ll never make a chef- z tych kwiatów nic już nie będzie these flowers/plants have had it pot.- z naszych planów/wakacji nic nie będzie nothing will come of our plans/holidays- nic z tego nie będzie it’s hopeless- nic dobrego z tego nie będzie nothing good will come of it- tyle pracy i nic z tego nie ma (he’s done) so much work and nothing to show for it4. (odbywać się, zdarzać się) to be- koncert/egzamin jest jutro the concert/exam is tomorrow- zebranie było w sali konferencyjnej the meeting was (held) in the conference room- jutro nie będzie a. nie ma lekcji there are no classes tomorrow- był do ciebie telefon there was a phone call for you- czy były do mnie jakieś telefony? has anyone called me?- był wypadek w kopalni there was an accident in the mine- co będzie, jeśli nie zdasz egzaminu? what’s going to happen if you fail the exam?- co będzie, jeśli ktoś nas zobaczy? supposing a. what if someone sees us?- nie martw się, wszystko będzie dobrze don’t worry, it’ll be a. it’s going to be fine- w życiu bywa rozmaicie you never know what life may bring- opowiedziałem jej wszystko, tak jak było I told her everything just as it happened- co ci/jej jest? what’s the matter with you/her?- coś mi/jemu jest something’s the matter with me/him- czy jemu coś jest? is anything the matter with him?- nic mu nie będzie, to tylko przeziębienie he’ll be fine, it’s only a cold5. (uczestniczyć, uczęszczać) to be- być na weselu/zebraniu to be at a wedding/meeting- wczoraj byliśmy na przyjęciu we were at a reception yesterday- być w liceum/na uniwersytecie to be at secondary school/at university- być na studiach to be a student a. at college- być na prawie/medycynie to study law/medicine- był na trzecim roku anglistyki he was in his third year in the English department- być na kursie komputerowym to be on a computer course- być na wojnie to go to war6. (przybyć) to be, to come- być pierwszym/drugim to be the first/second to arrive- był na mecie trzeci he came third- czy był już listonosz? has the postman been a. come yet?7. (znajdować się w jakimś stanie) to be- być pod urokiem/wrażeniem kogoś/czegoś to be charmed/impressed by sb/sth- być pod wpływem kogoś/czegoś to be under the influence of sb/sth- prowadzić samochód, będąc pod wpływem alkoholu to drive while under the influence of alcohol- być w ciąży to be pregnant- być w dobrym/złym humorze to be in a good/bad mood- nie być w nastroju do zabawy not to feel like going out a. partying- być w doskonałej formie to be in excellent form a. in fine fettle- być w strachu to be scared- być w rozpaczy to be in despair- bądźmy dobrej myśli let’s hope for the best- jestem przed obiadem I haven’t had my lunch yet- jestem już po śniadaniu I’ve already had breakfast- był siedem lat po studiach he had graduated seven years earlier- być po kielichu/po paru kieliszkach pot. to have had a drop/a few euf.- być na diecie to be on a diet- być na kaszce a. kleiku to be on a diet of gruel- być na emeryturze/rencie to be on a pension- sukienka jest do kolan the dress is knee-length- wody było do kostek the water was ankle-deep- firanka była do połowy okna the net curtain reached halfway down the window- chwila nieuwagi i było po wazonie one unguarded moment and the vase was smashed to pieces- jest już po nim/nas! it’s curtains for him/us! pot.- jeszcze chwila i byłoby po mnie another instant and it would have been curtains for me a. would have been all up with me pot.Ⅱ v aux. 1. (łącznik w orzeczeniu złożonym) to be- być nauczycielem/malarzem to be a teacher/painter- kiedy dorosnę, będę aktorem when I grow up, I’ll be an actor- być Polakiem/Duńczykiem to be Polish/Danish- borsuk jest drapieżnikiem the badger is a predator- nie bądź dzieckiem! don’t be childish a. such a child!- jestem Anna Kowalska I’m Anna Kowalska- „cześć, to ty jesteś Robert?” – „nie, jestem Adam” ‘hi, are you Robert? a. you’re Robert, are you?’ – ‘no, I’m Adam’- co to jest – ma cztery nogi i robi „miau”? what (is it that) has four legs and says ‘miaow’?- była wysoka/niska she was tall/short- jest autorką cenioną przez wszystkich she’s an author appreciated by all a. everybody- mój dziadek był podobno bardzo przystojnym mężczyzną my grandfather is said to have been a very handsome man- wciąż jest taka, jaką była za młodu she’s still her old self- kwiaty były żółte i czerwone the flowers were yellow and red- pizza była całkiem dobra the pizza was quite good- pojemnik był z drewna/plastiku the container was made of wood/plastic- z tych listewek byłby ładny latawiec these slats could make a fine kite- wszystko to były jedynie domysły it was all only conjecture- czyj jest ten samochód? whose car is this?, who does this car belong to?- ta książka jest jej/Adama this book is hers/Adam’s, this is her/Adam’s book- żona była dla niego wszystkim his wife was everything to him- nie naśladuj innych, bądź sobą don’t imitate others, be yourself- ta zupa jest zimna this soup is cold- Maria jest niewidoma Maria is blind- jesteś głodny? are you hungry?- Robert jest żonaty/rozwiedziony Robert is married/divorced- są małżeństwem od dziesięciu lat they’ve been married for ten years- bądź dla niej miły be nice to her- bądź tak dobry a. uprzejmy would you mind- bądź tak miły i otwórz okno would you mind opening the window?- czy byłaby pani uprzejma podać mi sól would you be kind enough a. would you be so kind as to pass me the salt?- nie bądź głupi! don’t be a fool!- cicho bądź! be quiet!- być w kapeluszu/kaloszach/spodniach to be wearing a hat/rubber boots/trousers- była w zielonym żakiecie/czarnym berecie she was wearing a green jacket/black beret, she had a green jacket/black beret on- być za kimś/czymś (opowiadać się) to support sb/sth, to be for sb/sth- byłem za tym, żeby nikomu nic nie mówić I was for not telling anyone anything- dwa razy dwa jest cztery two times two is four2. (w stronie biernej) artykuł jest dobrze napisany the article is well written- ściany pokoju były pomalowane na różowo the walls of the room were painted pink- dzieci, które są maltretowane przez rodziców children who are abused by their parents- tak jest napisane w gazecie that’s what it says in the paper- samochód będzie naprawiony jutro the car will be repaired by tomorrow- to musi być zrobione do czwartku this must be done by Thursday- sukienka była uszyta z czarnej wełenki the dress was made of black wool3. (w czasie przyszłym złożonym) shall, will- będzie pamiętał a. pamiętać tę scenę przez cały życie he will remember this scene all his life- będziemy długo go wspominali a. wspominać we shall a. will long remember him4. przest. (w czasie zaprzeszłym) w Krakowie mieszkał był przed trzema laty he would have been living a. was living in Cracow three years ago 5. (w trybie warunkowym) byłbym napisał a. napisałbym był do ciebie, gdybym znał twój adres I would have written to you, had I known your address a. if I had known your address- co by się było stało, gdyby nie jego pomoc what would have happened if it hadn’t been for his help- byłaby spadła ze schodów (omal nie) she almost fell down the stairs- byłbym zapomniał! zabierz ze sobą śpiwór I almost a. nearly forgot! take a sleeping bag with you6. (w zwrotach nieosobowych) było już późno it was already late- jest dopiero wpół do ósmej it’s only half past seven- nie było co jeść there was nothing to eat- za ciepło będzie ci w tym swetrze you’ll be too hot in this jumper- byłoby przyjemnie zjeść razem obiad it would be nice to have lunch together- wychodzić po zmierzchu było niebezpiecznie it was dangerous going out after dark- nie kupić tego mieszkania będzie niewybaczalnym błędem not to buy that a. the flat would be an inexcusable mistake- z chorym było źle/coraz gorzej the patient was bad/getting worse- z dziadkiem jest nienajlepiej grandfather is poorly- wszystko będzie na niego he’ll get all the blame- żeby nie było na mnie I don’t want to get the blame- na imię było jej Maria her name was Maria- było dobrze po północy it was well after midnight- będzie z godzinę/trzy lata temu an hour or so/some three years ago- będzie kwadrans jak wyszedł he must have left fifteen minutes or so ago, it’s been fifteen minutes or so since he left- do najbliższego sklepu będzie ze trzy kilometry it’s a good three kilometres to the nearest shop- nie ma tu gdzie usiąść there’s nowhere here to sit- w tym mieście na ma dokąd pójść wieczorem there’s nowhere to go at night in this town- nie ma komu posprzątać/zrobić zakupy there’s no-one to clean/to do shopping- nie ma z kim się bawić there’s no-one to play with7. (z czasownikami niewłaściwymi) to be- trzeba było coś z tym zrobić something had to be done about it- trzeba było od razu tak mówić why didn’t you say so in the first place?- czytać można było tylko przy świecach one could read only by candlelight- jest gorzej niż można było przypuszczać it’s worse than might have been expected■ bądź zdrów! (pożegnanie) goodbye!, take care!- być bez forsy/przy forsie pot. to be penniless/flush pot.- być do niczego (bezużyteczny) [osoba, przedmiot] to be useless a. no good; (chory, słaby) [osoba] to be poorly a. out of sorts- być może perhaps, maybe- być może nam się uda perhaps we’ll succeed- być może a. może być, że… it may happen that…- być niczym [osoba] to be a nobody- znałem ją, kiedy jeszcze była nikim I knew her when she was still a nobody- być przy nadziei a. być w poważnym a. odmiennym a. błogosławionym stanie książk. to be in an interesting condition a. in the family way przest.; to have a bun in the oven euf., pot.- było nie było (tak czy owak) when all’s said and done, after all; (niech się dzieje co chce) come what may, be that as it may- było nie było, to już ćwierć wieku od naszego ślubu when all’s said and done a. after all, it’s twenty-five years since we got married- było nie było, idę pogadać z szefem o podwyżce come what may, I’m going to the boss to talk about a rise- było siedzieć w domu/nie pożyczać mu pieniędzy pot. serves you right, you should have stayed at home/shouldn’t have lent him money- było nic mu nie mówić you should have told him nothing- co będzie, to będzie whatever will be, will be- co było, to było let bygones be bygones- co jest? pot. what’s up? pot.- co jest, do jasnej cholery? dlaczego nikt nie otwiera? what the hell’s going on? – why doesn’t anyone open the door? pot.- co jest? przyjacielowi paru groszy żałujesz? what’s wrong? – can’t spare a friend a few pence? pot.- coś w tym jest a. coś w tym musi być there must be something in it- coś w tym musi być, że wszyscy dyrektorzy będą na tym zebraniu there must be something in it, if all the directors are going to the meeting- jakoś to będzie things’ll a. it’ll work out somehow pot.- nie ma co, trzeba brać się do roboty oh well, time to do some work- nie ma co! well, well!- mieszkanie, nie ma co, widne i ustawne well, well, not a bad flat, airy and well laid out- ładnie się spisałeś, nie ma co! iron. well, well, you’ve done it now, haven’t you!- nie ma (to) jak kuchnia domowa/kieliszek zimnej wódki nothing beats a. you can’t beat home cooking/a glass of cold vodka- nie ma (to) jak muzyka klasyczna give me classical music every time- nie ma to jak wakacje! there’s nothing like a holiday!- nie może być! (niedowierzanie) I don’t believe it!, you don’t say!- niech będzie! oh well!- niech ci/wam będzie! have it your own way!- niech mu/jej będzie! let him/her have his/her own way!- niech tak będzie! (zgoda) so be it!- tak jest! (owszem) (that’s) right!- „to jest pańskie ostatnie słowo” – „tak jest, ostatnie” ‘is that your final word?’ – ‘yes, it is’, ‘that’s right’- tak jest, panie pułkowniku/generale! Wojsk. yes, sir!- to jest książk. that is, that is to say- główne gałęzie przemysłu, to jest górnictwo i hutnictwo the main branches of industry, that is (to say) mining and metallurgy* * *(jestem, jesteś); pl jesteśmy; pl jesteście; pl są; imp bądź; pt był, była, byli; sg fut będę; sg fut; będziesz; vijestem! — present!, here!
jest ciepło/zimno — it's warm/cold
jest mi zimno/przykro — I'm cold/sorry
będę pamiętać lub pamiętał — I will remember
co będzie, jeśli nie przyjdą? — what will happen if they don't come?
nie może być! — this lub it can't be!
tak jest! — yes, sir!
jestem za +instr /przeciw być — +dat I am for/against
* * *I.być1ipf.1. (= znajdować się w jakimś stanie l. miejscu) be; (= istnieć) exist, be there; być na diecie be on a diet; być na emeryturze be retired; jestem po robocie I'm finished l. done with work (for today); pewnego razu był sobie król... once upon a time there lived a king...; w ogrodzie były róże there were roses in the garden; w Galaktyce są miliardy gwiazd there are billions of stars in the Galaxy; ile ich jest? how many of them are there?; być w kinie be at the theater; być na wycieczce be on a trip; być w Warszawie be in Warsaw; być u babci na wsi be at grandma's house in the country; być z kimś sam na sam be one on one with sb; od świtu jestem na nogach I have been on my feet all day; Ewa jest na ostatnich nogach Eva is ready to drop l. dead on her feet; jesteś na drodze do zawału you are on the road to a heart attack; wszystko jest na swoim miejscu everything is in its place; to było nie na miejscu that was out of line; być na ustach całego miasteczka be on the lips of everyone in town; być jedną nogą na tamtym świecie have one foot in the grave; co dzisiaj będzie na obiad? what's for supper today?; wszystko jest pod ręką we have everything right at hand; być u steru przen. be at the wheel; no to jestem w domu (= zrozumiałem) that hits home; być w latach l. w leciech be up in one's years; być w sile wieku be in one's prime; być w opałach be in a bind; teraz wszystko jest w twoich rękach now everything is in your hands l. up to you; być w siódmym niebie be in seventh heaven; być w swoim żywiole be in one's element; być na zebraniu be at a meeting; być na wojnie be (fighting) in a war; być na studiach be at college; być na anglistyce be in the English Department; nigdy nie byłem w Chicago I've never been to Chicago; Adam jest pod pantoflem swojej żony Adam is henpecked; być nie w sosie be in a bad mood; jest gaz i woda we have gas and water; jestem takiego samego zdania I'm of the same opinion; jestem dobrej myśli I'm hoping for the best; jest mi u ciebie tak dobrze I feel so good at your place; jest mi głupio I feel stupid; to jest do niczego it's no good; być górą be on top; to nie jest czas po temu this is not the time for that; to nie jest mi na rękę this is inconvenient (for me); to nie jest po mojej myśli that's not what I intended l. what I had in mind; jestem pod wrażeniem I'm impressed; jestem bez pieniędzy I'm broke; jestem w ciąży I'm pregnant; Ewa jest przy nadziei przest. Eva is in the family way; jestem na służbie I'm on duty; byliśmy na spacerze we were taking a walk; dobrze wiesz, że jesteś na mojej łasce you know fully well that you're at my mercy; czy jesteś w stanie mnie zrozumieć? are you able to understand me?; jestem w dobrym humorze I'm in a good mood; byliśmy w kłopocie, co zrobić z... we couldn't figure out what to do with...; Ewa przez moment była w rozterce for a moment Ewa was in a dilemma; Ewa jest z Adamem w przyjaźni Ewa is friends with Adam; po czyjej jesteś stronie? whose side are you on?; Adam jest w porządku Adam is OK l. alright; to nie jest w moim guście that's not my style; jestem na bakier z gramatyką I haven't a clue about grammar; z teściową jestem na złej stopie I'm on bad terms with my mother-in-law; z prezesem jestem na ty I'm on a first name basis with the president; jestem za reformą I'm for the reform; oni są z sobą za pan brat they are on familiar terms; jestem z Ewą po słowie przest. I'm engaged to Eve.2. ( część orzeczenia imiennego) jestem studentem I am a student; byłam piosenkarką I was a singer; będę generałem I will be a general; ta dziewczyna jest ładna that girl is pretty; samochód jest ojca that's father's car; ten długopis nie jest mój this pen isn't mine; bądź zdrów! get well!; jesteś dla mnie niczym! you mean nothing to me; on nie był sobą he wasn't himself; dwa razy dwa jest cztery two plus two is l. equals four.3. ( w zdaniach bezosobowych) (= zdarzać się) jest piękny dzień it's a beautiful day; był kwiecień it was April; było to dość dawno it was l. happened quite a long time ago; był do ciebie telefon you had a call; było już późno it was getting late; nie ma co jeść there's nothing to eat; będzie z godzinę temu, jak... it's been an hour since...; a co będzie ze mną? what will happen to me?; ciekaw jestem, co z niego będzie I'm curious (about) what will become of him; jeżeli tak jest if it is so; być może maybe, perhaps; co będzie, to będzie come what may; co było, to było let bygones be bygones; jakoś to (w końcu) będzie thing's will turn out fine (in the end); co ci jest? what's wrong l. the matter with you?; z tej mąki nie będzie chleba it's hopeless; nie może być that's impossible; jest już po nim it's too late for him; he's done for; he's a goner l. a has-been; co było, a nie jest, nie pisze się w rejestr what's done is done; tak jest! exactly!, precisely!, that's right; wojsk. yes, sir!; to jest (= czyli) that is; było nie było whatever happens; no matter what (happens).II.być2ipf.1. tylko będę będziesz itd. ( w formach czasu przyszłego) will (be); będę pamiętał o tym I'll remember that; dzieci będą w ogrodzie the kids will be in the garden; będziemy śpiewać kolędy we're going to sing carols.2. ( w formach strony biernej) dom był sprzedany za... the house was sold for...; jesteś obserwowany you are being watched; droga jest już naprawiona the road has been repaired.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > być
-
55 byle
Ⅰ conj. 1. (wyrażające warunek) providing a. provided (that), (just) as long as- wyjdzie za każdego, byle miał pieniądze she’ll marry anyone, providing a. as long as he’s got money- kup sobie jakiś garnitur, byle nie czarny buy yourself a suit, just as long as it’s not black- możesz wziąć tę płytę, byleś ją jutro oddał you can take that record, as long as you return it tomorrow2. (wyrażające życzenie) if only- zrobi wszystko, byle dziecko było zdrowe she’ll do anything, just as long as the child gets better- bylebyś mnie kochał, bylibyśmy szczęśliwi if only you loved me, we could be happy a. as long as you loved me, we would be happy- każdy, byle nie on anybody but him a. as long as it’s not him- wszystko, byle nie to anything but that3. (wyrażające cel) (przed bezokolicznikiem) to, in order to, so as to; (przed zdaniem) so that- zrobiłem to, byleś była zadowolona I did it (in order) to please you- ukryła się w głębi ogrodu, byle mąż jej nie zobaczył she hid deep in the garden so that her husband wouldn’t see her- on zrobi wszystko, byle osiągnąć swój cel he’ll do anything to reach his goal a. objective- gadać, byle gadać to talk for the sake of talking- (ona) narzeka, byleby narzekać she complains for the sake of complainingⅡ part. 1. (wyrażające życzenie) I just wish, if only- byleś o tym więcej nie wspominał! I just wish you wouldn’t mention a. (please) just don’t mention it again!- byle dojechać do skrzyżowania! if we could just get to the crossroads- byleśmy się nie spóźnili! I just hope we won’t be late- byle do piątku! I just wish a. if only it were Friday- zrób to, byle szybko! do it, (and) just be quick about it!2. (dowolny) any; (kiepski) any old pot., pejor.- wystarczy byle wytrych any skeleton key will do- byle dziecko/głupiec to potrafi even a child a. a mere child/any old fool can do that- byle sekretarka nie będzie mnie pouczać I won’t be lectured to by some a. a mere secretary- byle drobiazg był dla nich powodem do kłótni the slightest thing could trigger off an argument between them- byle podmuch zwieje papiery z biurka the slightest waft of air will blow the papers off the desk- z byle powodu for the slightest reason, for no reason at all- pod byle pretekstem on any old a. the slightest pretext, at the slightest excuse- przy byle sposobności whenever the a. an opportunity presents itself3. (z zaimkami) byle co (cokolwiek) (just) anything; any old thing pot.- mówić a. opowiadać byle co to say any old thing- (on) byle czym nie da się zbyć you can’t pass any old thing off on him- śmiać się z byle czego to laugh at anything a. for the slightest reason- zawsze kupujesz byle co you’re always buying junk- to nie byle co it’s no small thing a. no joke pot.- poczęstowali go nie byle czym – kawiorem they gave him caviar, not any old thing a. food- byle kto anyone, anybody- zadawać się z byle kim to associate with (just) anybody- to nie byle kto s/he’s not just anybody- byle gdzie anywhere; any old where a. place pot.- połóż to byle gdzie put it anywhere a. wherever you like- byle kiedy any time; any old time pot.- nie byle jaki (wyjątkowy) some, no mean- to nie byle jaki wyczyn that’s some a. no mean feat- jest nie byle jakim pianistą he’s no mean pianist- (ona) ma nie byle jaki apetyt she really has an appetite- stoją przed nie byle jakim problemem they’re facing a. they’re faced with no small problem- byle jak anyhow; any old how pot.- zrobili to byle jak they did it any old how* * *1. conj 2. partbyle jaki — ( jakikolwiek) any; ( podłej jakości) trashy
* * *conj.1. (oznaczający cel, skutek) (in order) to; szedłem naprzód, byle dalej I walked ahead in order to keep moving forward; robić byle zbyć do sth just to get it done; byle nie upaść the important thing is not to fall.2. ( oznaczający warunek) as long as, provided; byle przejechać przez granicę, a będziemy bezpieczni if we can reach the border, we'll be safe; mów prędko, byle prawdę make it quick, as long as you tell the truth; byle nie to anything but that. – partykuła dodawana do zaimków (just) any; kłaść rzeczy byle gdzie put those things down anywhere; śmiejesz się z byle czego laugh at anything; nie zadaję się z byle kim I don't associate with just anyone; robić coś byle jak do sth any old way; to nie byle co that's no small accomplishment; to jest nie byle kto that's not just anybody; wszędzie byle nie tutaj anywhere but here; masz nie byle jaki samochód you don't have just any (old) car; byle jaki crummy; tani i byle jaki cheapo.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > byle
-
56 czemu
⇒ co* * *czemu? — pot how come? (pot)
* * *I.czemu1pron.zob. co.II.czemu2adv.(= dlaczego) why, what for, how come; czemu właśnie ja? why me, of all people?; czemu nie jesz? why aren't you eating?; sam nie wiem, czemu to robię I don't know why I'm doing it.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > czemu
-
57 dalece
adv. książk. highly, much- jest to dalece nierozsądne posunięcie it’s a highly irrational move- twoje zaangażowanie jest dalece niewystarczające your commitment is far from satisfactory- przejął się tak dalece, że przez dwa dni nie wychodził z domu he was so concerned that he didn’t leave his house for two days- nie wiem, jak dalece możemy mu zaufać I don’t know how far we can trust him- jak dalece ukształtowało to jego osobowość? to what extent did it influence his personality?- oto przykład, jak dalece wysiłki ludzkie idą na marne it’s an example of the extent to which human endeavours are futile* * *advtak dalece, że... — so far that...
* * *adv.(= bardzo) very, greatly, (by) far; dalece niewystarczający by far insufficient; jak dalece to what extent; tak dalece to such an extent.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > dalece
-
58 daleko
daleko lepiej/więcej — far better/more
posuwać (posunąć perf) się za daleko — to go too far
* * *adv.- lej1. (= w oddali) far (away); (być/pozostawać) daleko w tyle (za kimś) (be/stay) far l. way behind (sb/sth).2. (= na dużą odległość) far, a long way; ktoś wyjechał daleko sb is far away; daleko idący ( o zmianach) far-reaching; zajść daleko t. przen. go a long way; posunąć się za daleko go too far; jak daleko (jest) stąd do...? how far (is it) to...?3. form. (= znacznie) far; daleko bardziej/szybciej/lepiej far more/faster/better; daleko tańszy far cheaper, cheaper by far.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > daleko
-
59 dawno
adv* * *adv.dawno temu a long time ago, way back; jak dawno? ( coś trwa) since when?; ( coś nastąpiło) how long ago?; dawno, dawno temu lit. once upon a time; to było dawno i nieprawda żart. but that was (so) long ago.The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > dawno
-
60 dlaczegoż
adv.why (on earth), how come; dlaczegoż mu o tym powiedziałeś? how come you told him about it?The New English-Polish, Polish-English Kościuszko foundation dictionary > dlaczegoż
Страницы
См. также в других словарях:
how — W1S1 [hau] adv, conj [: Old English; Origin: hu] 1.) used to ask or talk about the way in which something happens or is done ▪ How do you spell your name? ▪ How can I help you? ▪ I d like to help in some way, but I m not sure how. ▪ He explained… … Dictionary of contemporary English
how — [ hau ] function word *** How can be used in the following ways: as an adverb (introducing a direct or indirect question): How do you spell your last name? I don t know how the system works. (introducing an EXCLAMATION): How I hate the winter!… … Usage of the words and phrases in modern English
how — how1 [hou] adv. [ME hwu, hu < OE, akin to OHG hweo (Ger wie), Goth hwai wa < IE interrogative base * kwo , *kwe > WHY, WHO, L quo, Sans kā] 1. in what manner or way; by what means 2. in what state or condition 3. for what reason or… … English World dictionary
How — How, adv. [OE. how, hou, hu, hwu, AS. h?, from the same root as hw[=a], hw[ae]t, who, what, pron. interrog.; akin to OS. hw[=o]w, D. hoe, cf. G. wie how, Goth. hw[=e] wherewith, hwaiwa how. [root]182. See {Who}, and cf. {Why}.] 1. In what manner… … The Collaborative International Dictionary of English
how — ► ADVERB 1) in what way or by what means. 2) in what condition or health. 3) to what extent or degree. 4) the way in which. ● and how! Cf. ↑and how! ● how about? … English terms dictionary
How — may refer to: *How (interrogative), an interrogative word in English grammar *How (greeting), a greeting in some representations by Europeans of Native American speech *How, Cumbria, a settlement in northwest England *William Walsham How (1823… … Wikipedia
how so? — (archaic) How can this be so?, why? • • • Main Entry: ↑how * * * how so?/how’s that?/spoken phrase used for asking someone to explain the reason for the statement they have just made ‘If the dam is built, a lot of people will suffer.’ ‘How so?’… … Useful english dictionary
how-to — how toer, n. /how tooh /, adj., n., pl. how tos. adj. 1. giving or pertaining to basic instructions and directions to the layperson on the methods for doing or making something, esp. as a hobby or for practical use: a how to book on photography.… … Universalium
HOW... — HOW... (ISSN 0886 0483), called HOW Design Ideas at Work on its cover, is a monthly magazine for graphic designers. Launched in 1985, HOW... is edited by Bryn Mooth, with senior editor Megan Lane. HOW... is published by F+W Publications Inc. of… … Wikipedia
how-to — Ⅰ. how to UK US adjective [before noun] ► used to describe something that provides practical advice on a particular activity: »a how to book/guide/article Ⅱ. how to UK US noun [C] (plural how tos) ► a book, DVD, etc. that gives practical advice… … Financial and business terms
how|dy — how|dy1 «HOW dee, HOH », noun, plural dies. Scottish. a midwife. ╂[origin unknown] how|dy2 «HOW dee», interjection, noun, plural dies. Dialect. how do you do … Useful english dictionary
