Перевод: с русского на казахский

с казахского на русский

Банк аралық несие қандай нысанда сатып алынады және сатылады

  • 1 Активные операции коммерческого банка

    Активные операции – операции по размещению собственных и привлеченных средств банка для получения прибыли. От качественного осуществления активных операций зависят ликвидность, доходность, а следовательно, финансовая надежность и устойчивость банка в целом.

    Актив операциялар – банкінің меншікті және тартылынды қаражатын пайда алу үшін орналастыру жөніндегі операциялар. Банкінің жалпы өтемпаздығы, табыстылығы, демек, қаржылық сенімділігі мен тұрақтылығы актив операциялардың сапалы жүзеге асырылуына байланысты.

    Активные операции банка в зависимости от их экономического содержания делятся на:

    Банкінің актив операциялары экономикалық мазмұнына қарай мына түрлерге бөлінеді:

    - кредитные (ссудные);

    - кредиттік (несиелік) операциялар;

    - инвестиционные;

    - инвестициялық операциялар;

    - гарантийные;

    - кепілдікті операциялар;

    - комиссионные;

    - комиссиялық операциялар;

    - операции с ценными бумагами.

    - бағалы қағаздармен жасалатын операциялар.

    По каким признакам классифицируются кредиты, предоставляемые банком?

    Кредиты могут быть классифицированы по различным признакам:

    Несие түрлі белгілеріне қарай мыналарға жіктелуі мүмкін:

    - по типам заемщиков – ссуды предприятиям, органам власти, населению, банкам;

    - қарызгерлердің тұрпаттары бойынша – кәсіпорындарға, билік органдарына, халыққа, банкілерге берілетін несие;

    - по срокам пользования – краткосрочные, среднесрочные, долгосрочные;

    - пайдалану мерзіміне қарай – қысқа мерзімді, орта мерзімді, ұзақ мерзімді несие;

    - по сфере функционирования заемщика – ссуды предприятиям сферы производства и ссуды предприятиям сферы обращения;

    - қарызгердің жұмыс істеу аясына қарай – өндіріс аясының кәсіпорындарына берілетін несие және айналыс аясының кәсіпорындарына берілетін несие;

    - по отраслям принадлежности заемщика – ссуды в промышленность, транспорт, строительство, сельское хозяйство, торговлю;

    - қарызгердің тиесілі салаларына қарай – өнеркәсіпке, көлікке, құрылысқа, ауыл шаруашылығына, саудаға берілетін несие;

    - по характеру обеспечения – залоговые, гарантированные, застрахованные, необеспеченные (бланковые);

    - қамтамасыз етілу сипатына қарай – кепілді, кепілдікті, сақтандырылған, қамтамасыз етілмеген (бланкілік) несие;

    - по методам погашения – погашаемые единовременно и частями.

    - өтелу әдістеріне қарай – бір мезгілде және бөліктеп өтелетін несие.

    При выдаче кредита банк требует от потенциального заемщика пакет документов, характеризующих материальную обеспеченность кредита и юридическую правомочность заемщика.

    Несие беру кезінде банк әлуетті қарызгерден несиенің материалдық тұрғыдан қамтамасыз етілуін және қарызгердің заңи құқықтылығын сипаттайтын құжаттар пакетін талап етеді.

    Если подробнее перечислить пакет документов, который требуется при выдаче кредита, то это:

    Егер несие беру кезінде талап етілетін құжаттар пакетін егжей-тегжейлі атап көрсетер болсақ, онда олар:

    - учредительные документы;

    - құрылтай құжаттары;

    - бизнес-план (технико-экономическое обоснование), на основе которого определяются возможность возврата ссуды и срок окупаемости затрат;

    - несиенің қайтарылу мүмкіндігі мен шығындардың өтелу мерзімі айқындалатын бизнес-жоспар (техникалық-экономикалық негіздеме);

    - контракт или его копия, фиксирующие цель получения кредита;

    - несиені алу мақсаты тиянақталған келісімшарт немесе оның көшірмесі;

    - бухгалтерский баланс и некоторые приложения к нему;

    - бухгалтерлік теңгерім және оның кейбір қосымшалары;

    - кредитные договоры с другими банками;

    - басқа банкілермен жасасылған несие шарттары;

    - договор залога или поручительства;

    - кепіл немесе кепілгерлік шарты;

    - срочное обязательство-поручение на возврат ссуды согласно срокам, установленным в кредитном договоре;

    - несие шартында белгіленген мерзімге сәйкес несиені қайтару жөніндегі мерзімді міндеттеме-тапсырма;

    - заявление на получение ссуды с указанием суммы, срока и цели кредита.

    - несиені алу жөніндегі шарт, онда несиенің сомасы, мерзімі мен мақсаты көрсетіледі.

    Инвестиционные операции — это операции по инвестированию банком своих средств в ценные бумаги и паи небанковских структур в целях совместной хозяйственно-финансовой и коммерческой деятельности, а также размещения в виде срочных вкладов в других кредитных организациях.

    Инвестициялық операциялар — банкінің бірлескен шаруашылық-қаржылық және коммерциялық қызметі, сондай-ақ басқа несие ұйымдарына мерзімді салымдар түрінде орналастыру мақсатында өз қаражатын бағалы қағаздарға және үлеспұлдарға ивестициялау жөніндегі операциялары.

    Это операции по выдаче банком гарантии (поручительства) уплаты долга клиента третьему лицу при наступлении определенных условий.

    Бұл белгіленген шарттар басталған кезде банкінің өз клиентінің борышын үшінші тұлғаға төлеуі кепілдігін (кепілгерлігін) беруі жөніндегі операциялар.

    Это операции, которые банк выполняет по поручению своих клиентов и взимает с них плату в виде комиссионных. К числу основных комиссионных операций относятся расчетно-кассовые операции, которые связаны с:

    Бұл банк өз клиенттерінің тапсырмасы бойынша орындайтын және олардан комиссиялық алым түрінде ақы алатын операциялар. Негізгі комиссиялық операциялардың қатарына:

    - ведением счетов в тенге и иностранной валюте;

    - теңгемен және шетел валютасымен есептелетін шоттарды жүргізумен;

    осуществлением расчетов и платежей клиента;

    клиенттің есеп айырысуымен және төлемдер төлеуімен;

    получением и зачислением перечисленных клиенту средств на счет в безналичной форме;

    клиентке аударылған қаражатты алумен және оны қолма-қол ақшасыз нысанда шотқа есептеумен;

    выдачей наличных денег со счета, внесением их на счет, хранением и перевозкой.

    қолма-қол ақшаны шоттан алып берумен, оны шотқа салумен, сақтаумен және тасымалдаумен байланысты жасалатын есеп айырысу-кассалық операциялар жатады.

    Банкілер бағалы қағаздармен операция жасау кезінде қандай атқарымдарды орындайды?

    Банк выполняет посреднические функции при купле-продаже ценных бумаг за счет и по поручению клиента на основании договора комиссии или поручения.

    Банк комиссия шарты немесе тапсырма негізінде клиенттің есебінен және тапсыруымен бағалы қағаздарды сатып алу-сату кезінде делдалдық міндеттерді орындайды.

    Бағалы қағаздармен операцияларды жүзеге асыру кезінде банкіге қандай құқықтар берілген?

    Банк имеет право выступать в качестве:

    Банкілер:

    - инвестиционных институтов, которые могут осуществлять деятельность на рынке ценных бумаг в качестве посредника;

    - бағалы қағаздар нарығында делдал қызметін жүзеге асыра алатын инвестициялық институттар;

    - инвестиционного консультанта;

    - инвестициялық кеңесші;

    - инвестиционной компании;

    - инвестициялық компания;

    - инвестиционного фонда.

    - инвестициялық қор ретінде әрекет етуге құқылы.

    К операциям с ценными бумагами относятся:

    Бағалы қағаздармен жасалатын операцияларға мыналар жатады:

    - операции с ценными бумагами, котирующимися на фондовых биржах;

    - қор биржаларында құнды саналатын бағалы қағаздармен жасалатын операциялар;

    - операции с векселями;

    - векселдермен жасалатын операциялар;

    - учетные и переучетные операции;

    - есептеу және қайта есептеу операциялары;

    операции по протесту векселей;

    вексельдерге наразылық білдіру операциялары;

    - операции по инкассированию, домицилированию, акцепту, индоссированию векселей;

    - вексельдерді инкассолау, домицильдеу, акцептеу, индоссолау жөніндегі операциялар;

    - операции по выдаче вексельных поручений;

    - вексельдік тапсырмалар беру жөніндегі операциялар;

    - операции по хранению векселей;

    - вексельдерді сақтау жөніндегі операциялар;

    - операции по продаже векселей на аукционе.

    - вексельдерді аукционда сату жөніндегі операциялар.

    Трастылық (сенімгерлік) операцияларға қызмет көрсетудің қандай түрлері кіреді?

    В трастовые операции могут входить следующие виды услуг:

    Трастылық операцияларға қызмет көрсетудің мынадай түрлері кіреді:

    - управление финансовыми делами и собственностью фирм и частных лиц за определенную плату;

    - белгілі бір ақы үшін фирмалар мен жеке тұлғалардың қаржы істері мен меншігін басқару;

    - управление через трастовые отделы портфелями ценных бумаг своих клиентов;

    - трастылық бөлімдер арқылы өз клиенттерінің бағалы қағаздар қоржынын басқару;

    - предоставление агентских услуг корпорациям, выпускающим акции и облигации;

    - акциялар мен облигациялар шығарушы корпорацияларға агент қызметтерін көрсету;

    - выступление в качестве попечителей по завещанию;

    - өсиет бойынша қамқоршылар болу;

    - передача в доверительное управление отдельных ценных бумаг и их портфелей;

    - жекелеген бағалы қағаздарды және олардың қоржындарын сенімгерлікпен басқаруға беру;

    - платежные функции, связанные с обслуживанием ценных бумаг;

    - бағалы қағаздарға қызмет көрсетумен байланысты төлемдік атқарымдар;

    - управление активами пенсионных и инвестиционных фондов и др.

    - зейнетақылық және инвестициялық қорлардың активтерін басқару, т.б.

    Операции с иностранной валютой включают:

    Шетел валютасымен жасалатын операциялар:

    - операции купли-продажи иностранной валюты;

    - шетел валютасын сатып алу-сату операцияларын;

    - оплату и выставление денежных аккредитивов;

    - ақша аккредитивтерін төлеуді және ұсынуды;

    - покупку и оплату дорожных чеков иностранных банков;

    - шетел банкілерінің жол чектерін сатып алуды және төлеуді;

    - выпуск и обслуживание пластиковых карт;

    - пластикалық карталар шығаруды және оларға қызмет көрсетуді;

    - осуществление международных расчетов.

    - халықаралық есеп айырысуды қамтиды.

    Какую роль играют банки, выступая в качестве финансового консультанта?

    Банки, где работают опытные специалисты, могут дать квалифицированный совет, особенно когда вопрос стоит об оптимальном использовании кредита, сбережений, инвестировании средств.

    Тәжірибелі мамандар жұмыс істейтін банкілер, әсіресе несиені, жинақ ақшаны оңтайлы пайдалану, қаражатты инвестициялау туралы мәселе туындаған кезде білікті кеңес бере алады.

    Банк за определенную плату предоставляет клиентам информацию как коммерческого, так и некоммерческого характера.

    Банк клиенттерге белгілі бір ақы үшін коммерциялық сипатта да, бейкоммерциялық сипатта да ақпарат беретін қызметтер көрсетеді.

    Межбанковский кредит – это вид кредитов, предоставляемых одним коммерческим банком другому.

    Банк аралық несие – бір коммерциялық банк екінші банкіге беретін несие түрі.

    Купля-продажа такого кредита осуществляется на межбанковском рынке.

    Мұндай несие банк аралық нарықта сатып алынады және сатылады.

    Межбанковский рынок – это часть рынка ссудных капиталов, где временно свободные денежные ресурсы кредитных учреждений привлекаются и размещаются банками преимущественно в форме межбанковских депозитов на определенные сроки.

    Банк аралық нарық – несие капиталдары нарығының бір бөлігі, мұнда банкілер несие мекемелерінің уақытша бос ақшалай ресурстарын тартып, негізінен банк аралық депозиттер нысанында белгілі бір уақытқа орналастырады.

    Средства межбанковского рынка используются банками-заемщиками для покрытия своих активных операций, а также для покрытия ликвидности балансов банков.

    Банк аралық нарықтың қаражатын қарызгер-банкілер өзінің активтік операцияларын жабу үшін, сондай-ақ банкілердің теңгерімдерінің өтімділігін жабу үшін пайдаланады.

    Купля-продажа межбанковских кредитов возможна в форме сделок на свободном рынке, а также в форме сделок на "закрытом" рынке, где кредиты предоставляются друг другу тесно сотрудничающими банками на условиях, вытекающих из взаимных интересов.

    Банк аралық несиені сатып алу-сату еркін нарықтағы мәмілелер нысанында, сондай-ақ тығыз ынтымақтастықтағы банкілер бір-біріне өзара мүдделерден туындайтын шарттар негізінде несие беретін "жабық" нарықтағы мәмілелер нысанында берілуі мүмкін.

    Русско-казахский экономический словарь > Активные операции коммерческого банка

  • 2 Основные банковские операции и услуги

    Коммерческий банк оказывает следующие услуги:

    Коммерциялық банк мынадай қызметтер көрсетеді:

    - посредничество в кредитных операциях;

    - несие операцияларындағы делдалдық;

    - қарыз беру;

    - валютный обмен;

    - валюта айырбастау;

    - учет коммерческих векселей;

    - коммерциялық вексельдерді есепке алу;

    - предоставление кредитов предприятиям;

    - кәсіпорындарға несие беру;

    - посредничество в кредите;

    - несие беруде делдалдық жасау;

    - сберегательные вклады;

    - аманат салымдар;

    - хранение ценностей;

    - құндылықтарды сақтау;

    - расчетно-кассовое обслуживание;

    - есеп айырысу-кассалық қызмет көрсету;

    - финансовое консультирование;

    - қаржы жөнінен кеңестер беру;

    - лизинг оборудования;

    - жабдық лизингі;

    - операции с ценными бумагами;

    - бағалы қағаздармен операциялар жасау;

    - трастовые (доверительные) услуги;

    - трастылық (сенімгерлік) қызметтер көрсету;

    - межбанковский кредит.

    - банк аралық несие.

    Для физических и юридических лиц банк осуществляет следующие операции:

    Жеке және заңды тұлғалар үшін банк мынадай операцияларды жүзеге асырады:

    - привлечение во вклады денежных средств физических и юридических лиц;

    - жеке және заңды тұлғалар-дың ақшалай қаражатын салымдарға тарту;

    - размещение привлеченных денежных средств от своего имени и за свой счет;

    - тартылған ақшалай қаражатты өз атынан және өз есебінен орналастыру;

    - открытие и ведение банковских счетов физических и юридических лиц;

    - жеке және заңды тұлғалардың банкілік шоттарын ашу және жүргізу;

    - осуществление расчетов по поручению физических и юридических лиц, в том числе и банков корреспондентов, по их банковским счетам;

    - жеке және заңды тұлғалардың, соның ішінде корреспондент банкілердің тапсыруымен олардың банкілік шоттары бойынша есеп айырысу;

    - инкассация денежных средств, векселей, платежных и расчетных документов физических и юридических лиц;

    - жеке және заңды тұлғалардың ақшалай қаражатын, вексельдеріне төлемдік және есеп айырысу құжаттарын инкассолау;

    - кассовое обслуживание физических и юридических лиц;

    - жеке және заңды тұлғаларға кассалық қызмет көрсету;

    - купля-продажа иностранной валюты в наличной и безналичной формах;

    - қолма-қол ақша және қолма-қол ақшасыз нысандарда шетел валютасын сатып алу-сату;

    - привлечение во вклады и размещение драгоценных металлов;

    - асыл металдарды салымға тарту және орналастыру;

    - выдача банковских гарантий;

    - банк кепілдіктерін беру;

    - выдача поручительства за третьих лиц, предусматривающего исполнение обязательств в денежной форме;

    - үшінші тұлғалар үшін ақшалай нысандағы міндеттемелердің орындалуын көздейтін кепілгерлік беру;

    - приобретение права требования от третьих лиц исполнения обязательств в денежной форме;

    - үшінші тұлғалардан ақшалай нысандағы міндеттемелердің орындалуын талап ету құқығын сатып алу;

    - доверительное управление денежными средствами и иным имуществом по договору с физическими и юридическими лицами;

    - жеке және заңды тұлғалармен жасалған шарт бойынша ақшалай қаражат пен мүлікті сенімгерлікпен басқару;

    - осуществление операций с драгоценными металлами и драгоценными камнями в соответствии с законодательством Республики Казахстан;

    - Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес асыл металдармен және асыл тастармен операциялар жасау;

    - предоставление в аренду физическим и юридическим лицам специальных помещений и находящихся в них сейфов для хранения документов и ценностей;

    - жеке және заңды тұлғаларға құжаттар мен құндылықтарды сақтау үшін арнаулы үй-жайлар мен олардағы темірсандықтарды жалға беру;

    - лизинговые операции;

    - лизингілік операциялар;

    - оказание консультационных и информационных услуг.

    - кеңес беру және ақпараттық қызметтер көрсету.

    Русско-казахский экономический словарь > Основные банковские операции и услуги

  • 3 Банковские инновации

    Инновация буквально означает "инвестиция в новацию". Новация представляет собой какое-то новшество, ранее не существовавшее. В соответствии с гражданским правом новация означает соглашение сторон о замене одного заключенного ими обязательства другим. Результат такой замены и означает нововведение.

    Инновация сөзбе-сөз "новацияға (жаңа енгізілімге) жұмсалған инвестиция" дегенді білдіреді. Жаңа енгізілім бұрын болмаған қайсыбір жаңалық болып табылады. Азаматтық құқыққа сәйкес жаңа енгізілім тараптар жасасқан бір міндеттемені басқасымен ауыстыру туралы олардың келісімі дегенді білдіреді. Осындай ауыстырудың нәтижесі де жаңа енгізілім дегенді білдіреді.

    Банковская инновация – это реализованный в форме нового банковского продукта или операции (технологии) конечный результат инновационной деятельности банка.

    Банк инновациясы – жаңа банк өнімі немесе операция (технология) нысанында іске асырылған банкінің инновациялық қызметінің ақырғы нәтижесі.

    Под банковским продуктом подразумевается материально оформленная часть банковской услуги (карта, сберегательная книжка, дорожный чек, электронный кошелек и т.д.). Банковский продукт имеет вид вещи, предназначенный для продажи на финансовом рынке.

    Банк өнімі деп банк көрсететін қызметтің материалдық тұрғыдан ресімделген бөлігі (карта, жинақ кітапшасы, жол чегі, электронды әмиян, т.б.). Банк өнімі қаржы нарығында сатуға арналған зат түрінде болады.

    Новый банковский продукт:

    Жаңа банк өнімі:

    - единичный;

    - жеке-дара;

    - массовый.

    - көпшілік қолды түрлерге бөлінеді.

    Единичный банковский продукт — это индивидуальный продукт. Как вещь, он имеет характерные, только ему присущие особенности, которые выделяют его среди других банковских продуктов. Например, конкретная монета из конкретного драгоценного металла определенной массы, конкретная недвижимость, облигация конкретного эмитента-банка и др. Он имеет четко определенный круг своих покупателей. Поэтому он выпускается в расчете на конкретных потребителей.

    Жеке-дара банк өнімі — жеке өнім. Зат ретінде оны басқа банк өнімдерінің арасында бөлектеп тұратын тек өзіне ғана тән сипатты ерекшеліктері болады. Мысалы, нақты асыл металдан шекілген белгілі бір салмағы бар нақты мәнет, нақты жылжымайтын мүлік, нақты эмитент-банкінің облигациясы, т.б. Оның сатып алушыларының айқын белгіленген шеңбері болады. Сондықтан ол нақты тұтынушыларға арналған есеппен шығарылады.

    Массовый банковский продукт — это продукт без четко выраженной индивидуальности. У него нет особых характерных черт. Он различается только по видам продукта или финансового актива, например, банковский депозит, банковский счет, облигации государственного внутреннего или муниципального займа всех видов и др. Массовый финансовый продукт выпускается в расчете на широкий круг потребителей и инвесторов.

    Көпшілік қолды банк өнімі — айқын жеке-дара сипаты жоқ өнім. Оның ерекше сипатты белгілері жоқ. Ол өнім түрлері немесе қаржы активі бойынша ғана ерекшеленеді, мысалы, банк депозиті, банк шоты, мемлекеттік ішкі немесе барлық түрдегі мунипицалдық қарыз облигациялары, т.б. Көпшілік қолды қаржы өнімі тұтынушылар мен инвесторлардың қалың қауымына арналған есеппен шығарылады.

    Это продукт, объем или количество которого строго квотируется. Этот объем устанавливается при выпуске. Размер объема определяется многими факторами: размером уставного капитала акционерного банка, спросом потребителей, и т.д. К лимитируемым банковским продуктам относятся акции, облигации, виды кредитных соглашений и др. Он выпускается в расчете на конкретного покупателя.

    Ол көлемі немесе саны үлестемелетін өнім. Бұл көлем шығару кезінде белгіленеді. Көлем мөлшері көптеген факторлармен: акционерлік банкінің жарғылық капиталымен, тұтынушылардың сұранымымен, т.б. айқындалады. Лимиттелетін банк өнімдеріне акциялар, облигациялар, несие келісімдерінің түрлері, т.б. жатады. Ол нақты сатып алушыға арналған есеппен шығарылады.

    Нелимитированный банковский продукт представляет собой продукт, объем (количество) выпуска которого не ограничен никакими квотами. Он выпускается в расчете на возможного потенциального покупателя. К нелимитированному банковскому продукту относятся: пластиковые расчетные и кредитные карты, банковские счета и т.п.

    Лимиттелмеген банк өнімі – шығарылу көлемі (саны) ешқандай үлестемемен шектелмеген өнім. Ол ықтимал әлеуетті сатып алушыға арналған есеппен шығарылады. Лимиттелмеген банк өніміне: пластикалық есептесу және несиелік карталар, банк шоттары, т.б. жатады.

    Новый банковский продукт может быть в форме:

    Жаңа банк өнімі:

    - имущества;

    - мүлік;

    - имущественного права.

    - мүліктік құқық нысанында болуы мүмкін.

    Имущество представляет собой материальный объект собственности, например, деньги, мерные слитки золота, монеты, ценные бумаги и др.

    Мүлік деген меншіктің материалдық объектісі, мысалы, ақша, алтынның өлшемді құймасы, мәнет, бағалы қағаздар, т.б.

    Имущественное право означает право владеть, распоряжаться и пользоваться определенным имуществом. К банковскому продукту в форме имущественных прав относятся такие документы, как договор банковского счета, кредитные соглашения и т.п.

    Мүліктік құқықтың мәнісі белгілі бір мүлікті иелену, билеу, пайдалану құқығы дегенді білдіреді. Мүліктік құқық нысанындағы банк өніміне банк шотының шарты, несиелік келісімдер, т.б. сияқтылар жатады.

    Банковские операции представляют собой процедуру действий, направленную на решение определенной задачи по управлению банковским капиталом. К банковским операциям относятся:

    Банк операциясы дегеніміз банк капиталын басқару жөніндегі белгілі бір міндеттерді шешуге бағытталған әрекеттердің рәсімі. Банк операцияларына:

    - формы контроля и учета движения денежных средств и ценных бумаг;

    - ақшалай қаражат пен бағалы қағаздар қозғалысын бақылау мен есепке алу нысандары;

    - методы планирования финансовых показателей;

    - қаржы көрсеткіштерін жоспарлау әдістері;

    - методология составления финансовых планов разных видов;

    - әртүрлі қаржы жоспарларын жасау әдіснамасы;

    - приемы финансового анализа;

    - қаржы талдауының тәсілдері;

    - формы организации финансовой работы в банке;

    - банкіде қаржы жұмысын ұйымдастыру нысандары;

    - интерактивное и другое аналогичное инвестирование капитала и другие действия.

    - капиталды интерактивтік және басқа ұқсас инвестициялау мен басқа да әрекеттер жатады.

    Жизненный цикл банковской инновации – это определенный период времени, в течение которого банковский продукт или операция обладает активной жизненной силой и приносит банку как продуценту (производителю) и продавцу инновации определенную прибыль или другую реальную выгоду. Концепция жизненного цикла имеет важное значение при планировании производства инноваций и организации инновационного процесса в банковской сфере. Это значение проявляется в том, что концепция жизненного цикла банковской инновации:

    Банк инновациясының өміршеңдік циклі – белгілі бір уақыт кезеңі, бұл кезең бойына банк өнімі немесе операция белсенді өміршеңдік күшке ие болады және банкіге өнімгер (өндіруші) және инновация сатушы ретінде белгілі бір пайда немесе басқадай нақты тиімділік әкеледі. Өміршеңдік циклі тұжырымдамасының инновациялар өндірісін жоспарлауда және банк аясындағы инновациялық үдерісті ұйымдастыруда зор маңызы бар. Оның мәні мынадан көрініс табады: банк инновациясының өміршеңдік циклінің тұжырымдамасы:

    - вынуждает руководителя банка и его маркетинговую службу анализировать хозяйственную деятельность как с позиции настоящего времени, так и с точки зрения перспектив ее развития;

    - шаруашылық қызметті қазіргі уақыт тұрғысынан да, оның даму келешегі тұрғысынан да талдауға банк басшысын және оның маркетингілік қызметін мәжбүр етеді;

    - обосновывает необходимость систематической работы по планированию выпуска инноваций (поиск идей, организация инновационного процесса, создание банковской инновации, ее продвижение на рынке и диффузия), а также по приобретению инноваций (изучение спроса, банковский маркетинг, бенгмаркетинг);

    - инновациялардың шығарылымын жоспарлау жөніндегі (идеяларды іздестіру, инновациялық үдерісті ұйымдастыру, банк инновациясын жасау, оны нарықта жылжыту және қайта тарату), сондай-ақ инновацияларды сатып алу жөніндегі (сұранымды зерттеу, банк маркетингі, бенгмаркетинг) жүйелі жұмыстың қажеттілігін негіздейді;

    - является основой механизма анализа и планирования инновации.

    - инновацияны талдау және жоспарлау тетігінің негізі болып табылады.

    На какие элементы можно разделить процесс планирования банковской инновации?

    Всю деятельность по планированию банковской инновации можно разделить на ряд элементов, которые включают в себя:

    Банк инновациясын жоспарлау жөніндегі барлық қызметті мыналарды қамтитын бірқатар нышандарға бөлуге болады:

    - исследование финансового рынка;

    - қаржы нарығын зерттеу;

    - исследование рынка банковской инновации по данному активу рынка;

    - нарықтың осы активі бойынша банк инновациясы нарығын зерттеу;

    - исследование продолжительности жизни банковской инновации;

    - банк инновациясы өміршеңдігінің ұзақтығын зерттеу;

    - разработку банковской инновации (т.е. производство банковского продукта или новой операции);

    - банк инновациясын әзірлеу (яғни банк өнімін немесе жаңа операцияны жасау);

    - политику цен;

    - баға саясаты;

    - рекламу;

    - жарнама;

    - мероприятия по продвижению банковской инновации;

    - банк инновациясын жылжыту жөніндегі шаралар;

    - организацию продажи (сбыта) банковской инновации;

    - банк инновациясын сатуды (өткізуді) ұйымдастыру;

    - диффузию банковской инновации.

    - банк инновациясын қайта тарату (диффузия).

    Жизненный цикл нового банковского продукта включает в себя семь стадий:

    Жаңа банк өнімінің өміршеңдік циклі жеті сатыны қамтиды:

    - разработка нового банковского продукта;

    - жаңа банк өнімін әзірлеу;

    - выход на рынок;

    - нарыққа шығу;

    - развитие рынка;

    - нарықтың дамуы;

    - стабилизация рынка;

    - нарықтың тұрақтануы;

    - уменьшение рынка;

    - нарықтың өрлеуі;

    - подъем рынка;

    - нарықтың азаюы;

    - падение рынка.

    - нарықтың құлдырауы.

    Своп представляет собой валютную операцию по обмену между субъектами обязательствами или активами.

    Своп субъектілер арасында міндеттемелерді немесе активтерді айырбастау жөніндегі валюталық операция болып табылады.

    Своп подразделяется на:

    Своп:

    - валютный;

    - валюталық;

    - процентный;

    - пайыздық;

    - валютно-процентный;

    - валюталық-пайыздық;

    - своп с нулевым купоном.

    - нөл купондық своп болып бөлінеді.

    Валютный своп представляет собой покупку и одновременную форвардную продажу валюты (депорт) или, наоборот, продажу и одновременную форвардную покупку валюты (репорт).

    Валюталық своп валютаны сатып алу және сонымен бір мезгілде форвардтық сату (депорт) немесе валютаны сату және сонымен бір мезгілде форвардтық сатып алу (репорт) болып табылады.

    Процентный своп – это обмен процентными ставками по заемным средствам.

    Пайыздық своп – қарыз қаражаты бойынша пайыздық мөлшерлемелерді айырбастау.

    Валютно-процентный своп представляет собой обмен как валютами, так и процентами. Этот вид свопа может быть заключен между несколькими участниками.

    Валюталық-пайыздық своп валютамен де, пайызбен де айырбастау болып табылады. Своптың бұл түрі бірнеше қатысушылар арасында жасасылуы мүмкін.

    Сущность свопа с нулевым купоном заключается в том, что эмитент бескупонной облигации может осуществить обмен фиксированного дохода по плавающей процентной ставке путем одновременного процентного свопа и обратного ежегодного платежа.

    Нөлдік купонмен жасалатын своптың мәні мынада: купонсыз облигацияның эмитенті тіркелген кірісті бір мезгілде пайыздық своп және жыл сайынғы кері төлем жолымен өзгермелі пайыздық мөлшерлеме бойынша айырбастауы мүмкін.

    Счет НОУ представляет соединение депозитного вклада и текущего счета. Владелец счета НОУ имеет право при уведомлении за 30 дней выписать "обращающиеся приказы об изъятии" и использовать их для платежей как расчетные чеки. По счету НОУ устанавливается обязательный минимальный остаток вклада, который возвращается владельцу только после закрытия счета, а также строгое назначение вклада.

    НОУ шот депозиттік салым мен ағымдағы шоттың ұштастырылуы болып табылады. НОУ шоттың иесі 30 күн бұрын хабар алған кезде "өндіріп алу туралы айналыстағы бұйрықтар" деп жазуға және оларды есеп айырысу чектері ретінде төлемдер үшін пайдалануға құқылы болады. НОУ шот бойынша иесіне шот жабылғаннан кейін ғана қайтарылатын салымның міндетті ең аз қалдығы, сондай-ақ салымның қатаң мақсаты белгіленеді.

    Операция по складированию свопов предполагает заключение договора о свопе с банком и его страхование (обычно фьючерсами) до того момента, пока банк не подыщет вторую сторону договора о свопе. Например, банк заключает с инвестором договор об обмене процентными ставками и одновременно производит страхование величины процентной ставки.

    Своптарды жинақтау операциясы банкімен своп туралы шарт жасасуды және оны банк своп туралы шарттың екінші тарабын іздеп тапқанға дейін сақтандыруды (әдетте фьючерстермен) көздейді. Мысалы, банк инвестормен пайыздық мөлшерлемелерді айырбастау туралы шарт жасасады, сонымен бір мезгілде пайыздық мөлшерлеме шамасын сақтандырады.

    В чем состоит содержание операции по сочетанию контокоррента с овердрафтом?

    Содержание этой операции состоит в их совместном использовании при денежных платежах, особенно при валютных расчетах. Когда денежные средства поступают на счет владельца раньше наступления срока платежа по заключенным контрактам, то они зачисляются на контокоррентный счет. Если срок платежа наступает раньше срока поступления денег, то инвестор использует овердрафт банка. Возврат кредита банку по овердрафту и процентов по нему будет произведен в момент поступления денег на счет владельца.

    Бұл операцияның мазмұны ақшалай төлемдерді төлеу кезінде, әсіресе валюталық есеп айырысу кезінде оларды бірге пайдалануда. Ақшалай қаражат иеленушінің шотына жасасқан келісімшарт бойынша төлем мерзімінен бұрын түскен кезде ол конторренттік шотқа есептеледі. Егер төлем мерзімі ақшаның түсуінен бұрын басталған болса, онда инвестор банк овердрафтысын пайдаланады. Овердрафт бойынша несие және ол бойынша пайыздар банкіге ақшаның иеленуші шотына түсуі сәтінде қайтарылады.

    Русско-казахский экономический словарь > Банковские инновации

  • 4 учетный процент

    есептік пайыз, есеп пайызы (1. банк вексельді төлем мерзімі басталғанға дейін сатып алу кезінде оның сомасынан алатын пайыз, 2. банк аралық несие бергені үшін алатын несие пайызы)

    Русско-казахский экономический словарь > учетный процент

  • 5 инстар

    инстар (Ресейдегі банк аралық несие нарығындағы нақты мәміле жөніндегі орта өлшемді мөлшерлеме)

    Русско-казахский экономический словарь > инстар

  • 6 кредит межбанковский

    Русско-казахский экономический словарь > кредит межбанковский

  • 7 межбанковские ссуды

    Русско-казахский экономический словарь > межбанковские ссуды

  • 8 оптовый банковский бизнес

    банкінің көтерме бизнесі (банк аралық несие беру, ірі қаржы институтының, зейнетақы қорының, мемлекеттік мекеменің қарыз беруі не олардан қарыз алу, ірі корпорацияларға ерекше мөлшерлеме бойынша банк қызметін көрсету)

    Русско-казахский экономический словарь > оптовый банковский бизнес

  • 9 агент-банк

    банк-агент (1. халықаралық несие синдикатының мүшелері тарапынан бүкіл несие мерзіміне өз мүдделерінің кепілгері ретінде уәкілеттік берілген банк, 2. облигациялар шығару тапсырылған банк, 3. әдетте мемлекет, жергілікті орган тарапынан өзінің мүдделері үшін белгілі бір алыс-берісті жүргізуге уәкілеттік берілген банк)

    Русско-казахский экономический словарь > агент-банк

  • 10 банк агентский

    агент банкі (шетелдік банкінің мүддесіне әрекет ететін банк, ірі банкілер несие қызметін көрсетуге уәкілеттік берген банк)

    Русско-казахский экономический словарь > банк агентский

  • 11 банк биржевой

    Русско-казахский экономический словарь > банк биржевой

  • 12 банк-заемщик

    Русско-казахский экономический словарь > банк-заемщик

  • 13 банк, включенный в межбанковскую систему расчетов

    Русско-казахский экономический словарь > банк, включенный в межбанковскую систему расчетов

  • 14 ипотечный банк

    ипотекалық банк (ипотекалық несие берумен, яғни жылжымайтын мүлік кепілімен несие берумен айналысатын, кепілге салынған жылжымайтын мүлікпен қамсыздандырылатын кепілхаттар шығаруға мамандандырылған банк)

    Русско-казахский экономический словарь > ипотечный банк

  • 15 Лизинговые операции

    Лизинг означает форму долгосрочной аренды, связанную с передачей в пользование имущества (т.е. предмета, объекта) для предпринимательской деятельности. Лизинг – это единый комплекс трех одновременно совершаемых операций: аренды, кредитования и материально-технического снабжения.

    Лизинг кәсіпкерлік қызмет үшін мүлікті (яғни затты, объектіні) пайдалануға берумен байланысты ұзақ мерзімді жалгерлік нысаны дегенді білдіреді. Лизинг – бір мезгілде жасалатын үш операцияның: жалға алудың, несие берудің және материалдық-техникалық жабдықтаудың бірыңғай кешені.

    Предметом лизинга могут быть любые непотребляемые вещи, которые могут быть использованы для предпринимательской деятельности, за исключением имущества, запрещенного для свободного обращения, а также земельных участков и природных объектов.

    Еркін айналысқа түсуіне тыйым салынған мүліктен, сондай-ақ жер телімдері мен табиғи объектілерден басқа кәсіпкерлік қызмет үшін пайдаланылуы мүмкін кез келген тұтынылмайтын заттар лизинг заты бола алады.

    В лизинговой сделке участвуют:

    Лизингілік мәмілеге:

    - лизингодатель;

    - лизинг беруші;

    - лизингополучатель;

    - лизинг алушы;

    - продавец предмета лизинга.

    - лизинг затын сатушы қатысады.

    Лизингодатель представляет собой хозяйствующий субъект (лизинговая компания, банк и т.д.) или индивидуального предпринимателя, осуществляющего лизинговую деятельность, т.е. передачу по договору в лизинг специально приобретенного для этого имущества. Иначе говоря, лизингодатель – это арендодатель данного имущества. Лизингодатель по договору лизинга обязуется приобрести в собственность указанное лизингополучателем имущество у определенного продавца и предоставить лизингополучателю это имущество за плату во временное владение и пользование для предпринимательских целей.

    Лизинг беруші – лизингілік қызметті жүзеге асырушы, яғни лизинг үшін арнайы сатып алынған мүлікті шарт бойынша лизингіге беруші шаруашылық жүргізуші субъект (лизингілік компания, банк, т.б.). Басқаша айтқанда, лизинг беруші – осы мүлікті жалға беруші. Лизинг беруші лизинг шарты бойынша лизинг алушы көрсеткен мүлікті белгілі бір сатып алушыдан меншігіне сатып алуға және бұл мүлікті лизинг алушыға ақы үшін кәсіпкерлік мақсатта уақытша иеленуге және пайдалануға міндеттенеді.

    Лизингополучатель – это гражданин или хозяйствующий субъект, получающий имущество в пользование по договору лизинга. Иначе говоря, лизингодатель – это арендатор.

    Лизинг алушы – мүлікті лизинг шарты бойынша пайдалануға алушы азамат, шаруашылық жүргізуші субъект. Басқаша айтқанда, лизинг алушы – жалгер (жалға алушы).

    Продавец лизингового имущества – хозяйствующий субъект – изготовитель машин и оборудования, а также другой хозяйствующий субъект или гражданин, продающий имущество, являющееся предметом лизинга.

    Лизингілік мүлікті сатушы – шаруашылық жүргізуші субъект – машиналар мен жабдықтарды дайындаушы, сондай-ақ лизинг заты болып табылатын мүлікті сатушы басқа бір шаруашылық жүргізуші субъект немесе азамат.

    Договор лизинга заключается в письменной форме. В названии договора лизинга определяются его форма, тип и вид.

    Лизинг шарты жазбаша нысанда жасалады. Лизинг шартының атауында оның нысаны, тұрпаты және түрі айқындалады.

    Договор лизинга содержит следующие существенные положения:

    Лизинг шартында мынадай елеулі ережелер болады:

    - точное описание предмета лизинга;

    - лизинг затының дәл сипаттамасы;

    - объем передаваемых прав собственности;

    - берілетін меншік құқықтарының көлемі;

    - наименование места и указание порядка передачи предмета лизинга;

    - лизинг затын табыстайтын жердің атауы және табыстау тәртібін көрсету;

    - указание срока действия договора лизинга;

    - лизинг шартының қолданылу мерзімін көрсету;

    - порядок балансового учета предмета лизинга;

    - лизинг затын теңгерімдік есепке алу тәртібі;

    - порядок содержания и ремонта предмета лизинга;

    - лизинг затын ұстау және жөндеу тәртібі;

    - перечень дополнительных услуг, предоставленных лизингодателем на основании договора комплексного лизинга;

    - лизинг беруші кешенді лизинг шартының негізінде көрсететін қосымша қызметтер тізбесі;

    - указание общей суммы договора лизинга и размер вознаграждения лизингодателя;

    - лизинг шартының жалпы сомасын көрсету және лизинг берушіге төленетін сыйақысының мөлшері;

    - порядок расчетов (график платежей);

    - есеп айырысу тәртібі (төлем төлеу кестесі);

    - определение обязательства лизингодателя или лизингополучателя застраховать предмет лизинга от связанных с договором лизинга рисков, если иное не предусмотрено договором.

    - егер шартта өзге жәйіт көзделмесе, лизинг берушінің немесе лизинг алушының лизинг затын лизинг шартымен байланысты қатерлерден сақтандыру міндеттемесін айқындау.

    Лизингодатель по договору лизинга обязуется:

    Лизинг беруші лизинг шарт бойынша:

    - в случае осуществления финансового или смешанного лизинга приобрести у определенного продавца (поставщика) в собственность определенное имущество для его передачи за определенную плату или передать ранее приобретенное имущество на определенный срок, на определенных условиях в качестве предмета лизинга лизингополучателю;

    - қаржы немесе аралас лизингіні жүзеге асырған жағдайда лизинг алушыға белгілі бір мүлікті белгілі бір ақыға табыстау үшін белгілі бір сатушыдан (жеткізушіден) өз меншігіне сатып алуға немесе бұрын сатып алынған мүлікті белгілі бір мерзімге белгілі бір шарттар негізінде лизинг заты ретінде табыстауға;

    - выполнить другие обязательства, вытекающие из содержания договора лизинга.

    - лизинг шартының мазмұнынан туындайтын басқа да міндеттерді орындауға міндеттенеді.

    Лизингополучатель обязуется:

    Лизинг алушы:

    - принять предмет лизинга в порядке, предусмотренном договором лизинга;

    - лизинг беру шартында көзделген тәртіппен лизинг затын беруге;

    - возместить лизингодателю его инвестиционные затраты и выплатить ему вознаграждение;

    - лизинг берушіге оның инвестициялық шығынын өтеуге, оған сыйақы төлеуге;

    - по окончании действия договора лизинга возвратить предмет лизинга, если иное не предусмотрено договором лизинга, или приобрести предмет лизинга в собственность на основании договора купли-продажи;

    - лизинг шартының күші біткеннен кейін, егер шартта басқа жәйіт көзделмесе, лизинг затын қайтарып беруге немесе лизинг затын сатып алу-сату шарты негізінде меншігіне сатып алуға;

    - выполнить другие обязательства, вытекающие из содержания договора лизинга.

    - шарт мазмұнынан туындайтын басқа да міндеттемелерді орындауға міндеттенеді.

    Лизинг можно классифицировать следующим образом:

    Лизингіні былайша жіктеуге болады:

    - по форме;

    - нысаны бойынша;

    - по типу;

    - тұрпаты бойынша;

    - по виду.

    - түрі бойынша.

    По форме лизинг подразделяется на внутренний и международный лизинги. Во внутреннем лизинге лизингодатель, лизингополучатель и продавец являются резидентами Казахстана. При международном лизинге лизингодатель или лизингполучатель являются нерезидентами Казахстана.

    Нысаны бойынша лизинг ішкі және халықаралық лизингілерге бөлінеді. Ішкі лизингіде лизинг алушы, лизинг беруші және сатушы Қазақстанның резиденттері болып табылады. Халықаралық лизингіде лизинг беруші немесе лизинг алушы Қазақстанның бейрезиденттері болып табылады.

    По типам лизинг подразделяется на долгосрочный (до 3 лет), среднесрочный (от 1,5 до 3 лет) и краткосрочный.

    Тұрпаты бойынша лизинг ұзақ мерзімді (3 жылға дейін), орта мерзімді (1,5 жылдан 3 жылға дейін) және қысқа мерзімді болып бөлінеді.

    По видам лизинг подразделяется на финансовый и оперативный.

    Түрлері бойынша лизинг қаржылық және оперативтік лизингілерге бөлінеді.

    Финансовый лизинг – это вид лизинга, при котором лизингодатель обязуется приобрести в собственность указанное лизингополучателем имущество у определенного продавца и передать лизингополучателю данное имущество в качестве предмета лизинга за определенную плату, на определенный срок и на определенных условиях во временное владение и в пользование.

    Қаржылық лизинг – лизинг беруші лизинг алушы көрсеткен мүлікті белгілі бір сатып алушыдан меншігіне сатып алуға және осы мүлікті лизинг заты ретінде белгілі бір ақы үшін, белгілі бір мерзімге және белгілі бір шарттар негізінде уақытша иеленуге және пайдалануға беруге міндеттенетін лизинг түрі.

    Оперативный лизинг – это вид лизинга, при котором лизингодатель закупает имущество на свой риск, а после передает его лизингополучателю в качестве предмета лизинга за определенную плату, на определенный срок и на определенных условиях во временное владение и в пользование.

    Оперативтік лизинг – лизинг беруші тәуекелді өз мойнына алып мүлікті сатып алатын, кейіннен оны белгілі бір ақы үшін лизинг заты ретінде белгілі бір мерзімге және белгілі бір шарттар негізінде лизинг алушыға уақытша иеленуге және пайдалануға беретін лизинг түрі.

    Срок лизинга по продолжительности равен сроку полной амортизации предмета лизинга или превышает его. По окончании срока действия договора лизинга предмет лизинга переходит в собственность лизингополучателя. Срок лизинга устанавливается по договору.

    Лизингінің мерзімі ұзақтығы жағынан лизинг затының толық тозымпұлына (амортизациясына) тең не одан асып түседі. Лизинг шартының қолданылу мерзімі аяқталғаннан кейін лизинг заты лизинг алушының меншігіне өтеді. Лизинг мерзімі шарт бойынша белгіленеді.

    Расчет по лизинговым платежам производится тремя методами:

    Лизингілік төлемдер бойынша айырысуды үш әдіспен жүргізіледі:

    - с фиксированной суммой оплаты;

    - ақы төлеудің тиянақталған сомасымен төлеу;

    - с авансом;

    - аванспен төлеу;

    - методом минимальных платежей.

    - ең төмен төлемдермен төлеу әдісімен.

    Лизинговая сделка может включать в себя оказание дополнительных услуг:

    Онда мынадай қосымша қызметтер көрсету қамтылуы мүмкін:

    - приобретение прав на интеллектуальную собственность (ноу-хау, лицензионных прав, прав на товарные знаки, марки и др.);

    - зияткерлік меншікке құқықты (ноу-хауды, лицензиялық құқықтарды, тауар белгілеріне, маркаларға құқықтарды, т.б.) сатып алу;

    - осуществление шеф-монтажных работ;

    - құрастыру жұмыстарын жүзеге асыру;

    - послегарантийное обслуживание, ремонт и др.

    - кейінгі кепілдікті қызметтер көрсету және жөндеу, т.б.

    Лизинг позволяет хозяйствующему субъекту получить основные фонды и начать их эксплуатацию, не отвлекая деньги из оборота.

    Лизинг шаруашылық жүргізуші субъектінің негізгі қорларды алуына және ақшаны айналымнан алмастан оларды пайдалануына мүмкіндік береді.

    Банк может предложить своему клиенту обрести оборудование с помощью лизингового соглашения, по которому банк покупает оборудование и сдает в аренду клиенту.

    Банк өз клиентіне лизингі-лік келісім арқылы жабдық сатып алуды ұсына алады, бұл келісім бойынша банк жабдықты сатып алып, клиентке жалға береді.

    Какие условия должен выполнить клиент для заключения лизингового договора.

    В соответствии с заключенным договором клиент должен вносить лизинговые платежи, которые в конечном счете полностью покрывают стоимость купленного банком и сданного в аренду оборудования.

    Жасасқан шартқа сәйкес клиент лизингілік төлемдер төлеуге тиіс, бұл төлемдер, сайып келгенде, банкінің сатып алып, жалға берген жабдығының құнын толық жабады.

    Русско-казахский экономический словарь > Лизинговые операции

  • 16 коммерческий кредит

    Коммерческий кредит – это расчеты с рассрочкой или отсрочкой платежа одного хозяйствующего субъекта или предпринимателя с другим хозяйствующим субъектом (предпринимателем). Основными видами кредита как разновидности расчетов с рассрочкой платежа являются:

    Коммерциялық несие – бір шаруашылық жүргізуші субъектінің немесе кәсіпкердің басқа шаруашылық жүргізуші субъектімен (кәсіпкермен) төлемді бөліктеп немесе мерзімін ұзартып есеп айырысуы. Төлем бөліктеп төленетін есеп айырысудың алуан түрлері ретіндегі несиенің негізгі түрлері:

    - фирменный кредит;

    - фирмалық несие;

    - вексельный (учетный) кредит;

    - вексельдік (есептік) несие;

    - факторинг;

    - факторинг;

    - овердрафт.

    - овердрафт.

    Какие формы кредита применяются при расчетах по экспортно-импортным операциям?

    Экспорттық-импорттық операциялар бойынша есеп айырысу кезінде несиенің қандай нысандары қолданылады?

    При расчетах по экспортно-импортным операциям применяются следующие формы кредита, как:

    Экспорттық-импорттық есеп айырысу кезінде несиенің:

    - форфетирование;

    - форфеттеу;

    - кредит по открытому счету;

    - ашық шот бойынша несие;

    - акцептный;

    - акцептік несие;

    - акцептно-рамбурсный.

    - акцептік-рамбурстық несие сияқты нысандары қолданылады.

    Факторинг – это разновидность торгово-комиссионной операции, связанной с кредитованием оборотных средств. Он включает в себя:

    Факторинг – айналым қаражатын несиелендірумен байланысты сауда-комиссиялық операциялардың бір түрі. Ол:

    - взыскание (инкассирование) дебиторской задолженности покупателя;

    - сатып алушының дебиторлық берешегін өндіріп алуды (инкассолауды);

    - предоставление продавцу краткосрочного кредита;

    - сатушыға қысқа мерзімді несие беруді;

    - освобождение продавца от кредитных рисков по операциям.

    - сатушыны операциялар бойынша несие тәуекелінен босатуды қамтиды.

    Различия между ними в том, что факторинг — это договорное обязательство, цессия — обязательство, переданное по сделке. В системе расчетов цессия — уступка кредитором своего права требования третьему лицу, переданная ему по сделке.

    Олардың арасындағы айырма мынада: факторинг — шарттық міндеттеме, цессия — мәміле бойынша табысталған міндеттеме. Есеп айырысу жүйесінде цессия — несиегердің өзіне мәміле бойынша талап ету құқығын үшінші тұлғаға мәміле бойынша беруі.

    Форфетирование представляет собой форму кредитования экспорта банком или финансовой компанией путем покупки или без оборота на продавца векселей и других долговых требований по внешнеторговым операциям. Форфетирование, как правило, применяется при поставках машин, оборудования на крупные суммы с длительной рассрочкой (до 7 лет).

    Форфеттеу банкінің немесе қаржы компаниясының сыртқы сауда операциялары бойынша вексельдер мен басқа да борыш талаптарын сатып алу жолымен немесе сатушыға айналымға жібермей экспортты несиелендіруі нысаны болып табылады. Ол, әдетте, өтелуі ұзақ мерзімге созылатын (7 жылға дейін) ірі сомаға алынған машиналар, жабдықтар жеткізілімі кезінде қолданылады.

    При экспортно-импортных операциях кредит по открытому счету одновременно означает и расчеты по открытому счету. Этот кредит предоставляется в расчетах между постоянными партнерами (контрагентами), особенно при многократных поставках однородных товаров.

    Экспорттық-импорттық операциялар кезінде ашық шот бойынша берілетін несие сонымен бірге ашық шот бойынша есеп айырысу деген мағынаны білдіреді. Бұл несие тұрақты әріптестер (контрагенттер) арасында, әсіресе бір текті тауарлардың көп қайтара жеткізілімі кезінде беріледі.

    Овердрафт — это форма краткосрочного кредита, предоставление которого осуществляется путем списания банком средств со счета клиента сверх остатка на счете. В результате такой операции образуется отрицательный баланс, т.е. дебетовое сальдо – задолженность клиента банку. Банк и клиент заключают между собой соглашение, в котором устанавливаются максимальная сумма овердрафта, условия предоставления кредита, порядок погашения его, размер процента за кредит.

    Овердрафт – қысқа мерзімді несие нысаны, ол банкінің өз клиентінің шотынан қаражатты шоттағы қалдықтан тыс есептен шығаруы жолымен беріледі. Осындай операцияның нәтижесінде теріс теңгерім, яғни дебеттік сальдо – клиенттің банкіге берешегі құралады. Банк пен оның клиенті бір-бірімен келісім жасасады, онда овердрафтың ең жоғары сомасы, несие беру шарттары, оны өтеу тәртібі, несие үшін пайыз мөлшері белгіленеді.

    Акцептный кредит – кредит, предоставляемый банком в форме акцепта переводного векселя (тратты), выставляемого на банк экспортерами и импортерами. При этой форме кредита экспортер получает возможность выставлять на банк векселя на определенную сумму в рамках кредитного лимита.

    Акцептілік несие – банкінің экспортшылар мен импортшылар банкіге ұсынатын аударма вексельді (тратта) акцептеу (ризалық беру) нысанында беретін несиесі. Несиенің бұл нысанында экспортшы банкіге несие лимиті шегінде белгілі бір соманы ұсынуға мүмкіндік алады.

    Акцептно-рамбурсный кредит является разновидностью акцептного кредита. Рамбурс – в международной торговле означает оплату купленного товара через посредство банка в форме акцепта банком импортера тратт, выставленных экспортером.

    Акцептілік-рамбурстық несие акцептілік несиенің бір түрі болып табылады. Рамбурс – халықаралық саудада сатып алынған тауардың ақысын банк делдалдығы арқылы импортшы банкісінің экспортшы ұсынған тратталарды акцептеуі нысанында төлеу дегенді білдіреді.

    * * *

    Русско-казахский экономический словарь > коммерческий кредит

  • 17 Порядок открытия, переоформления и закрытия счета

    Шотты ашу, қайта ресімдеу және жабу тәртібі

    Вы не могли бы охарактеризовать порядок открытия, переоформления и закрытия счета?

    Сіз шотты ашу, қайта ресімдеу және жабу тәртібін сипаттап бере алмас па екенсіз?

    Порядок открытия, переоформления и закрытия счета определяется Нацбанком. После открытия клиентом счета банк предоставляет набор услуг, связанных с:

    Шотты ашу, қайта ресімдеу және жабу тәртібін Ұлттық банк айқындайды. Клиент шотты ашқаннан кейін банк мыналарға байланысты көрсетілетін қызметтер жиынын ұсынады:

    - открытием и ведением расчетного, текущего и других счетов клиента;

    - клиенттің есеп айырысу, ағымдағы және басқа шоттарын ашу және жүргізу;

    - организацией и проведением безналичных расчетов;

    - қолма-қол ақшасыз есеп айырысуды ұйымдастыру және жүргізу;

    - выполнением операций с наличными деньгами.

    - қолма-қол ақшамен байланысты операцияларды орындау.

    Какой орган регламентирует круг операций, осуществляемых с расчетного или текущего счета?

    Ағымдағы шоттан жүзеге асырылатын операциялар шеңберін қандай орган тәртіпке келтіреді?

    Операции, осуществляемые с расчетного или текущего счета, также регламентируется Нацбанком.

    Ағымдағы шоттан жүзеге асырылатын операцияларды да Ұлттық банк тәртіпке келтіреді.

    Механизм функционирования соответствующего счета определяется коммерческим банком по согласованию с конкретным клиентом и закрепляется договором по расчетно-кассовому обслуживанию.

    Тиісті шоттың жұмыс істеу тетігін коммерциялық банк нақты клиентпен келісе отырып айқындайды және есеп айырысу-кассалық қызмет көрсету жөніндегі шартпен тиянақталады.

    Какие обязательства берет на себя банк по расчетно-кассовому обслуживанию, заключаемому между банком и клиентом?

    Банк пен оның клиентінің арасында жасалған есеп айырысу-кассалық қызмет көрсету жөніндегі шарт бойынша банк өзіне қандай міндеттемелер алады?

    В соответствии с положениями договора по расчетно-кассовому обслуживанию банк берет на себя ряд обязательств:

    Банк есеп айырысу-кассалық қызметін көрсету жөніндегі шарттың ережелеріне сәйкес өзіне бірқатар міндеттемелер алады, олар:

    - проводить по счету клиента в пределах своей компетенции все виды банковских операций, предусмотренных законодательством;

    - клиенттің шоты бойынша өз құзыреті шегінде заңнамада көзделген банк операцияларының барлық түрлерін жүргізу;

    - обеспечивать сохранность всех денежных средств, поступивших на счет клиента;

    - клиенттің шотына түскен барлық ақшалай қаражаттың сақталуын қамтамасыз ету;

    - проводить операции по списанию средств со счета клиента по безналичным расчетам по его поручению;

    - клиенттің шотынан қолма-қол ақшасыз есеп айырысу бойынша қаражатты оның тапсыруымен есептен шығару операциясын жүргізу;

    - обеспечивать конфиденциальность информации о хозяйственной деятельности клиента и операциях, проводимых по его счету;

    - клиенттің шаруашылық қызметі және оның шоты бойынша жүргізілетін операциялар туралы ақпараттың құпиялылығын қамтамасыз ету;

    - выдавать клиенту выписки с его счета.

    - клиентке оның шотынан көшірмелер беру.

    Клиент, соответственно, обязуется:

    Клиент, тиісінше, мыналарға міндеттенеді:

    - предоставлять в банк документы, необходимые для открытия и ведения счета;

    - банкіге шот ашу және жүргізу үшін қажетті құжаттарды ұсыну;

    - соблюдать действующее законодательство и имеющие обязательную юридическую силу для банков и юридических лиц, осуществляющих расчеты, нормативные акты по вопросам расчетного обслуживания, осуществления безналичных расчетов и кассовых операций;

    - қолданыстағы заңнаманы және есеп айырысатын банкілер мен заңды тұлғалар үшін міндетті заңи күші бар есеп айырысу қызметін көрсету, қолма-қол ақшасыз есеп айырысуды және кассалық операцияларды жүзеге асыру мәселелері жөніндегі нормативтік құжаттарды сақтау;

    - предоставлять в банк в установленные сроки бухгалтерскую и статистическую отчетность и другие документы, необходимые для организации расчетно-кассового обслуживания;

    - банкіге бухгалтерлік және статистикалық есептемені, есеп айырысу-кассалық қызмет көрсету үшін қажет басқа да құжаттарды белгіленген мерзімде беру;

    - предварительно в письменной форме уведомить банк о закрытии счета и др.

    - банкіге шоттың жабылғанын жазбаша нысанда алдын ала хабарлау, т.б.

    Предусматривается ли в договоре ответственность обеих сторон за невыполнение взятых на себя обязательств?

    Шартта өзіне жүктелген міндеттемелердің орындалмағаны үшін екі тараптың жауапкершілігі көзделеді ме?

    Да, предусматривается. Так, банк несет ответственность:

    И¸, көзделеді. Мәселен, банкіге:

    - за несвоевременное или неправильное списание средств со счета клиента;

    - клиенттің шотынан қаражатты есептен уақытылы немесе дұрыс шығармағаны үшін;

    - за зачисление банком сумм, причитающихся клиенту.

    - банкінің өз клиентіне тиесілі соманы есептеуі үшін жауапкершілік жүктеледі.

    Клиент несет ответственность:

    Клиентке:

    - за достоверность документов, предоставляемых для открытия счета и ведения операций по нему;

    - шотты ашу және ол бойынша операциялар жүргізуге ұсынылатын құжаттар үшін;

    - за несвоевременное предоставление кассового прогноза на предстоящий квартал;

    - алдағы тоқсанға арналған кассалық болжамды уақытылы бермегені үшін;

    - за нарушение сроков оплаты услуг, оказываемых банком;

    - банк көрсететін қызметтердің ақысын төлеу мерзімін бұзғаны үшін;

    - за получение наличных денег, забронированных банком для клиента в день, указанный в заявке, и др.

    - банк клиент үшін бөлген қолма-қол ақшаның өтінімде көрсетілген күні алынуы үшін, т.б. жауапкершілік жүктеледі.

    В договоре могут фиксироваться размеры штрафа за каждое из перечисленных нарушений как для одной, так и для другой стороны. А также в договоре предусматривается порядок разрешения споров, срок действия договора и особые или дополнительные условия.

    Шартта осы аталған бұрмалаушылықтардың әрқайсысы үшін екі жағына да бірдей айыппұл мөлшері тиянақталуы мүмкін. Сондай-ақ шартта дауларды шешу тәртібі, шарттың қолданылу мерзімі және ерекше немесе қосымша талаптар да көзделеді.

    Взимается ли плата с клиента за открытие счета, т.е. какова стоимость услуг по расчетному обслуживанию?

    Клиенттен шот ашқаны үшін ақы алына ма, яки есеп айырысу қызметін көрсетудің құны қандай?

    Расчетный, текущий или любой другой счет может открываться клиенту как за отдельную плату, так и бесплатно. За услуги по расчетному обслуживанию банк взимает с клиента плату в размере установленного договором фиксированного процента от суммы совершаемого платежа. Открытие расчетного счета в банке бесплатно предполагает, что банк сможет предоставлять клиенту широкий набор и других платных услуг, что компенсирует затраты на бесплатное проведение операций по расчетному счету.

    Клиентке есеп айырысу, ағымдағы немесе кез келген шот жеке ақыға да, тегін де ашылуы мүмкін. Есеп айырысу қызметін көрсеткені үшін банк клиенттен төленетін төлем сомасынан тиянақты пайыздың шартта белгіленген мөлшерінде төлемақы алады. Банкіде есеп айырысу шотын тегін ашу мынаны көздейді: банк клиентке есеп айырысу шоты бойынша операцияларды тегін жүргізуге жұмсалатын шығынның орны өтелетіндей басқа да кең ауқымды ақылы қызмет көрсетуді ұсына алады.

    Различия между этими счетами заключаются в их назначении.

    Бұлардың арасындағы айырмашылықтар олардың міндет-мақсаттарында.

    Расчетный счет – счет для осуществления предпринимательской деятельности, который открывается предприятием, работающим на принципах коммерческого расчета и имеющим статус юридического лица. По этому счету осуществляются все операции, связанные с реализацией товаров и услуг, обеспечением их производства, производственными и иными расходами. На этот счет зачисляется выручка. С этого счета списываются деньги для выдачи заработной платы, оплаты стоимости приобретаемых комплектующих и др., уплачиваются налоги. Этот счет позволяет совершать практически любые операции, поскольку владелец сам определяет направления использования средств, время и размеры производимых операций в соответствии с действующим законодательством.

    Есеп айырысу шоты – кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыруға арналған шот, оны коммерциялық есеп айырысу негізінде жұмыс істейтін және заңды тұлға мәртебесі бар кәсіпорын ашады. Бұл шот бойынша тауарларды өткізумен және қызметтерді көрсетумен, олардың өндірісін қамтамасыз етумен, өндірістік және басқа шығындармен байланысты барлық операциялар жүзеге асырылады. Бұл шотқа түсім ақша есепке алынады. Осы шоттан жалақы беру, сатып алынатын жиынтықтаушылардың құнын төлеу, т.б. үшін ақша есептен шығарылады, салық төленеді. Бұл шот іс жүзінде кез келген операцияларды жасауға мүмкіндік береді, өйткені қаражаттың пайдаланылу бағытын, жүргізілетін операциялардың уақыты мен мөлшерін иегердің өзі қолданыстағы заңнамаға сәйкес айқындайды.

    Текущий счет – это счет для финансирования некоммерческих юридических лиц, представительств, структурных подразделений, не осуществляющих предпринимательскую деятельность. Текущий счет предназначен для хранения денег, целевого финансирования его владельца, а также расчетных операций. По сравнению с владельцем расчетного счета, самостоятельность владельца текущего счета существенно ограничена, поскольку он распоряжается средствами на текущем счете в строгом соответствии со сметой, утвержденной вышестоящей организацией.

    Ағымдағы шот – бейкоммерциялық заңды тұлғаларды, кәсіпкерлік қызметті жүзеге асырмайтын өкілдіктерді, құрылымдық бөлімшелерді қаржыландыруға арналған шот. Ағымдағы шот ақшаны сақтауға, оның иегерін нысаналы мақсатқа қаржыландыруға, сондай-ақ есеп айырысу операцияларына арналған. Есеп айырысу шотының иегерімен салыстырғанда ағымдағы шот иегерінің дербестігі елеулі түрде шектелген, өйткені ол ағымдағы шоттағы қаражатты жоғары тұрған ұйым бекіткен сметаға қатаң түрде сәйкес билейді.

    Текущие счета открываются юридическим или физическим лицом. Количество текущих счетов не ограничено. Через текущий счет можно осуществлять любые платежи, оплату товаров и услуг.

    Ағымдағы шоттарды заңды және жеке тұлғалар ашады. Ағымдағы шоттардың саны шектеусіз. Ағымдағы шоттар арқылы кез келген төлемді, тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің ақысын төлеуге болады.

    Текущие счета в иностранной валюте открываются для осуществления внешнеэкономической деятельности. Для открытия текущего счета в иностранной валюте достаточно оформить заявление, заполнить карточку с образцами подписей и подписать договор текущего банковского счета юридического или физического лица, если у вас уже имеется текущий счет в банке.

    Шетел валютасы түріндегі ағымдағы шоттар сыртқы экономикалық қызметті жүзеге асыру үшін ашылады. Шетел валютасы түріндегі ағымдағы шотты ашу үшін өтінішті ресімдеу, қойылған қолдың үлгісі бар карточка толтыру және заңды немесе жеке тұлғаның банкідегі ағымдағы шоты шартына, егер банкіде осындай шотыңыз бар болса, қол қою жеткілікті.

    Транзитные счета. Если у вас имеется разветвленная сеть филиалов по всей территории республики, вам предоставляется возможность аккумулировать финансовые потоки и ускорить проведение платежей. Преимущества транзитных счетов:

    Транзиттік шоттар. Егер сізде республиканың барлық аумағында тармақталған филиалдарыңыз бар болса, онда сізге қаржы ағынын шоғырландырып, төлем төлеуді жеделдету мүмкіндігін береді. Транзиттік шоттардың артықшылықтары:

    - гибкость их режима работы;

    - олардың жұмыс істеу режимінің икемділігі;

    - регулирование направления и объема денежных потоков;

    - ақша ағынының бағыты мен көлемін реттеу;

    - оптимальные сроки.

    - оңтайлы мерзім.

    Карточные счета. Управление счетом осуществляется с помощью корпоративной карты для юридических лиц. Вам предоставляется возможность оплаты текущих, командировочных и представительских расходов компании, а также таможенных платежей.

    Карточкалық шоттар. Шоттар заңды тұлғалар үшін корпоративтік картаның көмегімен басқарылады. Сізге компанияның ағымдағы, іссапар және өкілдікті шығынын, сондай-ақ кеден төлемдерін төлеу мүмкіндігін береді.

    Какие виды счетов, кроме вышеуказанных, можно открыть в банке?

    В банке, кроме этих счетов, можно открыть бюджетные, инвестиционные конверсионные счета.

    Банкіде бұл шоттардан басқа бюджеттік, инвестициялық конверсиялық шоттарды ашуға болады.

    Русско-казахский экономический словарь > Порядок открытия, переоформления и закрытия счета

  • 18 Создание банков

    В Казахстане банки создаются в форме акционерных обществ. Для этого необходимо разрешение уполномоченного органа на открытие банка.

    Қазақстанда банкілер акционерлік қоғам нысанында құрылады. Бұл үшін уәкілетті органның банк ашуға берген рұқсаты керек.

    Банк создается в порядке, определяемом гражданским законодательством Республики Казахстан для юридических лиц, с учетом особенностей, установленных банковским законодательством.

    Банк Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасымен айқындалатын тәртіппен, банк заңнамасында белгіленген ерекшеліктерді ескере отырып құрылады.

    Какие условия требуются для создания банка? Это, наверное, очень сложный процесс?

    Банк құру үшін қандай шарттар талап етіледі? Бұл, сірә, өте күрделі үдеріс шығар?

    Да, создание банка представляет собой сложный процесс, в течение которого:

    Иә, банк құру күрделі үдеріс болып табылады, оны құру барысында:

    - формируются взаимоотношения будущих учредителей банка;

    - банкінің болашақ құрылтайшыларының өзара қарым-қатынасы қалыптасады;

    - представляются необходимые документы:

    - мынадай қажетті құжаттар табыс етіледі:

    заявление с ходатайством о государственной регистрации и выдаче лицензии на осуществление банковских операций;

    мемлекеттік тіркеуге алу және банк операцияларын жүзеге асыруға лицензия беру туралы қузаухатпен қоса өтініш;

    - устав банка;

    - банкінің жарғысы;

    - учредительный договор;

    - құрылтайшылық шарт;

    - протокол общего собрания учредителей;

    - құрылтайшылардың жалпы жиналысының хаттамасы;

    - свидетельство об уплате государственной пошлины за регистрацию кредитной организации;

    - несие ұйымын тіркеу үшін мемлекеттік баждың төленгені туралы куәлік;

    - список учредителей;

    - құрылтайшылардың тізімі;

    - заключение аудиторской организации;

    - аудиторлық ұйымның қорытындысы;

    - экономическое обоснование;

    - экономикалық негіздеме;

    - сведения о составе руководителей банка;

    - банк басшыларының құрамы туралы мәліметтер;

    - подтверждение банком об оплате уставного капитала Нацбанком.

    - Ұлттық банкінің жарғылық капиталдың төленгені туралы банкінің қуаттамасы.

    Значит, в Казахстане кредитная организация действует только на основании специального разрешения?

    Демек, Қазақстанда несие ұйымы тек арнаулы рұқсат негізінде ғана жұмыс істейтін болды ғой?

    Совершенно верно. А это разрешение называется лицензией. В ней указываются банковские операции, на осуществление которых данная кредитная организация имеет право, а также валюта, в которой эти банковские операции могут осуществляться.

    Өте дұрыс. Ал бұл рұқсат лицензия деп аталады. Онда осы несие ұйымының жүзеге асыруына құқығы бар банк операциялары, сондай-ақ осы банк операцияларын жүзеге асыруға болатын валюта көрсетіледі.

    Вновь организованному банку могут быть выданы следующие лицензии:

    Жаңадан құрылған банкіге мынадай лицензиялар берілуі мүмкін:

    - лицензия на осуществление банковских операций со средствами в тенге (без права привлечения во вклады средств физических лиц);

    - теңге түріндегі қаражатпен банк операцияларын жүзеге асыруға (жеке тұлғалардың қаражатын салымға тарту құқығы жоқ) лицензия;

    - лицензия на осуществление банковских операций со средствами в тенге и иностранной валюте (без права привлечения во вклады средств физических лиц);

    - теңге және шетел валютасы түріндегі қаражатпен банк операцияларын жүзеге асыруға (жеке тұлғалардың қаражатын салымға тарту құқығы жоқ) лицензия;

    -лицензия на привлечение во вклады и размещение драгоценных металлов;

    - асыл металдарды салымға тарту және орналастыруға лицензия;

    - лицензия на привлечение во вклады средств физических лиц в тенге;

    - жеке тұлғалардың теңге түріндегі қаражатын салымға тартуға лицензия;

    - лицензия на привлечение во вклады средств физических лиц в тенге и иностранной валюте;

    - жеке тұлғалардың теңге және шетел валютасы түріндегі салымдарын тартуға лицензия;

    - генеральная лицензия.

    - бас лицензия.

    Во-первых, генеральная лицензия может быть выдана банку, имеющему лицензии на выполнение всех банковских операций со средствами в тенге и иностранной валюте. Во-вторых, банк, имеющий генеральную лицензию, может открывать в установленном порядке филиалы за рубежом и приобретать доли в уставном капитале банков-нерезидентов.

    Біріншіден, бас лицензия теңге және валюта түріндегі қаражатпен барлық банк операцияларын орындауға лицензиясы бар банкіге беріледі. Екіншіден, бас лицензиясы бар банк белгіленген тәртіппен шетелде филиалдар аша алады және бейрезидент-банкілердің жарғылық капиталындағы үлестерді сатып ала алады.

    Допускается ли для формирования уставных капиталов казахстанских банков привлечение иностранных инвестиций?

    Қазақстан банкілерінің жарғылық капиталдарды құрауы үшін шетел инвестицияларын тартуына рұқсат етіле ме?

    Да, допускается. Под банками с иностранными инвестициями понимаются:

    И¸, рұқсат етіледі. Шетел инвестициялары бар банкілер деп мыналар айтылады:

    - банки, уставный капитал которых формируется за счет резидентов и нерезидентов;

    - жарғылық капиталы резиденттер мен бейрезиденттердің есебінен құралатын банкілер;

    - иностранные банки, т.е. банки, уставный капитал которых формируется за счет нерезидентов;

    - шетел банкілері, яғни жарғылық капиталы бейрезиденттердің есебінен құралатын банкілер;

    - филиалы банков-нерезидентов.

    - бейрезидент-банкілердің филиалдары.

    Имеется ли лимит участия иностранного капитала в банковской системе страны?

    Да, установлены ограничения на участие иностранного капитала в банковской системе страны. Эти ограничения преследуют цель создать наиболее благоприятные условия для становления отечественных коммерческих банков и защиты от экспансии зарубежных банков.

    Иә, еліміздің банк жүйесіне шетел капиталының қатысуына шектеулер қойылған. Бұл шектеулер отандық коммерциялық банкілердің қалыптасуы және шетел банкілерінің экспансиясынан қорғау үшін неғұрлым қолайлы жағдайлар жасау мақсатын көздейді.

    Увеличение уставного фонда осуществляется как за счет внесения участниками дополнительных взносов, так и за счет вступления в банк новых участников.

    Жарғылық қор қатысушылардың қосымша жарналар салуы есебінен де, банкіге жаңа қатысушылардың кіруі есебінен де ұлғайтылады.

    Вопрос о вступлении новых членов и размерах их вклада в уставный капитал банка решается на общем собрании участников.

    Жаңа мүшелердің кіруі және олардың банкінің жарғылық капиталына салатын салымының мөлшері туралы мәселе қатысушылардың жалпы жиналысында шешіледі.

    Учредителями и акционерами банка могут быть юридические и физические лица - резиденты и нерезиденты Республики Казахстан. Государство может быть учредителем и акционером банка только в лице Правительства, а акционерами Банка развития Казахстана могут быть также и местные органы.

    Банкіге заңды және жеке тұлғалар - Қазақстан Республикасының резиденттері мен бейрезиденттері құрылтайшылар және акционерлер бола алады. Мемлекет тек Үкімет арқылы ғана құрылтайшы және акционер болады, ал Қазақстан Даму банкісіне сондай-ақ жергілікті органдар да акционерлер болуы мүмкін.

    Прекращение деятельности банка происходит путем его реорганизации или ликвидации.

    Банкінің қызметі оның қайта құрылуы немесе таратылуы жолымен тоқтатылады.

    Реорганизация банка происходит путем:

    Банк:

    - слияния;

    - бірігу;

    - присоединения;

    - қосылу;

    - разделения;

    - бөліну;

    - выделения;

    - бөліп шығару;

    - преобразования.

    - өзгерту жолымен қайта құрылады.

    Они переходят к правопреемникам, т.е. все документы, сроки которых не истекли, передаются в установленном порядке правопреемнику.

    Олар құқық мирасқорларына ауысады, яғни мерзімі бітпеген барлық құжаттар белгіленген тәртіппен құқықты мирасқорға табысталады.

    Ликвидация коммерческого банка может происходить как в добровольном, так и в принудительном порядке. Добровольная ликвидация осуществляется только по решению общего собрания учредителей. При этом на момент принятия решения о добровольной ликвидации банк должен выполнить все обязательства перед кредиторами. Следовательно, решение о добровольной ликвидации не может быть принято, если банк является неплатежеспособным.

    Коммерциялық банк ерікті тәртіппен де, мәжбүрлі тәртіппен де таратылуы мүмкін. Тек құрылтайшылардың жалпы жиналысының шешімімен ғана ерікті түрде таратылуы мүмкін. Мұнда ерікті түрде таратылу туралы шешім қабылдау сәтінде банк несиегерлердің алдындағы барлық міндеттемелерді орындауға тиіс. Демек, банк төлем төлеуге қабілетсіз болса, ерікті тәртіппен таратылу туралы шешім қабылдауға болмайды.

    Принудительная ликвидация коммерческого банка происходит по решению уполномоченного органа об отзыве у банка лицензии:

    Коммерциялық банк:

    - за нарушение коммерческим банком банковского законодательства;

    - коммерциялық банкінің банк заңнамасын бұзғаны үшін;

    - в связи с неплатежеспособностью коммерческого банка;

    - коммерциялық банкінің төлем төлеуге қабілетсіздігіне байланысты;

    - решением арбитражного суда о признании банка банкротом.

    - төрелік соттың банкіні банкрот деп тану туралы шешімімен банкіден лицензияны қайтарып алу туралы уәкілетті органның шешімі бойынша мәжбүрлеу тәртібімен таратылады.

    Русско-казахский экономический словарь > Создание банков

  • 19 Сущность и функции кредита

    Кредит – это предоставление банком денег заемщику на срок с возвратом и за определенную плату. Сущность кредита проявляется в:

    Кредит – банкінің қарызгерге қайтарылатын етіп мерзімге және белгілі бір ақыға ақша беруі. Кредиттің мәні мынада:

    - аккумуляции временно свободных денежных средств одного лица;

    - бір тұлғаның уақытша бос ақшалай қаражатын шоғырландыру;

    - передаче временно свободных денег за плату во временное пользование другому лицу;

    - уақытша бос ақшаны ақыға басқа тұлғаға уақытша пайдалануға беру;

    - замещение наличных денег безналичными деньгами в денежном обращении.

    - қолда бар ақшаны ақша айналысында қолда жоқ ақшамен ауыстыру.

    Кредит – это часть финансов, который выполняет те же функции, что и финансы:

    Кредит – қаржының бір бөлігі және қаржы орындайтын атқарымдарды атқарады, олар:

    - формирование денежных фондов и наличных денежных средств;

    - ақша қорларын және қолма-қол ақшалай қаражатты қалыптастыру;

    - использование денежных фондов и наличных денежных средств;

    - ақша қорлары мен қолма-қол ақшалай қаражатты пайдалану;

    - контрольная функция.

    - бақылау атқарымы.

    Какая существует разница между кредитом, ссудой и займом?

    Кредит, несие және қарыз арасында қандай айырмашылық бар?

    При кредите заимодавцем выступает банк или кредитная организация.

    Кредитте банк немесе несие ұйымы қарыз беруші болады.

    Предметом займа являются только деньги. Этим кредит отличается от ссуды или займа.

    Тек ақша ғана қарыз заты болыр табылады. Кредиттің несиеден немесе қарыздан айырмашылығы осында.

    Ссуда – это передача вещи одной стороной (ссудодателем) в безвозмездное временное пользование другой стороне (ссудополучателю), которая обязуется вернуть ту вещь в состоянии, обусловленном договором.

    Несие – затты бір тараптан (несие берушіден) екінші тарапқа (несие алушыға) уақытша тегін пайдалануға беруі, екінші тарап осы затты шартта уағдаласылған күйде қайтаруға міндеттенеді.

    Заем – передача одной стороной (займодателем) в собственность другой стороне (заемщику) денег или другой вещи с обязательством заемщика возвратить займодателю ту же сумму вещи (сумму займа) или равное количество других полученных им вещей того же рода и качества.

    Қарыз – бір тараптың (қарыз берушінің) екінші тараптың (қарыз алушының) меншігіне ақша немесе басқа бір затты қарызгердің қарыз берушіге сол заттың сомасын (қарыз сомасын) немесе өзі алған нақ сол тектегі және сападағы басқа заттың тең мөлшерін қайтаруға міндеттеп беруі.

    Кредит представляет собой форму движения денежного капитала кредитора. Он обеспечивает превращение капитала кредитора (собственного или привлеченного в форме депозитных вкладов) в заемный капитал заемщика. Отношения по кредиту — это финансовые отношения между кредитором и заемщиком, связанные с кругооборотом капитала в целях приращения его величины.

    Кредит несиегердің ақшалай капиталының қозғалысқа түсу нысаны болып табылады. Ол несиегердің капиталын (меншікті немесе депозиттік салым нысанында тартылған) қарызгердің қарыз капиталына айналуын қамтамасыз етеді. Кредит бойынша қатынас – несиегер мен қарызгердің арасындағы қаржы қатынасы, бұл қатынас кредиттің шамасын еселей түсу мақсатындағы капиталдың ауыспалы айналымымен байланысты.

    Наиболее распространенная классификация кредитов:

    Кредиттің ең кең тараған жіктелімі:

    - по формам (коммерческие, банковские, потребительские, государственные, ипотечные, международные кредиты);

    - нысандары бойынша (коммерциялық, банкілік, тұтынушылық, мемлекеттік, ипотекалық, халықаралық несиелер);

    - по срокам (краткосрочные, среднесрочные, долгосрочные);

    - мерзімі бойынша (қысқа мерзімді, орта мерзімді, ұзақ мерзімді);

    - по видам обеспечения (обеспеченный, необеспеченный).

    - қамтамасыз етілу түрлері бойынша (қамтамасыз етілген, қамтамасыз етілмеген).

    Какие отличительные свойства кредита относятся к его квалификационным признакам?

    Квалификационные признаки представляют собой отличительные свойства данной группы кредитов, ее главную особенность. К квалификационным признакам можно отнести:

    Өзіндік белгілер несиенің нақты тобының айрықша қасиеті, оның басты ерекшелігі болып табылады. Өзіндік белгілерге мыналарды жатқызуға болады:

    - сферу распространения кредита;

    - несиенің таралу аясы;

    - цель предоставления кредита;

    - несиенің берілу мақсаты;

    - обеспечение кредита.

    - несиенің қамтамасыз етілуі.

    По сфере распространения кредиты делятся на международные и внутренние. Международный кредит предоставляется зарубежными банками, кредитными организациями, фондами, правительствами иностранных государств. Внутренний кредит отечественными банками.

    Таралу аясына қарай несие халықаралық және ішкі несиелерге бөлінеді. Халықаралық несиені шетелдік банкілер, несие ұйымдары, шет мемлекеттердің қорлары, үкіметтері береді. Ішкі несиені отандық банкілер береді.

    По целевому признаку кредиты бывают:

    Мақсатты белгілері бойынша несиенің мынадай түрлері бар:

    - финансовый кредит – это прямая выдача денег банком заемщику на условиях кредитного договора;

    - қаржылай несие – банкінің қарызгерге несие шарты талабымен тікелей ақша беруі;

    - коммерческий кредит – это предоставление поставщиком (продавцом) продукции покупателю в форме отсрочки или рассрочки платежа за отправленный товар;

    - коммерциялық несие – өнімді жеткізушінің (сатушының) сатып алушыға жөнелтілген тауар үшін төлемнің мерзімін ұзарту немесе оны бөліп-бөліп төлеу нысанында беру;

    - товарный кредит – это предоставление одной стороной другой стороне вещи;

    - тауарлай несие – бір тараптың екінші тарапқа зат беруі;

    - инвестиционный налоговый кредит – это изменение уплаты налога, при котором хозяйствующему субъекту предоставляются возможность в течение определенного срока и в определенных пределах уменьшить свои платежи по налогу с последующей поэтапной уплатой сумм кредита и начисленных процентов;

    - инвестициялық салық несиесі – салық төлеудің өзгертілуі, мұнда шаруашылық жүргізуші субъектіге өзінің салық бойынша төлемдерін белгілі бір мерзім аралығында және белгілі бір шекте азайтуға мүмкіндік беріледі, несие сомасы мен есептелген пайыздар кейіннен кезең-кезеңмен төленеді;

    - налоговый кредит – это отсрочка или рассрочка по уплате налогов.

    - салық несиесі – салықтарды төлеу бойынша мерзімін ұзарту немесе бөліп-бөліп төлеу;

    - бланковые, т.е. без обеспечения;

    - бланкілік, яғни қамтамасыз етілмейтін несие;

    - обеспеченные, т.е. имеющие обеспечение.

    - қамтамасыз етілген, яғни қамсыздандырылған несие болып келеді.

    Посредничество осуществляется путем перераспределения денежных средств, временно высвобождающихся в процессе кругооборота денежных фондов юридических лиц и денежных доходов физических лиц.

    Делдалдық заңды тұлғалардың ақша қорлары мен жеке тұлғалардың ақшалай табысының ауыспалы айналымы барысында уақытша босаған ақшалай қаражатты қайта бөлу жолымен жүзеге асырылады.

    Главным критерием перераспределения ресурсов выступает прибыльность использования этих ресурсов заемщиком. Ресурсы перераспределяются по горизонтали хозяйственных связей — от кредитора к заемщику.

    Ресурстарды қайта бөлудің басты өлшемі — қарызгердің осы ресурстарды пайдаланудан табыс алуы. Ресурстар деңгейлес шаруашылық байланыстар бойынша — несиегерден қарызгерге қайта бөлінеді.

    Под влиянием каких факторов формируется плата отданных и полученных заемных средств?

    Берілген және алынған қарыз қаражатының ақысы қандай факторлардың ықпалымен қалыптасады?

    Плата за отданные и полученные средства формируется под влиянием спроса и предложения заемных средств.

    Берілген және алынған қаражат үшін төленетін ақы қарыз қаражатының сұранымы мен ұсынымының әсерімен қалыптасады.

    Русско-казахский экономический словарь > Сущность и функции кредита

  • 20 Финансовый кредит

    Кредит в основном выдают банки. Кредиты могут предоставляться и хозяйствующими субъектами, имеющими свободные денежные средства. К ним относятся:

    Несиені негізінен банкілер береді. Несиені бос ақшалай қаражаты бар шаруашылық жүргізуші субъектілер де беруі мүмкін. Оларға мыналар жатады:

    - инвестиционные фонды;

    - инвестициялық қорлар;

    - траст-компании;

    - траст-компаниялар;

    - финансовые компании.

    - қаржы компаниялары.

    Для получения кредита заемщик предоставляет кредитору следующие документы:

    Несие алу үшін қарызгер несиегерге мынадай құжаттар береді:

    - заявку;

    - өтінім;

    - заверенные нотариусом копии учредительных документов (учредительный договор, устав, свидетельство о регистрации);

    - құрылтай құжаттарының нотариус растаған көшірмелері (құрылтай шарты, жарғы, тіркелу туралы куәлік);

    - заверенную нотариусом карточку (оригинал) с образцами подписей, печати;

    - нотариус растаған карточка (түпнұсқа) мен қойылған қолдардың, мөрдің үлгілері;

    - баланс на последнюю отчетную дату, заверенный нотариусом;

    - нотариус растаған соңғы есеп берілген күнгі теңгерім;

    - акт аудиторской проверки;

    - аудиторлық тексеру актісі;

    - справка из налоговой инспекции.

    - салық инспекциясынан анықтама.

    Плата за кредит взимается по ставкам, сложившимся на денежном рынке по краткосрочным кредитам и на рынке капитала по долгосрочным кредитам.

    Несие үшін төленетін ақы қысқа мерзімді несие бойынша ақша нарығында және ұзақ мерзімді несие бойынша капитал нарығында қалыптасқан мөлшерлемелер бойынша алынады.

    Процентные ставки обычно определяются банком как договорные по соглашению с заемщиком и устанавливаются на период, обусловленный кредитным договором. Банк может применять следующие методы взимания процентов. Процент удерживается:

    Пайыздық мөлшерлеме әдетте қарызгермен келісе отырып шарттық мөлшерлеме ретінде айқындалады және несие шартында белгіленген кезеңге белгіленеді. Банк пайыздарды алудың мынадай әдістерін қолдана алады. Пайыз:

    - в момент предоставления кредита;

    - пайыз несие берілген сәтте;

    - в момент погашения кредита;

    - несие өтелген сәтте;

    - равномерными взносами на протяжении всего срока кредита.

    - бүкіл несие мерзімінің бойына біркелкі жарна түрінде ұсталады.

    Формы предоставления кредита заемщику различны. Наиболее часто встречающиеся виды кредитования следующие:

    Қарызгерге несие беру нысандары алуан түрлі болуы мүмкін. Несие берудің неғұрлым жиі кездесетін түрлері мыналар:

    - срочный кредит;

    - мерзімді несие;

    - контокоррентный кредит;

    - контокорренттік несие;

    - онкольный кредит;

    - онколдық несие;

    - ломбардный кредит;

    - ломбардтық несие;

    - синдицированный кредит;

    - синдикатталған несие;

    - ипотечный кредит.

    - ипотекалық несие.

    Срочный кредит – это обычная форма кредита. Банк перечисляет на расчетный счет заемщика сумму кредита. По истечении срока кредит погашается, т.е. заемщик перечисляет со своего расчетного счета банку соответствующую сумму денег.

    Мерзімді несие – несиенің жай нысаны. Банк қарызгердің есеп айырысу шотына несие сомасын аударады. Мерзімі өткеннен кейін несие өтеледі, яғни қарызгер өзінің есеп айырысу шотынан банкіге тиісті ақша сомасын аударады.

    Контокоррент – единый счет, на котором учитывается все операции банка с клиентом. На контокорренте отражаются, с одной стороны, кредит банка и все платежи со счета по поручению клиента, а с другой – средства, поступающие в банк от клиентов в виде выручки, вкладов, возврата кредита и др. Контокоррент представляет собой сочетание ссудного счета с текущим и может иметь дебетовое или кредитовое сальдо.

    Контокоррент – банкінің өз клиентімен жасалатын барлық операциясы есепке алынатын бірыңғай шот. Контокоррентте, бір жағынан, банк несиесі және клиенттің тапсыруымен шоттан төленетін барлық төлемдер көрсетіледі, екінші жағынан, клиенттен ақшалай түсім, салым, несиені қайтару, т.б. түрінде түскен қаражат көрсетіледі. Контокоррент – несие шотының ағымдағы шотпен ұштасуы және оның дебеттік немесе кредиттік сальдосы болуы мүмкін.

    Онкольный кредит – краткосрочный кредит, который погашается по первому требованию и, как правило, выдается под обеспечение ценными бумагами и товарами.

    Онколдық несие – қысқа мерзімді несие, ол алғашқы талап ету бойынша өтеледі, әдетте, бағалы қағаздар және тауарлар кепілдігімен беріледі.

    Это кредит под залог недвижимости. Ипотечный кредит берется для покрытия крупных капитальных затрат. Особенно эффективно используется он при кредитовании нового строительства. При этом объект строительства является предметом залога. Этот вид кредита берется и для покупки недвижимости.

    Ол жылжымайтын мүлік кепілімен берілетін несие. Ипотекалық несие ірі күрделі шығындарды жабу үшін алынады. Әсіресе ол жаңа құрылысты несиелендіру кезінде тиімді пайдаланылады. Бұл орайда құрылыс объектісі кепіл заты болып табылады. Несиенің бұл түрі жылжымайтын мүлікті сатып алу үшін де алынады.

    Ломбардный кредит — это вид финансового кредита, который предоставляется уполномоченным органом коммерческим банкам под залог государственных ценных бумаг.

    Ломбардтық несие — уәкілетті органның коммерциялық банкілерге мемлекеттік бағалы қағаздар кепілімен беретін несие түрі.

    Синдицированный кредит — это кредит, предоставляемый двумя и более кредиторами, т.е. банковским синдикатом, одному заемщику. Для предоставления такого кредита банки временно объединяют свои временно свободные денежные средства.

    Синдикатталған несие — екі және одан көп несиегерлер, яғни банк синдикаты бір қарызгерге беретін несие. Мұндай несиені беру үшін банкілер өздерінің уақытша бос қаражатын уақытша біріктіреді.

    Русско-казахский экономический словарь > Финансовый кредит