Перевод: с казахского на русский

с русского на казахский

Для чего устанавливаются между банками корреспондентские отношения

  • 1 Басқа банкілерде ашылатын корреспонденттік шоттар арқылы есеп айырысу

    Расчеты через корреспондентские счета, открываемые в других банках

    Банкілер төлемдерді төлеу және клиенттерге есеп айырысу-кассалық қызметін көрсету үшін өзара шарттық, яғни корреспонденттік қатынастар орната алады. Мұндай қатынастар ел ішіндегі банкілер арасында және одан тысқары жерлерде орын алуы мүмкін. Банкілер көптеген несие мекемелерімен корреспонденттік қатынастар арқылы байланысуы мүмкін.

    Банки могут устанавливать между собой договорные, т.е. корреспондентские отношения для того, чтобы проводить платежи и расчетно-кассовое обслуживание клиентов. Данные отношения могут иметь место между банками внутри страны и за ее пределами. Банки могут быть связаны корреспондентскими отношениями со множеством кредитных учреждений.

    Корреспонденттік шотта есеп айырысуды бір банк басқа бір несие мекемесінің тапсыруымен және соның есебінен жүргізеді.

    На корреспондентском счете расчеты производятся одним банком по поручению и за счет другого кредитного учреждения.

    Оны корреспонденттік қатынастар туралы жасасылған шарт негізінде заңи тұрғыда дербес болып табылатын банк мекемесі ашады. Коммерциялық банкілердің Ұлттық банкімен корреспонденттік қатынастары неғұрлым қатаң негізде құрылады.

    Он открывается на основании заключенного договора о корреспондентских отношениях, банковским учреждением, который является юридически самостоятельным. Корреспондентские отношения коммерческих банков с Нацбанком строятся на более жесткой основе.

    Бұл шоттар екі түрге бөлінеді:

    Эти счета делятся на два вида:

    - “НОСТРО” (біздің шот Сізде) шоты;

    - счет “НОСТРО” (наш счет у Вас);

    - “ЛОРО” (Сіздің шот бізде) шоты.

    - счет “ЛОРО” (Ваш счет у нас).

    “НОСТРО” тұрпатындағы шоттарды қайсыбір банк корреспондент-банкілерде ашады, ал “ЛОРО” тұрпатындағы шоттар оның корреспондент-банкілерінде ашылады. Бұл шоттар біржақты тәртіппен және өзара негізде ашылады. Оның үстіне бір несие мекемесіндегі “НОСТРО” шот корреспондент-банкіде “ЛОРО” шот болып табылады.

    Счета типа “НОСТРО” открываются каким-либо банком в банках-корреспондентах, а счета типа “ЛОРО” – на имя его банков-корреспондентов. Эти счета открываются в одностороннем порядке и на взаимной основе. Причем счет “НОСТРО” в одном кредитном учреждении является счетом “ЛОРО” у банка-корреспондента.

    Казахско-русский экономический словарь > Басқа банкілерде ашылатын корреспонденттік шоттар арқылы есеп айырысу

  • 2 Басқа банкілерде ашылатын корреспонденттік шоттар арқылы есеп айырысу

    Расчеты через корреспондентские счета, открываемые в других банках

    Банкілер төлемдерді төлеу және клиенттерге есеп айырысу-кассалық қызметін көрсету үшін өзара шарттық, яғни корреспонденттік қатынастар орната алады. Мұндай қатынастар ел ішіндегі банкілер арасында және одан тысқары жерлерде орын алуы мүмкін. Банкілер көптеген несие мекемелерімен корреспонденттік қатынастар арқылы байланысуы мүмкін.

    Банки могут устанавливать между собой договорные, т.е. корреспондентские отношения для того, чтобы проводить платежи и расчетно-кассовое обслуживание клиентов. Данные отношения могут иметь место между банками внутри страны и за ее пределами. Банки могут быть связаны корреспондентскими отношениями со множеством кредитных учреждений.

    Корреспонденттік шотта есеп айырысуды бір банк басқа бір несие мекемесінің тапсыруымен және соның есебінен жүргізеді.

    На корреспондентском счете расчеты производятся одним банком по поручению и за счет другого кредитного учреждения.

    Оны корреспонденттік қатынастар туралы жасасылған шарт негізінде заңи тұрғыда дербес болып табылатын банк мекемесі ашады. Коммерциялық банкілердің Ұлттық банкімен корреспонденттік қатынастары неғұрлым қатаң негізде құрылады.

    Он открывается на основании заключенного договора о корреспондентских отношениях, банковским учреждением, который является юридически самостоятельным. Корреспондентские отношения коммерческих банков с Нацбанком строятся на более жесткой основе.

    Бұл шоттар екі түрге бөлінеді:

    Эти счета делятся на два вида:

    - “НОСТРО” (біздің шот Сізде) шоты;

    - счет “НОСТРО” (наш счет у Вас);

    - “ЛОРО” (Сіздің шот бізде) шоты.

    - счет “ЛОРО” (Ваш счет у нас).

    “НОСТРО” тұрпатындағы шоттарды қайсыбір банк корреспондент-банкілерде ашады, ал “ЛОРО” тұрпатындағы шоттар оның корреспондент-банкілерінде ашылады. Бұл шоттар біржақты тәртіппен және өзара негізде ашылады. Оның үстіне бір несие мекемесіндегі “НОСТРО” шот корреспондент-банкіде “ЛОРО” шот болып табылады.

    Счета типа “НОСТРО” открываются каким-либо банком в банках-корреспондентах, а счета типа “ЛОРО” – на имя его банков-корреспондентов. Эти счета открываются в одностороннем порядке и на взаимной основе. Причем счет “НОСТРО” в одном кредитном учреждении является счетом “ЛОРО” у банка-корреспондента.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Басқа банкілерде ашылатын корреспонденттік шоттар арқылы есеп айырысу

  • 3 коммерциялық несие

    Коммерциялық несие – бір шаруашылық жүргізуші субъектінің немесе кәсіпкердің басқа шаруашылық жүргізуші субъектімен (кәсіпкермен) төлемді бөліктеп немесе мерзімін ұзартып есеп айырысуы. Төлем бөліктеп төленетін есеп айырысудың алуан түрлері ретіндегі несиенің негізгі түрлері:

    Коммерческий кредит – это расчеты с рассрочкой или отсрочкой платежа одного хозяйствующего субъекта или предпринимателя с другим хозяйствующим субъектом (предпринимателем). Основными видами кредита как разновидности расчетов с рассрочкой платежа являются:

    - фирмалық несие;

    - фирменный кредит;

    - вексельдік (есептік) несие;

    - вексельный (учетный) кредит;

    - факторинг;

    - факторинг;

    - овердрафт.

    - овердрафт.

    Экспорттық-импорттық операциялар бойынша есеп айырысу кезінде несиенің қандай нысандары қолданылады?

    Какие формы кредита применяются при расчетах по экспортно-импортным операциям?

    Экспорттық-импорттық есеп айырысу кезінде несиенің:

    При расчетах по экспортно-импортным операциям применяются следующие формы кредита, как:

    - форфеттеу;

    - форфетирование;

    - ашық шот бойынша несие;

    - кредит по открытому счету;

    - акцептік несие;

    - акцептный;

    - акцептік-рамбурстық несие сияқты нысандары қолданылады.

    - акцептно-рамбурсный.

    Факторинг – айналым қаражатын несиелендірумен байланысты сауда-комиссиялық операциялардың бір түрі. Ол:

    Факторинг – это разновидность торгово-комиссионной операции, связанной с кредитованием оборотных средств. Он включает в себя:

    - сатып алушының дебиторлық берешегін өндіріп алуды (инкассолауды);

    - взыскание (инкассирование) дебиторской задолженности покупателя;

    - сатушыға қысқа мерзімді несие беруді;

    - предоставление продавцу краткосрочного кредита;

    - сатушыны операциялар бойынша несие тәуекелінен босатуды қамтиды.

    - освобождение продавца от кредитных рисков по операциям.

    Олардың арасындағы айырма мынада: факторинг — шарттық міндеттеме, цессия — мәміле бойынша табысталған міндеттеме. Есеп айырысу жүйесінде цессия — несиегердің өзіне мәміле бойынша талап ету құқығын үшінші тұлғаға мәміле бойынша беруі.

    Различия между ними в том, что факторинг — это договорное обязательство, цессия — обязательство, переданное по сделке. В системе расчетов цессия — уступка кредитором своего права требования третьему лицу, переданная ему по сделке.

    Форфеттеу банкінің немесе қаржы компаниясының сыртқы сауда операциялары бойынша вексельдер мен басқа да борыш талаптарын сатып алу жолымен немесе сатушыға айналымға жібермей экспортты несиелендіруі нысаны болып табылады. Ол, әдетте, өтелуі ұзақ мерзімге созылатын (7 жылға дейін) ірі сомаға алынған машиналар, жабдықтар жеткізілімі кезінде қолданылады.

    Форфетирование представляет собой форму кредитования экспорта банком или финансовой компанией путем покупки или без оборота на продавца векселей и других долговых требований по внешнеторговым операциям. Форфетирование, как правило, применяется при поставках машин, оборудования на крупные суммы с длительной рассрочкой (до 7 лет).

    Экспорттық-импорттық операциялар кезінде ашық шот бойынша берілетін несие сонымен бірге ашық шот бойынша есеп айырысу деген мағынаны білдіреді. Бұл несие тұрақты әріптестер (контрагенттер) арасында, әсіресе бір текті тауарлардың көп қайтара жеткізілімі кезінде беріледі.

    При экспортно-импортных операциях кредит по открытому счету одновременно означает и расчеты по открытому счету. Этот кредит предоставляется в расчетах между постоянными партнерами (контрагентами), особенно при многократных поставках однородных товаров.

    Овердрафт – қысқа мерзімді несие нысаны, ол банкінің өз клиентінің шотынан қаражатты шоттағы қалдықтан тыс есептен шығаруы жолымен беріледі. Осындай операцияның нәтижесінде теріс теңгерім, яғни дебеттік сальдо – клиенттің банкіге берешегі құралады. Банк пен оның клиенті бір-бірімен келісім жасасады, онда овердрафтың ең жоғары сомасы, несие беру шарттары, оны өтеу тәртібі, несие үшін пайыз мөлшері белгіленеді.

    Овердрафт — это форма краткосрочного кредита, предоставление которого осуществляется путем списания банком средств со счета клиента сверх остатка на счете. В результате такой операции образуется отрицательный баланс, т.е. дебетовое сальдо – задолженность клиента банку. Банк и клиент заключают между собой соглашение, в котором устанавливаются максимальная сумма овердрафта, условия предоставления кредита, порядок погашения его, размер процента за кредит.

    Акцептілік несие – банкінің экспортшылар мен импортшылар банкіге ұсынатын аударма вексельді (тратта) акцептеу (ризалық беру) нысанында беретін несиесі. Несиенің бұл нысанында экспортшы банкіге несие лимиті шегінде белгілі бір соманы ұсынуға мүмкіндік алады.

    Акцептный кредит – кредит, предоставляемый банком в форме акцепта переводного векселя (тратты), выставляемого на банк экспортерами и импортерами. При этой форме кредита экспортер получает возможность выставлять на банк векселя на определенную сумму в рамках кредитного лимита.

    Акцептілік-рамбурстық несие акцептілік несиенің бір түрі болып табылады. Рамбурс – халықаралық саудада сатып алынған тауардың ақысын банк делдалдығы арқылы импортшы банкісінің экспортшы ұсынған тратталарды акцептеуі нысанында төлеу дегенді білдіреді.

    Акцептно-рамбурсный кредит является разновидностью акцептного кредита. Рамбурс – в международной торговле означает оплату купленного товара через посредство банка в форме акцепта банком импортера тратт, выставленных экспортером.

    * * *

    Казахско-русский экономический словарь > коммерциялық несие

  • 4 Коммерциялық несие

    Коммерциялық несие – бір шаруашылық жүргізуші субъектінің немесе кәсіпкердің басқа шаруашылық жүргізуші субъектімен (кәсіпкермен) төлемді бөліктеп немесе мерзімін ұзартып есеп айырысуы. Төлем бөліктеп төленетін есеп айырысудың алуан түрлері ретіндегі несиенің негізгі түрлері:

    Коммерческий кредит – это расчеты с рассрочкой или отсрочкой платежа одного хозяйствующего субъекта или предпринимателя с другим хозяйствующим субъектом (предпринимателем). Основными видами кредита как разновидности расчетов с рассрочкой платежа являются:

    - фирмалық несие;

    - фирменный кредит;

    - вексельдік (есептік) несие;

    - вексельный (учетный) кредит;

    - факторинг;

    - факторинг;

    - овердрафт.

    - овердрафт.

    Экспорттық-импорттық операциялар бойынша есеп айырысу кезінде несиенің қандай нысандары қолданылады?

    Какие формы кредита применяются при расчетах по экспортно-импортным операциям?

    Экспорттық-импорттық есеп айырысу кезінде несиенің:

    При расчетах по экспортно-импортным операциям применяются следующие формы кредита, как:

    - форфеттеу;

    - форфетирование;

    - ашық шот бойынша несие;

    - кредит по открытому счету;

    - акцептік несие;

    - акцептный;

    - акцептік-рамбурстық несие сияқты нысандары қолданылады.

    - акцептно-рамбурсный.

    Факторинг – айналым қаражатын несиелендірумен байланысты сауда-комиссиялық операциялардың бір түрі. Ол:

    Факторинг – это разновидность торгово-комиссионной операции, связанной с кредитованием оборотных средств. Он включает в себя:

    - сатып алушының дебиторлық берешегін өндіріп алуды (инкассолауды);

    - взыскание (инкассирование) дебиторской задолженности покупателя;

    - сатушыға қысқа мерзімді несие беруді;

    - предоставление продавцу краткосрочного кредита;

    - сатушыны операциялар бойынша несие тәуекелінен босатуды қамтиды.

    - освобождение продавца от кредитных рисков по операциям.

    Олардың арасындағы айырма мынада: факторинг — шарттық міндеттеме, цессия — мәміле бойынша табысталған міндеттеме. Есеп айырысу жүйесінде цессия — несиегердің өзіне мәміле бойынша талап ету құқығын үшінші тұлғаға мәміле бойынша беруі.

    Различия между ними в том, что факторинг — это договорное обязательство, цессия — обязательство, переданное по сделке. В системе расчетов цессия — уступка кредитором своего права требования третьему лицу, переданная ему по сделке.

    Форфеттеу банкінің немесе қаржы компаниясының сыртқы сауда операциялары бойынша вексельдер мен басқа да борыш талаптарын сатып алу жолымен немесе сатушыға айналымға жібермей экспортты несиелендіруі нысаны болып табылады. Ол, әдетте, өтелуі ұзақ мерзімге созылатын (7 жылға дейін) ірі сомаға алынған машиналар, жабдықтар жеткізілімі кезінде қолданылады.

    Форфетирование представляет собой форму кредитования экспорта банком или финансовой компанией путем покупки или без оборота на продавца векселей и других долговых требований по внешнеторговым операциям. Форфетирование, как правило, применяется при поставках машин, оборудования на крупные суммы с длительной рассрочкой (до 7 лет).

    Экспорттық-импорттық операциялар кезінде ашық шот бойынша берілетін несие сонымен бірге ашық шот бойынша есеп айырысу деген мағынаны білдіреді. Бұл несие тұрақты әріптестер (контрагенттер) арасында, әсіресе бір текті тауарлардың көп қайтара жеткізілімі кезінде беріледі.

    При экспортно-импортных операциях кредит по открытому счету одновременно означает и расчеты по открытому счету. Этот кредит предоставляется в расчетах между постоянными партнерами (контрагентами), особенно при многократных поставках однородных товаров.

    Овердрафт – қысқа мерзімді несие нысаны, ол банкінің өз клиентінің шотынан қаражатты шоттағы қалдықтан тыс есептен шығаруы жолымен беріледі. Осындай операцияның нәтижесінде теріс теңгерім, яғни дебеттік сальдо – клиенттің банкіге берешегі құралады. Банк пен оның клиенті бір-бірімен келісім жасасады, онда овердрафтың ең жоғары сомасы, несие беру шарттары, оны өтеу тәртібі, несие үшін пайыз мөлшері белгіленеді.

    Овердрафт — это форма краткосрочного кредита, предоставление которого осуществляется путем списания банком средств со счета клиента сверх остатка на счете. В результате такой операции образуется отрицательный баланс, т.е. дебетовое сальдо – задолженность клиента банку. Банк и клиент заключают между собой соглашение, в котором устанавливаются максимальная сумма овердрафта, условия предоставления кредита, порядок погашения его, размер процента за кредит.

    Акцептілік несие – банкінің экспортшылар мен импортшылар банкіге ұсынатын аударма вексельді (тратта) акцептеу (ризалық беру) нысанында беретін несиесі. Несиенің бұл нысанында экспортшы банкіге несие лимиті шегінде белгілі бір соманы ұсынуға мүмкіндік алады.

    Акцептный кредит – кредит, предоставляемый банком в форме акцепта переводного векселя (тратты), выставляемого на банк экспортерами и импортерами. При этой форме кредита экспортер получает возможность выставлять на банк векселя на определенную сумму в рамках кредитного лимита.

    Акцептілік-рамбурстық несие акцептілік несиенің бір түрі болып табылады. Рамбурс – халықаралық саудада сатып алынған тауардың ақысын банк делдалдығы арқылы импортшы банкісінің экспортшы ұсынған тратталарды акцептеуі нысанында төлеу дегенді білдіреді.

    Акцептно-рамбурсный кредит является разновидностью акцептного кредита. Рамбурс – в международной торговле означает оплату купленного товара через посредство банка в форме акцепта банком импортера тратт, выставленных экспортером.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Коммерциялық несие

  • 5 Банк бизнесіндегі электронды жаңа ашылымдар

    Қазіргі кезде банк көрсететін қызметтерді автоматтандыру мынадай негізгі бағыттар бойынша дамытылуда:

    В настоящее время автоматизация банковских услуг развивается по следующим основным направлениям:

    - қағаз қаржы құжаттарын электрондық өңдеу;

    - электронная обработка бумажных финансовых документов;

    есептесу және төлем төлеу операцияларын компьютерлендіру;

    - компьютеризация расчетных и платежных операций;

    - жекелеген жұмыс орындары арасында және банкілердің арасында байланыс жүйесін енгізу.

    - внедрение систем связи между отдельными рабочими местами и между банками.

    Пластикалық карта — өз иесіне тауарлардың және көрсетілетін қызметтердің ақысын қолма-қол ақшасыз төлеуге, сондай-ақ өзінің ақшалай қаражатын қауіпсіз сақтауға және тасымалдауға мүмкіндік беретін әмбебап төлем құралы. Ол мақсатына қарай түрлі операциялар үшін пайдаланылады. Көрсетілетін қызметтерді таңдауына қарай ол өтуге рұқсат, жүргізуші куәлігі, жол-сапар құжаты және жай ғана төлем құралы қызметін атқаруы мүмкін.

    Пластиковая карта — это универсальное платежное средство, которое позволяет своему владельцу оплачивать товары и услуги безналичным путем, а также более безопасно хранить и перевозить свои денежные средства. Она используется для различных по назначению операций. По выбору оказываемых услуг она может служить пропуском, водительским удостоверением, проездным документом и просто средством платежа.

    Пластикалық карталар:

    Пластиковые карты различаются:

    - мақсатына қарай:

    - по их назначению:

    - кредиттік карталар;

    - кредитные;

    - дебеттік карталар;

    - дебетовые;

    - атқарымдық және техникалық сипаттамалары бойынша:

    - по функциональным и техническим характеристикам:

    - кәдуілгі карталар;

    - обыкновенные;

    - магнитті карталар;

    - магнитные;

    - микропроцессорлық карталар болып ажыратылады.

    - микропроцессорные.

    Олардың арасындағы айырма мынада: карта иеленушінің эмитент-банкіде ұдайы жаңартылып отыратын кредиті болуына мүмкіндігі болады, ал дебеттік картаны есептесу картасы деп те атауға болады, өйткені клиент банкідегі өз шотына белгілі бір соманы салады, одан эмитент банк түрлі шығындарды төлеу үшін ақшалай қаражат аударады.

    Разница между ними в том, что кредитная карта позволяет иметь владельцу постоянно возобновляемый кредит в банке-эмитенте, а дебетовую карту также можно назвать расчетной картой, ибо клиент вносит определенную сумму на свой счет в банке, с которого банк-эмитент перечисляет денежные средства для оплаты различных расходов.

    Банк жүйесінде пластикалық карточкалар негізінде өзіне-өзі қызмет көрсетудің қандай қондырғылары қолданылады.

    Какие устройства применяются в банковской системе самообслуживания на базе пластиковых карточек?

    Банкоматтар мен сауда терминалдары пластикалық карточкалар негізінде өзіне-өзі қызмет көрсетудің банкілік жүйесінің жұмысын қамтамасыз ететін қондырғылары болып табылады.

    Устройствами, обеспечивающими работу банковских систем самообслуживания на базе пластиковых карточек являются банкоматы и торговые терминалы.

    Банкомат — пластикалық карточкалар бойынша қолма-қол ақша беруге арналған электронды-механикалық қондырғы. Орындалатын операцияларға қарай банкоматтар қарапайым және толық атқарымдық банкоматтарға, яғни ақша аудару, шетел валютасын ұлттық валютаға айырбастау, шоттар туралы анықтамалар беру, салымдарды қабылдау сияқты неғұрлым кең ауқымды операцияларды орындай алатын банкоматтарға бөлінеді.

    Банкомат — это электронно-механическое устройство, предназначенное для выдачи наличных денег по пластиковым карточкам. В зависимости от выполняемых операций, банкоматы делятся на простейшие и полнофункциональные, т.е. те, которые могут выполнять более широкий спектр операций, таких как перевод денег, обмен иностранной валюты на национальную валюту, выдача справок о счетах, прием вкладов.

    Сауда терминалдары — дүкендердегі ең қарапайым есептесу қондырғысы.

    Торговые терминалы — это простейшая расчетная установка в магазинах.

    Казахско-русский экономический словарь > Банк бизнесіндегі электронды жаңа ашылымдар

  • 6 Коммерциялық банкінің пассив операциялары

    Коммерциялық банкінің ресурстары меншікті және тартылынды қаражаттың есебінен құралады. Банкінің меншікті ресурстарына мыналар жатады:

    Ресурсы коммерческого банка формируются за счет собственных и привлеченных средств. К собственным ресурсам банка относятся:

    - жарғылық капитал;

    - уставный капитал;

    - сақтық және арнаулы қорлар;

    - резервный и специальные фонды;

    - міндетті сақтық қорлар;

    - обязательные резервы;

    - сақтандыру сақтық қорлары;

    - страховые резервы;

    - бөлінбеген пайда.

    - нераспределенная прибыль.

    Жарғылық капитал қатысушылардың меншікті қаражаты есебінен құралады және банкінің өтемпаздығы үшін жұмсалады. Жарғылық капиталдың ең аз мөлшерін уәкілетті орган айқындайды.

    Уставный капитал формируется за счет собственных средств участников и служит для ликвидности банка. Минимальный размер уставного капитала определяется уполномоченным органом.

    Банкінің сақтық қоры пайдадан аударылатын қаражат есебінен құралады және банкінің негізгі қызметі кезінде шеккен залалды жабу үшін қызмет етеді. Қордың ең аз шамасы жарғылық капитал шамасының 15%-ын құрайды.

    Резервный фонд банка формируется за счет отчислений от прибыли и служит для покрытия убытков, возникающих при основной деятельности банка. Минимальная величина фонда составляет 15% от величины уставного капитала.

    Арнаулы қорлар:

    Специальные фонды формируются для:

    - экономикалық ынталандыру;

    - экономического стимулирования;

    - негізгі қорлардың тозуы;

    - износа основных фондов;

    - өндірістік мақсат үшін құралады.

    - производственного назначения.

    Міндетті сақтық қорлар несие бойынша және бағалы қағаздармен жасалатын операциялардан болатын ықтимал шығасыны жабу үшін құралады.

    Обязательные резервы формируются для покрытия возможных потерь по ссудам и от операций с ценными бумагами.

    Сақтандыру сақтық қорлары бағалы қағаздарға салынған салымдардың ықтимал құнсыздануы мен берілген несие бойынша шығасыны қамтамасыз ету үшін құрылады.

    Страховые резервы создаются под возможное обесценение вложений в ценные бумаги и потери по выданным кредитам.

    Бөлінбейтін пайданы пайданың бюджетке төленетін төлемдерден, сақтық капиталға, арнаулы қорларға аударымдардан, дивиденд төлегеннен кейін қалған бөлігі құрайды.

    Часть прибыли, остающаяся после платежей в бюджет, отчислений в резервный капитал, специальные фонды и выплаты дивидендов формируют нераспределенную прибыль.

    Тартылынды қаражат мынадай банк операциялары арқылы құралады:

    Привлеченные средства формируются посредством следующих банковских операций:

    - басқа заңды тұлғалардан алынған несие мен қарызды тарту;

    - привлечение кредитов и займов, полученных от других юридических лиц;

    - депозиттік операциялар.

    - депозитные операции.

    Депозиттік операциялар деп заңды және жеке тұлғалардың ақшалай қаражатын банкілердің белгілі бір мерзімге не талап етілмелі салымға тарту жөніндегі операцияларын айтады.

    Депозитными называют операции банков по привлечению денежных средств юридических и физических лиц во вклады на определенный срок либо до востребования.

    Депозиттік операциялардың объектісі – депозиттер — депозиттік операциялардың субъектілері банкіге салатын және банк операцияларын жүзеге асырудың қолданыстағы тәртібіне орай банкіде белгілі бір уақытқа сақталатын ақшалай қаражат сомасы.

    Объектом депозитных операций являются депозиты — суммы денежных средств, которые субъекты депозитных операций вносят в банк и, которые на определенное время оседают на счетах в банке в силу действующего порядка осуществления банковских операций.

    Депозиттер үш топқа бөлінеді:

    Депозиты подразделяются на три группы:

    - мерзімдік депозиттер;

    - срочные депозиты;

    - талап етілмелі депозиттер;

    - депозиты до востребования;

    - халықтың аманаттық салымы.

    - сберегательные вклады населения.

    Мерзімдік депозиттер мерзіміне қарай жіктеледі:

    Срочные депозиты классифицируются в зависимости от их срока:

    - 3 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком до 3 месяцев;

    - 3 айдан 6 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 3 до 6 месяцев;

    - 6 айдан 9 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 6 до 9 месяцев;

    - 9 айдан 12 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 9 до 12 месяцев;

    - 12 айдан жоғары мерзімдегі депозиттер.

    - депозиты со сроком свыше 12 месяцев.

    Олар шоттарда сақталатын қаражаттың сипаты мен тиесілілігіне қарай жіктеледі. Олар мыналар болуы мүмкін:

    Они классифицируются в зависимости от характера и принадлежности средств, хранящихся на счетах. Это могут быть:

    - түрлі меншік нысанындағы кәсіпорындардың, ұйымдар мен мекемелердің есеп айырысу, ағымдағы, бюджеттік шоттарындағы қаражат;

    - средства на расчетных, текущих, бюджетных счетах предприятий, организаций и учреждений разных форм собственности;

    - түрлі (нысаналы экономикалық мақсаттар бойынша) қорларды сақтау жөніндегі арнаулы шоттардағы қаражат;

    - средства на специальных счетах по хранению различных (по целевому экономическому назначению) фондов;

    - кәсіпорындардың күрделі салымдарға арналған меншікті қаражаты;

    - собственные средства предприятий, предназначенные для капитальных вложений;

    - кәсіпорындар мен ұйымдардың есеп айырысу шоттарындағы қаражат;

    - средства предприятий и организаций в расчетных счетах;

    - басқа банкілермен есеп айырысу жөніндегі корреспонденттік шоттардағы қаражат;

    - средства на корреспондентских счетах по расчетам с другими банками;

    - жергілікті бюджеттердің қаражаты, т.б.

    - средства местных бюджетов и др.

    Банкілер аманат салымдар-дың сақталу ерекшеліктеріне қарай олардың мынадай түрлерін пайдаланады:

    Банками, в зависимости от особенностей их хранения, используются следующие виды сберегательных вкладов:

    - мерзімдік;

    - срочные;

    - қосымша жарналы мерзімдік;

    - срочные с дополнительными взносами;

    - ұтыстық;

    - выигрышные;

    - ақшалай-заттай ұтыстық;

    - денежно-вещевые выигрышные;

    - жастарға арналған сыйлықақылы;

    - молодежно-премиальные;

    - шартты;

    - условные;

    - ұсынушыға арналған;

    - на предъявителя;

    - ағымдағы шоттар;

    - текущие счета;

    - талап етілмелі;

    - до востребования;

    - аманаттық сертификаттар;

    - сберегательные сертификаты;

    - пластикалық карточкалар.

    - пластиковые карточки.

    Казахско-русский экономический словарь > Коммерциялық банкінің пассив операциялары

  • 7 Ұлттық банкінің атқарымдары мен өкілеттіктері

    Ұлттық банк:

    Национальный банк:

    - республикадағы мемлекеттік ақша-несие саясатын жүргізеді;

    - проводит государственную денежно-кредитную политику в республике;

    - айналыстағы ақша массасының көлемін реттеу жолымен бағалы қағаздар шығарады;

    - эмитирует ценные бумаги путем регулирования объема массы в обращении;

    - Үкіметтің мемлекеттік борышына қызмет көрсетуге қатысады, Ұлттық банкінің мемлекеттік борышына қызмет көрсетеді;

    - участвует в обслуживании государственного долга правительства, обслуживает государственный долг Национального банка;

    - мыналарға:

    - выдает разрешение:

    - банкілердің ашылуына, олардың ерікті түрде қайта ұйымдастырылуына және таратылуына;

    - на открытие банков и их добровольную реорганизацию и ликвидацию;

    - Қазақстан аумағында банкілердің, ал республика аумағынан тыс жерлерде резидент-банкілердің филиалдары мен өкілдіктерінің ашылуына (олардың қосылуына);

    - на открытие филиалов (их слияние) и представительств банков на территории Казахстана, а для банков-резидентов – вне территории республики;

    - жеке және заңды тұлғалардың банкіге ірі қатысушы және банк холдингі мәртебесін алуына;

    - на приобретение физическими и юридическими лицами статуса крупного участника банка и банковского холдинга;

    - банкілердің бағалы қағаздар нарығында кәсіптік қызметті жүзеге асырушы ұйымдардың жарғылық капиталына қатысуына;

    - на участие банков в уставном капитале организаций, осуществляющих профессиональную деятельность на рынке ценных бумаг;

    - бағалы қағаздар нарығында кәсіптік қызметті жүзеге асыру үшін банкілерге лицензиялар беруіне рұқсат береді;

    - на выдачу банкам лицензии на осуществление профессиональной деятельности на рынке ценных бумаг;

    - банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыруға лицензия береді;

    - выдает лицензии на осуществление отдельных видов банковских операций;

    - банкілердің бағалы қағаздар эмиссияларының аңдатпаларын мемлекеттік тіркеуге дейін міндетті сараптаудан өткізеді, оларға енгізілетін өзгерістерді келіседі;

    - проводит обязательную экспертизу проспектов эмиссий ценных бумаг банков до их государственной регистрации, согласование изменений к ним;

    - банкілердің бағалы қағаздарды шығару және орналастыру қорытындылары туралы есеп, құрылтай құжаттары бойынша тұжырым береді;

    - дает заключение по отчету об итогах выпуска и размещения ценных бумаг банками, учредительным документам;

    - банкінің құрылтай құжаттарына өзгертулер енгізуге, оларды қайта тіркеуге, банкінің басшы қызметтерін тағайындауға (сайлауға) келісім береді;

    - дает согласие на внесение изменений в учредительные документы банка, их перерегистрацию, назначение (избирание) руководящих работников банка;

    - банкілердің қызметін, ерікті не мәжбүрлі түрде таратылатын банкілердің тарату комиссияларының қызметін бақылайды және қадағалайды;

    - осуществляет контроль и надзор за деятельностью банков, за деятельностью ликвидационных комиссий, добровольно и принудительно ликвидируемых банков;

    - банкілерге пруденциялық нормативтерді, банк капиталының белгілі бір күнгі мөлшерін белгілейді;

    - устанавливает банкам пруденциальные нормативы, размер капитала банка на определенную дату;

    - республикадағы несиелер бойынша сыйақы (мүдде) мөлшерлемесін реттейді;

    - осуществляет регулирование ставок вознаграждения (интереса) по кредитам в республике;

    - республикада төлемдерді төлеу және ақша аудару тәртібін, жүйесі мен нысанын айқындайды;

    - определяет порядок, систему и форму осуществления платежей и переводов денег в республике;

    - банкілердің арасында теңге түріндегі ақшаның уақтылы және үздіксіз аударылуын қамтамасыз ететін төлем жүйесінің жұмыс істеуін ұйымдастырады;

    - организует функционирование платежной системы, обеспечивающей своевременное и бесперебойное проведение переводов денег между банками в тенге;

    - республикадағы валюталық реттеу мен валюталық бақылауды жүзеге асырады;

    - осуществляет валютное регулирование и валютный контроль в республике;

    - банк қызметі, есебі, төлем төлеу, ақша аудару, заңнамалық құжаттарда белгіленген өкілеттіктер шегінде валюталық операцияларды жүзеге асыру мәселелері бойынша барлық банкілер мен олардың қызметін пайдаланушылар үшін орындалуы міндетті нормативтік құқықтық актілер шығарады;

    - издает обязательные для исполнения всеми банками и их клиентами нормативные правовые акты по вопросам банковской деятельности, учета, платежей и переводов денег, осуществления валютных операций в пределах полномочий, определенных законодательными актами;

    - нормативтік-құқықтық актілердің сақталуын қадағалайды;

    - осуществляет надзор за соблюдением нормативно-правовых актов;

    - Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігімен келісе отырып, банкілердің бухгалтерлік есебінің стандарттарын белгілейді;

    - по согласованию с Министерством финансов Республики Казахстан устанавливает стандарты бухгалтерского учета банков;

    - нақты банкноттар мен мәнеттерді есептеу, сақтау, тасымалдау және инкассолау ережелерін белгілейді;

    - устанавливает правила учета, хранения, перевозки и инкассации наличных банкнот и монет;

    - нақты банкноттар мен мәнеттерді тасымалдауға, сақтауға және инкассолауға қатысады;

    - участвует в обеспечении перевозки, хранении и инкассации наличных банкнот и монет;

    - банкноттар мен мәнеттердің сақтық қорын құрады;

    - создает резервные фонды банкнот и монет;

    - республика банкілерінің жиынтық теңгерімін және өзінің теңгерімін жасап, тұрақты түрде жариялайды;

    - составляет и регулярно публикует сводный баланс банков республики и собственный баланс;

    - елдің есептік төлем теңгері-мін қалыптастырады;

    - формирует отчетный платежный баланс страны;

    - төлем теңгерімі көрсеткіштерінің қысқа мерзімді, орта мерзімді және ұзақ мерзімді болжамды бағалануын әзірлеуге қатысады;

    - участвует в разработке краткосрочных, среднесрочных и долгосрочных прогнозных оценок показателей платежного баланса;

    - мемлекеттік кепілдіктері жоқ беймемлекеттік сыртқы қарыздар бойынша шарттарды тіркеп, мониторингін жүзеге асырады;

    - осуществляет регистрацию и мониторинг договоров по негосударственным внешним займам, не имеющим государственных гарантий;

    - елдің жалпы сыртқы борышының бағасын қалыптастырады;

    - формирует оценку валового внешнего долга страны;

    - республикадағы банк жүйесі үшін кадрлар даярлауға қатысады;

    - участвует в осуществлении подготовки кадров для системы банков в республике;

    - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің бірыңғай қазынашылық шотына қызмет көрсетеді;

    - обслуживает единый казначейский счет Министерства финансов Республики Казахстан;

    - Ұлттық банкінің нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес вексельдерді қайта есептейді.

    - осуществляет переучет векселей в соответствии с нормативными правовыми актами Национального банка.

    Казахско-русский экономический словарь > Ұлттық банкінің атқарымдары мен өкілеттіктері

  • 8 Ұлттық банкінің банк торабы арқылы есеп айырысу

    Ұлттық банкінің есеп айырысу торабы банк жүйесінде төлемдердің төленуін қамтамасыз ету міндеттері жүктелген есеп айырысу-кассалық орталықтардың (ЕАКО) жиынтығы болып табылады. Әрбір коммерциялық банкінің қайсыбір ЕАКО-да корреспонденттік шоты болуға тиіс.

    Расчетная сеть Национального банка представляет собой совокупность расчетно-кассовых центров (РКЦ), на которые возложены функции обеспечения проведения платежей в банковской системе. Каждый коммерческий банк должен иметь корреспондентский счет в каком-либо РКЦ.

    ЕАКО:

    РКЦ занимаются:

    - банкілердің арасындағы есеп айырысу операцияларын жүргізу кезінде делдалдықпен;

    - посредничеством при проведении расчетных операций между банками;

    - банкілерді несиелендірумен;

    - кредитованием банков;

    - кассалық қызмет көрсетумен;

    - кассовым обслуживанием;

    - инвестицияларды бюджеттік қаражат есебінен қаржыландырумен, т.б. айналысады.

    - финансированием инвестиций за счет бюджетных средств, и др.

    Коммерциялық банкілердің өздерінің арасындағы есеп айырысулары олардың ЕАКО-да ашылған корреспонденттік шоттарында көрсетіледі.

    Расчеты между самими коммерческими банками фиксируются по их корреспондентским счетам, открытым в РКЦ.

    Егер төлемші мен алушының шоттары бір ЕАКО қызмет көрсететін түрлі банкілерде ашылса, төлемшінің шотынан сома қалай есептен шығарылады?

    Каким образом списывается сумма со счета плательщика, если счета плательщика и получателя открыты в разных банках, обслуживаемых одним РКЦ?

    Мұндай жағдайда банк соманы төлемшінің шотынан есептен шығарып, ЕАКО-ға қаражатты жеткізуші-кәсіпорын банкінің шотына есептеу үшін оны өз шотынан есептен шығару туралы тапсырма береді.

    В таких случаях банк списывает сумму со счета плательщика и дает поручение РКЦ о списании средств со своего счета для зачисления их на счет банка предприятия-поставщика.

    Казахско-русский экономический словарь > Ұлттық банкінің банк торабы арқылы есеп айырысу

  • 9 Банк бизнесіндегі электронды жаңа ашылымдар

    Қазіргі кезде банк көрсететін қызметтерді автоматтандыру мынадай негізгі бағыттар бойынша дамытылуда:

    В настоящее время автоматизация банковских услуг развивается по следующим основным направлениям:

    - қағаз қаржы құжаттарын электрондық өңдеу;

    - электронная обработка бумажных финансовых документов;

    есептесу және төлем төлеу операцияларын компьютерлендіру;

    - компьютеризация расчетных и платежных операций;

    - жекелеген жұмыс орындары арасында және банкілердің арасында байланыс жүйесін енгізу.

    - внедрение систем связи между отдельными рабочими местами и между банками.

    Пластикалық карта — өз иесіне тауарлардың және көрсетілетін қызметтердің ақысын қолма-қол ақшасыз төлеуге, сондай-ақ өзінің ақшалай қаражатын қауіпсіз сақтауға және тасымалдауға мүмкіндік беретін әмбебап төлем құралы. Ол мақсатына қарай түрлі операциялар үшін пайдаланылады. Көрсетілетін қызметтерді таңдауына қарай ол өтуге рұқсат, жүргізуші куәлігі, жол-сапар құжаты және жай ғана төлем құралы қызметін атқаруы мүмкін.

    Пластиковая карта — это универсальное платежное средство, которое позволяет своему владельцу оплачивать товары и услуги безналичным путем, а также более безопасно хранить и перевозить свои денежные средства. Она используется для различных по назначению операций. По выбору оказываемых услуг она может служить пропуском, водительским удостоверением, проездным документом и просто средством платежа.

    Пластикалық карталар:

    Пластиковые карты различаются:

    - мақсатына қарай:

    - по их назначению:

    - кредиттік карталар;

    - кредитные;

    - дебеттік карталар;

    - дебетовые;

    - атқарымдық және техникалық сипаттамалары бойынша:

    - по функциональным и техническим характеристикам:

    - кәдуілгі карталар;

    - обыкновенные;

    - магнитті карталар;

    - магнитные;

    - микропроцессорлық карталар болып ажыратылады.

    - микропроцессорные.

    Олардың арасындағы айырма мынада: карта иеленушінің эмитент-банкіде ұдайы жаңартылып отыратын кредиті болуына мүмкіндігі болады, ал дебеттік картаны есептесу картасы деп те атауға болады, өйткені клиент банкідегі өз шотына белгілі бір соманы салады, одан эмитент банк түрлі шығындарды төлеу үшін ақшалай қаражат аударады.

    Разница между ними в том, что кредитная карта позволяет иметь владельцу постоянно возобновляемый кредит в банке-эмитенте, а дебетовую карту также можно назвать расчетной картой, ибо клиент вносит определенную сумму на свой счет в банке, с которого банк-эмитент перечисляет денежные средства для оплаты различных расходов.

    Банк жүйесінде пластикалық карточкалар негізінде өзіне-өзі қызмет көрсетудің қандай қондырғылары қолданылады.

    Какие устройства применяются в банковской системе самообслуживания на базе пластиковых карточек?

    Банкоматтар мен сауда терминалдары пластикалық карточкалар негізінде өзіне-өзі қызмет көрсетудің банкілік жүйесінің жұмысын қамтамасыз ететін қондырғылары болып табылады.

    Устройствами, обеспечивающими работу банковских систем самообслуживания на базе пластиковых карточек являются банкоматы и торговые терминалы.

    Банкомат — пластикалық карточкалар бойынша қолма-қол ақша беруге арналған электронды-механикалық қондырғы. Орындалатын операцияларға қарай банкоматтар қарапайым және толық атқарымдық банкоматтарға, яғни ақша аудару, шетел валютасын ұлттық валютаға айырбастау, шоттар туралы анықтамалар беру, салымдарды қабылдау сияқты неғұрлым кең ауқымды операцияларды орындай алатын банкоматтарға бөлінеді.

    Банкомат — это электронно-механическое устройство, предназначенное для выдачи наличных денег по пластиковым карточкам. В зависимости от выполняемых операций, банкоматы делятся на простейшие и полнофункциональные, т.е. те, которые могут выполнять более широкий спектр операций, таких как перевод денег, обмен иностранной валюты на национальную валюту, выдача справок о счетах, прием вкладов.

    Сауда терминалдары — дүкендердегі ең қарапайым есептесу қондырғысы.

    Торговые терминалы — это простейшая расчетная установка в магазинах.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Банк бизнесіндегі электронды жаңа ашылымдар

  • 10 Коммерциялық банкінің пассив операциялары

    Коммерциялық банкінің ресурстары меншікті және тартылынды қаражаттың есебінен құралады. Банкінің меншікті ресурстарына мыналар жатады:

    Ресурсы коммерческого банка формируются за счет собственных и привлеченных средств. К собственным ресурсам банка относятся:

    - жарғылық капитал;

    - уставный капитал;

    - сақтық және арнаулы қорлар;

    - резервный и специальные фонды;

    - міндетті сақтық қорлар;

    - обязательные резервы;

    - сақтандыру сақтық қорлары;

    - страховые резервы;

    - бөлінбеген пайда.

    - нераспределенная прибыль.

    Жарғылық капитал қатысушылардың меншікті қаражаты есебінен құралады және банкінің өтемпаздығы үшін жұмсалады. Жарғылық капиталдың ең аз мөлшерін уәкілетті орган айқындайды.

    Уставный капитал формируется за счет собственных средств участников и служит для ликвидности банка. Минимальный размер уставного капитала определяется уполномоченным органом.

    Банкінің сақтық қоры пайдадан аударылатын қаражат есебінен құралады және банкінің негізгі қызметі кезінде шеккен залалды жабу үшін қызмет етеді. Қордың ең аз шамасы жарғылық капитал шамасының 15%-ын құрайды.

    Резервный фонд банка формируется за счет отчислений от прибыли и служит для покрытия убытков, возникающих при основной деятельности банка. Минимальная величина фонда составляет 15% от величины уставного капитала.

    Арнаулы қорлар:

    Специальные фонды формируются для:

    - экономикалық ынталандыру;

    - экономического стимулирования;

    - негізгі қорлардың тозуы;

    - износа основных фондов;

    - өндірістік мақсат үшін құралады.

    - производственного назначения.

    Міндетті сақтық қорлар несие бойынша және бағалы қағаздармен жасалатын операциялардан болатын ықтимал шығасыны жабу үшін құралады.

    Обязательные резервы формируются для покрытия возможных потерь по ссудам и от операций с ценными бумагами.

    Сақтандыру сақтық қорлары бағалы қағаздарға салынған салымдардың ықтимал құнсыздануы мен берілген несие бойынша шығасыны қамтамасыз ету үшін құрылады.

    Страховые резервы создаются под возможное обесценение вложений в ценные бумаги и потери по выданным кредитам.

    Бөлінбейтін пайданы пайданың бюджетке төленетін төлемдерден, сақтық капиталға, арнаулы қорларға аударымдардан, дивиденд төлегеннен кейін қалған бөлігі құрайды.

    Часть прибыли, остающаяся после платежей в бюджет, отчислений в резервный капитал, специальные фонды и выплаты дивидендов формируют нераспределенную прибыль.

    Тартылынды қаражат мынадай банк операциялары арқылы құралады:

    Привлеченные средства формируются посредством следующих банковских операций:

    - басқа заңды тұлғалардан алынған несие мен қарызды тарту;

    - привлечение кредитов и займов, полученных от других юридических лиц;

    - депозиттік операциялар.

    - депозитные операции.

    Депозиттік операциялар деп заңды және жеке тұлғалардың ақшалай қаражатын банкілердің белгілі бір мерзімге не талап етілмелі салымға тарту жөніндегі операцияларын айтады.

    Депозитными называют операции банков по привлечению денежных средств юридических и физических лиц во вклады на определенный срок либо до востребования.

    Депозиттік операциялардың объектісі – депозиттер — депозиттік операциялардың субъектілері банкіге салатын және банк операцияларын жүзеге асырудың қолданыстағы тәртібіне орай банкіде белгілі бір уақытқа сақталатын ақшалай қаражат сомасы.

    Объектом депозитных операций являются депозиты — суммы денежных средств, которые субъекты депозитных операций вносят в банк и, которые на определенное время оседают на счетах в банке в силу действующего порядка осуществления банковских операций.

    Депозиттер үш топқа бөлінеді:

    Депозиты подразделяются на три группы:

    - мерзімдік депозиттер;

    - срочные депозиты;

    - талап етілмелі депозиттер;

    - депозиты до востребования;

    - халықтың аманаттық салымы.

    - сберегательные вклады населения.

    Мерзімдік депозиттер мерзіміне қарай жіктеледі:

    Срочные депозиты классифицируются в зависимости от их срока:

    - 3 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком до 3 месяцев;

    - 3 айдан 6 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 3 до 6 месяцев;

    - 6 айдан 9 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 6 до 9 месяцев;

    - 9 айдан 12 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;

    - депозиты со сроком от 9 до 12 месяцев;

    - 12 айдан жоғары мерзімдегі депозиттер.

    - депозиты со сроком свыше 12 месяцев.

    Олар шоттарда сақталатын қаражаттың сипаты мен тиесілілігіне қарай жіктеледі. Олар мыналар болуы мүмкін:

    Они классифицируются в зависимости от характера и принадлежности средств, хранящихся на счетах. Это могут быть:

    - түрлі меншік нысанындағы кәсіпорындардың, ұйымдар мен мекемелердің есеп айырысу, ағымдағы, бюджеттік шоттарындағы қаражат;

    - средства на расчетных, текущих, бюджетных счетах предприятий, организаций и учреждений разных форм собственности;

    - түрлі (нысаналы экономикалық мақсаттар бойынша) қорларды сақтау жөніндегі арнаулы шоттардағы қаражат;

    - средства на специальных счетах по хранению различных (по целевому экономическому назначению) фондов;

    - кәсіпорындардың күрделі салымдарға арналған меншікті қаражаты;

    - собственные средства предприятий, предназначенные для капитальных вложений;

    - кәсіпорындар мен ұйымдардың есеп айырысу шоттарындағы қаражат;

    - средства предприятий и организаций в расчетных счетах;

    - басқа банкілермен есеп айырысу жөніндегі корреспонденттік шоттардағы қаражат;

    - средства на корреспондентских счетах по расчетам с другими банками;

    - жергілікті бюджеттердің қаражаты, т.б.

    - средства местных бюджетов и др.

    Банкілер аманат салымдар-дың сақталу ерекшеліктеріне қарай олардың мынадай түрлерін пайдаланады:

    Банками, в зависимости от особенностей их хранения, используются следующие виды сберегательных вкладов:

    - мерзімдік;

    - срочные;

    - қосымша жарналы мерзімдік;

    - срочные с дополнительными взносами;

    - ұтыстық;

    - выигрышные;

    - ақшалай-заттай ұтыстық;

    - денежно-вещевые выигрышные;

    - жастарға арналған сыйлықақылы;

    - молодежно-премиальные;

    - шартты;

    - условные;

    - ұсынушыға арналған;

    - на предъявителя;

    - ағымдағы шоттар;

    - текущие счета;

    - талап етілмелі;

    - до востребования;

    - аманаттық сертификаттар;

    - сберегательные сертификаты;

    - пластикалық карточкалар.

    - пластиковые карточки.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Коммерциялық банкінің пассив операциялары

  • 11 Ұлттық банкінің атқарымдары мен өкілеттіктері

    Ұлттық банк:

    Национальный банк:

    - республикадағы мемлекеттік ақша-несие саясатын жүргізеді;

    - проводит государственную денежно-кредитную политику в республике;

    - айналыстағы ақша массасының көлемін реттеу жолымен бағалы қағаздар шығарады;

    - эмитирует ценные бумаги путем регулирования объема массы в обращении;

    - Үкіметтің мемлекеттік борышына қызмет көрсетуге қатысады, Ұлттық банкінің мемлекеттік борышына қызмет көрсетеді;

    - участвует в обслуживании государственного долга правительства, обслуживает государственный долг Национального банка;

    - мыналарға:

    - выдает разрешение:

    - банкілердің ашылуына, олардың ерікті түрде қайта ұйымдастырылуына және таратылуына;

    - на открытие банков и их добровольную реорганизацию и ликвидацию;

    - Қазақстан аумағында банкілердің, ал республика аумағынан тыс жерлерде резидент-банкілердің филиалдары мен өкілдіктерінің ашылуына (олардың қосылуына);

    - на открытие филиалов (их слияние) и представительств банков на территории Казахстана, а для банков-резидентов – вне территории республики;

    - жеке және заңды тұлғалардың банкіге ірі қатысушы және банк холдингі мәртебесін алуына;

    - на приобретение физическими и юридическими лицами статуса крупного участника банка и банковского холдинга;

    - банкілердің бағалы қағаздар нарығында кәсіптік қызметті жүзеге асырушы ұйымдардың жарғылық капиталына қатысуына;

    - на участие банков в уставном капитале организаций, осуществляющих профессиональную деятельность на рынке ценных бумаг;

    - бағалы қағаздар нарығында кәсіптік қызметті жүзеге асыру үшін банкілерге лицензиялар беруіне рұқсат береді;

    - на выдачу банкам лицензии на осуществление профессиональной деятельности на рынке ценных бумаг;

    - банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыруға лицензия береді;

    - выдает лицензии на осуществление отдельных видов банковских операций;

    - банкілердің бағалы қағаздар эмиссияларының аңдатпаларын мемлекеттік тіркеуге дейін міндетті сараптаудан өткізеді, оларға енгізілетін өзгерістерді келіседі;

    - проводит обязательную экспертизу проспектов эмиссий ценных бумаг банков до их государственной регистрации, согласование изменений к ним;

    - банкілердің бағалы қағаздарды шығару және орналастыру қорытындылары туралы есеп, құрылтай құжаттары бойынша тұжырым береді;

    - дает заключение по отчету об итогах выпуска и размещения ценных бумаг банками, учредительным документам;

    - банкінің құрылтай құжаттарына өзгертулер енгізуге, оларды қайта тіркеуге, банкінің басшы қызметтерін тағайындауға (сайлауға) келісім береді;

    - дает согласие на внесение изменений в учредительные документы банка, их перерегистрацию, назначение (избирание) руководящих работников банка;

    - банкілердің қызметін, ерікті не мәжбүрлі түрде таратылатын банкілердің тарату комиссияларының қызметін бақылайды және қадағалайды;

    - осуществляет контроль и надзор за деятельностью банков, за деятельностью ликвидационных комиссий, добровольно и принудительно ликвидируемых банков;

    - банкілерге пруденциялық нормативтерді, банк капиталының белгілі бір күнгі мөлшерін белгілейді;

    - устанавливает банкам пруденциальные нормативы, размер капитала банка на определенную дату;

    - республикадағы несиелер бойынша сыйақы (мүдде) мөлшерлемесін реттейді;

    - осуществляет регулирование ставок вознаграждения (интереса) по кредитам в республике;

    - республикада төлемдерді төлеу және ақша аудару тәртібін, жүйесі мен нысанын айқындайды;

    - определяет порядок, систему и форму осуществления платежей и переводов денег в республике;

    - банкілердің арасында теңге түріндегі ақшаның уақтылы және үздіксіз аударылуын қамтамасыз ететін төлем жүйесінің жұмыс істеуін ұйымдастырады;

    - организует функционирование платежной системы, обеспечивающей своевременное и бесперебойное проведение переводов денег между банками в тенге;

    - республикадағы валюталық реттеу мен валюталық бақылауды жүзеге асырады;

    - осуществляет валютное регулирование и валютный контроль в республике;

    - банк қызметі, есебі, төлем төлеу, ақша аудару, заңнамалық құжаттарда белгіленген өкілеттіктер шегінде валюталық операцияларды жүзеге асыру мәселелері бойынша барлық банкілер мен олардың қызметін пайдаланушылар үшін орындалуы міндетті нормативтік құқықтық актілер шығарады;

    - издает обязательные для исполнения всеми банками и их клиентами нормативные правовые акты по вопросам банковской деятельности, учета, платежей и переводов денег, осуществления валютных операций в пределах полномочий, определенных законодательными актами;

    - нормативтік-құқықтық актілердің сақталуын қадағалайды;

    - осуществляет надзор за соблюдением нормативно-правовых актов;

    - Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігімен келісе отырып, банкілердің бухгалтерлік есебінің стандарттарын белгілейді;

    - по согласованию с Министерством финансов Республики Казахстан устанавливает стандарты бухгалтерского учета банков;

    - нақты банкноттар мен мәнеттерді есептеу, сақтау, тасымалдау және инкассолау ережелерін белгілейді;

    - устанавливает правила учета, хранения, перевозки и инкассации наличных банкнот и монет;

    - нақты банкноттар мен мәнеттерді тасымалдауға, сақтауға және инкассолауға қатысады;

    - участвует в обеспечении перевозки, хранении и инкассации наличных банкнот и монет;

    - банкноттар мен мәнеттердің сақтық қорын құрады;

    - создает резервные фонды банкнот и монет;

    - республика банкілерінің жиынтық теңгерімін және өзінің теңгерімін жасап, тұрақты түрде жариялайды;

    - составляет и регулярно публикует сводный баланс банков республики и собственный баланс;

    - елдің есептік төлем теңгері-мін қалыптастырады;

    - формирует отчетный платежный баланс страны;

    - төлем теңгерімі көрсеткіштерінің қысқа мерзімді, орта мерзімді және ұзақ мерзімді болжамды бағалануын әзірлеуге қатысады;

    - участвует в разработке краткосрочных, среднесрочных и долгосрочных прогнозных оценок показателей платежного баланса;

    - мемлекеттік кепілдіктері жоқ беймемлекеттік сыртқы қарыздар бойынша шарттарды тіркеп, мониторингін жүзеге асырады;

    - осуществляет регистрацию и мониторинг договоров по негосударственным внешним займам, не имеющим государственных гарантий;

    - елдің жалпы сыртқы борышының бағасын қалыптастырады;

    - формирует оценку валового внешнего долга страны;

    - республикадағы банк жүйесі үшін кадрлар даярлауға қатысады;

    - участвует в осуществлении подготовки кадров для системы банков в республике;

    - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің бірыңғай қазынашылық шотына қызмет көрсетеді;

    - обслуживает единый казначейский счет Министерства финансов Республики Казахстан;

    - Ұлттық банкінің нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес вексельдерді қайта есептейді.

    - осуществляет переучет векселей в соответствии с нормативными правовыми актами Национального банка.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Ұлттық банкінің атқарымдары мен өкілеттіктері

  • 12 Ұлттық банкінің банк торабы арқылы есеп айырысу

    Ұлттық банкінің есеп айырысу торабы банк жүйесінде төлемдердің төленуін қамтамасыз ету міндеттері жүктелген есеп айырысу-кассалық орталықтардың (ЕАКО) жиынтығы болып табылады. Әрбір коммерциялық банкінің қайсыбір ЕАКО-да корреспонденттік шоты болуға тиіс.

    Расчетная сеть Национального банка представляет собой совокупность расчетно-кассовых центров (РКЦ), на которые возложены функции обеспечения проведения платежей в банковской системе. Каждый коммерческий банк должен иметь корреспондентский счет в каком-либо РКЦ.

    ЕАКО:

    РКЦ занимаются:

    - банкілердің арасындағы есеп айырысу операцияларын жүргізу кезінде делдалдықпен;

    - посредничеством при проведении расчетных операций между банками;

    - банкілерді несиелендірумен;

    - кредитованием банков;

    - кассалық қызмет көрсетумен;

    - кассовым обслуживанием;

    - инвестицияларды бюджеттік қаражат есебінен қаржыландырумен, т.б. айналысады.

    - финансированием инвестиций за счет бюджетных средств, и др.

    Коммерциялық банкілердің өздерінің арасындағы есеп айырысулары олардың ЕАКО-да ашылған корреспонденттік шоттарында көрсетіледі.

    Расчеты между самими коммерческими банками фиксируются по их корреспондентским счетам, открытым в РКЦ.

    Егер төлемші мен алушының шоттары бір ЕАКО қызмет көрсететін түрлі банкілерде ашылса, төлемшінің шотынан сома қалай есептен шығарылады?

    Каким образом списывается сумма со счета плательщика, если счета плательщика и получателя открыты в разных банках, обслуживаемых одним РКЦ?

    Мұндай жағдайда банк соманы төлемшінің шотынан есептен шығарып, ЕАКО-ға қаражатты жеткізуші-кәсіпорын банкінің шотына есептеу үшін оны өз шотынан есептен шығару туралы тапсырма береді.

    В таких случаях банк списывает сумму со счета плательщика и дает поручение РКЦ о списании средств со своего счета для зачисления их на счет банка предприятия-поставщика.

    Қазақ-орыс анықтағыш-тілашар банктік жүйенің жұмыскерлерінің > Ұлттық банкінің банк торабы арқылы есеп айырысу

  • 13 байланыстырма қатынастар

    корреспондентские отношения (несие мекемелерінің арасында бір-бірініің тапсырмасымен төлемдер төлеп, есеп айырысатын шарттық қатынастар)

    Казахско-русский экономический словарь > байланыстырма қатынастар

  • 14 банк аралық клиринг

    Клиринг дегеніміз тауарлар, қызмет көрсетулер, бағалы қағаздар үшін өзара талаптар мен міндеттемелерді есепке алуға негізделген қолма-қол ақшасыз есеп айырысу жүйесі. Банк аралық клиринг, өз кезегінде – заңды тұлғалардың өзара ақшалай талаптарын есепке алу жолымен банкілердің арасындағы қолма-қол ақшасыз есеп айырысу жүйесі. Клиринг екі банкінің талаптары есепке алынатын екіжақты болуы мүмкін және есепке алу тәсімдеріне үш және одан көп банкілер қатысатын көпжақты болуы мүмкін.

    Под клирингом понимается система безналичных расчетов за товары, услуги, ценные бумаги, основанная на зачете взаимных требований и обязательств. Межбанковский клиринг, в свою очередь – это система безналичных расчетов между банками путем зачета взаимных денежных требований юридических лиц. Клиринг может быть двусторонний, когда засчитываются требования двух банков, и многосторонний, когда в зачетных схемах участвуют три и более банков.

    Клирингілік операцияларды ұйымдастырудың екі үлгісі қабылданған. Бірінші үлгіде өзара есепке алуға қатысушылардың шоттарындағы қаражатты алдын ала депозиттей отырып клирингіні жүргізу көзделеді. Екінші үлгіге сәйкес клиринг клирингіге қатысушылардың шоттарындағы қаражатты депозиттемей жүзеге асырылады.

    Приняты две модели организации клиринговых операций. Первая модель предусматривает проведение клиринга с предварительным депонированием средств на счетах участников взаимозачетов. Согласно второй модели клиринг осуществляется без депонирования средств на счетах участников клиринга.

    * * *

    Казахско-русский экономический словарь > банк аралық клиринг

  • 15 корреспонденттік қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > корреспонденттік қатынастар

  • 16 хабаршылық қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > хабаршылық қатынастар

  • 17 шотпен корреспонденттік қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > шотпен корреспонденттік қатынастар

  • 18 шотсыз байланыстырма қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > шотсыз байланыстырма қатынастар

  • 19 шотсыз корреспонденттік қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > шотсыз корреспонденттік қатынастар

  • 20 шотсыз хабаршылық қатынастар

    Казахско-русский экономический словарь > шотсыз хабаршылық қатынастар

См. также в других словарях:

  • Международные расчёты — (International settlements) Расчёты по международным торговым операциям Основные формы и правовые особенности международных расчётов, системы для их проведения Содержание Содержание Раздел 1. Основные понятия . 1Определения описываемого предмета… …   Энциклопедия инвестора

  • Денежная масса — (Money supply) Денежная масса это наличные средства, находящиеся в обращении, и безналичные средства, находящиеся на счетах в банках Понятие денежной массы: агрегаты денежной массы М0, М1, М2, М3, М4, ее ликвидность, наличные и безналичные… …   Энциклопедия инвестора

  • Депозит — (Deposit) Содержание Содержание Определение Размещение на депозите Понятие и правовая природа банковского вклада Нюансы российской банковской практики Депозитный сертификат Депози́т (банковский ) — это сумма , помещённая в на… …   Энциклопедия инвестора

  • Денежно-кредитная политика — (Monetary policy) Понятие денежно кредитной политики, цели денежно кредитной политики Информация о понятии денежно кредитной политики, цели денежно кредитной политики Содержание >>>>>>>>>> …   Энциклопедия инвестора

  • Международная финансовая помощь — (International financial assistance) Международная финансовая помощь это помощь, которая предоставляется государствам при соблюдении определенных экономических условий Международная финансовая помощь государству предоставляется для развития… …   Энциклопедия инвестора

  • Центральный банк — (Central bank) Центральный банк это орган проведения денежно кредитной политики Информация о деятельности, политике, функциях, операциях Центрального банка, ставка рефинансирования Содержание >>>>>>>>>>>>> …   Энциклопедия инвестора

  • Сбербанк России — (Sberbank of Russia) Сбербанк России, история банка, деятельность банка Сбербанк России, история банка, деятельность банка, руководство банка Содержание Содержание Сберба́нк Росси́и Собственники и руководство Деятельность… …   Энциклопедия инвестора


Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»