-
1 praesto
I prae-sto, stitī, stitum, āre1) стоять впереди или выше, быть лучше, выделяться, превосходить (alicui Ter, C, inter aliquos C или aliquem aliquā re Nep, L; praestat honesta mors turpi vitae Nep)2) доставлять, предоставлять, давать ( alicui voluptatem C); поставлять (annonam C; milites Eutr); даровать (pacem, honores Eutr); выплачивать (stipendium exercitui L, T; dimidium tributorum Eutr)p. caput fulminibus Lcn — подставлять свою голову под молнии, т. е. рисковать своей жизнью3) проявлять (benevolentiam C; magnam virtutem Cs; amorem H); оказывать (alicui debitum honorem C); выказывать, обнаруживать ( mobilitatem equitum Cs)4) соблюдать ( fidem C); сохранять (aliquem incolumem H; consuetudinem C); хранить ( silentium L); исполнять (promissum QC, L); выполнять, осуществлять ( rem maximam PJ); удерживать ( aliquem finibus certis C)sententiam p. C — подавать голосalicui mare tutum p. C — сделать море безопасным для кого-л.terga p. T — обратить тыл, бежатьalicui justa p. QC — воздать кому-л. последние почестиaliquem salvum p. C — спасти кого-л.vicem alicujus p. Sl — замещать кого-л.se p. — оказываться, показывать себя (se p. dignum alicui rei C)5) ручаться, брать на себя ответственность, отвечать, гарантировать ( nihil in vitā praestandum C)p. alicui aliquid C — принимать на себя ответственность перед кем-л. за что-л.6) impers. praestat предпочтительнее, лучше ( praestat nobis — или nos — mori, quam servire C)est ubi damnum praestet facere, quam lucrum Pl — бывает, что убыток приходится предпочесть (нечестной) прибылиII praestō adv. [ prae + situs ]тут, под рукой, наготове, в состоянии готовности (ubique et omnibus p. esse Sen)p. esse alicui C etc. — находиться у кого-л. или быть в чьём-л. распоряжении, служить (помогать) кому-л.hirundĭnes aestivo tempore p. sunt rhH. — с наступлением весны ласточки прилетают -
2 praesum
prae-sum, fuī, esse1)а) быть впереди, быть первым, главным, руководить (p. alicui negotio Cs); командовать, предводительствовать (exercitui Cs, Nep)p. rebus divīnis Cs или sacris C — совершать богослужения, исполнять священные обрядыб) играть главную роль (p. illi crudelitati C)p. alicui rei C, Cs, Nep etc. — стоять во главе чего-л., начальствовать над чём-л.2) оборонять, защищать ( moenibus urbis O) -
3 provideo
prō-video, vīdī, vīsum, ēre1) раньше увидеть, издали завидеть (aliquem Pl; navem Su); видеть вдали, замечать впереди ( procul provideri L)2) предвидеть (tempestatem C; aliquid ante multos annos Just); наперёд взвешивать, заранее обдумывать, предусмотреть ( omnia C)p. ratione C — заранее высчитывать3) заранее заботиться, иметь попечение (de aliquā re C, Cs или alicui rei Pl, rhH. etc.; p. sibi liberisque Sl)4) заранее готовить, заготовлять ( frumentum exercitui Cs)consilia in posterum p. C — принимать меры на будущее -
4 praebere
доставлять, давать, подaвать;praebitio, доставление, qui quid exercitui praebendum conduxit (1. 19 pr. D. 22, 5. 1. 3 § 13 D. 50, 4. 1. 18 § 25 eod. § 4 eod.);
annonae (1. 2 D. 50, 11);
tironum (1. 7 C. Th. 7, 13. 1. 4 C. Th. 11, 2. 1. 1 § 11 D. 1, 12. 1. 35 § 3 D. 32. 1. 51 pr. D. 19. 1. 1. 76 pr. D. 31);
dominium (1. 46 D. 41, 1);
cautionem (1. 31 § 1 D. 3, 5);
actionem (1. 49 D. 50, 17. 1. 11 C. 5, 71. 1. 22 D. 50, 16. 1. 2 § 5 D. 3, 2);
facilem se praeb. (оказываться) in adeundo (1. 19 pr. D. 1, 18).
Латинско-русский словарь к источникам римского права > praebere
См. также в других словарях:
Legio XV Primigenia — Sestercio emitido en Roma en 37 38 con el retrato y titulatura imperial de Calígula, creador de la Legio XV Primigenia Activa Desde 39 hasta 70 … Wikipedia Español
Блументрост, Иоганн Деодат (Иван Богданович, Иван Лаврентьевич) — архиятер; род. в Москве 5 августа 1676 г., ум. в С. Петербурге 11 марта 1756 г., третий сын Лаврентия Алферьевича. По ходатайству отца он в 1698 г. был снаряжен царем Петром Алексеевичем за границу и, пробыв два года в кенигсбергском университете … Большая биографическая энциклопедия
40 Squadron SAAF — 40 Squadron Impala Mk1 as flown by the Squadron at the time of disbanding. Active Country … Wikipedia
Alfonso Fadrique — Don Alfonso Fadrique (English: Alfonso Frederick , Catalan: N Anfós Frederic d Aragó ; died 1338) was the eldest and illegitimate son of Frederick II of Sicily. He served as vicar general [He is referred to with the magniloquent title magnificus… … Wikipedia
Batalla del bosque de Teutoburgo — Saltar a navegación, búsqueda Batalla del bosque de Teutoburgo … Wikipedia Español
AEMYLIANUS Libycus — limiti Sarmatico in Moesia a Decio praepositus est, nec a Gallo submotus; is itaque cum Scythae, sollertissimum laterocinandi genus, contenti tributô non essent; id pro contione suis militibus pollicitus est, si hostes vicissent. Praemiô accensi… … Hofmann J. Lexicon universale
ALTARE apud Hebraeos — a quibus Altarium usus ad Gentes transiit, in Tabernaculo, duplex erat, Aeneum, in Atrio, et Aureum, in Sancto. Et illud quidem, de quo vide Exod. c. 40. v. 29. decem cubitos Austrum versus a Tabernaculo remotum, confectum erat, e purissima cedro … Hofmann J. Lexicon universale
ARAUSIO — Urbs, Episcopatus et Principatus Galliae, in Provincia a Rhodano milliari, et Avenione 3. circiter milliaribus distat. Varia a Veteribus nomina sortita est, Arausio Cavarum, vel secundanorum, Arausica Civitas, et Arausionensis urbs, quô nomine a… … Hofmann J. Lexicon universale
BARAC — Latine fulgur, sive in vanum, vel in vacuum, fil. Abinoam de tribu Nephthalim, praefectus fuit exercitui Deborae. Hic Dux fortissimus, decem hominum milibus tantum assumptis, exercitum Sisarae, longe copiosiorem, imo bis decies ampliorem ad unum… … Hofmann J. Lexicon universale
CAROLUS Ludovicus — fil. Friderici V. Bohemiae Regis, natus est A. C. 1617. Adolevit apud Belgas: mortuô Patre, cum Ferdinandus III. Rex Roman. eligeretur, A. C. 1638. contra electionem protestatus, ius suum in Electoratum scriptis tuitus est. Post Vinariensis… … Hofmann J. Lexicon universale
CATABOLENSES — in rubr. Cod. Theodos. de Pistor. et Catabol. l. 14. tit. 4. et eôd. tit. leg. 9. Budaeo in Adnotat. posterior. sunt qui panes exercitui praestiterunt; ἀπὸ τοῦ καταβάλλεςθαι, i. e. solvere, praestare. Et certe καταβολὴ, in Glossis Graeco Lat. ἠ… … Hofmann J. Lexicon universale